Το χάσμα μεταξύ των φύλων διευρύνθηκε λόγω της κρίσης του κορονοϊού, και γι αυτό η ΕΕ στρέφει την προσοχή της σ΄ αυτή την ανισότητα και λαμβάνει μέτρα για την αντιμετώπισή της προκειμένου να τροφοδοτήσει την επιστημονική έρευνα και τις μελλοντικές προτάσεις πολιτικής.

Ας δούμε τρεις ιστορίες από διάφορα μέρη της Ένωσης.

Germany

Γερμανία

Michèle Tertilt

Michèle Tertilt © dfg ausserhofer, 2019

Γνωρίστε την Michèle Tertilt. Είναι καθηγήτρια Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο του Μανχάιμ της Γερμανίας και η κύρια ερευνήτρια ενός εξαετούς προγράμματος με την ονομασία GENDERMACRO, το οποίο χρηματοδοτείται από την ΕΕ. Το πρόγραμμα διερευνά πώς οι οικονομικές τάσεις επηρεάζουν διαφορετικά τους άνδρες και τις γυναίκες.

Με το ξέσπασμα της πανδημίας, οι ερευνητές του προγράμματος εφάρμοσαν τα πορίσματά τους στη νέα κατάσταση. Το έργο τους κατέδειξε μεγάλες διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών στους τομείς της απασχόλησης, της τηλεργασίας, της παιδικής μέριμνας και της κατ’ οίκον εκπαίδευσης.

Για παράδειγμα, η απώλεια θέσεων εργασίας λόγω των μέτρων κοινωνικής απόστασης έχει επηρεάσει δυσανάλογα τους τομείς στους οποίους δραστηριοποιούνται περισσότερες γυναίκες. Υπάρχει επίσης σημαντικός αντίκτυπος στις εργαζόμενες γυναίκες και τις ανύπαντρες μητέρες, καθώς το κλείσιμο των σχολείων και των κέντρων ημερήσιας φροντίδας εξακολουθεί να αυξάνει μαζικά τις ανάγκες φροντίδας των παιδιών. Επιπλέον, οι γυναίκες υπερεκπροσωπούνται στην πρώτη γραμμή του αγώνα κατά του ιού. Στην ΕΕ, οι γυναίκες αντιπροσωπεύουν το 76 % των εργαζομένων στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, το 90 % περίπου των εργαζομένων σε υπηρεσίες παιδικής μέριμνας και φροντίδας ηλικιωμένων και το 95 % των οικιακών καθαριστών και βοηθών.

«Πρέπει να απαλλάξουμε τις συνιστώσες του φύλου και της οικογένειας από στερεότυπα και να τις ενσωματώσουμε στην έρευνα, ώστε να έχουμε καλύτερα ενημερωμένη επιστήμη και καλύτερα τεκμηριωμένη πολιτική».
The Netherlands

Κάτω Χώρες

Professor Sabine Oertelt-Prigione © Radboudumc, 2017

Καθηγήτρια Sabine Oertelt-Prigione © Radboudumc, 2017

Η καθηγήτρια Sabine Oertelt-Prigione είναι ειδικευμένη στον τομέα της ευαίσθητης ως προς το φύλο ιατρικής στο Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Radboud στις Κάτω Χώρες και είναι μέλος ομάδας εμπειρογνωμόνων της ΕΕ για θέματα φύλων. Καθοδήγησε την πρόσφατη μελέτη της ομάδας, με θέμα «Η επίπτωση του βιολογικού και του κοινωνικού φύλου στην πανδημία COVID-19.»

Σύμφωνα με τη μελέτη, το βιολογικό φύλο κάθε ατόμου έχει επίπτωση στην ανοσοποιητική αντίδραση του σώματος καθώς και στην αντίδρασή του στις θεραπείες. Αφετέρου, το κοινωνικό φύλο έχει επίπτωση στον βαθμό κινδύνου έκθεσης στον ιό και στις μακροπρόθεσμες κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις όσον αφορά την απασχόληση, την ενδοοικογενειακή βία και την ανισότητα.

Σύμφωνα με την έκθεση, παρότι περισσότεροι άνδρες παρά γυναίκες πεθαίνουν από οξεία λοίμωξη, οι γυναίκες, λόγω κοινωνικών παραγόντων, διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να προσβληθούν από τον κορονοϊό καθώς είναι πιθανότερο να εργάζονται σε επαγγέλματα που απαιτούν στενή επαφή.

Ακόμη κι ο σχεδιασμός των προστατευτικών ενδυμάτων δεν λαμβάνει επαρκώς υπόψη τις σωματικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών.

«Η πανδημία COVID-19, σε όλο το τραγικό της μέγεθος, δείχνει σαφώς την επίπτωση του βιολογικού και του κοινωνικού φύλου στην υγεία, σε όλα τα επίπεδα.»
Belgium

Βέλγιο

Gwendoline Lefebvre

Gwendoline Lefebvre © European Womens Lobby, 2020

Γνωρίστε την Gwendoline Lefebvre. Είναι πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Λόμπι Γυναικών (EWL), μιας οργάνωσης που εκπροσωπεί 2 000 ομάδες γυναικών και χρηματοδοτείται από την ΕΕ. Είναι η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή οργάνωση αυτού του είδους.

Η ομάδα πίεσης διασφαλίζει ότι οι απόψεις των γυναικών εκπροσωπούνται στα υψηλότερα κέντρα λήψης αποφάσεων σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Η Gwendoline και η ομάδα της έχουν επίσης συμβουλευτικό ρόλο στο Συμβούλιο της Ευρώπης και στο Οικονομικό και Κοινωνικό Συμβούλιο των Ηνωμένων Εθνών.

EWL

EWL Group © European Womens Lobby, 2020

«Παρά την τεράστια συνεισφορά των γυναικών κατά τη διάρκεια της κρίσης, η ενδοοικογενειακή βία κατά των γυναικών αυξήθηκε κατά τη διάρκεια των περιοριστικών μέτρων, οι γυναίκες με επισφαλή εργασία αντιμετώπισαν ακόμη μεγαλύτερο κίνδυνο φτώχειας και συνολικά οι γυναίκες επέστρεψαν στους παραδοσιακούς ρόλους που περιορίζονται στη φροντίδα ατόμων και τις οικιακές εργασίες.»

Πώς μπορεί να βοηθήσει η ΕΕ;

«Η κρίση έδειξε ακόμη πιο καθαρά ότι η ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών δεν έχει ακόμη επιτευχθεί στις κοινωνίες μας», τονίζει η Gwendoline.

Τι κάνει λοιπόν η ΕΕ για να γεφυρώσει το χάσμα; Το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη» (2021-2027) θα ενσωματώσει τη διάσταση της ισότητας των φύλων στην έρευνα και την καινοτομία όλων των τομέων και θα συνεχίσει να ακούει τις εμπειρίες των γυναικών.

Στο σχέδιο ανάκαμψης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει μια στρατηγική χωρίς αποκλεισμούς που αντιμετωπίζει την ισότητα των φύλων, για παράδειγμα, μέσω της διαφάνειας των αμοιβών. Στα μέτρα που λαμβάνουμε για να ξεπεράσουμε την κρίση αλλά και για την ανάκαμψη μετά από αυτή, κανείς δεν θα μείνει στο περιθώριο, ανεξαρτήτως φύλου.