Απόβλητα
Ορισμός

(κατάλογος κωδικών ΕΣ που καλύπτονται από το εν λόγω δελτίο)
Για τους σκοπούς του παρόντος δελτίου, ο όρος «απόβλητα» σημαίνει οποιαδήποτε ουσία, αντικείμενο ή είδος που προορίζεται μόνο για ανάκτηση ή διάθεση.

Η δειγματοληψία και η ανάλυση των αποβλήτων παρέχει στοιχεία για της σύστασης μόνο των αποβλήτων και δεν αποδεικνύει ότι το υλικό από το οποίο λήφθηκε το δείγμα μπορεί να θεωρηθεί ως απόβλητο. Θα πρέπει να πραγματοποιούνται περαιτέρω έλεγχοι ή διοικητικές έρευνες σχετικά με τις συνθήκες των αποβλήτων για να επιβεβαιωθεί ο χαρακτηρισμός τους ως αποβλήτων. Για περιβαλλοντικούς σκοπούς, είναι αναγκαία μια πιο λεπτομερής διαδικασία δειγματοληψίας. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να ανατρέχετε στις ειδικές διαδικασίες περιβαλλοντικής δειγματοληψίας.

Υπάρχουν διάφοροι τύποι αποβλήτων οι οποίοι μπορούν να κατηγοριοποιηθούν ως εξής·
  • μη επικίνδυνα απόβλητα·
  • επικίνδυνα απόβλητα·
  • δημοτικά (οικιακά) απόβλητα.
Για τους σκοπούς του παρόντος δελτίου, τα απόβλητα διακρίνονται στους εξής τύπους:
  • υγρά απόβλητα·
  • στερεά απόβλητα·
  • απόβλητα ιλύος·
  • Φθαρμένα και κατεστραμμένα είδη και άλλα είδη, ακατάλληλα για χρήση.
Η δειγματοληψία ορισμένων τύπων αποβλήτων πρέπει να γίνεται με χρήση ειδικότερων διαδικασιών:

Απόβλητα
Συνιστώμενη ελάχιστη ποσότητα για κάθε δείγμα

Εξαρτάται από το είδος των αποβλήτων. Σε γενικές γραμμές 500 γραμμάρια δείγματος αρκούν.
Εφαρμοστέα πρότυπα (ISO και πρότυπα ΕΕ) και συναφής νομοθεσία maßgebliche Rechts-vorschriften
  • Οδηγία 2008/98/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τα απόβλητα και την κατάργηση ορισμένων οδηγιών
  • Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1013/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τις μεταφορές αποβλήτων
  • Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 669/2008 της Επιτροπής για τη συμπλήρωση του παραρτήματος ΙΓ του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1013/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τις μεταφορές αποβλήτων
  • EN 14899 Χαρακτηρισμός αποβλήτων - Δειγματοληψία υλικών αποβλήτων - Πλαίσιο για την κατάρτιση και εφαρμογή σχεδίου δειγματοληψίας
  • CEN/TR 15310 Χαρακτηρισμός αποβλήτων - δειγματοληψία υλικών αποβλήτων
Συμβουλευθείτε την εθνική νομοθεσία και τις εθνικές κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με τη δειγματοληψία.


