Στατιστικά στοιχεία για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων

Στοιχεία Δεκεμβρίου του 2015. Πιο πρόσφατα στοιχεία: Περισσότερες πληροφορίες από την Eurostat, βασικοί πίνακες και βάση δεδομένων. Προγραμματισμένη επικαιροποίηση του άρθρου: Ιούλιος 2019. Η αγγλική έκδοση είναι πιο πρόσφατη.
Γράφημα 1: Βασικοί δείκτες — ποσοστό επί του συνολικού πληθυσμού της ΕΕ-28, 2013
(%)
Πηγή: Eurostat (ef_kvaareg)
Γράφημα 2: Μέσος όρος χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης ανά εκμετάλλευση, 2010 και 2013 (1)
(εκτάρια)
Πηγή: Eurostat (ef_kvaareg)
Πίνακας 1: Παραγωγή, εργατικό δυναμικό, ζωικό κεφάλαιο, 2007–13
Πηγή: Eurostat (ef_kvaareg)
Γράφημα 3: Ποσοστό τακτικών εργαζομένων στο εργατικό δυναμικό της εκμετάλλευσης και κατανομή ανάλογα με την ένταση εργασίας, 2013
(%)
Πηγή: Eurostat (ef_lflegaa) και (ef_lfwtime)
Γράφημα 4: Γη που ανήκει σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις, 2013 (1)
(%)
Πηγή: Eurostat (demo_r_d3area) και (ef_oluft)
Γράφημα 5: Κατανομή χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης, 2013
(%)
Πηγή: Eurostat (ef_oluft)
Γράφημα 6: Χρησιμοποιούμενη γεωργική έκταση ανά χρήση γης, ΕΕ-28, 2013 (1)
(% ποσοστό χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης)
Πηγή: Eurostat (ef_oluft)

Η διάρθρωση της γεωργίας στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) διαφέρει ανάλογα με τη γεωλογία, την τοπογραφία, το κλίμα και τους φυσικούς πόρους, καθώς και την πολυμορφία των περιφερειακών δραστηριοτήτων, των υποδομών και τα ήθη και έθιμα. Η έρευνα σχετικά με τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, γνωστή και ως έρευνα για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (ΕΔΓΕ), συμβάλλει στην αξιολόγηση της κατάστασης της γεωργίας σε ολόκληρη την ΕΕ, την παρακολούθηση των τάσεων και των μεταβάσεων σε ό,τι αφορά τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, ενώ παρέχει ταυτόχρονα τη δυνατότητα μοντελοποίησης των επιπτώσεων των εξωτερικών εξελίξεων ή των προτάσεων πολιτικής.

Στο παρόν άρθρο παρουσιάζονται ορισμένα στατιστικά στοιχεία από την πιο πρόσφατη έρευνα για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων που διενεργήθηκε το 2013 και, σε αρκετές περιπτώσεις, τα εν λόγω στοιχεία συγκρίνονται με αποτελέσματα της απογραφής του 2009 ή του 2010 και της προηγούμενης έρευνας για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων του 2007. Θα πρέπει να επισημανθεί ότι μεταξ1ύ των ερευνών του 2007 και του 2009 ή του 2010 επήλθαν ορισμένες μεθοδολογικές και νομοθετικές αλλαγές.

Κύρια στατιστικά στοιχεία

Το μέγεθος των γεωργικών εκμεταλλεύσεων

Το 2013, στην ΕΕ-28 υπήρχαν 10,8 εκατομμύρια γεωργικές εκμεταλλεύσεις. Η ανάλυση βάσει οικονομικού μεγέθους καταδεικνύει ότι υπήρχαν 6,5 εκατομμύρια (ή 59,8 %) εκμεταλλεύσεις με τυπική παραγωγή πάνω από 2 000 EUR. Η χρησιμοποιούμενη γεωργική έκταση (ΧΓΕ) στην ΕΕ-28 ήταν σχεδόν 175 εκατομμύρια εκτάρια (περίπου 40,0 % της συνολικής έκτασης γης), με αποτέλεσμα μέσο μέγεθος 16,1 εκταρίων ανά γεωργική εκμετάλλευση.

