Η Επίτροπος Creţu αναφέρεται στα επιτεύγματα της πολιτικής συνοχής κατά τη διάρκεια της θητείας της

 Πρόσθετα εργαλεία

 
29/04/2019

Καθώς η Επίτροπος Περιφερειακής και Αστικής Πολιτικής, Corina Creţu, πλησιάζει στο τέλος της θητείας της, υπογραμμίζει κάποιες από τις βασικές επιτυχίες της πολιτικής συνοχής στις περιφέρειες της ΕΕ και στρέφεται σε μελλοντικές δυνατότητες ώστε η πολιτική συνοχής να κάνει τη διαφορά ως κεντρικός πυλώνας του ευρωπαϊκού εγχειρήματος.

Η Επιτροπή του προέδρου Juncker έχει αφοσιωθεί στην επίτευξη αποτελεσμάτων σε πολλούς τομείς τα τελευταία πέντε χρόνια. Ποια είναι τα τρία βασικά επιτεύγματα στην πολιτική συνοχής για τα οποία είστε υπερήφανη;

Είμαι περήφανη για τα πολυάριθμα επιτεύγματα που πετύχαμε κατά τη θητεία μου ως Επίτροπος Περιφερειακής Πολιτικής. Με τη χρηματοδότηση εκατοντάδων χιλιάδων έργων σε ολόκληρη την Ευρώπη, η πολιτική συνοχής διασφαλίζει ότι κάθε περιφέρεια, πόλη και χωριό μπορούν να επωφεληθούν από το ευρωπαϊκό εγχείρημα. Είναι ένας ισχυρός, άμεσος δεσμός μεταξύ της ΕΕ και των περιφερειών και των πόλεων της, ο οποίος είναι ζωτικής σημασίας σε μια εποχή που ο λαϊκισμός και ο ευρωσκεπτικισμός μπορούν να αποτελέσουν δελεαστική απάντηση για ορισμένους πολίτες.

Η Επιχειρησιακή Ομάδα για την Καλύτερη Εφαρμογή βοήθησε οκτώ κράτη μέλη (Βουλγαρία, Κροατία, Τσεχία, Ουγγαρία, Ιταλία, Ρουμανία, Σλοβακία και Σλοβενία) να αξιοποιήσουν άμεσα και αποτελεσματικά τα εναπομείναντα κονδύλια της πολιτικής συνοχής από τη δημοσιονομική περίοδο 2007-2013, τα οποία, σε αντίθετη περίπτωση, ίσως να χάνονταν και, ως εκ τούτου, δεν θα εξυπηρετούσαν τον σκοπό τους, δηλαδή τη δημιουργία ανάπτυξης και θέσεων εργασίας. Αργότερα, η Επιχειρησιακή Ομάδα επικεντρώθηκε επίσης στην εφαρμογή των προγραμμάτων 2014-2020, ιδίως υποστηρίζοντας τη διοικητική ικανότητα και παίρνοντας διδάγματα από το παρελθόν.

Η Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για την Απλούστευση, την οποία δημιουργήσαμε από τον Ιούλιο του 2015 έως τον Νοέμβριο του 2017, έδειξε ότι μπορείτε να απλοποιήσετε δραστικά τους κανόνες, διατηρώντας παράλληλα υψηλά πρότυπα όσον αφορά την ορθή διαχείριση ταμείων της ΕΕ. Αυτό συνέβαλε, επίσης, στην πρόταση για καλύτερη πολιτική συνοχής στην επόμενη δημοσιονομική περίοδο της ΕΕ, η οποία ξεκινά το 2021. Μεταξύ των αποτελεσμάτων αυτής της Ομάδας, η Επιτροπή έχει ήδη προτείνει ευνοϊκότερη μεταχείριση για τις ΜΜΕ που επενδύουν στην έρευνα και την καινοτομία, ενώ η νομοθετική πρόταση της Επιτροπής για την περίοδο μετά το 2020 είναι 50 % μικρότερη σε σχέση με την ισχύουσα νομοθεσία.

Οι πρωτοβουλίες «Catching-Up» και «μεταβατικές περιφέρειες άνθρακα» υπογράμμισαν την ανάγκη μιας προσαρμοσμένης προσέγγισης στη βιομηχανική μετάβαση και τον οικονομικό εκσυγχρονισμό, ώστε όλες οι περιφέρειες να μπορούν να αντεπεξέλθουν στις περιστάσεις σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο.

