Σοβαρές και χρόνιες ασθένειες

Substances of human origin

Εκτίμηση του κινδύνου

Endocrine disruptors

Biocides

Καρκίνος

Ο καρκίνος είναι μία από τις κύριες προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στον τομέα της υγείας. Οι πολιτικές κατευθύνσεις της προέδρου της Επιτροπής, κ. Φον ντερ Λάιεν αναφέρονται σε «ένα ευρωπαϊκό σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου, με σκοπό τη στήριξη των κρατών μελών προκειμένου να βελτιώσουν τον έλεγχο και την περίθαλψη του καρκίνου», ώστε να μειωθεί η ταλαιπωρία που προκαλείται από την εν λόγω νόσο και να μπορέσει η Ευρώπη να αναλάβει ηγετικό ρόλο στην καταπολέμηση του καρκίνου.

Η πολιτική της ΕΕ για τον καρκίνο

Στην επιστολή ανάθεσης καθηκόντων προς την επίτροπο Υγείας, κ. Στέλλα Κυριακίδου καθορίζεται η ανάγκη υποστήριξης των χωρών της ΕΕ στο έργο τους για την πρόληψη και την περίθαλψη του καρκίνου.

Το ευρωπαϊκό σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου, που παρουσιάστηκε τον Φεβρουάριο του 2021, αποτελεί την απάντηση της ΕΕ στις ολοένα και μεγαλύτερες προκλήσεις καθώς και στις εξελίξεις στον τομέα αντιμετώπισης του καρκίνου και αποτελεί πολιτική δέσμευση ότι θα καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια στη μάχη κατά του καρκίνου. Με βάση δέκα εμβληματικές πρωτοβουλίες και διάφορες υποστηρικτικές δράσεις, αποτελεί μέρος των προτάσεων της Επιτροπής για μια ισχυρή Ευρωπαϊκή Ένωση Υγείας, με σκοπό την εξασφάλιση μιας ασφαλέστερης, καλύτερα προετοιμασμένης και ανθεκτικότερης ΕΕ.

Το ευρωπαϊκό σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου στηρίζει το έργο των κρατών μελών για την πρόληψη του καρκίνου και τη διασφάλιση υψηλής ποιότητας ζωής για τους καρκινοπαθείς, τους επιζώντες ασθενείς, τις οικογένειες και τους φροντιστές τους και διαρθρώνεται γύρω από ορισμένους βασικούς τομείς στους οποίους η ΕΕ μπορεί να προσδώσει μέγιστη αξία:

  • πρόληψη
  • έγκαιρη ανίχνευση
  • διάγνωση και θεραπεία
  • ποιότητα ζωής των καρκινοπαθών και των επιζώντων

Το σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου συνδέεται με άλλες προτεραιότητες της Επιτροπής, ιδίως με τη φαρμακευτική στρατηγική για την Ευρώπη και τη στρατηγική της ΕΕ «Από το αγρόκτημα στο πιάτο», καθώς και με τον προγραμματισμένο ευρωπαϊκό χώρο δεδομένων για την υγεία (αναμένεται να υλοποιηθεί έως το 2025). Ο καρκίνος είναι ένα από τα προτεινόμενα πεδία της ευρωπαϊκής αποστολής έρευνας και καινοτομίας και μέρος του πλαισίου «Ορίζων Ευρώπη» που αρχίζει το 2021.

Στο πλαίσιο της συντονιστικής ομάδας για την προαγωγή της υγείας, την πρόληψη των ασθενειών και τη διαχείριση των μη μεταδοτικών ασθενειών συστάθηκε μια υποομάδα για τον καρκίνο, η προεδρία της οποίας ασκείται από κοινού με τη Γενική Διεύθυνσης Έρευνας και Καινοτομίας. Η αποστολή της εν λόγω υποομάδας συμφωνήθηκε από την επιτροπή του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη» υπό τη σκιώδη σύνθεσή της για θέματα υγείας και τη συντονιστική ομάδα για την προαγωγή της υγείας, την πρόληψη των ασθενειών και τη διαχείριση των μη μεταδοτικών ασθενειών. 

Το πρόγραμμα EU4Health (2021-2027) θα παράσχει οικονομική και τεχνική στήριξη στα κράτη μέλη, συμβάλλοντας στις προσπάθειες ενίσχυσης των συστημάτων υγείας.

