Τι είναι οι στρατηγικές προβλέψεις

Οι προβλέψεις είναι o κλάδος της διερεύνησης, της προσδοκίας και της διαμόρφωσης του μέλλοντος, με στόχο τη συμβολή στην οικοδόμηση και τη χρήση συλλογικής νοημοσύνης με δομημένο, συστηματικό και συστημικό τρόπο για την πρόβλεψη των εξελίξεων. Από την άλλη πλευρά, οι στρατηγικές προβλέψεις επιδιώκουν να ενσωματώσουν τις προβλέψεις στη χάραξη των πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Οι στρατηγικές προβλέψεις:

  • προβλέπουν τάσεις, αναδυόμενα ζητήματα και τις πιθανές επιπτώσεις και ευκαιρίες τους, προκειμένου να αντληθούν χρήσιμες πληροφορίες για τον στρατηγικό σχεδιασμό, τη χάραξη πολιτικών και την ετοιμότητα·
  • καθορίζουν τον σχεδιασμό νέων και την επανεξέταση των υφιστάμενων πρωτοβουλιών σύμφωνα με την ανανεωμένη εργαλειοθήκη της Επιτροπής για τη βελτίωση της νομοθεσίας·
  • οικοδομούν συλλογική νοημοσύνη με δομημένο και συστηματικό τρόπο για την καλύτερη ανάπτυξη πιθανών οδών μετάβασης, προετοιμάζουν την ΕΕ για την αντιμετώπιση κλυδωνισμών και διαμορφώνουν το μέλλον που θέλουμε.

Οι στρατηγικές προβλέψεις δεν αφορούν την πρόβλεψη του μέλλοντος· διερευνούν διάφορες πιθανές εκδοχές του μέλλοντος, παράλληλα με τις ευκαιρίες και τις προκλήσεις που ενδέχεται να παρουσιάσουν. Εν τέλει, μας βοηθούν να δράσουμε στο παρόν για να διαμορφώσουμε το μέλλον που θέλουμε.

Βασικοί παράγοντες

Ο αντιπρόεδρος Šefčovič προεδρεύει της ομάδας έργου των επιτρόπων για τη βελτίωση της νομοθεσίας και τον προνοητικό σχεδιασμό, η οποία παρέχει πολιτική καθοδήγηση για την εκτέλεση της εντολής στρατηγικών προβλέψεων στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η Γενική Γραμματεία και το Κοινό Κέντρο Ερευνών ηγούνται της εκτέλεσης της εντολής (το τελευταίο βασίζεται στις εσωτερικές του ικανότητες προβλέψεων). Το δίκτυο στρατηγικών προβλέψεων της Επιτροπής διασφαλίζει τον μακροπρόθεσμο συντονισμό πολιτικών μεταξύ όλων των Γενικών Διευθύνσεων. Η Επιτροπή θα αναπτύξει στενή συνεργασία και συμμαχίες στον τομέα των προβλέψεων με άλλα θεσμικά όργανα της ΕΕ, ιδίως στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Συστήματος Στρατηγικής και Πολιτικής Ανάλυσης (ESPAS), προσεγγίζοντας τους διεθνείς εταίρους και εγκαινιάζοντας ένα πανευρωπαϊκό δίκτυο προβλέψεων για την ανάπτυξη συμπράξεων που αξιοποιούν τις δημόσιες ικανότητες προβλέψεων των κρατών μελών, τις ομάδες προβληματισμού, την ακαδημαϊκή κοινότητα και την κοινωνία των πολιτών.

Στήριξη της χάραξης των πολιτικών της ΕΕ

Οι στρατηγικές προβλέψεις συμβάλλουν στη βελτίωση του σχεδιασμού πολιτικών, στην ανάπτυξη μελλοντοστραφών στρατηγικών και στη διασφάλιση της συνοχής των βραχυπρόθεσμων δράσεων με τους μακροπρόθεσμους στόχους, με τη χρήση διάφορων τεχνικών, μεταξύ των οποίων:

landscape

Ανίχνευση του ορίζοντα: συστηματική ανίχνευση και συλλογή συμβάντων και τάσεων, με αποτέλεσμα ένα μελλοντικό τοπίο ή παραστατική χαρτογράφηση νέων σημάτων αλλαγής

megatrends

Ανάλυση μεγατάσεων: ανάλυση και συζήτηση μεταβαλλόμενων μοτίβων και αλληλεπιδρουσών τάσεων, με αποτέλεσμα μια ιστορία του μέλλοντος (μοναδική) και ένα σχέδιο δράσης

frames

Σχεδιασμός σεναρίων: διαδραστική και επαναληπτική διαδικασία που περιλαμβάνει συνεντεύξεις, ανάλυση και μοντελοποίηση, με αποτέλεσμα μια σειρά από ιστορίες ευλογοφανών εκδοχών του μέλλοντος, είτε μας αρέσουν είτε όχι, και τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν

objective

Οραματισμός: προσδιορισμός της προτιμώμενης κατεύθυνσης, με αποτέλεσμα μια κοινή αντίληψη και σαφή περιγραφή του προτιμώμενου μέλλοντος και έναν μεσοπρόθεσμο χάρτη πορείας που περιγράφει λεπτομερώς συγκεκριμένες δράσεις για την επίτευξη προόδου προς το όραμα