Με την πρωτοβουλία «Catching-Up», βοηθούμε περιφέρειες χαμηλού εισοδήματος να ξεπεράσουν τα εμπόδια στην ανάπτυξη που σχετίζονται με το μακροοικονομικό πλαίσιο, τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, τη διακυβέρνηση και τις επενδύσεις, καθώς και τα ταμεία της ΕΕ (ESI). Πιο συγκεκριμένα, βοηθήσαμε δυο είδη περιφερειών: «περιφέρειες με χαμηλή ανάπτυξη» —οι οποίες χαρακτηρίζονται από συνεχιζόμενη έλλειψη ανάπτυξης κατά την τελευταία δεκαετία ή περισσότερο (κυρίως στη Νότια Ευρώπη) και «περιοχές χαμηλού εισοδήματος» —των οποίων το ΑΕΠ αυξάνεται αλλά παραμένουν πολύ φτωχές. Στο πλαίσιο αυτής της πρωτοβουλίας, έχουμε τέσσερις πιλοτικές περιφέρειες, δύο στην Πολωνία και δύο στη Ρουμανία, οι οποίες οδηγούν σε ορισμένες σημαντικές διαρθρωτικές αλλαγές εκεί. Η δεύτερη φάση αυτής της πρωτοβουλίας βρίσκεται σε εξέλιξη σε νέες περιφέρειες και με νέα θέματα, όπως η ενεργειακή απόδοση με τις αποκαλούμενες «μεταβατικές περιφέρειες άνθρακα» και η βιομηχανική μετάβαση. Στις αρχές του 2018, η πρωτοβουλία ξεκίνησε επίσημα σε δύο περιοχές της Σλοβακίας, εστιάζοντας στις ιδιαίτερες ανάγκες τους.

Με την πρωτοβουλία «μεταβατικές περιφέρειες άνθρακα», στοχεύουμε επτά χώρες (Πολωνία, Γερμανία, Τσεχία, Ρουμανία, Βουλγαρία, Ελλάδα και Ισπανία) όπου ο άνθρακας εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πηγή ενέργειας και απασχόλησης, για να τις στηρίξουμε στη μετάβαση σε σύγχρονη και καθαρότερη ενεργειακή απόδοση. Ο τομέας του άνθρακα απασχολεί, επί του παρόντος, περίπου 237.000 εργαζομένους σε επτά χώρες. Εμπειρογνώμονες αλληλεπιδρούν στενά με τις περιφερειακές και εθνικές αρχές που ενδιαφέρονται να συμμετάσχουν στην ανάπτυξη ρεαλιστικών λύσεων για τη στήριξη της διαδικασίας διαρθρωτικής αναπροσαρμογής με ευελιξία. Τα προγράμματα περιλαμβάνουν ήδη στήριξη, για παράδειγμα, για ΜΜΕ, καινοτομία, μετάβαση σε χαμηλές εκπομπές άνθρακα, κοινωνική ένταξη και για τον συνολικό κοινωνικό μετασχηματισμό και εκσυγχρονισμό. Η συνολική χρηματοδότηση της πολιτικής συνοχής που διατίθεται για τις αντίστοιχες περιφέρειες εκτιμάται σε περίπου 20 δισεκατομμύρια ευρώ για την περίοδο 2014-2020. Συμφωνήσαμε, για παράδειγμα, με τις αρχές της Τσεχίας να ανακατανείμουμε ειδικά 232 εκατομμύρια ευρώ σε μεταβατικές περιφέρειες άνθρακα. Παρομοίως, ως συνέχεια πολλών αποστολών στην Πολωνία, υποστηρίζουμε τώρα έξι εμβληματικά έργα στη Σιλεσία, συνολικού ύψους 100 εκατομμυρίων ευρώ.

Γενικότερα, νομίζω ότι μπορούμε όλοι να είμαστε εξαιρετικά ευχαριστημένοι με το ποσό και την αποτελεσματικότητα των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων. Σύμφωνα με τις τελευταίες διαθέσιμες πληροφορίες στην πλατφόρμα ανοιχτών δεδομένων, 405 δισεκατομμύρια ευρώ έχουν επενδυθεί στην πραγματική οικονομία της Ευρώπης από αυτά τα ταμεία της ΕΕ μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου 2018. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει σχεδόν τα δυο τρίτα του προϋπολογισμού των ΕΔΕΤ που επενδύθηκε στα μισά της δημοσιονομικής περιόδου 2014-2020.

