Περιεχόμενα
Αναζήτηση στον οδηγό

Σχέδιο κινητικότητας για φοιτητές και προσωπικό της ανώτατης εκπαίδευσης

1.Πριν από την κινητικότητα

A: Πιστοποίηση των συμμετεχόντων οργανισμών

Χάρτης Εrasmus για την Ανώτατη Εκπαίδευση

Ο Χάρτης Erasmus για την Ανώτατη Εκπαίδευση (ECHE) καθορίζει το γενικό πλαίσιο ποιότητας για τις ευρωπαϊκές και διεθνείς δραστηριότητες συνεργασίας, τις οποίες μπορεί να πραγματοποιήσει στο πλαίσιο του προγράμματος ένα ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα (ΑΕΙ). H απονομή του Χάρτη Erasmus για την Ανώτατη Εκπαίδευση είναι απαραίτητη για όλα τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα που είναι εγκατεστημένα σε μία από τις Χώρες του Προγράμματος και τα οποία επιθυμούν να συμμετάσχουν στη μαθησιακή κινητικότητα ατόμων και/ή να συνεργαστούν για την καινοτομία και τις ορθές πρακτικές στο πλαίσιο του προγράμματος. Η απονομή του Χάρτη Erasmus δεν απαιτείται για τα ΑΕΙ που βρίσκονται σε Χώρες Εταίρους. Το ποιοτικό πλαίσιο στις εν λόγω χώρες εξασφαλίζεται μέσω συμφωνιών (βλέπε παρακάτω) που συνάπτονται μεταξύ των ΑΕΙ.

Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για την απονομή του Χάρτη Erasmus δημοσιεύεται κάθε χρόνο από τον Εκτελεστικό Οργανισμό στις Βρυξέλλες. Από τη στιγμή που απονέμεται, ο Χάρτης ισχύει καθ' όλη τη διάρκεια του προγράμματος. Οι προϋποθέσεις για την υποβολή αίτησης με σκοπό την απονομή του Χάρτη Erasmus περιγράφονται στον ιστότοπο του Εκτελεστικού Οργανισμού: https://eacea.ec.europa.eu/erasmus-plus/funding/erasmus-charter-for-higher-education-2014-2020_en

Τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα πρέπει να τηρούν όλες τις διατάξεις του Χάρτη Erasmus κατά τη διάρκεια υλοποίησης του σχεδίου. Η συμμόρφωσή τους παρακολουθείται από τον Εθνικό Οργανισμό, ο οποίος εφαρμόζει στρατηγική παρακολούθησης σύμφωνη με τον Οδηγό Παρακολούθησης του Χάρτη Erasmus για την Ανώτατη Εκπαίδευση (ECHE) (https://ec.europa.eu/programmes/erasmus-plus/resources/documents/erasmus-charter-higher-education-monitoring-guide_en), ένα νέο εγχειρίδιο που έχει ως στόχο να παρέχει ένα σύνολο από συμφωνημένες κατευθυντήριες γραμμές και παραδείγματα ορθών πρακτικών στον τομέα της παρακολούθησης και βελτίωσης της συμμόρφωσης με τον Χάρτη. Τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα που υποβάλλουν αίτηση για σχέδια Erasmus+ και συμμετέχουν στο πρόγραμμα καλούνται να συμβουλεύονται αυτόν τον οδηγό για πληροφορίες σχετικά με τους πρωταρχικούς τομείς συμμόρφωσης με τον ECHE, καθώς και για διαθέσιμα εργαλεία, κατευθυντήριες γραμμές και ηλεκτρονικούς συνδέσμους.

Η παραβίαση οποιασδήποτε από τις αρχές και τις δεσμεύσεις που απορρέουν από τον Χάρτη ECHE μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την ανάκλησή του από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Πιστοποίηση κοινοπραξίας κινητικότητας

Μια εθνική κοινοπραξία ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων για την κινητικότητα μπορεί να στηρίξει οποιαδήποτε από τις τέσσερις επιλέξιμες δράσεις κινητικότητας στο πλαίσιο ενός σχεδίου κινητικότητας στην ανώτατη εκπαίδευση.

Στόχος των κοινοπραξιών κινητικότητας είναι να διευκολύνουν τη διοργάνωση δραστηριοτήτων κινητικότητας και να προσδίδουν προστιθέμενη αξία στην ποιότητα των δραστηριοτήτων αυτών σε σύγκριση με την αξία που θα προσέφερε κάθε ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα αποστολής μεμονωμένα. Οι οργανισμοί-μέλη εθνικής κοινοπραξίας κινητικότητας μπορούν να συγκεντρώνουν ή να μοιράζονται υπηρεσίες που αφορούν τη διοργάνωση της δραστηριότητας κινητικότητας. Στις κοινές δραστηριότητες μπορεί να περιλαμβάνεται η κοινή διοικητική, συμβατική και δημοσιονομική διαχείριση της κινητικότητας, η από κοινού επιλογή και/ή προετοιμασία και καθοδήγηση των συμμετεχόντων, καθώς και, κατά περίπτωση, η δημιουργία ενός κεντρικού σημείου για την εύρεση επιχειρήσεων και την ανάπτυξη επαφών μεταξύ επιχειρήσεων και συμμετεχόντων. Η εθνική κοινοπραξία κινητικότητας μπορεί επίσης να συμβάλλει στη διευκόλυνση φοιτητών και προσωπικού στην πραγματοποίηση πρακτικής άσκησης. Να εντοπίζει, μεταξύ άλλων, οργανισμούς υποδοχής στην περιφέρεια όπου είναι εγκατεστημένοι οι εταίροι της κοινοπραξίας κινητικότητας, και να παρέχει βοήθεια σε περίπτωση ανάγκης.

