Navigation path

Jak wywiązać się z obowiązków płacenia VAT

Jak wywiązać się z obowiązków płacenia VAT

Sprzedaż online oznacza również wywiązywanie się z obowiązku płacenia podatku od wartości dodanej (VAT). Jest to podatek płacony od konsumpcji, a reguluje go dyrektywa Rady 2006/112/WE (europejska dyrektywa VAT). W tej dziedzinie mają zastosowanie różne zasady, zależnie od tego, komu, gdzie i jakie towary bądź usługi są dostarczane. Ponadto istotne jest stosowanie prawidłowych stawek (standardowa, obniżona lub nawet zerowa) zgodnie z przepisami obowiązującymi w kraju, w którym VAT jest należny.

Pojęcia stosowane najczęściej podczas sprzedaży online podano w Słowniczku pojęć dotyczących sprzedaży na odległość. Podstawową znajomość europejskiej dyrektywy VAT można uzyskać na kursie e-learningowym dotyczącym VAT.

Konieczne jest też sprawdzenie, czy wymagane będzie płacenie akcyzy.

Warto również zaznaczyć, że towary eksportowane drogą internetową są to towary lub usługi, które dostarczają Państwo klientom spoza UE. Dotyczy to towarów lub usług sprzedawanych w Internecie lub w ramach umowy sprzedaży na odległość. W tym przypadku zarówno towary, jak i usługi mają zerową stawkę VAT (nawet jeśli prowadzą Państwo działalność opodatkowaną VAT), ale muszą Państwo uzyskać i zachować dokumenty potwierdzające wywóz (dowód wywozu). Ponadto podczas wysyłki produktów/towarów należy wypełnić zgłoszenie celne.

Podstawowe zasady VAT od sprzedaży towarów i usług

Podstawową kwestią jest fakt, że podatek VAT dotyczy wszystkich transakcji sprzedaży towarów i usług, z wyjątkiem tych dostaw, które są zwolnione z tego podatku na mocy europejskiej dyrektywy VAT (np. zwolnienia dla niektórych usług, takich jak usługi medyczne lub zwolnienia dla sprzedaży towarów do krajów poza UE). 

Małe lub średnie przedsiębiorstwo musi stosować te same zasady, jak każda inna firma, chyba że państwo członkowskie posiada system zwolnienia z podatku VAT dla małych firm (patrz słowniczek). Warto zapoznać się ze stroną poświęconą podatkowi VAT w poszczególnych krajach, na której umieszczone jest także łącze do danych dotyczących obowiązujących progów. Można tam między innymi sprawdzić, czy dany kraj członkowski wybrał system zwolnienia z podatku VAT dla małych firm, których roczne obroty nie przekraczają pewnego poziomu.
Jeśli w danym państwie członkowskim istnieje system zwolnienia z VAT dla MŚP i postanowią Państwo z niego skorzystać, wówczas sprzedaż towarów lub usług klientom w danym kraju jest zwolniona z podatku VAT. System zwolnienia z VAT dla MŚP może również obejmować zwolnienie z obowiązku rejestrowania się jako płatnik VAT.

  • Należy wybrać kraj, w którym prowadzą Państwo sprzedaż (miejsce dostawy lub świadczenia usług), aby dowiedzieć się, jakie obowiązki VAT należy spełnić w Państwa kraju lub w kraju docelowym. Należy pamiętać, że urząd skarbowy (organ ds. VAT) w Państwa kraju ma obowiązek udostępniania szczegółowych informacji.

O ile nie można zastosować systemu zwolnienia małych przedsiębiorstw z podatku VAT, internetowa sprzedaż towarów lub usług w Twoim kraju podlega ogólnym zasadom podatku VAT dla firm, niezależnie od tego, czy są to firmy typu B2B lub B2C.

Sprzedaż do innych krajów Unii Europejskiej

Jeśli chodzi o obowiązki w zakresie VAT, co do zasady podlegają Państwo przepisom tego kraju UE, w którym mają Państwo siedzibę i gdzie należny jest VAT (np. miejsce fakturowania, deklaracji VAT). Jednak w przypadku sprzedaży na rzecz klientów prywatnych w innym państwie członkowskim, w którym należny jest VAT, należy tam zarejestrować się do VAT lub ustanowić przedstawiciela podatkowego odpowiedzialnego za płatności VAT i składanie deklaracji w tamtejszym urzędzie, chyba że przedsiębiorcę obowiązują progi dotyczące sprzedaży na odległość.