Η καθοδήγηση της πολιτικής συνοχής συνεπάγεται την καθημερινή στενή συνεργασία με ενδιαφερόμενους φορείς σε διάφορα επίπεδα: εθνικό, περιφερειακό και τοπικό. Πώς δουλέψατε με αυτούς; 

Λόγω της άμεσης σύνδεσης που δημιουργεί η πολιτική συνοχής με τους ενδιαφερόμενους φορείς, είχα την ευκαιρία να δω τον αντίκτυπο των χρηματοδοτούμενων από την ΕΕ έργων στα κράτη μέλη. Κατά τη διάρκεια της θητείας μου, ήταν εξίσου σημαντικό να συζητώ τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες με διαχειριστικές αρχές και άμεσους δικαιούχους. Επιδιώκω ειδικά να συμβουλεύομαι τοπικούς ενδιαφερόμενους για συγκεκριμένα θέματα, όπως η συζήτηση για τη μετανάστευση με δημάρχους, για τη βιομηχανική μετάβαση με περιφερειάρχες κ.λπ. Επιδιώκω, επίσης, την προώθηση των σχέσεων με χώρες και περιφέρειες εκτός της ΕΕ για να οικοδομήσουμε σχέσεις και να μοιραστούμε βέλτιστες πρακτικές. Στο πλαίσιο αυτό, οι επίσημες επισκέψεις μου στο Κίτο, στον Ισημερινό —για το Παγκόσμιο Αστικό Φόρουμ Habitat III— και στην Κουάλα Λουμπούρ (Μαλαισία) και την Κίνα ήταν πολύ ενδιαφέρουσες και εποικοδομητικές. 

Πώς έχει αλλάξει ο τρόπος που διαχειριζόμαστε και προωθούμε την πολιτική συνοχής; Ερχόμαστε πιο κοντά στους πολίτες;

Δυστυχώς, παρατηρούμε σήμερα αύξηση της αντιευρωπαϊκής και λαϊκιστικής στήριξης σε ολόκληρη την ήπειρο και πέραν αυτής, όπως έδειξε η πρόσφατη μελέτη της ΓΔ REGIO για την αντιευρωπαϊκή ψήφο. Οι ανισότητες συνδέονται σίγουρα με αυτό το φαινόμενο, καθώς οι άνθρωποι αισθάνονται ότι οι θεσμοί τους δεν ανταποκρίνονται κατάλληλα στις ανάγκες και τα αιτήματά τους για περισσότερα δικαιώματα και καλύτερη ευημερία.

Η πολιτική συνοχής είναι καθοριστική στην αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος. Όπως υποδηλώνει το όνομα, η πολιτική συνοχής αφορά την αλληλεγγύη και την ευημερία για όλους. Εξασφαλίζει ότι κάθε περιφέρεια, πόλη και χωριό μπορούν να επωφεληθούν από το ευρωπαϊκό εγχείρημα και να επιδιώξουν υψηλότερα πρότυπα διαβίωσης, χάρη στην υποστήριξη της πολιτικής συνοχής.

Δυστυχώς, αυτό δεν γίνεται πάντοτε εύκολα ορατό σε όλους. Για παράδειγμα, ένας νέος αυτοκινητόδρομος που χρηματοδοτείται από την ΕΕ στις περιφέρειες πρέπει να συσχετιστεί με τις νέες ευκαιρίες απασχόλησης που εμφανίζονται εκεί. Είναι οι έμμεσες επιπτώσεις, όπως αυτές, που πολλοί δεν βλέπουν.

Ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης του ευρωσκεπτικισμού είναι να δείξουμε στους πολίτες ότι η ΕΕ τούς αποφέρει πολλά οφέλη και ότι έχουμε πολύ καλές ιστορίες να πούμε. Έχουμε αρκετές δραστηριότητες επικοινωνίας που στοχεύουν στη μεγαλύτερη προβολή της πολιτικής μας ανάμεσα στους πολίτες: εκστρατείες, συμπεριλαμβανομένων αυτών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, έργα και εκδηλώσεις, όπως οι διάλογοι με τους πολίτες.

Σας αναφέρω, για παράδειγμα, την εκστρατεία «Η EE στην περιφέρειά μου», όπου πέρυσι, πάνω από 2.500 έργα από 27 χώρες άνοιξαν τις πόρτες τους σε περισσότερους από 450.000 επισκέπτες για να αναδείξουν τα συγχρηματοδοτούμενα από την ΕΕ έργα τους.