Σε ό,τι αφορά τη χρησιμοποιούμενη γεωργική έκταση, η Γαλλία και η Ισπανία κατείχαν το μεγαλύτερο ποσοστό γεωργικής γης της ΕΕ-28, με ποσοστά 15,9 % και 13,3 % αντίστοιχα, ενώ τα ποσοστά του Ηνωμένου Βασιλείου και της Γερμανίας ήταν μόλις κάτω από το 10,0 % — βλέπε Γράφημα 1. Αντιθέτως, η Ρουμανία είχε τον μεγαλύτερο αριθμό γεωργικών εκμεταλλεύσεων (3,6 εκατομμύρια), ήτοι το ένα τρίτο (33,5 %) του συνόλου των εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28. Η Πολωνία είχε το δεύτερο μεγαλύτερο ποσοστό γεωργικών εκμεταλλεύσεων (13,2 %), λίγο μεγαλύτερο από το αντίστοιχο της Ιταλίας (9,3 %) και της Ισπανίας (8,9 %).

Η διαφορά στα ποσοστά του αριθμού εκμεταλλεύσεων ή της χρησιμοποιούμενης γεωργικής γης (όπως απεικονίζεται στο Γράφημα 1) αντικατοπτρίζει το μέσο μέγεθος των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, το οποίο απεικονίζεται στο Γράφημα 2. Το μεγαλύτερο μέσο μέγεθος γεωργικών εκμεταλλεύσεων μεταξύ όλων των κρατών μελών της ΕΕ το 2013 ήταν, με σημαντική διαφορά, τα 133 εκτάρια που καταγράφηκαν στη Δημοκρατία της Τσεχίας, με τον δεύτερο υψηλότερο μέσο όρο να καταγράφεται στο Ηνωμένο Βασίλειο (94 εκτάρια). Έξι κράτη μέλη ανέφεραν μέσους όρους μεγέθους κάτω των 10,0 εκταρίων, με τους μικρότερους μέσους όρους να καταγράφονται στη Ρουμανία, στην Κύπρο και στη Μάλτα.

Το μέσο μέγεθος γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28 αυξήθηκε από 14,4 εκτάρια ανά εκμετάλλευση το 2010 σε 16,1 εκτάρια ανά εκμετάλλευση το 2013, ως αποτέλεσμα μείωσης του αριθμού των εκμεταλλεύσεων κατά 11,5 % και της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης κατά 0,7 %. Μεταξύ του 2010 και του 2013, στην πλειονότητα των κρατών μελών της ΕΕ καταγράφηκε αύξηση του μέσου όρου χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης ανά εκμετάλλευση, με τη μοναδική σημαντική μείωση να καταγράφεται στη Δημοκρατία της Τσεχίας· μικρότερες μειώσεις καταγράφηκαν στην Ελλάδα και στην Ιρλανδία.

Πέραν του προσδιορισμού του μεγέθους των γεωργικών εκμεταλλεύσεων με βάση τη γεωργική τους έκταση, το οικονομικό μέγεθος μπορεί να προσδιοριστεί με βάση την τυπική παραγωγή, με άλλα λόγια, την αξία της γεωργικής παραγωγής σε τιμές παραγωγού. Με βάση την τυπική παραγωγή, η γεωργική παραγωγή στην ΕΕ-28 αυξήθηκε (σε τρέχουσες τιμές) μεταξύ 2007 και 2010 κατά 7,9 % και κατά ακόμη 7,5 % μεταξύ 2010 και 2013 (βλέπε Πίνακα 1). Στη διάρκεια των δύο συγκεκριμένων χρονικών περιόδων, τα περισσότερα κράτη μέλη της ΕΕ ανέφεραν ανάπτυξη, αν και υπήρξαν μειώσεις που ξεπέρασαν το 10,0 % μεταξύ 2007 και 2010 στην Ελλάδα και στην Κύπρο καθώς και μεταξύ 2010 και 2013 στην Ιταλία· μικρότερες μειώσεις σημειώθηκαν μεταξύ 2007 και 2010 στη Γερμανία και στην Ιρλανδία (ενώ στη Σουηδία η παραγωγή παρέμεινε ουσιαστικά αμετάβλητη), και μεταξύ 2010 και 2013 στην Κροατία, στην Αυστρία και στην Πορτογαλία. Ανάπτυξη άνω του 20,0 % παρατηρήθηκε σε επτά κράτη μέλη μεταξύ 2007 και 2010, και σε τέσσερα κράτη μέλη μεταξύ 2010 και 2013, με τη Λετονία να είναι το μόνο κράτος μέλος που κατέγραψε παρόμοια επίπεδα ανάπτυξης και στις δύο αυτές περιόδους.