Ο συντονιστής της κοινοπραξίας, πιθανώς μαζί με άλλους/ενδιάμεσους οργανισμούς, μπορεί να διαδραματίζει ενεργό ρόλο στην ανάπτυξη επαφών με επιχειρήσεις και στον εντοπισμό ευκαιριών για πρακτική άσκηση και κατάρτιση προσωπικού, στην προώθηση των εν λόγω δραστηριοτήτων και στην παροχή ενημέρωσης κ.λπ.

Ο συντονιστής της κοινοπραξίας καλείται να συντονίζει τις ενέργειες της κοινοπραξίας του με τις ενέργειες των κοινοπραξιών άλλων χωρών με στόχο την αύξηση του αριθμού και της ποιότητας των προγραμμάτων πρακτικής άσκησης και την υποστήριξη της πρακτικής άσκησης των φοιτητών στο πλαίσιο του Erasmus+.

Κάθε ΑΕΙ αποστολής παραμένει υπεύθυνο για την ποιότητα, το περιεχόμενο και την αναγνώριση των περιόδων κινητικότητας. Κάθε μέλος της κοινοπραξίας πρέπει να υπογράφει συμφωνία με τον συντονιστή της κοινοπραξίας για τον καθορισμό των ρόλων και των αρμοδιοτήτων καθώς και για τις διοικητικές και οικονομικές ρυθμίσεις. Στο πλαίσιο των λεπτομερών όρων της συνεργασίας διευκρινίζονται ζητήματα όπως οι διαδικασίες προετοιμασίας, διασφάλισης της ποιότητας και παρακολούθησης των περιόδων κινητικότητας. Επιπλέον, κάθε ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα είναι υπεύθυνο για την υπογραφή συμφωνιών (βλέπε επόμενη ενότητα) με τα ΑΕΙ που υποδέχονται τους φοιτητές και το προσωπικό τους.

Η εθνική κοινοπραξία κινητικότητας μπορεί να λάβει χρηματοδότηση μόνον εφόσον της έχει χορηγηθεί πιστοποίηση κοινοπραξίας κινητικότητας. Αν η αξιολόγηση της εθνικής κοινοπραξίας κινητικότητας δεν είναι επιτυχής, η κοινοπραξία πρέπει να υποβάλει νέα αίτηση χορήγησης πιστοποιητικού και χρηματοδότησης το επόμενο έτος.

Η συμμόρφωση με την πιστοποίηση κοινοπραξίας κινητικότητας παρακολουθείται από τον Εθνικό Οργανισμό. Τυχόν σοβαρά προβλήματα (π.χ. κατάχρηση κονδυλίων, αθέτηση υποχρεώσεων και αδυναμίες όσον αφορά τη χρηματοδοτική ικανότητα) ή τυχόν παραβίαση εκ μέρους της κοινοπραξίας των δεσμεύσεών της μπορεί να οδηγήσουν στην ανάκληση της πιστοποίησης εκ μέρους του Εθνικού Οργανισμού. Ο Εθνικός Οργανισμός απαιτεί από τον συντονιστή της κοινοπραξίας να τού κοινοποιεί αμέσως οποιαδήποτε αλλαγή στη σύνθεση, στην κατάσταση ή στο καθεστώς της κοινοπραξίας, η οποία μπορεί να συνεπάγεται την τροποποίηση της πιστοποίησης ή την ανάκλησή της.

B: Συμφωνία μεταξύ ιδρυμάτων

Η κινητικότητα φοιτητών και προσωπικού μεταξύ ΑΕΙ, για σπουδές και διδασκαλία αντίστοιχα, πραγματοποιείται στο πλαίσιο μιας συμφωνίας μεταξύ των ΑΕΙ. Τα υποδείγματα διατίθενται στη διεύθυνση https://ec.europa.eu/programmes/erasmus-plus/resources/documents/applicants/inter-institutional-agreement_en. Τέτοιες συμφωνίες είναι δυνατόν να υπογράφονται μεταξύ δύο ή περισσότερων ΑΕΙ.

Στην περίπτωση κινητικότητας μεταξύ Χωρών του Προγράμματος και Χωρών Εταίρων, η συμφωνία μεταξύ ιδρυμάτων ορίζει τις γενικές αρχές που τηρούνται βάσει ενός Χάρτη Erasmus για την Ανώτατη Εκπαίδευση (ECHE) και διασφαλίζει ότι αμφότερα ή όλα τα μέρη δεσμεύονται να τις εφαρμόζουν.

Η συμφωνία αυτή μπορεί επίσης να επεκταθεί ώστε να καλύπτει την κινητικότητα φοιτητών με σκοπό την πραγματοποίηση πρακτικής άσκησης και/ή την κινητικότητα προσωπικού με σκοπό την κατάρτιση, βασιζόμενη στις γνώσεις των ιδρυμάτων-εταίρων για τον επιχειρηματικό τομέα με στόχο την εύρεση επιχειρήσεων/οργανισμών υποδοχής στο εξωτερικό.