Επίσης, το έργο «Οδικό Ταξίδι» είναι μια πρωτοβουλία που παρέχει σε νεαρούς Ευρωπαίους την ευκαιρία να εξερευνήσουν από πρώτο χέρι τι είναι η αλληλεγγύη της ΕΕ και τι κάνει σε πρακτικό επίπεδο. Πρόκειται για ένα ταξίδι σχετικό με έργα σε όλη την Ευρώπη, όπου οι συμμετέχοντες ενεργούν ως πρεσβευτές για διάφορα έργα και πρωτοβουλίες που πραγματοποιούνται χάρη στην ΕΕ. Για 4 μήνες το 2018, οι 8 ταξιδιώτες διέσχισαν περισσότερες από 20 χώρες, επισκέφθηκαν πάνω από 50 συγχρηματοδοτούμενα από την ΕΕ έργα και παρήγαγαν περισσότερα από 60 βίντεο με ιστορίες, τα οποία έχουν προβληθεί 22,8 εκατομμύρια φορές.

Πώς βλέπετε την Ευρώπη και την πολιτική συνοχής σε 10 χρόνια;

Η πολιτική συνοχής θα συνεχίσει, σε συνεργασία με άλλα μέσα της ΕΕ, να είναι η πιο αποτελεσματική, με βάση τον τόπο, πολιτική για την αντιμετώπιση τέτοιων προκλήσεων. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή πρότεινε έναν αναθεωρημένο σχεδιασμό που πλαισιώνεται γύρω από μερικές βασικές αρχές.

Τα προγράμματα θα είναι πιο ευέλικτα και προσαρμόσιμα μέσω ενός ελαφρύτερου μενού προγραμματισμού, ευκολότερης τροποποίησης και συστηματικής ενδιάμεσης αναθεώρησης των προγραμμάτων, το 2025. Η εστίαση των πόρων στις βασικές προτεραιότητες της ΕΕ (καινοτομία και κλίμα) με λιγότερες και πιο λειτουργικές ευνοϊκές συνθήκες θα εξασφαλίσει την αποτελεσματικότητα. Και η πολιτική θα γίνει πιο στρατηγική, καθώς θα ευθυγραμμίζεται καλύτερα με το ευρωπαϊκό εξάμηνο.

Η απλούστευση, μέσω ενός συνόλου περίπου 80 μέτρων, αποσκοπεί στην επιτάχυνση της αποτελεσματικής απορρόφησης της εφαρμογής και στην αισθητή μείωση του διοικητικού φόρτου των διαχειριστικών αρχών και των δικαιούχων. Ειδικότερα, η ακύρωση της διαδικασίας για τον ορισμό των οργάνων διαχείρισης και ελέγχου, η παρατεταμένη προσφυγή σε απλουστευμένες επιλογές κόστους, η εγκατάλειψη των μεγάλων διαδικασιών του έργου και η απότομη μείωση των ελέγχων διαχείρισης αναμένεται να αποφέρουν σημαντικά οφέλη.

Με τη συνεχή πολιτική στήριξη, θεωρώ ότι η πολιτική συνοχής αποτελεί κεντρικό πυλώνα του ευρωπαϊκού εγχειρήματος, τόσο από πλευράς συγκεκριμένων βελτιώσεων στη ζωή των πολιτών, όσο και από την άποψη της ενίσχυσης της αλληλεγγύης και της αίσθησης της ευρωπαϊκής ταυτότητας.

Έχετε ένα τελευταίο μήνυμα για του αναγνώστες του Panorama;

Το μήνυμά μου είναι απλό: σας ευχαριστώ! Η αφοσίωσή σας, η φαντασία και η σκληρή δουλειά σας είναι εξαιρετικά πολύτιμες και σίγουρα συνέβαλαν στην επιτυχία της πολιτικής μας. Σας ευχαριστώ που συμμετείχατε στην ομάδα μας και που κάνατε το έργο μου όχι μόνο πιο ορατό, αλλά και πολύ ευκολότερο και πιο ευχάριστο τα τελευταία πέντε χρόνια! Σας εύχομαι ό,τι καλύτερο για το μέλλον!

Panorama 68: North-West Romania going in the right direction

Νέα

Σχετικά θέματα

Communicating Regional Policy