Απαιτούμενος εξοπλισμός
Το προτεινόμενο όργανο δειγματοληψίας εξαρτάται από τη χρησιμοποιούμενη μέθοδο Μπορεί να χρειαστούν διάφορα είδη εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων εξειδικευμένων εργαλείων η χρήση των οποίων προϋποθέτει εκπαίδευση. Βλ. τα σχέδια δειγματοληψίας για περισσότερες πληροφορίες.
  • Τα δείγματα αλκαλικών υγρών θα λαμβάνονται με χρήση γυάλινων, πλαστικών ή μεταλλικών εργαλείων.
  • Τα δείγματα όξινων υγρών θα λαμβάνονται με χρήση γυάλινων ή πλαστικών εργαλείων.
  • Τα δείγματα υγρών οργανικών διαλυτών θα λαμβάνονται για επεξεργασία με χρήση γυάλινων ή μεταλλικών εργαλείων.
  • Τα δείγματα στερεών ή ιλύος θα λαμβάνονται με χρήση πλαστικών ή μεταλλικών εργαλείων.
  • Εξοπλισμός επιμερισμού δείγματος (D01-01)
Για περισσότερες πληροφορίες βλ. κεφάλαιο Μέσα δειγματοληψίας.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Εάν υπάρχει οποιοσδήποτε κίνδυνος διασταυρούμενης μόλυνσης, θα πρέπει να χρησιμοποιούνται για κάθε προϊόν για το οποίο λαμβάνεται δείγμα ξεχωριστά ή μίας χρήσης εργαλεία και εξοπλισμός.

Περιέκτες που θα χρησιμοποιηθούν για τη δειγματοληψία
  • Πλαστικοί σάκοι, διαφόρων μεγεθών, με ή χωρίς προτυπωμένες ετικέτες (P00)
  • Πλαστικές φιάλες, διαφόρων μεγεθών (P02, P03, P04)
  • Γυάλινες φιάλες (G01)
  • Μεταλλικοί περιέκτες (M01)
Για περισσότερες πληροφορίες βλ. κεφάλαιο Περιέκτες δειγμάτων.

Οδηγίες προφύλαξης και εκτίμηση κινδύνου ΠΡΟΣΟΧΗ: Για ορισμένα εμπορεύματα δεν πρέπει ποτέ να λαμβάνεται δείγμα ή να λαμβάνεται δείγμα από άτομα ειδικά εκπαιδευμένα για το σκοπό αυτό. Αυτό σημαίνει, π.χ., ότι δεν πρέπει να λαμβάνονται δείγματα ραδιενεργών αποβλήτων. Σε περίπτωση αμφιβολίας, ελέγξτε τη ραδιενέργεια και/ή συμβουλευτείτε έναν ειδικό [τα ραδιενεργά απόβλητα (υλικά) δεν καλύπτονται από τον κανονισμό περί αποβλήτων. Για τον λόγο αυτό η δειγματοληψία των ραδιενεργών αποβλήτων πρέπει να αποκλείεται από τις μεθόδους δειγματοληψίας αποβλήτων].

Για περισσότερες πληροφορίες βλ. κεφάλαια Δειγματοληψία επικίνδυνων εμπορευμάτων και Υγεία και ασφάλεια.
  • Συμβουλευθείτε επίσης την εθνική νομοθεσία και τις οδηγίες της χώρας σας σχετικά με την υγεία και ασφάλεια.
  • Ελέγχετε πάντα κατά πόσον είναι απολύτως αναγκαίο να λάβετε δείγμα από τα προϊόντα. Μπορείτε να επαληθεύσετε το φορτίο με άλλα μέσα;
  • Ορισμένα απόβλητα, τα οποία δεν φαίνεται να είναι επικίνδυνα λόγω της σύνθεσής τους, μπορεί να είναι επικίνδυνα. Για παράδειγμα, τα απόβλητα αργιλίου, μαγνησίου ή ψευδαργύρου σε λεπτή σκόνη μπορεί να αναπτύξουν εύφλεκτα αέρια όταν έρθουν σε επαφή με νερό. Λάβετε τις απαραίτητες προφυλάξεις ασφαλείας κατά τον χειρισμό αυτού του είδους αποβλήτων.
  • Τα είδη αποβλήτων μπορεί να περιέχουν επικίνδυνα χημικά προϊόντα (π.χ. σε ψυγεία), αιχμηρές άκρες και άλλες φθορές. Λάβετε τις απαραίτητες προφυλάξεις ασφαλείας κατά τη δειγματοληψία των εν λόγω ειδών.