Γ: Εργαλείο κινητικότητας (Mobility Tool +)

Το συντομότερο δυνατό από τη στιγμή που θα επιλεγούν οι συμμετέχοντες, ο δικαιούχος οργανισμός πρέπει να καταχωρίσει στο εργαλείο κινητικότητας (Mobility Tool+) γενικές πληροφορίες σχετικά με τους συμμετέχοντες και το είδος της δραστηριότητας κινητικότητας που θα πραγματοποιήσουν (π.χ. όνομα συμμετέχοντος, προορισμός, διάρκεια της κινητικότητας κ.λπ.). Ο δικαιούχος οργανισμός είναι επίσης υπεύθυνος για την επικαιροποίηση του εργαλείου κινητικότητας τουλάχιστον μία φορά τον μήνα κατά τη διάρκεια του σχεδίου κινητικότητας, με την καταχώριση κάθε νέας πληροφορίας που αφορά τους συμμετέχοντες και τις δραστηριότητες κινητικότητας.

Για σχέδια κινητικότητας μεταξύ Χωρών του Προγράμματος και Χωρών Εταίρων, απαιτείται η ταυτοποίηση των ΑΕΙ της Χώρας Εταίρου στο εργαλείο κινητικότητας (Mobility Tool+) μέσω ενός κωδικού PIC. Αν το ΑΕΙ Χώρας Εταίρου δεν διαθέτει ήδη κωδικό PIC με βάση προηγούμενη συμμετοχή του σε προγράμματα της ΕΕ, πρέπει να αποκτήσει τέτοιον κωδικό με την εγγραφή του μέσω της Πύλης Συμμετεχόντων και να τον κοινοποιήσει στον δικαιούχο.

Το εργαλείο κινητικότητας (Mobility Tool+) υποστηρίζει τον δικαιούχο στη διαχείριση των δραστηριοτήτων κινητικότητας του προγράμματος Erasmus+. Οι δικαιούχοι είναι σε θέση να δημιουργούν προσυμπληρωμένες εκθέσεις από το εργαλείο κινητικότητας (Mobility Tool+) με βάση τις πληροφορίες που έχουν καταχωρίσει. Το Mobility Tool+ μπορεί επίσης να δημιουργεί τελικές εκθέσεις τις οποίες πρέπει να συμπληρώνουν οι συμμετέχοντες σε δραστηριότητες κινητικότητας.

Δ: Προϋποθέσεις συμμετοχής φοιτητών

Επιλογή

Οι φοιτητές υποβάλλουν αίτηση στο ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα στο οποίο φοιτούν, το οποίο επιλέγει τους συμμετέχοντες στη δράση κινητικότητας. Η διαδικασία επιλογής των φοιτητών – καθώς και η διαδικασία για τη χορήγηση υποτροφίας – πρέπει να είναι δίκαιη, διαφανής και συνεκτική, ενώ παράλληλα πρέπει να τεκμηριώνεται και να τίθεται στη διάθεση όλων των συμμετεχόντων στη διαδικασία επιλογής μερών.

Το ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα λαμβάνει τα απαιτούμενα μέτρα για την αποτροπή τυχόν συγκρούσεων συμφερόντων όσον αφορά τα άτομα που μπορεί να προσκληθούν να συμμετάσχουν στα όργανα επιλογής ή στη διαδικασία επιλογής φοιτητών.

Τα κριτήρια επιλογής, όπως π.χ. οι ακαδημαϊκές επιδόσεις του υποψηφίου, οι προηγούμενες εμπειρίες κινητικότητας, τα κίνητρα, η προηγούμενη εμπειρία στη χώρα υποδοχής (π.χ. επιστροφή στη χώρα καταγωγής) κ.λπ., δημοσιεύονται. Για φοιτητές από Χώρες Εταίρους, το πρώτο κριτήριο επιλογής είναι οι ακαδημαϊκές επιδόσεις, αλλά εφόσον υπάρχουν φοιτητές αντίστοιχου ακαδημαϊκού επιπέδου, δίδεται προτεραιότητα σε φοιτητές που προέρχονται από μειονεκτικές κοινωνικοοικονομικές ομάδες (συμπεριλαμβανομένων των προσφύγων, των αιτούντων άσυλο και των μεταναστών). 

Χαμηλή προτεραιότητα δίδεται σε όσους έχουν ήδη συμμετάσχει σε δραστηριότητες κινητικότητας στον ίδιο κύκλο σπουδών στο πλαίσιο των προγραμμάτων LLP-Erasmus, Erasmus Mundus ή Erasmus+. Στην περίπτωση των μεταπτυχιακών προγραμμάτων Erasmus Mundus και των κοινών προγραμμάτων μεταπτυχιακών σπουδών Erasmus Mundus, η προηγούμενη συμμετοχή λαμβάνεται υπόψη μόνο για τους δικαιούχους υποτροφιών.

Μόλις επιλεγούν, οι φοιτητές λαμβάνουν από το ίδρυμα αποστολής τον Χάρτη Φοιτητών Erasmus+, ο οποίος ορίζει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των φοιτητών στο πλαίσιο της περιόδου σπουδών ή πρακτικής άσκησης στο εξωτερικό και εξηγεί τα διάφορα βήματα που πρέπει να γίνονται πριν από την έναρξη, κατά τη διάρκεια και μετά την ολοκλήρωση της κινητικότητας.

