Ścieżka nawigacji

Prawo pracy

Czym jest prawo pracy?

Prawo pracy jest gałęzią prawa określającą prawa i obowiązki pracowników i pracodawców w miejscu pracy.

Na poziomie wspólnotowym prawo pracy obejmuje dwa główne obszary:

  • warunki pracy - czas pracy, praca w niepełnym wymiarze godzin, praca na czas określony oraz delegowanie pracowników,
  • informowanie i zasięganie opinii pracowników w przypadku zwolnień grupowych, przeniesienia własności przedsiębiorstwa itp.

Jak funkcjonuje prawo pracy?

Unia Europejska a prawo pracy

Celem strategii politycznych w ostatnich dekadach było:

  • osiągnięcie wysokiego poziomu zatrudnienia i ochrony socjalnej,
  • poprawa warunków życia i pracy,
  • ochrona spójności społecznej.

Unia Europejska pragnie promować postęp społeczny oraz stale ulepszać warunki życia i pracy mieszkańców Europy – patrz preambuła Traktatu o funkcjonowaniu UE.

Jeżeli chodzi o prawo pracy, UE swoimi działaniami uzupełnia inicjatywy polityczne podejmowane przez poszczególne państwa członkowskie, określając standardy minimalne. Zgodnie z Traktatem – szczególnie z art. 153 – przyjmuje przepisy (dyrektywy) określające minimalne wymagania dotyczące

  • warunków pracy i zatrudnienia,
  • informowania pracowników i konsultowania się z nimi.

Poszczególne państwa członkowskie mogą przyznać pracownikom wyższy poziom ochrony, jeżeli tylko zechcą. Europejska dyrektywa w sprawie czasu pracy uprawnia pracowników do 20 dni płatnego urlopu rocznego. Ale wiele krajów zdecydowało o przyznaniu pracownikom hojniejszych praw w tym zakresie.

Administracja krajowa a prawo pracy

UE przyjmuje dyrektywy, które następnie jej państwa członkowskie transponują do swojego prawa krajowego i wdrażają. Oznacza to, że to organy krajowe - np. inspekcja pracy i sądy - egzekwują przepisy.

Europejski Trybunał Sprawiedliwości a prawo pracy

W przypadku, gdy w sporze rozstrzyganym przed sądem krajowym pojawia się pytanie dotyczące sposobu interpretacji danej dyrektywy UE, sąd może zwrócić się z pytaniem do Trybunału Sprawiedliwości UE. Następnie Trybunał Sprawiedliwości udziela sądowi krajowemu odpowiedzi, które pomagają rozstrzygnąć spór.

Komisja Europejska a prawo pracy

Komisja dba o to, by dyrektywy UE były wprowadzane do prawa poszczególnych państw członkowskich, oraz systematycznie nadzoruje prawidłowe wprowadzanie w życie zawartych w nich przepisów.

Gdy Komisja uzna, że dane państwo nie wprowadziło dyrektywy do swojego prawa krajowego w należyty sposób, może podjąć decyzję o wszczęciu postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego.

W ten sposób Komisja zapewnia, że wszystkie przepisy określone w dyrektywach znajdą się w prawie krajowym. Niemniej jednak Komisja nie może zdecydować o przekazaniu środków zaradczych poszczególnym obywatelom (tzn. o przyznaniu rekompensaty lub o rozstrzygnięciu sporu) – to leży w gestii odpowiednich organów krajowych.

Rezultaty

Biorąc pod uwagę fakt, iż w UE pracuje ponad 240 mln pracowników, prawo pracy UE chroni bezpośrednio wielu obywateli i ma pozytywny wpływ na jedną z najważniejszych i najbardziej wymiernych sfer ich życia.

Prawo pracy UE chroni także pracodawców oraz całe społeczeństwo, ponieważ:

  • określa przejrzyste ramy praw i obowiązków w miejscu pracy,
  • chroni zdrowie pracowników,
  • popularyzuje zrównoważony wzrost gospodarczy.

Ponadto unijne prawo pracy jest zbieżne z zasadami jednolitego rynku. Swobodnemu przepływowi towarów, usług, kapitału oraz pracowników muszą towarzyszyć przepisy prawa pracy, aby zagwarantować, że państwa i przedsiębiorstwa będą ze sobą konkurować w sposób uczciwy dzięki zaletom swoich produktów, a nie dzięki obniżeniu standardów prawa pracy.

    Podziel się

  • Twitter Udostępnij na Facebooku Udostępnij na Google+