Ταμείο Αλληλεγγύης της ΕΕ

 Πρόσθετα εργαλεία

 

Το Ταμείο Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΤΑΕΕ) δημιουργήθηκε για την αντιμετώπιση μεγάλων φυσικών καταστροφών και την εκδήλωση της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης στις πληγείσες περιοχές της Ευρώπης. Το Ταμείο ιδρύθηκε μετά τις σοβαρές πλημμύρες που έπληξαν την Κεντρική Ευρώπη το καλοκαίρι του 2002. Έκτοτε, έχει χρησιμοποιηθεί σε 80 περιπτώσεις για την αντιμετώπιση καταστροφών, όπως πλημμύρες, δασικές πυρκαγιές, σεισμοί, καταιγίδες και ξηρασίες. Μέχρι σήμερα έχει παρασχεθεί βοήθεια πάνω από 5 δισ. ευρώ σε 24 διαφορετικές ευρωπαϊκές χώρες. Κάντε κλικ για τον κατάλογο όλων των παρεμβάσεων PDF en

Για την αντιμετώπιση της έξαρσης της νόσου COVID-19, το πεδίο εφαρμογής του Ταμείου Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΤΑΕΕ) επεκτάθηκε από την 1η Απριλίου 2020, ώστε να συμπεριλάβει σοβαρές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της δημόσιας υγείας. Βρείτε εδώ την ειδική ιστοσελίδα.

Οι αιτήσεις πρέπει να υποβληθούν στην Επιτροπή εντός 12 εβδομάδων από την ημερομηνία της πρώτης ζημίας που προκλήθηκε από την καταστροφή. Σε περίπτωση καταστροφών βραδείας εξέλιξης, όπως η ξηρασία ή οι καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας, η προθεσμία αυτή ορίζεται στις 12 εβδομάδες μετά το πρώτο επίσημο μέτρο κατά της κατάστασης έκτακτης ανάγκης. Για την COVID-19 ισχύουν ειδικοί όροι (Βλ. ειδική ιστοσελίδα).

Συνιστάται στις υπηρεσίες που είναι αρμόδιες για τη σύνταξη των αιτήσεων να έρχονται αμέσως σε επικοινωνία με το αρμόδιο τμήμα της Γενικής Διεύθυνσης Περιφερειακής Πολιτικής ώστε να λαμβάνουν οδηγίες που θα μπορούσαν να επιταχύνουν όσο το δυνατόν περισσότερο τη σχετική διαδικασία.

Η σελίδα αυτή ενημερώνεται τακτικά, τηλεφορτώστε την τελευταία έκδοση του εντύπου της αίτησης.

  • Έντυπο αίτησης (Τελευταία ενημέρωση: 16-11-2017) Word en
  • Οδηγίες (Τελευταία ενημέρωση: 16-11-2017)Word en
  • Κατώτατα όρια για μείζονες καταστροφές PDF en
  • Κατώτατα όρια για περιφερειακές καταστροφές PDF en
  • Τρόπος καθορισμού του κατώτατου ορίου για καταστροφές που πλήττουν διάφορες περιοχές (με βάση το μέσο σταθμισμένο ΑΕγχΠ) xls en
  • Ύψος χρηματοδότησης? PDF en
  • Guidance on implementation, closure and auditing processes PDF en

Η Επιτροπή αξιολογεί την αίτηση και - εάν γίνει δεκτή η αίτηση - προτείνει ένα ποσό για ενίσχυση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο που πρέπει να το εγκρίνουν πριν να καταβληθεί. Μόλις η κατανομή κονδυλίων καταστεί διαθέσιμη στον προϋπολογισμό της ΕΕ, η Επιτροπή υιοθετεί μια απόφαση με την οποία χορηγεί την ενίσχυση στο κράτος που έχει υποστεί τον αντίκτυπο, κατόπιν της οποίας καταβάλλεται η ενίσχυση άμεσα και σε μια δόση. Όταν καταβληθεί η ενίσχυση, το κράτος που έχει υποστεί τον αντίκτυπο είναι υπεύθυνο για την υλοποίηση, συμπεριλαμβανομένης της επιλογής των επιχειρήσεων, τον έλεγχο και τη διακρίβωσή τους. Τα μέτρα έκτακτης ανάγκης μπορούν να χρηματοδοτηθούν αναδρομικά από την πρώτη ημέρα της καταστροφής.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το ΤΑΕΕ δεν αποτελεί μέσο ταχείας αντιμετώπισης των επιπτώσεων των φυσικών καταστροφών. Μπορεί να περάσουν αρκετοί μήνες μέχρις ότου ολοκληρωθεί η διαδικασία υποβολής της αίτησης και διάθεσης των σχετικών κονδυλίων.