Σύμβολα κινδύνου:
  • Πάντα να ελέγχετε τα σύμβολα κινδύνου, αν υπάρχουν, και να προσδιορίζετε τη φύση του ενεχόμενου κινδύνου. Προσέχετε παλιά σύμβολα σε επαναχρησιμοποιημένους περιέκτες που μπορεί να μην δηλώνουν το πραγματικό περιεχόμενο

Δελτία δεδομένων ασφαλείας υλικού:
  • Ελέγχετε πάντα το δελτίο δεδομένων ασφαλείας υλικού, αν υπάρχει, το οποίο συνοδεύει τα εμπορεύματα για πληροφορίες σχετικά με τους ειδικούς κινδύνους και τους κινδύνους που σχετίζονται με το φορτίο. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ωστόσο, δεν υπάρχουν δελτία δεδομένων ασφαλείας υλικού στα φορτία αποβλήτων.

Φράσεις H & P:
  • Οι φράσεις H & P που αναφέρονται στο δελτίο δεδομένων ασφαλείας υλικού πρέπει να τηρούνται με ακρίβεια.
  • Έχουν σχεδιαστεί για να προστατεύσουν εσάς και όσους εργάζονται μαζί σας.
  • Καθορίζουν τους τρόπους αντιμετώπισης των πιθανών κινδύνων μεμονωμένα ή συνδυαστικά.
Προσοχή: Η επισήμανση των αποβλήτων μπορεί να μην είναι αξιόπιστη ή να μην αντιστοιχεί στο περιεχόμενο των περιεκτών.

Ατομική προστασία:
Μπορεί να χρειαστούν διάφορα είδη εξοπλισμού ατομικής προστασίας, συμπεριλαμβανομένου του εξειδικευμένου εξοπλισμού, η χρήση των οποίων προϋποθέτει εκπαίδευση, π.χ.:
  • Προστατευτικά γάντια/γάντια μιας χρήσης
  • Προστατευτική ενδυμασία
  • Μέσα προστασίας της αναπνοής: με κατάλληλο φίλτρο για οργανικούς ατμούς, εάν είναι απαραίτητο
  • Να πλένετε πάντοτε τα χέρια σας πριν και μετά τον χειρισμό προϊόντων!
  • Κατά τη διάρκεια της δειγματοληψίας, θα πρέπει να αποφεύγεται η μικροβιακή ή άλλου τύπου μόλυνση του δείγματος.
  • Ορισμένα απόβλητα μπορεί να εξακολουθούν να περιέχουν ζωντανούς μικροοργανισμούς. Είναι πιθανή η παραγωγή και εισπνοή αερολυμάτων κατά τον χειρισμό τους. Φοράτε μάσκα, εάν είναι απαραίτητο.

Σχέδιο δειγματοληψίας
Είδος φορτίου Διαδικασία
Φορτίο για τελωνισμό Για τη δειγματοληψία επικίνδυνων αποβλήτων και αποβλήτων άγνωστης σύνθεσης, συμβουλευθείτε το κεφάλαιο Δειγματοληψία επικίνδυνων εμπορευμάτων και τα ειδικά δελτία Χημικά προϊόντα, στερεά, Χημικά προϊόντα, υγρά και Υγρά προϊόντα πετρελαίου, ανάλογα με τον χαρακτήρα των αποβλήτων.

Το συνολικό δείγμα αποτελείται από κατάλληλο αριθμό στοιχειωδών δειγμάτων. Αν είστε βέβαιοι ότι το φορτίο είναι ομοιογενές, λαμβάνεται συνήθως ένα στοιχειώδες δείγμα ως αντιπροσωπευτικό των εμπορευμάτων που καλύπτονται από την ίδια τελωνειακή διασάφηση. Όταν δεν είναι δυνατή η αντιπροσωπευτική δειγματοληψία λόγω του ετερογενούς χαρακτήρα του φορτίου, πραγματοποιείται δειγματοληψία βάσει υποκειμενικής κρίσης. Θα πρέπει πάντα να παρέχονται φωτογραφίες για την επεξήγηση της δειγματοληψίας.