Συμφωνία με τον φοιτητή

Πριν από την αναχώρησή του, κάθε φοιτητής που επιλέγεται πρέπει να υπογράψει συμφωνία, η οποία περιλαμβάνει τη «συμφωνία μάθησης», που ορίζει το πρόγραμμα σπουδών και/ή πρακτικής άσκησης που πρέπει να εφαρμοστεί, και συνάπτεται ανάμεσα στον φοιτητή, τον οργανισμό αποστολής και τον οργανισμό υποδοχής. Το υπόδειγμα διατίθεται στη διεύθυνση https://ec.europa.eu/programmes/erasmus-plus/resources/documents/applicants/learning-agreement_el.

Η εν λόγω συμφωνία μάθησης ορίζει τα επιθυμητά μαθησιακά αποτελέσματα για την περίοδο μάθησης στο εξωτερικό και προβλέπει διατάξεις για την επίσημη αναγνώριση. Η συμφωνία προσδιορίζει επίσης τον τόπο στον οποίο θα πραγματοποιηθούν οι σπουδές και/ή η πρακτική άσκηση. Στο πλαίσιο της συμφωνίας μάθησης, το ίδρυμα αποστολής και ο φοιτητής πρέπει να συμφωνήσουν επίσης για το επίπεδο γλώσσας (βασική γλώσσα διδασκαλίας ή γλώσσα που θα χρησιμοποιείται στον χώρο εργασίας) στο οποίο πρέπει να βρίσκεται ο φοιτητής κατά την έναρξη της περιόδου σπουδών/πρακτικής άσκησης σύμφωνα με το συνιστώμενο επίπεδο που ορίζεται στη συμφωνία μεταξύ του ιδρύματος αποστολής και του ιδρύματος υποδοχής (ή, στην περίπτωση της πρακτικής άσκησης, σύμφωνα με τις προσδοκίες της επιχείρησης).

Κατά περίπτωση, το ίδρυμα αποστολής και ο φοιτητής συμφωνούν για την παροχή της πλέον κατάλληλης γλωσσικής υποστήριξης, ώστε ο φοιτητής να επιτύχει το συμφωνημένο επίπεδο (βλ. την επόμενη παράγραφο σχετικά με τη διαδικτυακή υπηρεσία γλωσσικής υποστήριξης).

Υποτροφία για φοιτητές

Οι φοιτητές μπορούν να λαμβάνουν υποτροφία ως συνεισφορά στα αυξημένα έξοδα που προκύπτουν κατά την περίοδο κινητικότητας στο εξωτερικό. Η εν λόγω υποτροφία μπορεί να έχει μία από τις ακόλουθες μορφές ή να αποτελεί συνδυασμό αυτών:

  • υποτροφία της ΕΕ, η οποία υπολογίζεται σε μηνιαία βάση και καταβάλλεται ως μοναδιαίο κόστος (βλέπε «Κανόνες χρηματοδότησης» στο Μέρος Β του παρόντος οδηγού)· και/ή
  • εθνική, περιφερειακή και τοπική υποτροφία που χορηγείται από δημόσιο ή ιδιωτικό χορηγό ή βάσει καθεστώτος δανεισμού.

Προβλέπεται επίσης η δυνατότητα συμμετοχής στο πρόγραμμα φοιτητών με μηδενική επιχορήγηση από κονδύλια της ΕΕ (στο πλαίσιο δράσεων κινητικότητας τόσο για σπουδές όσο και για πρακτική άσκηση). Πιο συγκεκριμένα, οι εν λόγω φοιτητές πληρούν όλα τα κριτήρια επιλεξιμότητας για συμμετοχή στο πρόγραμμα Erasmus και έχουν όλα τα οφέλη ενός φοιτητή Erasmus, χωρίς ωστόσο να λαμβάνουν υποτροφία κινητικότητας από την ΕΕ. Οι κανόνες που προβλέπονται στον παρόντα οδηγό προγράμματος, εξαιρουμένων εκείνων που αφορούν την κατανομή των υποτροφιών, ισχύουν επίσης για τους φοιτητές με μηδενική επιχορήγηση από κονδύλια της ΕΕ. Ο αριθμός μετακινούμενων φοιτητών με μηδενική επιχορήγηση από κονδύλια της ΕΕ για το σύνολο της περιόδου κινητικότητας προσμετράται στα στατιστικά στοιχεία του δείκτη επιδόσεων που χρησιμοποιείται για την κατανομή του προϋπολογισμού της ΕΕ μεταξύ των χωρών.

Οι φοιτητές που συμμετέχουν σε ένα σχέδιο κινητικότητας στην ανώτατη εκπαίδευση, το οποίο υποστηρίζεται από το πρόγραμμα Erasmus+, ανεξαρτήτως από το αν λαμβάνουν ή όχι υποτροφία Erasmus+ από την ΕΕ για τη συμμετοχή τους, απαλλάσσονται από την καταβολή οποιουδήποτε ποσού για δίδακτρα παρακολούθησης, εγγραφή, συμμετοχή σε εξετάσεις και πρόσβαση σε εργαστήρια και βιβλιοθήκες στο ίδρυμα υποδοχής.

Ωστόσο, μπορεί να χρειάζεται να καταβάλλουν μικρά ποσά για δαπάνες όπως η ασφαλιστική κάλυψη, οι φοιτητικοί σύλλογοι και η χρήση διαφόρων μηχανημάτων και υλικών, όπως φωτοτυπικά ή προϊόντα εργαστηρίου, όπως ακριβώς και οι φοιτητές της χώρας υποδοχής. Οι εξερχόμενοι φοιτητές δεν υπόκεινται σε πρόσθετα τέλη ή επιβαρύνσεις όσον αφορά την οργάνωση ή τη διαχείριση της περιόδου κινητικότητας.