Τον Μάιο του 2019 η Επιτροπή δημοσίευσε μια ευρεία αξιολόγηση του έργου του Ταμείου από τη δημιουργία του το 2002 και διατύπωσε συστάσεις για το μέλλον. Η αξιολόγηση υπογραμμίζει την υψηλή προστιθέμενη αξία του Ταμείου για τη στήριξη δράσεων έκτακτης ανάγκης και ανάκαμψης, καθώς και για την ελάφρυνση της οικονομικής επιβάρυνσης των εθνικών και περιφερειακών αρχών. Το Ταμείο έχει χορηγήσει 5,2 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένης της πρωτοφανούς ύψους βοήθειας 1,2 δισ. ευρώ για τους σεισμούς του 2016/2017 στην Κεντρική Ιταλία.
Ωστόσο, η έκθεση έχει επίσης εντοπίσει περιθώρια βελτίωσης όσον αφορά την ταχύτητα, τη συνοχή, την αποτελεσματικότητα και την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τις παρεμβάσεις.
Περισσότερα για την αξιολόγηση

Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Γενική Διεύθυνση Περιφερειακής και Πολεοδομικής Πολιτικής
Unit E1/EUSF
B-1049 Brussels
Belgium
Johannes Wachter
τηλέφωνο: +32 2 296 65 15


Inguna Kramina
Inguna.KRAMINA@ec.europa.eu
τηλέφωνο: +32 229-66062
Nyla Cruz
Nyla.Cruz@ec.europa.eu
τηλέφωνο: +32 2 295 36 09

Σε ποιες περιπτώσεις συνδράμει το ΤΑΕΕ;

The EUSF Το ΤΑΕΕ μπορεί να παρέχει οικονομική ενίσχυση σε κράτη μέλη και χώρες που βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις προσχώρησης

  • σε περίπτωση «μείζονος καταστροφής»: συνολική άμεση ζημία που υπερβαίνει τα 3 δισ. ευρώ σε τιμές 2011 ή το 0,6 % του ΑΕΕ του πληγέντος κράτους, ανάλογα με το ποιο είναι το χαμηλότερο ποσό·
  • στην περίπτωση μικρότερων, των αποκαλούμενων «περιφερειακών καταστροφών»: συνολική άμεση ζημία που υπερβαίνει το 1,5 % του περιφερειακού ΑΕΠ (σε επίπεδο NUTS2). Για τις εξόχως απόκεντρες περιοχές εφαρμόζεται το κατώτατο όριο του 1 % του περιφερειακού ΑΕΠ·
  • σε περίπτωση που επιλέξιμο κράτος έχει πληγεί από την ίδια μείζονα καταστροφή με επιλέξιμο γειτονικό κράτος·
  • σε περίπτωση «σοβαρής κατάστασης έκτακτης ανάγκης στον τομέα της δημόσιας υγείας»: το συνολικό κόστος για τα μέτρα αντιμετώπισης της έκτακτης ανάγκης εκτιμάται ότι υπερβαίνει το 1,5 δισ. ευρώ σε τιμές 2011 ή το 0,3 % του ΑΕΕ του κράτους.

Με τι προϋπολογισμό;

Από το Ταμείο Αλληλεγγύης μπορούν να κινητοποιηθούν ενισχύσεις μέγιστου ετήσιου συνολικού ποσού 500 εκατ. ευρώ (σε τιμές 2011) συν τα μη δαπανηθέντα κονδύλια του προηγούμενου οικονομικού έτους, ποσά τα οποία είναι επιπλέον του κανονικού προϋπολογισμού της ΕΕ. Οι επιμέρους επιχορηγήσεις πρέπει να εγκριθούν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατόπιν πρότασης της Επιτροπής. Το ένα τέταρτο αυτού του ποσού πρέπει να παραμένει διαθέσιμο την 1η Οκτωβρίου κάθε έτους για την κάλυψη πιθανών αναγκών έως το τέλος του έτους. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις και εάν οι πόροι που απομένουν για το υπόλοιπο του έτους είναι ανεπαρκείς, το έλλειμμα μπορεί να καλυφθεί από τον προϋπολογισμό του επόμενου έτους.