Υγρά απόβλητα σε κάθετες επίγειες δεξαμενές, οριζόντιες επίγειες δεξαμενές, δεξαμενές πλοίων, βυτιοφόρα βαγόνια ή βυτιοφόρα οδικά οχήματα Προειδοποίηση: Τα βαρέλια που περιέχουν υγρά απόβλητα μπορεί να είναι υπό πίεση. Τα διογκωμένα βαρέλια δεν θα πρέπει να μετακινούνται ή να χρησιμοποιούνται για δειγματοληψία έως ότου η πίεση να ανακουφιστεί με ασφάλεια. Επίσης, κατά το άνοιγμα και τη δειγματοληψία μεγαλύτερων περιεκτών, θα πρέπει να λαμβάνονται προφυλάξεις για την εξασφάλιση της υγείας και της ασφάλειας.

Οι περισσότερες μεγάλες δεξαμενές διαθέτουν βαλβίδες κοντά στον πυθμένα της δεξαμενής και θυρίδες κοντά στο πάνω μέρος τους. Ενδείκνυται περισσότερο η συλλογή των δειγμάτων να γίνεται από το πάνω μέρος της δεξαμενής. Η συλλογή δείγματος από τον πυθμένα δεν θα επιτρέψει τη συλλογή δείγματος από κάθε στρώμα (επίπεδο). Προτού ανοίξετε τη θυρίδα, πρέπει να ελέγξετε τον μετρητή πίεσης της δεξαμενής. Εάν είναι απαραίτητο, η ανακουφιστική βαλβίδα πρέπει να ανοίξει αργά ώστε τη δεξαμενή να έρθει σε ατμοσφαιρική πίεση. Εάν δεν υπάρχει ανακουφιστική βαλβίδα, χαλαρώστε αργά τις βίδες του καλύμματος της θυρίδας για να εκτονωθεί η πίεση στη δεξαμενή. Σταματήστε αν η πίεση είναι πολύ υψηλή ή εάν παρουσιαστεί εκτόνωση.

Αφού σταθεροποιηθεί η δεξαμενή, μπορείτε να ξεκινήσετε τη δειγματοληψία. Εάν το περιεχόμενο της δεξαμενής είναι στρωματοποιημένο, λάβετε δείγμα από κάθε στρώμα. Θα πρέπει να συλλέγεται δείγμα τουλάχιστον από το πάνω μέρος, από τη μέση και από τον πυθμένα. Εάν ο περιέκτης έχει χωριστά διαμερίσματα, το καθένα θα πρέπει να αποτελεί αντικείμενο χωριστής δειγματοληψίας σε διάφορα βάθη, όπως απαιτείται.

Λάβετε ένα ή περισσότερα συνολικά δείγματα, τα οποία θα επιλέξετε τυχαία ή συστηματικά από διάφορα μέρη του φορτίου, σε τουλάχιστον τρία συμβατικά σημεία (ένα στη μέση, ένα στο πάνω μέρος και ένα στον πυθμένα) ή σε καθορισμένα χρονικά διαστήματα κατά τη διάρκεια της εκφόρτωσης. Μπορεί να χρειαστούν περισσότερα στοιχειώδη δείγματα από φορτία που περιέχουν τα απόβλητα με μεταβλητή σύνθεση.

Μην αφήνετε να υπερχειλίσει ο περιέκτης του δείγματος και αφήστε τουλάχιστον 10% ελεύθερο χώρο για να είναι δυνατή η θερμική διαστολή.

Στερεά απόβλητα και απόβλητα ιλύος μη συσκευασμένο σε αμαξίδια, χύδην, σε δεξαμενές ή περιέκτες Όταν το προϊόν μεταφέρεται χύδην χωρίς συσκευασία, το φορτίο πρέπει να θεωρείται ένα σύνολο και τα δείγματα πρέπει να λαμβάνονται από όλα τα μέρη του φορτίου.