Το εργατικό δυναμικό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων

Το συνολικό εργατικό δυναμικό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ-28 ισοδυναμούσε με 9,5 εκατομμύρια ετήσιες μονάδες εργασίας το 2013, εκ των οποίων 8,7 εκατομμύρια (92 %) ήταν τακτικοί εργαζόμενοι (βλέπε Γράφημα 3). Το εργατικό δυναμικό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων της ΕΕ-28 σημείωσε συνολική μείωση της τάξης των 2,3 εκατομμυρίων ετήσιων μονάδων εργασίας (ΕΜΕ) κατά την περίοδο 2007–13, ήτοι 19,8 %. Μεταξύ 2007 και 2013, το εργατικό δυναμικό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων μειώθηκε σε όλα σχεδόν τα κράτη μέλη της ΕΕ, με σημαντικές εξαιρέσεις την Ιρλανδία, την Ουγγαρία και τη Μάλτα, όπου το εργατικό δυναμικό αυξήθηκε. Οι μεγαλύτερες ποσοστιαίες μειώσεις καταγράφηκαν στη Σλοβακία, στην Ιταλία, στην Κύπρο και στη Βουλγαρία, όπου το αντίστοιχο εργατικό δυναμικό μειώθηκε κατά τουλάχιστον ένα τρίτο.

Οι τακτικοί εργαζόμενοι αποτελούσαν πάνω από τα τέσσερα πέμπτα του εργατικού δυναμικού γεωργικών εκμεταλλεύσεων σε καθένα από τα κράτη μέλη της ΕΕ, με το χαμηλότερο ποσοστό, ήτοι 81 %, να καταγράφεται στην Ισπανία, ενώ στη Λετονία το σύνολο του εργατικού δυναμικού αποτελούνταν ουσιαστικά από τακτικούς εργαζόμενους. Η διαφορά στα ποσοστά των τακτικών εργαζομένων πλήρους απασχόλησης και των άλλων εργαζομένων παρουσίαζε σημαντικές διακυμάνσεις μεταξύ των κρατών μελών. Σε 11 κράτη μέλη, οι τακτικοί εργαζόμενοι πλήρους απασχόλησης αποτελούσαν πάνω από το ήμισυ του εργατικού δυναμικού γεωργικών εκμεταλλεύσεων, με κορυφαίο το ποσοστό του Λουξεμβούργου (74 %). Αντιθέτως, το ποσοστό τακτικών εργαζομένων πλήρους απασχόλησης κυμαινόταν μεταξύ του ενός τετάρτου και του ενός πέμπτου του εργατικού δυναμικού γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην Αυστρία, στην Κροατία και στη Λιθουανία, ενώ στη Ρουμανία το αντίστοιχο ποσοστό ήταν ιδιαίτερα χαμηλό, ήτοι 7 %.

Μονάδες ζωικού κεφαλαίου

Το ζωικό κεφάλαιο της ΕΕ-28 ήταν 130 εκατομμύρια μονάδες ζωικού κεφαλαίου (ΜΖΚ) το 2013. Ο συνολικός αριθμός των εκτρεφόμενων ζώων στην ΕΕ-28 μειώθηκε μεταξύ 2007 και 2013 κατά 6,6 εκατομμύρια ΜΖΚ, ήτοι κατά 4,8 % (βλέπε Πίνακα 1). Συνολικά, 21 κράτη μέλη της ΕΕ κατέγραψαν μείωση του αριθμού των εκτρεφόμενων ζώων στη διάρκεια της συγκεκριμένης περιόδου, με μειώσεις που πλησίαζαν το 30 % στην Κύπρο και στη Μάλτα. Στα επτά κράτη μέλη της ΕΕ με υψηλότερο αριθμό εκτρεφόμενων ζώων το 2013 σε σχέση με το 2007, οι αυξήσεις που καταγράφηκαν δεν υπερέβαιναν το 1,0 % στην Ιρλανδία, στην Πορτογαλία και στην Ισπανία, κυμαινόταν γύρω στο 2,0 % στη Φινλανδία και στη Γερμανία, και κορυφωνόταν σε σχεδόν 3,0 % στο Λουξεμβούργο και στις Κάτω Χώρες.

