Belangrijkste taken op wetgevingsgebied

De Commissie stelt wetgevingsvoorstellen op en voert de goedgekeurde voorstellen uit overeenkomstig de doelstellingen van de EU-verdragen. Zij betrekt bedrijven en burgers bij het wetgevingsproces en zorgt dat de wetgeving correct toegepast, geëvalueerd en, wanneer nodig, geactualiseerd wordt.

Gebieden waarop de EU wetgeving mag vaststellen

Alle maatregelen van de EU steunen uiteindelijk op de EU-verdragen, die door alle EU-landen op democratische wijze zijn goedgekeurd. In deze bindende overeenkomsten tussen de EU-landen is vastgelegd wat de doelstellingen van de EU zijn, aan welke regels de EU-instellingen zich moeten houden, hoe besluiten worden genomen en wat de verhoudingen zijn tussen de EU en de EU-landen. Ze vormen de grondslag van het recht van de EU.

De EU mag alleen optreden op de gebieden waarvoor de EU-landen haar, via de EU-verdragen, uitdrukkelijk de bevoegdheid hebben gegeven. De verdragen bepalen wie op welk gebied wetgeving mag vaststellen: de EU, de nationale overheden, of beide.

Categorieën EU-wetgeving 

Werkterreinen van de EU 

Wetsvoorstellen

De Europese Commissie is verantwoordelijk voor het plannen, voorbereiden en voorstellen van nieuwe Europese wetgeving. Zij mag hiertoe zelf het initiatief nemen. Elk wetsvoorstel moet in het belang van de Europese Unie en al haar burgers zijn. De Commissie legt het voorstel voor aan het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie. Pas als die hebben ingestemd met de tekst, wordt het voorstel wet.

Plannen en voorstellen

Betere regelgeving

Burgers, bedrijven, het maatschappelijk middenveld, overheden en andere belanghebbenden hebben inspraak in de wetgevingsprocedure van de EU. Dit noemen we "betere regelgeving".

Op basis van feiten en na raadpleging van burgers en belanghebbenden stelt de Commissie wetgevingsvoorstellen op.

Betere regelgeving: waarom en hoe

Uitvoeringsbepalingen opstellen

Wanneer een voorstel eenmaal is aangenomen, kan de Raad van de Europese Unie of het Europees Parlement de Commissie machtigen om regels vast te stellen die moeten zorgen dat de nieuwe wet correct wordt toegepast ("uitvoeringshandelingen") of geactualiseerd wordt om rekening te houden met de ontwikkelingen in een bepaalde sector ("gedelegeerde handelingen").

Uitvoeringsbesluiten en gedelegeerde handelingen 

Zorgen voor een correcte toepassing

De Commissie moet erop toezien dat de EU-wetgeving correct en op tijd wordt toegepast. In deze rol wordt de Commissie ook wel "hoedster van de verdragen" genoemd.

De Commissie onderneemt actie als een EU-land een richtlijn niet op tijd of niet volledig omzet in nationale wetgeving of de EU-wetgeving niet correct toepast.

Als nationale autoriteiten bepaalde EU-regels niet toepassen, kan de Commissie een formele inbreukprocedure beginnen.

Toezicht op de uitvoering van EU-richtlijnen 

Inbreukprocedure

Evaluatie en actualisering van wetgeving

De Commissie evalueert regelmatig of de EU-wetgeving de gewenste resultaten heeft opgeleverd voor de Europese bedrijven en burgers.

Deze evaluaties helpen de Commissie te beslissen of de EU bepaalde maatregelen ongewijzigd moet voorzetten of moet aanpassen.

Naast de evaluaties en fitness-checks (geschiktheidscontroles van samenhangende acties) helpt ook het REFIT-programma van de Commissie om bestaande EU-regels eenvoudiger en goedkoper qua uitvoering te maken.

Iedereen kan op grond van de agenda voor betere regelgeving van de Commissie feedback geven over evaluatieplannen en fitness-checks, en deelnemen aan openbare raadplegingen.

Wetgeving evalueren