Τα δείγματα μπορούν να συλλέγονται στην επιφάνεια ή σε βάθος. Κατά τη λήψη του δείγματος από την επιφάνεια στην επιθυμητή θέση, απομακρύνετε τυχόν επιφανειακές ύλες. Συλλέξτε τον επαρκή όγκο αποβλήτων από βάθος περίπου 20 εκατοστών χρησιμοποιώντας κουτάλα ή σέσουλα δειγματοληψίας. Για τα δείγματα που συλλέγονται σε βάθος στη θέση δειγματοληψίας, η οπή γίνεται με φτυάρι στο επιθυμητό βάθος δειγματοληψίας. Στη συνέχεια, χρησιμοποιείται η σέσουλα δειγματοληψίας για τη συλλογή του δείγματος.

Ένα ή περισσότερα στοιχειώδη δείγματα, τα οποία επιλέγονται τυχαία από διαφορετικά μέρη του φορτίου, λαμβάνονται σε τουλάχιστον πέντε συμβατικά σημεία (ένα στο μέσον και επιπλέον τέσσερα σε ενδιάμεσα σημεία μεταξύ του κέντρου και των κορυφών σε διάφορα ύψη) ή σε τακτά διαστήματα κατά τη διάρκεια της εκφόρτωσης. Μπορεί να δημιουργηθούν περισσότερα στοιχειώδη δείγματα από φορτία που περιέχουν απόβλητα με υψηλό βαθμό ετερογένειας.

Υγρά ή στερεά απόβλητα σε μικρές συσκευασίες μεταφοράς, ξύλινα και μεταλλικά βαρέλια, θήκες, δοχεία, σάκους και φιάλες

Λάβετε αρκετά στοιχειώδη δείγματα, επιλέγοντάς τα τυχαία από διάφορα μέρη του φορτίου.

Υγρά ή στερεά απόβλητα που μετακινούνται

Ένα συνολικό δείγμα από στοιχειώδη δείγματα σε όλη τη διάμετρο της ροής, σε διαστήματα που καθορίζονται από την ταχύτητα κίνησης.

Ανάμεικτα απόβλητα, ογκώδη απόβλητα, άλλα είδη αποβλήτων Η κατάσταση δειγματοληψίας ολόκληρου του φορτίου και των δειγμάτων τεκμηριώνεται με φωτογραφικό υλικό (και/ή βίντεο)· συνήθως δεν λαμβάνονται δείγματα. Εάν λαμβάνονται δείγματα, συνήθως πραγματοποιείται δειγματοληψία βάσει υποκειμενικής κρίσης.