Γεωργική χρήση της γης

Η χρησιμοποιούμενη γεωργική έκταση αντιστοιχούσε στα δύο πέμπτα (40,0 %) της συνολικής έκτασης γης της ΕΕ-28 το 2013, με επιπλέον 9,0 % της γης να ανήκει σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις, είτε υπό μορφή δασικών εκτάσεων (6,7 %) είτε άλλης γης που δεν χρησιμοποιείται για γεωργικούς σκοπούς (2,3 %) — βλέπε Γράφημα 4. Το ποσοστό της έκτασης γης που χρησιμοποιούνταν ως γεωργική έκταση ανερχόταν σε σχεδόν τρία τέταρτα (72,5 %) στην Ιρλανδία, και υπερέβαινε τα δύο τρίτα επί του συνόλου της έκτασης γης (70,5 %) στο Ηνωμένο Βασίλειο· αντιθέτως, η χρησιμοποιούμενη γεωργική έκταση αντιστοιχούσε σε λιγότερο από το ένα δέκατο της έκτασης γης στη Σουηδία (7,5 %) και στη Φινλανδία (7,4 %). Τα δύο αυτά σκανδιναβικά κράτη μέλη ήταν τα μοναδικά κράτη μέλη της ΕΕ στα οποία το ποσοστό των δασικών εκτάσεων που ανήκαν σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις ήταν υψηλότερο σε σχέση με το ποσοστό των δασικών εκτάσεων που χρησιμοποιούνταν για γεωργικούς σκοπούς.

Το 2013, οι αρόσιμες γαίες (στις οποίες περιλαμβάνεται η γη για την καλλιέργεια δημητριακών και άλλες αρόσιμες γαίες) αντιστοιχούσαν στα τρία πέμπτα (59,8 %) της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης στην ΕΕ-28 (βλέπε Γράφημα 5), με τις μόνιμες χορτολιβαδικές εκτάσεις (που αποτελούνται από βοσκοτόπους, λιβάδια και άγονους βοσκοτόπους) να αντιστοιχούν σε μόλις πάνω από το ένα τρίτο (34,2 %). Οι μόνιμες καλλιέργειες, όπως οι αμπελώνες, τα ελαιόδεντρα και οι οπωρώνες, αντιστοιχούσαν σε ποσοστό 5,9 %, με το υπόλοιπο 0,2 % να αντιστοιχεί κυρίως σε οικογενειακούς κήπους.

Η σχετική σημασία των αρόσιμων γαιών παρουσίαζε σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ, με το σχετικό ποσοστό της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης να κυμαίνεται από 35,6 % στη Σλοβενία σε 81,6 % στην Ουγγαρία, ενώ τα σκανδιναβικά κράτη μέλη της Σουηδίας (85,1 %), της Δανίας (91,5 %) και της Φινλανδίας (98,5 %) υπερέβαιναν το συγκεκριμένο εύρος ποσοστών, και η Πορτογαλία (30,2 %) και η Ιρλανδία (21,0 %) βρίσκονταν κάτω από αυτό. Το ποσοστό των μόνιμων χορτολιβαδικών εκτάσεων που συνδεόταν με την εκτροφή ζώων (ιδίως γαλακτοπαραγωγικών ζώων και προβάτων) υπερέβαινε το 50 % στο Λουξεμβούργο, στη Σλοβενία, στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Ιρλανδία, ενώ ήταν κάτω από 2 % στην Κύπρο, στη Φινλανδία και στη Μάλτα. Στα νότια κράτη μέλη, οι μόνιμες καλλιέργειες αντιστοιχούσαν σε πάνω από 10 % της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης που συνδεόταν με την καλλιέργεια σταφυλιών, ελαιών και εσπεριδοειδών, με το μεγαλύτερο ποσοστό να καταγράφεται στην Κύπρο (25,0 %).

