Wsparcie WPR na rzecz rozwoju obszarów wiejskich

Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) wspiera wkład WPR w realizację unijnych celów w zakresie rozwoju obszarów wiejskich. Budżet EFRROW na lata 2021–2027 wynosi 95,5 mld euro, co obejmuje wkład w wysokości 8,1 mld euro z unijnego instrumentu odbudowy gospodarki Next Generation EU, który ma pomóc zmierzyć się z wyzwaniami związanymi z pandemią COVID-19.

Przepisy dotyczące wydatków na rozwój obszarów wiejskich w latach 2021–2022 zostały określone w rozporządzeniu przejściowym w sprawie WPR, przyjętym 23 grudnia 2020 r. Rozporządzenie w dużej mierze rozszerza zakres obecnych przepisów (początkowo obowiązujących w latach 2014–2020), wprowadzając pewne dodatkowe elementy w celu zapewnienia płynnego przejścia na nową WPR, która ma wejść w życie 2023 r.

Więcej informacji

Rozwój obszarów wiejskich – wykresy i dane liczbowe

Poprzednie okresy programowania

Programy rozwoju obszarów wiejskich

Kraje UE wdrażają finansowanie z EFRROW za pośrednictwem programów rozwoju obszarów wiejskich. Programy te są współfinansowane z budżetów krajowych i mogą być opracowywane na szczeblu krajowym lub regionalnym. Choć Komisja Europejska zatwierdza i monitoruje programy rozwoju obszarów wiejskich, decyzje dotyczące wyboru projektów i przyznawania środków finansowych są podejmowane przez krajowe i regionalne instytucje zarządzające.

Każdy program rozwoju obszarów wiejskich musi dotyczyć co najmniej czterech z następujących sześciu priorytetów EFRROW:

  • wspieranie transferu wiedzy i innowacji w rolnictwie i leśnictwie oraz na obszarach wiejskich
  • wspieranie rentowności i konkurencyjności wszystkich gałęzi rolnictwa oraz propagowanie nowatorskich technik rolniczych i zrównoważonej gospodarki leśnej
  • poprawa organizacji łańcucha żywnościowego, warunków życia zwierząt i zarządzania ryzykiem w rolnictwie
  • wspieranie efektywnego gospodarowania zasobami oraz przechodzenia w sektorze rolnym, spożywczym i leśnym na gospodarkę niskoemisyjną i odporną na zmiany klimatu
  • odtwarzanie, ochrona i wzmacnianie ekosystemów powiązanych z rolnictwem i leśnictwem
  • wspieranie integracji społecznej, zmniejszania ubóstwa i rozwoju gospodarczego na obszarach wiejskich.

Priorytety EFRROW są z kolei podzielone na 18 szczegółowych obszarów docelowych. W swoich programach kraje UE określają cele związane z wybranymi przez nie priorytetami i obszarami docelowymi, a także strategię osiągnięcia swoich celów.

Opracowując swoje strategie, kraje wybierają spośród 20 szeroko zakrojonych środków z zakresu polityki, które można dostosować do warunków krajowych i regionalnych, aby zrealizować przynajmniej jeden z priorytetów EFRROW. Pomiar stanu realizacji celów jest monitorowany za pomocą wspólnych ram monitorowania i oceny.

Istotne cechy programów rozwoju obszarów wiejskich

Wydatki na klimat i środowisko

Co najmniej 30 proc. środków każdego programu rozwoju obszarów wiejskich należy przeznaczyć na działania związane ze środowiskiem i zmianą klimatu. Większość będzie przekazywana za pośrednictwem dotacji i rocznych płatności dla rolników, którzy zastosują praktyki bardziej przyjazne środowisku.

Wspieranie działań lokalnych

Co najmniej 5 proc. środków programu rozwoju obszarów wiejskich należy przeznaczać na działania oparte na podejściu LEADER/rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.

Promowanie inteligentnych wsi

Programy rozwoju obszarów wiejskich mogą również wspierać inicjatywę inteligentna wieś, która ma na celu stworzenie wszechstronnego zestawu narzędzi sprzyjających innowacjom w zakresie usług na obszarach wiejskich w całej Europie, umożliwiających wprowadzanie tych innowacji oraz zwiększających ich zasięg. Rozwiązywane są wspólne problemy, przed którymi stoją mieszkańcy obszarów wiejskich.

Instrumenty finansowe

EFRROW, za pośrednictwem instrumentów finansowych, stanowi źródło kredytów i pożyczek, mikrokredytów, gwarancji i akcji dostępnych dla beneficjentów w sektorze rolnictwa, leśnictwa i na obszarach wiejskich, którzy podejmują opłacalne finansowo projekty wspierające priorytety EFRROW. Platforma doradcza fi-compass zawiera dalsze informacje na temat instrumentów finansowych EFRROW.