Επιπλέον, οι φοιτητές, ενόσω βρίσκονται στο εξωτερικό, πρέπει να διατηρούν το δικαίωμα λήψης υποτροφίας ή δανείου με σκοπό την πραγματοποίηση σπουδών στο ίδρυμα αποστολής τους.

Σε περίπτωση πρακτικής άσκησης, εάν η επιχείρηση ή ο οργανισμός υποδοχής χορηγεί στον φοιτητή επίδομα ή αποζημίωση άλλης μορφής, αυτό είναι συμβατό με την υποτροφία που χορηγείται από την ΕΕ στο πλαίσιο του προγράμματος Erasmus+.

Η περίοδος κινητικότητας είναι συμβατή με εργασία μερικής απασχόλησης και, εάν ο φοιτητής λαμβάνει από την ΕΕ υποτροφία στο πλαίσιο του προγράμματος Erasmus+, αυτή είναι επίσης συμβατή με το εισόδημα που μπορεί να έχει ο φοιτητής εφόσον υλοποιεί τις δραστηριότητες που προβλέπονται στο πρόγραμμα κινητικότητας που έχει συμφωνηθεί.

Οι φοιτητές που συμμετέχουν σε ένα σχέδιο κινητικότητας στην ανώτατη εκπαίδευση (είτε σπουδάζουν είτε κάνουν πρακτική άσκηση στο εξωτερικό) δεν μπορούν να είναι ταυτόχρονα δικαιούχοι υποτροφίας κοινού προγράμματος μεταπτυχιακών σπουδών Erasmus Mundus, και το αντίστροφο.

Οι φοιτητές που λαμβάνουν υποτροφία Erasmus+ από την ΕΕ υποχρεούνται να επιστρέψουν μέρος ή το σύνολο της υποτροφίας που έλαβαν σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τους όρους της συμφωνίας επιχορήγησης (εκτός εάν ο φοιτητής δεν ολοκληρώσει τις προγραμματισμένες δραστηριότητες στο εξωτερικό για λόγους ανωτέρας βίας). Επίσης, οι φοιτητές που δεν συμπληρώνουν και δεν υποβάλλουν μέσω του διαδικτύου την τελική έκθεση ενδέχεται να κληθούν να επιστρέψουν μέρος ή το σύνολο της υποτροφίας που έλαβαν από την ΕΕ.

Διαδικτυακή γλωσσική υποστήριξη

Υπογράφοντας τον Χάρτη Erasmus για την Ανώτατη Εκπαίδευση, τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα δεσμεύονται να παρέχουν κάθε αναγκαία στήριξη στους συμμετέχοντες σε δραστηριότητες κινητικότητας όσον αφορά τη γλωσσική τους προετοιμασία. Σε αυτό το πλαίσιο, θα τεθεί σταδιακά σε λειτουργία μια διαδικτυακή υπηρεσία γλωσσικής υποστήριξης κατά τη διάρκεια του προγράμματος για όλες τις δραστηριότητες κινητικότητας διάρκειας ίσης ή μεγαλύτερης των δύο μηνών μεταξύ Χωρών του Προγράμματος. Η εν λόγω διαδικτυακή υποστήριξη θα παρέχεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε επιλεγμένο αριθμό φοιτητών, με στόχο την αξιολόγηση της ικανότητάς τους στη γλώσσα που πρόκειται να χρησιμοποιούν στο πλαίσιο των σπουδών ή της πρακτικής άσκησης στο εξωτερικό.

Επίσης, το εν λόγω εργαλείο θα τους παρέχει, κατά περίπτωση, τη δυνατότητα να βελτιώσουν το επίπεδο γλώσσας πριν από και/ή κατά τη διάρκεια της περιόδου κινητικότητας. Οι συμμετέχοντες των οποίων το επίπεδο στην κύρια γλώσσα διδασκαλίας ή εργασίας είναι τουλάχιστον Β2, θα έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν μαθήματα της γλώσσας της χώρας υποδοχής μέσω της διαδικτυακής υπηρεσίας γλωσσικής υποστήριξης (OLS), αν διατίθενται. Η παροχή γλωσσικής υποστήριξης πρέπει να βασίζεται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των ιδρυμάτων αποστολής και υποδοχής. Το συνιστώμενο επίπεδο γλωσσικής ικανότητας αναφέρεται στις διοργανικές συμφωνίες και τις συμφωνίες μάθησης, και έτσι έχει συμφωνηθεί από τα τρία μέρη. Με το Erasmus+, τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα δεσμεύονται να διασφαλίζουν ότι οι εξερχόμενοι φοιτητές τους έχουν το απαιτούμενο επίπεδο γλώσσας, και τέτοιου είδους αμοιβαία συμφωνία πρέπει να είναι επαρκής.

Τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα είναι υπεύθυνα για την παροχή στους φοιτητές τους της πιο κατάλληλης γλωσσικής υποστήριξης, είτε μέσω της OLS είτε με οποιονδήποτε άλλο τρόπο που μπορεί να χρηματοδοτηθεί από την επιχορήγηση για την κάλυψη των οργανωτικών δαπανών, ώστε να διασφαλίζουν ότι οι φοιτητές τους θα έχουν το συνιστώμενο επίπεδο που συμφωνήθηκε με το ίδρυμα υποδοχής μέχρι την έναρξη της κινητικότητας. Ως εκ τούτου, τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα δεν υποχρεούνται να αποστέλλουν τα αποτελέσματα της γλωσσικής αξιολόγησης από την OLS στα ιδρύματα υποδοχής. Οι ίδιοι οι φοιτητές μπορούν να αποφασίζουν εάν συμφωνούν με την κοινοποίηση των αποτελεσμάτων της γλωσσικής αξιολόγησής τους από την OLS στο ίδρυμα υποδοχής ή όχι.

Η διαδικτυακή γλωσσική υποστήριξη θα παρέχεται ως εξής:

  • Οι Εθνικοί Οργανισμοί θα χορηγούν διαδικτυακές άδειες σε ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα σύμφωνα με γενικά κριτήρια που καθορίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή·
  • μόλις επιλέγονται από το ανώτατο εκπαιδευτικό τους ίδρυμα όλοι οι φοιτητές (εξαιρουμένων όσων ομιλούν τη γλώσσα εκπαίδευσης ως μητρική και άλλων επαρκώς αιτιολογημένων περιπτώσεων) που κάνουν χρήση της διαδικτυακής υπηρεσίας θα υποβάλλονται σε διαδικτυακή εξέταση με στόχο την αξιολόγηση των ικανοτήτων τους στη βασική γλώσσα που θα χρησιμοποιούν κατά τη διάρκεια των σπουδών ή της πρακτικής άσκησης στο εξωτερικό. Αυτό θα αποτελεί προαπαιτούμενο πριν από την αναχώρηση για τη δράση κινητικότητας. Τα αποτελέσματα της εν λόγω εξέτασης θα κοινοποιούνται στον φοιτητή και στο ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα αποστολής. Κατ' αυτόν τον τρόπο, το ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα αποστολής θα έχει τη δυνατότητα να υπολογίζει τον αριθμό των φοιτητών που ενδέχεται να χρειαστεί να παρακολουθήσουν διαδικτυακό πρόγραμμα εκμάθησης γλώσσας·
  • βάσει του αριθμού των διαθέσιμων διαδικτυακών αδειών για μαθήματα εκμάθησης γλώσσας, τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα θα κατανέμουν τις άδειες ανάλογα με τις ανάγκες των φοιτητών. Οι φοιτητές θα υποχρεούνται να παρακολουθούν το διαδικτυακό πρόγραμμα μαθημάτων, όπως περιγράφεται και συμφωνείται στη συμφωνία επιχορήγησης·
  • κατά το τέλος της περιόδου κινητικότητας, ο φοιτητής θα υποβάλλεται σε δεύτερη εξέταση για την αξιολόγηση της προόδου που έχει σημειώσει στη γλώσσα. Τα αποτελέσματα θα κοινοποιούνται στον φοιτητή και στο ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα αποστολής.

Περαιτέρω λεπτομέρειες είναι διαθέσιμες στους ιστοτόπους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των Εθνικών Οργανισμών.

Για όλα τα υπόλοιπα είδη κινητικότητας, ή σε περίπτωση που η διαδικτυακή υπηρεσία της Επιτροπής δεν καλύπτει μια συγκεκριμένη γλώσσα, τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα θα μπορούν να παρέχουν άλλα είδη γλωσσικής υποστήριξης στους φοιτητές, τα οποία θα χρηματοδοτούνται από την επιχορήγηση για «Οργανωτικές δαπάνες».

Ε: Προϋποθέσεις συμμετοχής προσωπικού

Επιλογή

Το προσωπικό που συμμετέχει σε σχέδιο κινητικότητας στην ανώτατη εκπαίδευση πρέπει να επιλέγεται από το ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα αποστολής με δίκαιο και διαφανή τρόπο. Πριν από την αναχώρησή τους, τα μέλη του προσωπικού πρέπει να έχουν συμφωνήσει για ένα πρόγραμμα κινητικότητας με το ίδρυμα/επιχείρηση αποστολής και το ίδρυμα/επιχείρηση υποδοχής.

Η επιλογή του διδασκόντων και του προσωπικού των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων πραγματοποιείται από το ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα. Η διαδικασία επιλογής και χορήγησης υποτροφίας πρέπει να είναι δίκαιη, διαφανής, συνεκτική, ενώ παράλληλα πρέπει να τεκμηριώνεται και να τίθεται στη διάθεση όλων των συμμετεχόντων στη διαδικασία επιλογής . Τα κριτήρια επιλογής (π.χ. αναγνώριση προτεραιότητας στο προσωπικό που μεταβαίνει στο εξωτερικό για πρώτη φορά, περιορισμός του επιτρεπόμενου αριθμού δραστηριοτήτων κινητικότητας ανά μέλος του προσωπικού κατά τη διάρκεια συγκεκριμένης χρονικής περιόδου κ.λπ.) δημοσιεύονται.

Το ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα λαμβάνει τα απαιτούμενα μέτρα για την αποτροπή τυχόν συγκρούσεων συμφερόντων όσον αφορά τα άτομα που μπορεί να προσκληθούν να συμμετάσχουν στα όργανα επιλογής ή στη διαδικασία επιλογής μεμονωμένων δικαιούχων.