Στο Γράφημα 6 παρουσιάζεται λεπτομερέστερη ανάλυση της γεωργικής χρήσης της γης στην ΕΕ-28. Το 2013, πάνω από το ήμισυ του συνόλου των αρόσιμων γαιών, ήτοι το ένα τρίτο (33,2 %) του συνόλου της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης, χρησιμοποιούνταν για την καλλιέργεια δημητριακών. Οι μόνιμες χορτολιβαδικές εκτάσεις ήταν κυρίως βοσκότοποι και λιβάδια που αντιστοιχούσαν σε ποσοστό 21,9 % του συνόλου της χρησιμοποιούμενης γεωργικής γης, σε σύγκριση με τα ποσοστά του 11,4 % άγονων βοσκοτόπων και του 0,8 % μόνιμων χορτολιβαδικών εκτάσεων που δεν χρησιμοποιούνταν για παραγωγή, αλλά ήταν επιλέξιμα για επιδοτήσεις.

Πηγές και διαθεσιμότητα δεδομένων

Κάθε δέκα έτη, τα κράτη μέλη της ΕΕ διενεργούν ολοκληρωμένη έρευνα για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (η πιο ολοκληρωμένη μορφή της οποίας είναι η γεωργική απογραφή), ενώ, στο διάστημα μεταξύ των εν λόγω βασικών ερευνών, διενεργούν τρεις ενδιάμεσες δειγματοληπτικές έρευνες. Τα κράτη μέλη της ΕΕ συλλέγουν πληροφορίες από μεμονωμένες γεωργικές εκμεταλλεύσεις, οι οποίες αφορούν:

  • τις χρήσεις γης,
  • τους αριθμούς των εκτρεφόμενων ζώων,
  • την αγροτική ανάπτυξη (για παράδειγμα, δραστηριότητες διαφορετικές από τη γεωργία),
  • τη διαχείριση και το εργατικό δυναμικό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (συμπεριλαμβανομένης της ηλικίας, του φύλου και της σχέσης με τον κάτοχο).

Τα στοιχεία της έρευνας συγκεντρώνονται σε διαφορετικά γεωγραφικά επίπεδα (χώρες, περιφέρειες, και, σε ό,τι αφορά τις βασικές έρευνες, επίσης τις περιοχές) και ταξινομούνται κατά κατηγορία μεγέθους, καθεστώτος έκτασης, νομικού καθεστώτος εκμετάλλευσης, αντικειμενικής ζώνης και είδους γεωργικής εκμετάλλευσης.

Στο πλαίσιο της προετοιμασίας για την έρευνα του 2010, αναπτύχθηκε νέα νομική βάση: Κανονισμός (ΕΚ) 1166/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Νοεμβρίου 2008, σχετικά με τις έρευνες για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και με την έρευνα για τις μεθόδους γεωργικής παραγωγής.

Η βασική μονάδα στην οποία βασίζεται η έρευνα είναι η γεωργική εκμετάλλευση, μια τεχνικο-οικονομική μονάδα γεωργικής παραγωγής υπό ενιαία διοίκηση. Μέχρι το 2007, η έρευνα για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων κάλυπτε το σύνολο των γεωργικών εκμεταλλεύσεων με χρησιμοποιούμενη γεωργική έκταση (ΧΓΕ) τουλάχιστον ενός εκταρίου (ha) καθώς και τις εκμεταλλεύσεις με ΧΓΕ μικρότερη του ενός εκταρίου, αν η διατιθέμενη στην αγορά παραγωγή τους υπερέβαινε ορισμένα φυσικά όρια. Βάσει της νέας νομοθεσίας, το κατώτατο όριο για τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις άλλαξε από το ένα εκτάριο στα πέντε εκτάρια για την έρευνα του 2010. Το νέο όριο των πέντε εκταρίων θεσπίστηκε στη Δημοκρατία της Τσεχίας, στη Γερμανία και στο Ηνωμένο Βασίλειο. Στο Λουξεμβούργο, το όριο άλλαξε σε τρία εκτάρια, στη Σουηδία σε δύο εκτάρια, ενώ στις Κάτω Χώρες το όριο ήταν ελάχιστη τυπική παραγωγή ύψους 3 000 EUR (για περισσότερες λεπτομέρειες, βλέπε κατωτέρω).

