Om een bedreiging als de klimaatverandering het hoofd te kunnen bieden, is veerkracht noodzakelijk. De EU heeft haar steun voor boeren in heel Europa uitgebreid, zodat zij kunnen profiteren van slimme landbouwtechnologieën en beter voorbereid zijn op toekomstige uitdagingen. Een voorbeeld hiervan is het door de EU gefinancierde project LIFE GAIA Sense.

Slimme landbouw

De benadering van de zogenaamde slimme landbouw van LIFE GAIA Sense komt zowel boeren als het milieu ten goede. Het idee is om sensoren te integreren rond de akkers, zodat gegevens over de gewassen in real time beschikbaar zijn.

Het toezicht op gewassen vindt niet alleen op aarde plaats, maar ook vanuit de ruimte. Dankzij het ruimtevaartprogramma van de EU en de toonaangevende satelliettechnologie kunnen de gegevens van de grond worden vergeleken met satellietbeelden. Samen schetsen deze gegevens en beelden een volledig beeld van de gezondheid van bodems en gewassen. 

Deze technologie betekent een doorbraak voor boeren in heel Europa. Aan de hand van de verzamelde gegevens brengt LIFE GAIA Sense hen in contact met deskundigen die advies verlenen over omgaan met plagen, het verhogen van de duurzaamheid van de productie en het beperken van de afhankelijkheid van pesticiden en meststoffen, terwijl hun concurrentievermogen overeind blijft. Met de technologie hoeven boeren bovendien niet onnodig hun land op en kunnen ze dus geld uitsparen.

Dankzij de EU-financiering en -steun voor onderzoek en innovatie kunnen Europese boeren voorop lopen.

© Viña Costeira, 2020

Slimme landbouwtechnologie bij de wijnmakerij Viña Costeira in Galicië, Spanje © Viña Costeira, 2020

Uitrol van het project

LIFE GAIA Sense wordt momenteel uitgevoerd op achttien demonstratieboerderijen in Griekenland, Spanje en Portugal en het doel is nog eens 750 boeren te adviseren.

Op basis van de resultaten van zes eerdere proefprojecten wordt verwacht dat het project het gebruik van pesticiden en water met tot 25% zal doen dalen, wat zal leiden tot lagere broeikasgasemissies, een betere luchtkwaliteit en een beter afvalbeheer.

Het project heeft tot doel de proefprojecten om te vormen tot een betaalbare dienst voor boeren in heel Europa, en zo nieuwe banen te creëren.

Nikos Mariano © Neuropublic, 2020

Nikos Marianos © Neuropublic, 2020

“Dankzij de EU-financiering is de benodigde tijd voor een dergelijke investering met ten minste de helft verkort. Zonder deze steun zouden honderden boeren niet kunnen profiteren van de voorgestelde slimme landbouwoplossing,” zegt projectmanager Nikos Marianos.

Griekenland

Nikos Alyfantis, pistachio farmer from Greece © P.G. Aegina Agricultural Association, 2020

Nikos Alyfantis, pistacheboer uit Griekenland © P.G. Aegina Agricultural Association, 2020

Dit is Nikos Alifantis. Hij leidt een coöperatie voor de teelt van pistachenoten op het Griekse eiland Egina. De gerenommeerde pistachenoten van het eiland zijn erg gewild bij klanten over de hele wereld.

In de afgelopen jaren was het werk voor Nikos echter niet eenvoudig. Door nieuwe woningbouwprojecten in de buurt kon hij zijn gewassen niet besproeien zoals vroeger. Hij stond voor een moeilijke keuze: ofwel zijn gewassen blootstellen aan schadelijke insecten, ofwel een toeslag betalen om ze manueel te laten besproeien.

Dankzij LIFE GAIA Sense kan hij nu minder afhankelijk worden van meststoffen en de economische en milieueffecten tot een minimum beperken.

“Ons doel is het gebruik van pesticiden met 25% en het gebruik van meststoffen met 5% te beperken, door het slimme landbouwadvies in twee teeltperioden toe te passen.”

Spanje

Carlos Alberte © Viña Costeira 2020

Carlos Alberte © Viña Costeira 2020

Carlos Alberte werkt bij de wijnmakerij Viña Costeira in Galicië en wil de kwaliteit van zijn druiven verbeteren. Zijn wijnstokken zijn de eerste waaraan de Galicische oorsprongsbenaming is toegekend en zijn daarom van grote waarde in de regio.

Deze waardevolle druiven worden echter bedreigd door schimmelziekten zoals zwartrot en meeldauw, en door behandelingen tegen plagen. Het aanpakken van deze risico’s is van groot belang voor de toekomst van zijn bedrijf.

“Als dit probleem wordt genegeerd, kan dit ons vermogen in gevaar brengen om ongeveer 40% van de wijn te produceren die valt onder de oorsprongsbenaming Ribeiro.”

Met behulp van slimme landbouw heeft Carlos er dankzij betere informatie nu meer vertrouwen in dat hij de uitdagingen het hoofd kan bieden.

“Slim landbouwadvies bereikt onze boeren op tijd om te zorgen voor een goede irrigatie, bemesting en bestrijding van schadelijke insecten en ziekten. Wij hebben er alle vertrouwen in dat het gebruik van pesticiden eind 2022 met 10% en het gebruik van water met 10% zal zijn verminderd.”

Portugal

Gonçalo Madeira & António Baião (Confagri) with Georgios Dramitinos & Evaggelos Alexandropoulos (Neuropublic) © Confagri, 2020

Gonçalo Madeira & António Baião (Confagri) met Georgios Dramitinos & Evaggelos Alexandropoulos (Neuropublic) © Confagri, 2020

António Baião en Domingos Godinho werken bij de National Confederation of Agricultural Cooperatives (CONFAGRI) in Portugal. Ze bevorderen het gebruik van slimme technologieën om bij te dragen aan de groene doelstellingen van de EU.

Voor Antonio en Domingos is duurzaamheid verweven met economische belangen.

“Om zaken te kunnen blijven doen, moeten boeren en hun coöperaties altijd vanuit drie oogpunten naar duurzaamheid streven: vanuit economisch, milieu- en sociaal oogpunt.”

Als ze de ambitieuze doelstellingen van de Europese Green Deal bekijken, denken ze na over de manieren waarop de nieuwe slimme technologieën hen kunnen helpen hun steentje bij te dragen.

“We willen het gebruik van pesticiden en de verliezen als gevolg van meststoffen met 50% verminderen, wat zal zorgen voor een vermindering van het pesticidengebruik met 20%. Slimme landbouwtechnologieën zoals de GAIA Sense-oplossing kunnen een zeer belangrijk instrument zijn om deze doelstellingen te verwezenlijken, zonder de productie in gevaar te brengen.”