Σε περίπτωση κινητικότητας προσωπικού από μια επιχείρηση σε ένα ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα, αποστέλλεται πρόσκληση από το ίδρυμα στο μέλος του προσωπικού της επιχείρησης· όσον αφορά την υποτροφία, αρμόδιο είναι το ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα υποδοχής ή, στην περίπτωση κινητικότητας μεταξύ Χωρών του Προγράμματος και Χωρών Εταίρων, ο δικαιούχος.

Συμφωνία κινητικότητας

Η επιλογή του προσωπικού του ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος πραγματοποιείται από το ίδρυμα αποστολής βάσει σχεδίου προγράμματος κινητικότητας που υποβάλλει το μέλος του προσωπικού μετά από συνεννόηση με το ίδρυμα/την επιχείρηση υποδοχής. Πριν από την αναχώρηση, το τελικό πρόγραμμα κινητικότητας εγκρίνεται επισήμως τόσο από το ίδρυμα/την επιχείρηση αποστολής όσο και από το ίδρυμα/την επιχείρηση υποδοχής (μέσω ανταλλαγής επιστολών ή ηλεκτρονικών μηνυμάτων).

Υπεύθυνα για την ποιότητα της περιόδου κινητικότητας στο εξωτερικό είναι τόσο το ίδρυμα/η επιχείρηση αποστολής όσο και το ίδρυμα/η επιχείρηση υποδοχής.

Υποτροφία για προσωπικό

Οι κανόνες χρηματοδότησης είναι ίδιοι και για τα δύο είδη κινητικότητας προσωπικού. Η υποτροφία αποτελεί συνεισφορά στις δαπάνες μετακίνησης και διαμονής για μια περίοδο διδασκαλίας ή κατάρτισης στο εξωτερικό (βλέπε ενότητα «Κανόνες χρηματοδότησης» στο Μέρος Β του παρόντος οδηγού).

Προβλέπεται επίσης η δυνατότητα συμμετοχής προσωπικού ανώτατης εκπαίδευσης με μηδενική επιχορήγηση κινητικότητας από κονδύλια της ΕΕ.

2. Κατά τη διάρκεια της κινητικότητας

Διακοπή της περιόδου κινητικότητας των φοιτητών

Σε περίπτωση διακοπής μιας περιόδου κινητικότητας, π.χ. λόγω κενού διαστήματος μεταξύ της λήξης των μαθημάτων εκμάθησης γλώσσας και της έναρξης της πρακτικής άσκησης ή των σπουδών, ο αριθμός των ημερών διακοπής καταχωρίζεται στο εργαλείο κινητικότητας (Mobility Tool+) και το ποσό της υποτροφίας προσαρμόζεται ανάλογα.

Όσον αφορά την πρακτική άσκηση μεταξύ Χωρών του Προγράμματος, η περίοδος κινητικότητας στο εξωτερικό μπορεί να διακόπτεται κατά την περίοδο των διακοπών εφόσον η επιχείρηση είναι κλειστή κατά τη συγκεκριμένη περίοδο. Η υποτροφία εξακολουθεί να χορηγείται κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Η περίοδος κατά την οποία η επιχείρηση παραμένει κλειστή δεν προσμετράται στην ελάχιστη διάρκεια της περιόδου πρακτικής άσκησης, ωστόσο συνυπολογίζεται στις περιόδους ανώτατης διάρκειας έως και 12 μηνών ανά κύκλο σπουδών για τις οποίες ο ίδιος φοιτητής μπορεί να λάβει επιχορηγήσεις για περιόδους κινητικότητας.

Παράταση της περιόδου κινητικότητας των φοιτητών

Είναι δυνατόν να συμφωνηθεί παράταση περιόδου κινητικότητας που βρίσκεται σε εξέλιξη μεταξύ του οργανισμού αποστολής και του οργανισμού υποδοχής υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