Με τη νέα νομοθεσία άλλαξε επίσης η κάλυψη της έρευνας από το 99 % του τυπικού ακαθάριστου κέρδους στο 98 % της ΧΓΕ (με εξαίρεση τη δημοτική γη) και στο 98 % του ζωικού κεφαλαίου. Η δημοτική γη (γη την οποία μοιράζονται αρκετές εκμεταλλεύσεις) δεν περιλαμβάνεται στη ΧΓΕ στην περίπτωση της Βουλγαρίας, της Γερμανίας, της Γαλλίας, της Ελλάδας, της Ιρλανδίας, της Ουγγαρίας, της Σλοβενίας και του Ηνωμένου Βασιλείου. Σε όλες τις άλλες χώρες, η δημοτική γη είτε δεν υφίσταται είτε έχει συμπεριληφθεί στην έρευνα.

Η τυπική παραγωγή ενός γεωργικού προϊόντος (καλλιέργειας ή ζωικού κεφαλαίου) είναι η μέση αξία της γεωργικής παραγωγής σε τιμές παραγωγού, σε ευρώ ανά εκτάριο ή ανά κεφαλή ζωικού κεφαλαίου. Για κάθε προϊόν υφίσταται ένας περιφερειακός συντελεστής ο οποίος βασίζεται σε μια μέση αξία πενταετίας. Μέχρι το 2007, για την ταξινόμηση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων κατά τύπο γεωργικής εκμετάλλευσης και οικονομικό μέγεθος στο πλαίσιο της της έρευνας για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων χρησιμοποιούνταν το τυπικό ακαθάριστο κέρδος, αλλά κατά την απογραφή του 2010 αυτό αντικαταστάθηκε από την έννοια της τυπικής παραγωγής. Πρέπει να επισημανθεί ότι από την τυπική παραγωγή εξαιρούνται οι άμεσες ενισχύσεις.

Το εργατικό δυναμικό της γεωργικής εκμετάλλευσης απαρτίζεται από το σύνολο των ατόμων που έχουν ολοκληρώσει την υποχρεωτική εκπαίδευσή τους (και έχουν φθάσει στο όριο ηλικίας διακοπής της σχολικής φοίτησης) και τα οποία έχουν εκτελέσει γεωργικές εργασίες στην υπό έρευνα εκμετάλλευση κατά τους 12 μήνες που προηγούνται της ημέρας διενέργειας της έρευνας. Στα αριθμητικά στοιχεία περιλαμβάνονται οι κάτοχοι, ακόμη και όταν δεν εργάζονται στην εκμετάλλευση, ενώ οι σύζυγοί τους μετρώνται μόνο αν εκτελούν γεωργικές εργασίες στην εκμετάλλευση. Ο κάτοχος είναι το φυσικό πρόσωπο (αποκλειστικός κάτοχος ή ομάδα ατόμων) ή το νομικό πρόσωπο (για παράδειγμα, συνεταιρισμός ή άλλος οργανισμός) για λογαριασμό του οποίου και στο όνομα του οποίου λειτουργεί η εκμετάλλευση και το οποίο είναι νομικά και οικονομικά υπεύθυνο για την εκμετάλλευση —με άλλα λόγια, η οντότητα ή το πρόσωπο που αναλαμβάνει τους οικονομικούς κινδύνους της εκμετάλλευσης· για συλλογικές εκμεταλλεύσεις, μετράται μόνο ο κύριος κάτοχος (ένα άτομο). Το τακτικό εργατικό δυναμικό της γεωργικής εκμετάλλευσης καλύπτει το οικογενειακό εργατικό δυναμικό και τους μόνιμους (τακτικούς) εργαζομένους εκτός οικογένειας. Μία ετήσια μονάδα εργασίας (ΕΜΕ) αντιστοιχεί στην εργασία που εκτελείται από ένα άτομο που απασχολείται σε μια γεωργική εκμετάλλευση με πλήρη απασχόληση. «Πλήρης απασχόληση» σημαίνει το ελάχιστο ωράριο που απαιτούν οι εθνικές διατάξεις που διέπουν τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας. Σε περίπτωση που οι εν λόγω διατάξεις δεν αναφέρουν ρητώς τον αριθμό ωρών, τότε ως ελάχιστος αριθμός ωρών θεωρούνται οι 1 800 ώρες (225 εργάσιμες ημέρες των οκτώ ωρών).