Europejska sieć na rzecz rozwoju obszarów wiejskich

Europejska Sieć na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich służy jako centrum wymiany informacji o tym, w jaki sposób polityka rozwoju obszarów wiejskich, programy, projekty i inne inicjatywy funkcjonują w praktyce i w jaki sposób można je udoskonalić, aby osiągnąć jeszcze lepsze rezultaty. Jej celem jest dotarcie do wszystkich zainteresowanych rozwojem obszarów wiejskich w Europie i zaangażowanych w taki rozwój.

Europejska Sieć na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich wspiera skuteczne wdrażanie programów rozwoju obszarów wiejskich państw członkowskich, wspierając gromadzenie wiedzy i dzielenie się nią, jak również ułatwiając wymianę informacji i współpracę obszarów wiejskich w całej Europie. Sieć ta dostarcza wielu informacji na temat wdrażania programów rozwoju obszarów wiejskich w całej UE, takich jak:

Dwie jednostki wspierające pośredniczą we wdrażaniu tych działań: punkt kontaktowy Europejskiej Sieci na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz europejskie biuro pomocy ds. ewaluacji rozwoju obszarów wiejskich.

LEADER

LEADER jest podejściem „oddolnym”, w ramach którego rolnicy, przedsiębiorstwa wiejskie, organizacje lokalne, władze publiczne i osoby fizyczne z różnych sektorów tworzą lokalne grupy działania. Lokalne grupy działania przygotowują własne strategie rozwoju lokalnego oraz zarządzają swoimi budżetami.

Podejście LEADER wzmacnia więzi w społecznościach lokalnych, zachęca do innowacji w różnych sektorach i ułatwia wymianę wiedzy między lokalnymi grupami działania na szczeblu krajowym i ogólnounijnym.

Sukces podejścia LEADER w ciągu ostatnich 30 lat sprawił, że zostało ono przyjęte przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (ERRR), Europejski Fundusz Społeczny (EFS) oraz Europejski Fundusz Morski i Rybacki (EFMR) jako część szerszego rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność. Obecnie grupy LEADER/grupy rozwoju lokalnego kierowane przez społeczność zarządzają dziesiątkami tysięcy projektów, które przynoszą korzyści gospodarcze, kulturowe, społeczne i środowiskowe na obszarach wiejskich w Europie.

Europejska Sieć na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich dostarcza szczegółowych informacji na temat podejścia LEADER, w tym zasoby, zestawy narzędzi i bazy danych na temat lokalnych grup działania.

PobierzJPG - 675.1 KB

Europejskie partnerstwo innowacyjne na rzecz rolnictwa

Europejskie partnerstwo innowacyjne na rzecz wydajnego i zrównoważonego rolnictwa (EIP-Agri) wspiera również realizację celów rozwoju obszarów wiejskich poprzez zachęcanie do innowacji w rolnictwie i społecznościach wiejskich.

EIP-Agri powstało w celu wypełnienia luki pomiędzy innowacyjnymi rozwiązaniami stworzonymi przez naukowców a wprowadzaniem nowych technologii przez osoby mieszkające i pracujące na obszarach wiejskich. Poprzez tworzenie partnerstw między tymi, którzy ostatecznie będą korzystać z nowych technologii, a tymi, które ich tworzą, EIP-AGRI dąży do przyspieszenia wprowadzania zmian.

Przyszłość rozwoju obszarów wiejskich

W ramach nowej WPR od 2023 r. działania na rzecz rozwoju obszarów wiejskich zostaną włączone do ram krajowych planów strategicznych WPR.

W ramach tego systemu Komisja chce lepiej stawić czoła obecnym i przyszłym wyzwaniom, takim jak zmiana klimatu oraz wymiana pokoleń, a jednocześnie dalej wspierać unijnych rolników w zrównoważonym i konkurencyjnym sektorze rolnym. Działania na rzecz rozwoju obszarów wiejskich wniosą również istotny wkład w realizację kluczowych priorytetów i strategii Komisji, takich jak Europejski Zielony Ład i długoterminowa wizja obszarów wiejskich.

Podstawa prawna

Rozporządzenie (UE) nr 1303/2013 – ustanowienie wspólnych przepisów dotyczących europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych

Rozporządzenie (UE) nr 1305/2013 – wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Rozporządzenie (UE) 1306/2013 – finansowanie wspólnej polityki rolnej, zarządzanie nią i monitorowanie jej

Rozporządzenie (UE) nr 1310/2013 – wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Rozporządzenie delegowane (UE) nr 807/2014 – wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich i wprowadzenie przepisów przejściowych

Rozporządzenie delegowane (UE) nr 640/2014 – zintegrowany system zarządzania, warunki odmowy lub wycofania płatności oraz kary administracyjne mające zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcie rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności

Rozporządzenie wykonawcze (UE) nr 809/2014 – ustanowienie zasad stosowania rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności

Aktualności