Ο καρκίνος αποτελεί σημαντικό πρόβλημα υγείας, κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 168 της ΣΛΕΕ, η οποία παρέχει στην ΕΕ την αρμοδιότητα να υποστηρίζει, να συντονίζει ή να συμπληρώνει τις δράσεις των κρατών μελών για την προστασία και τη βελτίωση της ανθρώπινης υγείας.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή από το 1985 καταβάλλει προσπάθειες από κοινού με τα κράτη μέλη της ΕΕ και την κοινωνία των πολιτών για την καταπολέμηση του καρκίνου, σε στενή συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το Κοινό Κέντρο Ερευνών και τον Διεθνή Οργανισμό Έρευνας για τον Καρκίνο.

Καρκίνος: κοινή προσέγγιση

Ο καρκίνος είναι η δεύτερη αιτία θανάτου στις χώρες της ΕΕ μετά τις καρδιαγγειακές νόσους. Κάθε χρόνο 2,6 εκατομμύρια άτομα διαγιγνώσκονται με τη νόσο, η οποία προκαλεί τον θάνατο 1,2 εκατομμυρίων ατόμων.

Δεδομένου ότι η Ευρώπη αριθμεί το ένα τέταρτο των συνολικών κρουσμάτων καρκίνου και λιγότερο από το 10 % του παγκόσμιου πληθυσμού, είναι προφανές ότι ο καρκίνος αποτελεί τεράστια απειλή για την κοινωνία μας. Ο συνολικός οικονομικός αντίκτυπος του καρκίνου στην Ευρώπη ανέρχεται σε 100 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι το 40 % των καρκίνων μπορεί να προληφθεί, αν εφαρμόσουμε όσα γνωρίζουμε ήδη. Ωστόσο, επί του παρόντος, μόνο το 3 % των προϋπολογισμών για την υγεία δαπανάται για την προαγωγή της υγείας και την πρόληψη των ασθενειών. Επομένως, το πεδίο δράσης είναι τεράστιο.

Η δράση για την πρόληψη του καρκίνου και τον υγιεινό τρόπο ζωής συμβάλλει επίσης στην καταπολέμηση της παχυσαρκίας και άλλων μη μεταδοτικών νοσημάτων, όπως τα καρδιαγγειακά νοσήματα και ο διαβήτης, καθώς παρουσιάζουν κοινούς παράγοντες κινδύνου.

Σύμφωνα με τις εκθέσεις για την κατάσταση της υγείας στην ΕΕ, ο καρκίνος αποτελεί έναν από τους κυριότερους παράγοντες πρόωρων θανάτων στην ΕΕ. Έχει επιπτώσεις στην ατομική υγεία, αλλά και σημαντικό κοινωνικό και οικονομικό αντίκτυπο.

Η νόσος αυτή ασκεί πίεση στα εθνικά συστήματα υγειονομικής περίθαλψης και κοινωνικής προστασίας καθώς και στους κρατικούς προϋπολογισμούς και επηρεάζει την παραγωγικότητα και την ανάπτυξη της οικονομίας. Επομένως, χρειαζόμαστε πιο ανθεκτικά συστήματα υγείας. Ειδικότερα για να υποστηριχθούν τα κράτη μέλη που χρειάζονται περισσότερο την χάραξη πολιτικής βάσει στοιχείων, ώστε να διασφαλίζεται ότι όλοι οι πολίτες της ΕΕ έχουν ισότιμη πρόσβαση σε υπηρεσίες υψηλής ποιότητας όσον αφορά την πρόληψη, τα διαγνωστικά μέσα, τη θεραπεία και την παροχή περίθαλψης μετά τη θεραπεία του καρκίνου.

Διάφορα επιτεύγματα έχουν προετοιμάσει το έδαφος για μια κοινή προσέγγιση με στόχο την καταπολέμηση του καρκίνου στην ΕΕ. Οι παρακάτω σύνδεσμοι οδηγούν σε έγγραφα που έχουν στηρίξει τη δράση της ΕΕ και σε υποστηρικτικές δράσεις της ΕΕ που αποσκοπούν να βοηθήσουν τις χώρες της ΕΕ και τα ενδιαφερόμενα μέρη να αναστρέψουν την κατάσταση για την καταπολέμηση του καρκίνου.

Πλαίσιο πολιτικής

Πρωτοβουλίες για την πρόληψη και τον έλεγχο του καρκίνου

Οι πρωτοβουλίες που συντονίζει το Κοινό Κέντρο Ερευνών της Επιτροπής στον τομέα της πρόληψης και του ελέγχου του καρκίνου περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

Η χρηματοδότηση του προγράμματος για την υγεία συνεισφέρει στα ευρωπαϊκά δίκτυα αναφοράς για τον καρκίνο, καθώς και σε κοινές δράσεις σχετικά με τα ακόλουθα:

Σχετικές πληροφορίες