Gezondheid en structuurfondsen

Gezondheidsbeleid in de toekomstige EU-begroting (2021-2027)

De Europese Commissie heeft in mei 2018 een wetsvoorstel aangenomen voor een nieuw Europees Sociaal Fonds Plus (ESF+), op basis van het voorgestelde meerjarig financieel kader voor de periode 2021-2027. Het fonds zal dienen als het belangrijkste Europese financieringsinstrument voor investeringen in mensen en voor de uitvoering van de Europese pijler van sociale rechten, met inbegrip van het gezondheidsbeleid.

De gezondheidsaspecten van het ESF+-programma maken synergieën mogelijk met andere EU-instrumenten die gezondheidsprojecten financieren. Het ESF+-programma verenigt de bestaande fondsen en programma’s, zoals: 

De financiering door het ESF+-programma zal worden toegespitst op drie belangrijke gebieden:

  • 1) het (voormalige) ESF en fundamentele materiële bijstand aan de meest behoeftigen
  • 2) bevordering van werkgelegenheid en sociale innovatie
  • 3) preventie van gezondheidsrisico’s en bevordering van de volksgezondheid

Komt er een specifiek gezondheidsprogramma in de nieuwe EU-begroting?

Het nieuwe meerjarig financieel kader heeft een sterke gezondheidsdimensie: het gezondheidsbeleid zal zowel rechtstreeks worden gefinancierd (binnen het ESF+) als via andere belangrijke financiële instrumenten.

Het geld voor gezondheidsactiviteiten komt dus niet alleen van het sociaal fonds, maar ook van het budget voor onderzoek, de digitale markt, het regionaal fonds, het cohesiefonds en andere ondersteuningsmechanismen die de impact van het gezondheidsbeleid versterken.

Waarom valt gezondheid onder het ESF+?

Het gezondheidsgedeelte van het ESF+-programma helpt de overheden in de EU om de volksgezondheid te beschermen. Het vormt ook een aanvulling op andere ESF+-acties, omdat het de problemen op gezondheidsgebied aanpakt die in het kader van het Europees semester naar voren zijn gekomen.

De integratie van gezondheidsaspecten in het ESF+ zal leiden tot nieuwe en sterkere synergieën met de andere bouwstenen van de Europese pijler van sociale rechten.

Het onderdeel gezondheid van het ESF+-programma dient ter ondersteuning en aanvulling van de inspanningen van de lidstaten, bijvoorbeeld om de volgende doelstellingen te verwezenlijken:

  • Verhoging van de crisisparaatheid en -respons in de EU om burgers te beschermen tegen grensoverschrijdende gezondheidsbedreigingen
  • Verbetering van de gezondheidsstelsels door het ondersteunen van de digitale transformatie van gezondheid en zorg, van de ontwikkeling van een duurzaam EU-systeem voor gezondheidsinformatie en van de nationale hervormingsprocessen met het oog op doeltreffendere, toegankelijkere en veerkrachtigere gezondheidsstelsels, die met name de problemen aanpakken die bij het Europees semester aan het licht zijn komen
  • Ondersteuning van EU-wetgeving op het gebied van volksgezondheid (geneesmiddelen, evaluatie van gezondheidstechnologie, tabak, grensoverschrijdende gezondheidszorg)
  • Ondersteuning van geïntegreerde werkzaamheden: toepassing van beproefde methoden met het oog op structurele vernieuwing in de gezondheidszorg (bijv. Europese referentienetwerken, evaluatie van gezondheidstechnologie, gezondheidsbevordering, ziektepreventie en -beheersing)

Gezondheidsfinanciering in het kader van het ESF+

Het ESF+-programma voorziet in een budget van 413 miljoen euro voor het gezondheidsonderdeel.

De nieuwe architectuur van het ESF+ behoudt niet alleen een specifieke gezondheidscomponent, maar steunt ook de integratie van gezondheid in ander beleid en de coördinatie tussen aanvullende gezondheidsgerelateerde begrotingsposten.

Belangrijkste begunstigden van gezondheidsfinanciering in het nieuwe ESF+-programma

Mogelijke kandidaten zijn de nationale gezondheidsautoriteiten, evenals publieke en private instellingen, internationale organisaties en niet-gouvernementele organisaties die actief zijn op het gebied van gezondheid op EU-niveau en de specifieke doelstellingen van het programma onderschrijven.

Het budget van deze ESF+-component levert de middelen waarin het nieuw Financieel Reglement voorziet (subsidies, overheidsopdrachten).

Via andere financiële instrumenten gefinancierd gezondheidsbeleid

Om de impact van de EU-begroting op het gezondheidsbeleid te versterken zullen ook andere financiële instrumenten van de EU (bijv. het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling, Horizon Europe, Digitaal Europa, InvestEU, Connecting Europe Facility, enz.) bijdragen aan de aanpakvan prioritaire volksgezondheidskwesties.

Volgende stappen

De Raad moet eenparig, en met instemming van het Europees Parlement, een akkoord bereiken over de voorgestelde langetermijnbegroting van de EU.

De Commissie heeft al verklaard dat zij alles zal doen wat in haar vermogen ligt om snel tot een akkoord te komen. Een overeenkomst moet liefst nog vóór de verkiezingen voor het Europees Parlement en de top in Sibiu op 9 mei 2019 worden bereikt.

/health/file/34587_nlesf_s.jpg