W zależności od charakteru transakcji (dostawa towarów, świadczenie usług, wewnątrzwspólnotowe nabycie) i statusu klienta (osoba fizyczna czy firma), obowiązują różne przepisy dotyczące określania miejsca opodatkowania.

W przypadku sprzedaży towarów miejsce opodatkowania ustala się zgodnie z poniższymi zasadami:
•    Miejscem opodatkowania dostaw wewnątrzwspólnotowych B2C, gdy transport jest realizowany przez lub w imieniu sprzedającego, jest miejsce, w którym towary znajdują się w chwili zakończenia transportu towaru do klienta. Jeśli jednak Państwa firma nie przekroczyła progu dotyczącego sprzedaży na odległość, towar jest opodatkowany w kraju pochodzenia (tak samo jest w przypadku, gdy w ramach transakcji sprzedaży B2C klient jest odpowiedzialny za transport towaru w obrębie UE). Jeśli firma przekroczy ten próg, muszą Państwo zarejestrować się w innym państwie członkowskim i naliczać VAT według stawki obowiązującej w tym państwie członkowskim. Próg ten wynosi 35 000 euro lub 100 000 euro, zależnie od państwa członkowskiego. Należy zaznaczyć, że na mocy dyrektywy 2017/2455, z dniem 1 stycznia 2021 r., wejdą w życie nowe przepisy dotyczące miejsca dostawy;
•    Miejscem opodatkowania dostaw wewnątrzwspólnotowych B2B jest miejsce, w którym towary znajdują się w chwili rozpoczęcia transportu towarów do klienta. Dostawy te są zwolnione jako dostawy wewnątrzwspólnotowe 

Jeśli chodzi o usługi, co do zasady miejscem świadczenia usług B2C jest miejsce siedziby Państwa przedsiębiorstwa, podczas gdy usługi B2B są opodatkowane w miejscu siedziby klienta. Istnieją też określone przepisy szczegółowe w zakresie miejsca świadczenia w odniesieniu do pewnych rodzajów usług, na przykład usług związanych z przewozem osób (opodatkowane w miejscu przewozu), usług związanych z nieruchomościami (opodatkowane tam, gdzie znajduje się nieruchomość) itd.

Ponadto, począwszy od 1 stycznia 2015 r., miejscem świadczenia usług telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych (patrz słowniczek) w formie B2C jest miejsce zamieszkania lub pobytu prywatnego klienta, a usługi te są opodatkowane według stawek VAT obowiązujących w danym państwie członkowskim. Zachęcamy do zapoznania się ze szczegółowymi wytycznymi w tej sprawie, jak również do korzystania z małego punktu kompleksowej obsługi (MOSS) oraz portalu internetowego, który pomaga przedsiębiorstwom w dostosowaniu się do zmiany przepisów w zakresie VAT.

Więcej informacji na temat przepisów dotyczących miejsca dostawy towarów i świadczenia usług. Należy pamiętać, że transgraniczne transakcje sprzedaży B2B oraz świadczenie usług w obrębie UE nie podlegają żadnym progom.

Aby dowiedzieć się więcej o ogólnych zasadach i zwolnieniach mających zastosowanie do podatku VAT w transakcjach międzynarodowych, a także uzyskać dodatkowe informacje na temat zasad dotyczących usług telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych, zapraszamy do odwiedzenia portalu Twoja Europa.

Wypełnianie formalności administracyjnych związanych z płatnością VAT

Podatek VAT jest płacony na rzecz organów podatkowych w kraju, w którym następuje sprzedaż (więcej o obowiązku składania deklaracji VAT). Muszą być Państwo zarejestrowani jako podatnicy VAT w tym kraju lub korzystać z systemu MOSS, chyba że ma zastosowanie zasada odwrotnego obciążenia (tj. dostawy B2B — zob. słowniczek). 