Για ποιες δράσεις;

The EUSF Το ΤΑΕΕ συμπληρώνει τις δημόσιες δαπάνες των κρατών μελών για τις ακόλουθες καίριες επιχειρήσεις έκτακτης ανάγκης:

  • αποκατάσταση της λειτουργίας των υποδομών και του εξοπλισμού στους τομείς της ενέργειας, της ύδρευσης και της αποχέτευσης, των τηλεπικοινωνιών, των μεταφορών, της υγείας και της εκπαίδευσης·
  • εξασφάλιση προσωρινής στέγασης και χρηματοδότηση υπηρεσιών διάσωσης με σκοπό την κάλυψη των αναγκών του οικείου πληθυσμού·
  • διασφάλιση των υποδομών πρόληψης και λήψη μέτρων για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς·
  • καθαρισμός των πληγεισών από την καταστροφή περιοχών, συμπεριλαμβανομένων των φυσικών ζωνών, σύμφωνα με μεθόδους που σέβονται το οικοσύστημα, κατά περίπτωση, και άμεση αποκατάσταση των πληγεισών φυσικών ζωνών, προκειμένου να αποφευχθούν οι άμεσες επιπτώσεις από τη διάβρωση του εδάφους·
  • ταχεία παροχή βοήθειας, συμπεριλαμβανομένης της ιατρικής, στον πληθυσμό που πλήττεται από σοβαρή κατάσταση έκτακτης ανάγκης στον τομέα της δημόσιας υγείας·
  • προστασία του πληθυσμού από τον κίνδυνο να πληγεί, συμπεριλαμβανομένης της πρόληψης, της παρακολούθησης ή του ελέγχου της εξάπλωσης νόσων, με την καταπολέμηση των σοβαρών κινδύνων για τη δημόσια υγεία ή τον μετριασμό των επιπτώσεών τους στη δημόσια υγεία.

Το ΤΑΕΕ δεν ιδρύθηκε με σκοπό να καλύψει το συνολικό κόστος που συνδέεται με φυσικές καταστροφές. Το Ταμείο περιορίζεται καταρχήν στις μη ασφαλισμένες ζημίες, ενώ δεν αποζημιώνει τις ιδιωτικές απώλειες. Οι μακροπρόθεσμες δράσεις —όπως οι δράσεις οικονομικής ανασυγκρότησης και πρόληψης— δεν είναι επιλέξιμες για ενίσχυση από το ΤΑΕΕ. Ωστόσο, οι δράσεις αυτού του είδους μπορεί να είναι επιλέξιμες για ενίσχυση στο πλαίσιο άλλων μηχανισμών, ιδίως των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων.

Παράδειγμα

Αυστρία – Πλημμύρες του Αυγούστου του 2005 (περιφερειακή καταστροφή)

Τον Αύγουστο του 2005, σοβαρές πλημμύρες σημειώθηκαν σε μέρη των δύο αυστριακών κρατιδίων Φόραλμπεργκ και Τιρόλο. Οι πλημμύρες προκάλεσαν σοβαρές ζημίες στον γεωργικό τομέα, στον τουρισμό, σε κατοικίες και επιχειρήσεις, στο δίκτυο μεταφορών και σε άλλες υποδομές. Η συνολική άμεση ζημία εκτιμήθηκε σε 591,94 εκατ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 0,27 % περίπου του ΑΕΕ της Αυστρίας. Δεδομένου ότι το ποσοστό αυτό είναι χαμηλότερο από το εφαρμοστέο κατώτατο όριο για την κινητοποίηση του Ταμείου Αλληλεγγύης για μείζονες καταστροφές (0,6 % του ΑΕΕ της Αυστρίας, δηλ. 1,3363 δισ. ευρώ), η αίτηση εξετάστηκε βάσει των εξαιρετικών κριτηρίων που ισχύουν για τις αποκαλούμενες εξαιρετικές περιφερειακές καταστροφές. Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η αίτηση παρείχε επαρκή στοιχεία για την κατ’ εξαίρεση κινητοποίηση του Ταμείου Αλληλεγγύης και τη χορήγηση οικονομικής ενίσχυσης ύψους 14,79 εκατ. ευρώ. Η ενίσχυση χρησιμοποιήθηκε για:

  • την άμεση αποκατάσταση της λειτουργίας των υποδομών, ιδίως την αποκατάσταση των κρατικών οδικών δικτύων. Συνολική συνεισφορά του ΤΑΕΕ: 9,86 εκατ. ευρώ·
  • την άμεση διασφάλιση των υποδομών πρόληψης, ιδίως την αποκατάσταση των κατεστραμμένων αναχωμάτων των υδατορευμάτων, συμπεριλαμβανομένης της απομάκρυνσης των δέντρων και των μπάζων, της κατασκευής φραγμάτων, της σταθεροποίησης και της αποκατάστασης των κοιτών των ποταμών. Συνολική συνεισφορά του ΤΑΕΕ: 4,93 εκατ. ευρώ.

Έγγραφα

Ενημερωτικό δελτίο

Εκθέσεις

Panorama (περιοδικό)

Δελτία Τύπου