Οι στρατηγικές προβλέψεις θα καθοδηγήσουν την Επιτροπή στην επίτευξη των έξι πρωταρχικών φιλοδοξιών της προέδρου von der Leyen με τους εξής τρόπους:

  • διεξαγωγή ασκήσεων πρόβλεψης σχετικά με μελλοντοστραφή ζητήματα, προκειμένου να διερευνηθούν τρόποι επίτευξης των προσδοκιών που περιγράφονται στις πολιτικές προτεραιότητες της Επιτροπής, να αναλυθούν οι βασικές τάσεις και τα αναδυόμενα ζητήματα και να καθοριστούν θέματα ζωτικής σημασίας για την ΕΕ. Οι εν λόγω ασκήσεις θα περιλαμβάνουν τη δημοσίευση ετήσιας έκθεσης στρατηγικών προβλέψεων. Αρχής γενομένης από το 2021, η προετοιμασία της θα βασίζεται σε πλήρεις κύκλους προβλέψεων, οι οποίοι αποσκοπούν στην καθοδήγηση των προτεραιοτήτων των ετήσιων ομιλιών για την κατάσταση της Ένωσης, των επακόλουθων προγραμμάτων εργασίας της Επιτροπής και του πολυετούς προγραμματισμού.
  • στήριξη του προγράμματος εργασίας της Επιτροπής στο πλαίσιο του αναθεωρημένου θεματολογίου για τη βελτίωση της νομοθεσίας. Οι σπουδαιότερες πρωτοβουλίες πολιτικής θα πρέπει να βασίζονται σε στρατηγικές προβλέψεις, που διασφαλίζουν ότι οι πολιτικές της ΕΕ βασίζονται σε σαφή κατανόηση των μελλοντικών τάσεων και των αναδυόμενων ζητημάτων, των πιθανών σεναρίων και των συναφών προκλήσεων και ευκαιριών.
  • ενίσχυση του προγράμματος βελτίωσης της καταλληλότητας και της αποδοτικότητας του κανονιστικού πλαισίου, το οποίο εντοπίζει ευκαιρίες για τη μείωση του κανονιστικού φόρτου στην Ευρώπη και συμβάλει στην αξιολόγηση του κατά πόσον η ισχύουσα ενωσιακή νομοθεσία εξακολουθεί να είναι «κατάλληλη για το μέλλον».

Έκθεση στρατηγικών προβλέψεων

Αυτή είναι η πρώτη από τις ετήσιες εκθέσεις στρατηγικών προβλέψεων της Επιτροπής. Στην ανακοίνωσή της με τίτλο «Στρατηγικές Προβλέψεις — Χάραξη πορείας προς μια ανθεκτικότερη Ευρώπη», η Επιτροπή παρουσιάζει τη στρατηγική της για την ενσωμάτωση στρατηγικών προβλέψεων στη χάραξη των πολιτικών της ΕΕ. Εξετάζει τα πρώτα δομικά διδάγματα που αντλήθηκαν από την κρίση της νόσου COVID-19 και εξηγεί τον τρόπο με τον οποίο οι προβλέψεις μπορούν να συμβάλουν στην ενίσχυση της μακροπρόθεσμης ανθεκτικότητας της Ευρώπης σε μια εποχή θεμελιωδών και ραγδαίων αλλαγών. Αυτό επιτυγχάνεται με την ανάλυση της ανθεκτικότητας της ΕΕ σε τέσσερις διαστάσεις: κοινωνική και οικονομική, γεωπολιτική, πράσινη και ψηφιακή.

Έκθεση στρατηγικών προβλέψεων 2020

Επόμενα βήματα

  • Ετήσια διάσκεψη του Ευρωπαϊκού Συστήματος Στρατηγικής και Πολιτικής Ανάλυσης (ESPAS)
  • Περαιτέρω ανάπτυξη πινάκων δεικτών ανθεκτικότητας
  • Ετήσια έκθεση στρατηγικών προβλέψεων 2021
  • Εφαρμογή θεματολογίου στρατηγικών προβλέψεων

Επικοινωνία

Για τυχόν ερωτήσεις, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας στη διεύθυνση SG-FORESIGHT@ec.europa.eu· JRC-FORESIGHT@ec.europa.eu

Έγγραφα

ΤηλεφόρτωσηPDF - 2.3 MB
ΤηλεφόρτωσηPDF - 578.3 KB