Każdy kraj UE ustanawia własne formalności administracyjne. Najbardziej wiarygodnym źródłem informacji na temat aktualnych przepisów dotyczących VAT są instytucje w kraju, w którym ma się odbyć dostawa.

Jednakże w przypadku usług telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych dostarczanych do odbiorców końcowych w innym kraju UE i podlegających opodatkowaniu w kraju, w którym znajduje się klient, składanie deklaracji i regulowanie należności VAT jest możliwe w państwie członkowskim sprzedawcy za pośrednictwem elektronicznego systemu MOSS (mały punkt kompleksowej obsługi). 

Należy pamiętać, że podatek VAT jest deklarowany organom podatkowym w kraju, w którym przedsiębiorstwo jest zarejestrowane jako płatnik VAT, na podstawie deklaracji VAT.

Stosowanie prawidłowych stawek VAT

W poszczególnych krajach mogą obowiązywać różne stawki VAT. Konieczne jest więc uprzednie ustalenie miejsca opodatkowania dostawy, a także sprawdzenie, czy do swoich towarów lub usług powinni Państwo stosować stawkę standardową, czy obniżoną. W niektórych krajach do pewnych sprzedaży można stosować także stawkę zero lub stawkę bardzo obniżoną.

Na stronie poświęconej zasadom VAT w poszczególnych krajach UE przeczytają Państwo więcej o stawkach VAT obowiązujących w Państwa kraju . Jeśli sprzedają Państwo towary w formacie cyfrowym, należy zakładać, że są obłożone standardową stawką podatku (od 15% do 27%).

Najbardziej wiarygodnym źródłem informacji na temat aktualnych stawek VAT dla określonych towarów lub usług w danym kraju są organy ds. VAT w tym kraju.

Należy pamiętać, że eksport towarów (wysyłanie towarów poza terytorium Unii Europejskiej) jest z zasady zwolniony z VAT (lub obłożony stawką zerową), niezależnie od tego, czy chodzi o transakcje B2B, czy B2C. 

Upewnij się, że stosujesz prawidłowe stawki VAT, obowiązujące w danym państwie członkowskim. W niektórych państwach członkowskich określone produkty sprzedawane są według podstawowej stawki VAT, a w innych krajach te same produkty mogą być zwolnione z podatku VAT lub obłożone niższymi stawkami.
W kwietniu 2016 r. Komisja Europejska przyjęła plan działania w sprawie VAT: „W kierunku jednolitego unijnego obszaru VAT”. Na tej stronie można zapoznać się z projektami Komisji dotyczącymi jego ukończenia, a także dowiedzieć się o aktualnych stawkach VAT lub uproszczonych regułach VAT dla małych firm.
Zanim klienci złożą zamówienie, należy poinformować ich o pełnej cenie sprzedaży, w tym o podatku VAT i o warunkach dostaw.

Stosowanie akcyzy do określonych towarów

Akcyza może obowiązywać podczas sprzedaży towarów we własnym kraju lub w Europie. Produkty, do których podatki akcyzowe są najczęściej stosowane, to: napoje alkoholowe, wyroby tytoniowe i produkty energetyczne (paliwa silnikowe i paliwa do ogrzewania, takie jak benzyna i oleje, energia elektryczna, gaz ziemny, węgiel i koks). W tych przypadkach są one zharmonizowane w zakresie podatku akcyzowego, ponieważ wszystkie państwa członkowskie stosują podatek akcyzowy na alkohol, tytoń i energię (dowiedz się więcej o tych trzech kategoriach produktów). 

Niektóre państwa członkowskie mogą również stosować akcyzę na inne towary, najczęściej kawę, kosmetyki, futra, broń palną itp. Krótkie zestawienie poszczególnych podatków obowiązujących w państwach członkowskich można znaleźć w tej bazie danych.