  • το αίτημα παράτασης της περιόδου κινητικότητας πρέπει να υποβάλλεται το αργότερο έναν μήνα πριν από την προγραμματισμένη λήξη της περιόδου κινητικότητας·
  • αν το αίτημα γίνει δεκτό από όλα τα μέρη, η συμφωνία υποτροφίας πρέπει να τροποποιηθεί και όλες οι ρυθμίσεις σχετικά με την παράταση της διάρκειας πρέπει να συμπληρωθούν·
  • αν ο φοιτητής λαμβάνει υποτροφία στο πλαίσιο του προγράμματος Erasmus+, το ίδρυμα αποστολής μπορεί είτε να τροποποιήσει το ποσό της υποτροφίας ώστε να ληφθεί υπόψη η πρόσθετη διάρκεια, είτε να συμφωνήσει με τον φοιτητή ότι οι επιπλέον ημέρες θα θεωρηθούν περίοδος με μηδενική επιχορήγηση από κονδύλια της ΕΕ·
  • οι πραγματικές ημερομηνίες έναρξης και λήξης της περιόδου κινητικότητας αναφέρονται στο πιστοποιητικό αναλυτικής βαθμολογίας του ιδρύματος υποδοχής ή στο πιστοποιητικό πρακτικής άσκησης του φοιτητή σύμφωνα με τους ακόλουθους ορισμούς:
  • η ημερομηνία έναρξης πρέπει να είναι η πρώτη ημέρα υποχρεωτικής παρουσίας του φοιτητή στο ίδρυμα ή στον οργανισμό υποδοχής (π.χ. η ημερομηνία έναρξης του πρώτου μαθήματος ή της πρώτης ημέρας στην εργασία, η ημερομηνία μιας εκδήλωσης υποδοχής που διοργανώνει το ίδρυμα ή ο οργανισμός υποδοχής ή της έναρξης μαθημάτων εκμάθησης γλώσσας και μιας εκδήλωσης διαπολιτισμικού χαρακτήρα)·
  • η ημερομηνία λήξης πρέπει να είναι η τελευταία ημέρα υποχρεωτικής παρουσίας του φοιτητή στο ίδρυμα ή στον οργανισμό υποδοχής (π.χ. η τελευταία ημέρα της εξεταστικής περιόδου, των μαθημάτων, της εργασίας ή της περιόδου υποχρεωτικής παρουσίας)·
  • η πραγματική διάρκεια της περιόδου κινητικότητας όπως ορίζεται παραπάνω είναι η περίοδος που αναφέρεται στις τελικές εκθέσεις των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και αντιστοιχεί στον μέγιστο αριθμό μηνών που καλύπτονται από την υποτροφία της ΕΕ. Σε περίπτωση που η παράταση της περιόδου κινητικότητας γίνεται με μηδενική επιχορήγηση από κονδύλια της ΕΕ, οι πρόσθετες ημέρες δεν προσμετρώνται στη συνολική διάρκεια της περιόδου κινητικότητας κατά τον υπολογισμό του τελικού ποσού της υποτροφίας·
  • η παράταση πρέπει να ακολουθεί αμέσως μετά την περίοδο κινητικότητας που βρίσκεται σε εξέλιξη. Δεν είναι δυνατόν να υπάρχουν κενά (οι διακοπές και οι περίοδοι κατά τις οποίες τα πανεπιστήμια ή οι επιχειρήσεις δεν λειτουργούν δεν θεωρούνται «κενά»), εκτός εάν αυτό αιτιολογείται δεόντως και εγκρίνεται από τον Εθνικό Οργανισμό.

3. Μετά την κινητικότητα

A: Αναγνώριση των μαθησιακών αποτελεσμάτων

Κατά το τέλος της περιόδου στο εξωτερικό, το ίδρυμα/η επιχείρηση υποδοχής πρέπει να παρέχει στον φοιτητή και στο ανώτατο εκπαιδευτικό του ίδρυμα πιστοποιητικό αναλυτικής βαθμολογίας ή πιστοποιητικό πρακτικής άσκησης («πιστοποιητικό εργασίας») που επιβεβαιώνει τα αποτελέσματα του συμφωνημένου προγράμματος.

Η συνέχεια που δίδεται στην περίοδο κινητικότητας περιλαμβάνει αφενός την επίσημη αναγνώριση, από το ίδρυμα αποστολής, των ακαδημαϊκών μονάδων που χορηγήθηκαν στο εξωτερικό για την επίσημη απόκτηση των νέων ικανοτήτων (με τη χρήση ακαδημαϊκών μονάδων του ECTS ή αντίστοιχου συστήματος), συμπεριλαμβανομένης, κατά περίπτωση, της πρακτικής άσκησης, και αφετέρου την τεκμηρίωση των αποτελεσμάτων της μη τυπικής και της άτυπης μάθησης εκτός τάξης ή εργασιακού χώρου (μέσω Συμπληρώματος διπλώματος). Ωστόσο, αυτό δεν ισχύει για την πρακτική άσκηση που πραγματοποιούν οι προσφάτως αποφοιτήσαντες.

Τα αποτελέσματα της γλωσσικής αξιολόγησης και των διαδικτυακών προγραμμάτων εκμάθησης γλώσσας θα κοινοποιούνται κεντρικά, ωστόσο δεν θα παρέχεται επίσημη πιστοποίηση.

Όσον αφορά την κινητικότητα προσωπικού, τα ιδρύματα αποστολής πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα μαθησιακά αποτελέσματα που επιτυγχάνει το προσωπικό που συμμετέχει αναγνωρίζονται δεόντως, διαδίδονται και χρησιμοποιούνται ευρέως εντός του ιδρύματος.

B: Υποβολή εκθέσεων

Κατά το τέλος της περιόδου στο εξωτερικό, όλοι οι φοιτητές και το προσωπικό που συμμετείχαν σε δραστηριότητα κινητικότητας πρέπει να συμπληρώνουν και να υποβάλλουν τελική έκθεση. Για τις δραστηριότητες κινητικότητας διάρκειας δύο ή περισσότερων μηνών, η έκθεση πρέπει να περιλαμβάνει και ποιοτική αξιολόγηση της γλωσσικής υποστήριξης που έλαβαν οι συμμετέχοντες κατά τη διάρκεια της εν λόγω περιόδου.

Οι φοιτητές και το προσωπικό που δεν θα υποβάλουν έκθεση μπορεί να κληθούν από το ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα αποστολής να επιστρέψουν μέρος ή το σύνολο της υποτροφίας που έλαβαν από την ΕΕ. Η επιστροφή δεν ζητείται σε περίπτωση που ο φοιτητής ή το μέλος του προσωπικού δεν ολοκλήρωσε τις προγραμματισμένες δραστηριότητες στο εξωτερικό για λόγους ανωτέρας βίας. Οι λόγοι ανωτέρας βίας κοινοποιούνται από τον δικαιούχο και υποβάλλονται στον Εθνικό Οργανισμό για να εγκριθούν εγγράφως.