Χειρισμός δειγμάτων
Γενικές παρατηρήσεις
  • Το υλικό προς δειγματοληψία μπορεί να είναι ομοιογενές ή ετερογενές. Για ομοιογενές υλικό που προκύπτει από γνωστές καταστάσεις (π.χ. απόβλητα επεξεργασίας) μπορεί να μην απαιτείται εκτενές πρωτόκολλο δειγματοληψίας. Τα ετερογενή και άγνωστα απόβλητα απαιτούν πιο εκτενή δειγματοληψία.
  • Όταν το προϊόν μεταφέρεται χωρίς συσκευασία χύδην, το φορτίο πρέπει να θεωρείται ένα σύνολο και τα δείγματα πρέπει να λαμβάνονται από όλα τα μέρη του φορτίου.
  • Εάν η μεταβλητότητα της σύνθεσης των αποβλήτων είναι υψηλή ή μέση, είναι ενδεχομένως προτιμότερο να μη γίνει ανάμειξη στοιχειωδών δειγμάτων. Το έντυπο δειγματοληψίας πρέπει να περιλαμβάνει επεξήγηση για τα επιπλέον δείγματα.
  • Αντιπροσωπευτική δειγματοληψία: το δείγμα πρέπει να είναι αντιπροσωπευτικό του συνολικού φορτίου. Κάθε στοιχειώδες δείγμα λαμβάνεται τυχαία από το φορτίο κατά τρόπο που να διασφαλίζει την ίδια πιθανότητα επιλογής κάθε στοιχειώδους δείγματος. Η συνιστώμενη ελάχιστη ποσότητα για κάθε στοιχειώδες δείγμα είναι 1 kg. Τα στοιχειώδη δείγματα πρέπει να αναμειγνύονται επιμελώς για να δημιουργηθεί το συνολικό δείγμα. Βεβαιωθείτε ότι η διαδικασία δειγματοληψίας δεν αλλοιώνει το προϊόν από το οποίο λαμβάνονται δείγματα. Εάν το προϊόν δεν είναι ομοιογενές, να το επισημάνετε στο έντυπο δειγματοληψίας.
  • Δειγματοληψία βάσει υποκειμενικής κρίσης (επίσης αποκαλούμενη ad-hoc δειγματοληψία): η δειγματοληψία αυτή πραγματοποιείται όταν δεν είναι δυνατή η αντιπροσωπευτική δειγματοληψία λόγω του ετερογενούς χαρακτήρα του φορτίου προς δειγματοληψία (βλ. επίσης το πρότυπο EN 14899 για τον ορισμό). Θα πρέπει πάντα να παρέχονται φωτογραφίες για την επεξήγηση της δειγματοληψίας.
  • Επιμερισμός του δείγματος: το μέγεθος ενός συνολικού δείγματος ενδέχεται να υπερβαίνει τα 100 kg. Είναι, συνεπώς, αναγκαίο να μειωθεί η ποσότητα αυτή για τη λήψη των τελικών δειγμάτων. Για περισσότερες πληροφορίες βλ. κεφάλαιο Διαδικασίες δειγματοληψίας και Σύστημα επιμερισμού δείγματος.
  • Συσκευασία των δειγμάτων: Τα δείγματα πρέπει να συσκευάζονται με ασφάλεια με επαρκή προστασία έναντι φθοράς (μηχανική φθορά, σοβαρές μεταβολές της υγρασίας, θερμοκρασίας κλπ.). Οι περιέκτες θα πρέπει να είναι εντελώς πλήρεις, αλλά εάν υπάρχει κίνδυνος διαστολής ή παραγωγής αερίων ζύμωσης αφήστε ελεύθερο χώρο περίπου 10% στο πάνω μέρος του περιέκτη.
Έντυπο δειγματοληψίας
  • Συμπληρώστε το έντυπο δειγματοληψίας. Ένα αντίγραφο πρέπει να επισυνάπτεται στα δείγματα και ένα αντίγραφο πρέπει να φυλάσσεται στο αρχείο. Προσθέστε τις φωτογραφίες για την κατάσταση της δειγματοληψίας (φορτίο).
Μεταφορά
  • Πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα για τη σωστή μεταφορά στο τελωνειακό εργαστήριο, λαμβάνοντας υπόψη τους κανόνες σχετικά με τη μεταφορά του εκάστοτε είδους αποβλήτων. Θα πρέπει να διατηρείται αντίγραφο του ΔΔΑΥ, εάν διατίθεται, για κάθε ένα από τα δείγματα.
Αποθήκευση
  • Θα πρέπει να εξασφαλίζεται κατάλληλη αποθήκευση λαμβανομένων υπόψη των κανόνων για τη συσκευασία, την επισήμανση και την αποθήκευση του εκάστοτε είδους αποβλήτων.

Απόβλητα (επέκταση καταλόγου)
Αριθμός ΕΣ Περιγραφή


Αναθεωρήσεις
Έκδοση Ημερομηνία Αλλαγές
1.0 31.01.2017 Πρώτη έκδοση
1.0.1 10.07.2019 Update - text correction
1.1 15.07.2020 Update - link to Chemicals, liquid
1.2 15.07.2021 Update - text revision