Słowniczek pojęć dotyczących usług i sprzedaży na odległość

Usługi/towary B2B (business-to-business) — transakcja świadczenia usług, w której dostawcą jest firma (podatnik) i klient to również firma działająca w takim charakterze. 
Usługi/towary B2B (business-to-business) — transakcja świadczenia usług, w której dostawcą jest firma (podatnik), a klient nie jest płatnikiem podatku — przeważnie jest to osoba prywatna.
Sprzedaż na odległość — w kategoriach VAT UE jest to sprzedaż, w której towary są wysyłane przez dostawcę z jednego kraju UE do klienta w innym kraju UE (osoba prywatna lub osoba niebędąca podatnikiem). Podstawa prawna: artykuły 34–36 dyrektywy VAT. Więcej informacji na temat sprzedaży na odległość znajduje się tutaj: [link]
Sprzedaż na odległość / próg sprzedaży na odległość — maksymalna kwota ustalona przez każdy kraj w Unii Europejskiej dla kwoty sprzedaży na odległość, którą można uzyskać z innego państwa członkowskiego bez konieczności rejestrowania się jako płatnik VAT w kraju przeznaczenia. Gdy zagraniczny dostawca przekracza tę kwotę, musi zarejestrować się do celów podatku VAT w danym kraju. Podstawa prawna: artykuły 34–36 dyrektywy VAT.
Usługi świadczone drogą elektroniczną to towary w postaci cyfrowej dostarczane online (materiały do pobrania, takie jak muzyka, zdjęcia i gry, książki cyfrowe lub inne publikacje elektroniczne) bądź fizyczna dostawa oprogramowania, stron internetowych lub internetowych usług hostingowych. Podstawa prawna: artykuł 59 lit. k) dyrektywy VAT, załącznik II do dyrektywy VAT, artykuł 7 i załącznik I do rozporządzenia wykonawczego w sprawie podatku VAT.
Zwolnienie dla małych przedsiębiorstw — specjalny system, który zwalnia z podatku VAT firmy, których obrót po wyłączeniu podatku VAT spadnie poniżej pewnej kwoty, która może być inna w każdym kraju UE. System ten nie jest obowiązkowy, więc nie wszystkie kraje UE go stosują. Podstawa prawna: artykuły 282–292 dyrektywy VAT.
Odwrotne obciążenie — klient będący firmą (transakcje B2B), a nie dostawca, jest zobowiązany do zapłaty podatku VAT na rzecz swojego urzędu podatkowego.
Identyfikacja/rejestracja VAT — proces, w którym firmy (podatnicy) są zarejestrowane do celów podatku VAT w kraju UE i identyfikują się niepowtarzalnym numerem VAT. Podstawa prawna: artykuły 213–216 dyrektywy VAT.
Numer identyfikacyjny VAT / numer VAT — niepowtarzalny numer, na podstawie którego firma (płatnik) jest identyfikowana w każdym raju członkowskim Unii Europejskiej. Znany również pod nazwą numeru rejestracyjnego VAT.
Deklaracja VAT — deklaracja podatkowa sporządzana przez firmę (podatnika), przedstawiająca wszystkie informacje potrzebne organom podatkowym do obliczenia podatku należnego (czyli podatku VAT od sprzedaży), jaki firma musi zapłacić, oraz podatku VAT naliczonego (czyli VAT od jej zakupu), jaki firma może odliczyć. Deklaracja VAT zawiera łączną wartość transakcji z należnym podatkiem VAT, potrącenia i transakcje zwolnione z podatku VAT. Podstawa prawna: artykuły 250–261 dyrektywy VAT.

Oświadczenie o wyłączeniu odpowiedzialności: Najbardziej wiarygodnym źródłem informacji na temat aktualnych stawek VAT dla określonych towarów lub usług oraz obowiązków w zakresie VAT w danym państwie członkowskim są organy ds. VAT w tym kraju.
 

Źródła informacji

Podstawowe przepisy VAT
•    Komisja Europejska, VAT w Komisji Europejskiej
•    Komisja Europejska, Czym jest VAT: ogólny zarys
•    Dyrektywa VAT 2006/112

Sprzedaż do innych państw UE
•    Komisja Europejska, VAT od usług elektronicznych
•    Komisja Europejska, Usługi telekomunikacyjne, nadawcze i elektroniczne

Wypełnianie formalności administracyjnych
•    Komisja Europejska, VAT od usług elektronicznych
•    Komisja Europejska, Usługi telekomunikacyjne, nadawcze i elektroniczne

Stosowanie prawidłowych stawek VAT
•    Komisja Europejska, Miejsce opodatkowania

Stosowanie akcyzy
Komisja Europejska, Czym jest akcyza?