Πλαίσιο

Η πολιτική αγροτικής ανάπτυξης αποσκοπεί να βελτιώσει: την ανταγωνιστικότητα της γεωργίας και της δασοκομίας· την ποιότητα του περιβάλλοντος και της υπαίθρου· τη ζωή των αγροτικών περιοχών· και τη διαφοροποίηση των αγροτικών οικονομιών. Καθώς η γεωργία εκσυγχρονίστηκε και αυξήθηκε η σημασία της βιομηχανίας, και πιο πρόσφατα των υπηρεσιών, στην οικονομία, η γεωργία απώλεσε σε σημαντικό βαθμό τη σημασία της ως πηγής θέσεων εργασίας. Ως εκ τούτου, ολοένα και περισσότερη έμφαση αποδίδεται στους ρόλους που μπορούν να διαδραματίσουν οι γεωργοί στην αγροτική ανάπτυξη, συμπεριλαμβανομένης της δασοκομίας, της βιοποικιλότητας, της διαφοροποίησης της αγροτικής οικονομίας, με σκοπό τη δημιουργία εναλλακτικών θέσεων εργασίας και την προστασία του περιβάλλοντος στις αγροτικές περιοχές.

Η κοινή γεωργική πολιτική (ΚΓΠ) έχει συχνά μεταρρυθμιστεί σε μια προσπάθεια εκσυγχρονισμού του κλάδου με σκοπό να καταστεί περισσότερο προσανατολισμένος στην αγορά. Στις 26 Ιουνίου 2013, μετά από σχεδόν δύο έτη διαπραγματεύσεων μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, επιτεύχθηκε πολιτική συμφωνία σχετικά με τη μεταρρύθμιση της ΚΓΠ. Η συμφωνία σχεδιάστηκε ώστε να επιφέρει ριζικές αλλαγές: τη δικαιότερη και περιβαλλοντικά πιο υπεύθυνη χορήγηση των άμεσων ενισχύσεων, την ενίσχυση της θέσης των γεωργών στην αλυσίδα εφοδιασμού των τροφίμων, και το να καταστεί η ΚΓΠ αποτελεσματικότερη και πιο διαφανής, αντιμετωπίζοντας ταυτόχρονα τις προκλήσεις της ασφάλειας των τροφίμων, της κλιματικής αλλαγής, της ανάπτυξης και των θέσεων εργασίας στις αγροτικές περιοχές, προκειμένου να συνδράμει την ΕΕ στην επίτευξη των Ευρώπη 2020 στόχων της προώθησης έξυπνης, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης. Τον Δεκέμβριο του 2013, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενέκριναν επισήμως την πιο πρόσφατη μεταρρύθμιση της ΚΓΠ. Η έρευνα για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων εξακολουθεί να τροποποιείται με στόχο την προσπάθεια έγκαιρης παροχής των κατάλληλων στοιχείων, με σκοπό τη συμβολή στην ανάλυση και στην παρακολούθηση των εν λόγω εξελίξεων.

Βλέπε επίσης

Περαιτέρω πληροφορίες της Eurostat

Εκδόσεις

Βασικοί πίνακες

Farm structure: historical data (1990-2007) (t_ef)

Βάση δεδομένων

Farm structure (ef)
Farm structure - 2008 legislation (from 2005 onwards) (ef_main)
Key farm variables (ef_kv)
Overview - Farm land use (ef_olu)
Overview - Farm livestock (ef_ols)
Overview - Farm labour force (ef_olf)
Farm land use - Arable land (ef_ala)
Farm land use - Permanent crops, other farmland, irrigation (ef_po)
Farm livestock and fodder crops (ef_lsf)
Farm labour force (ef_lf)
Other gainful activities and support for rural development (ef_oga)
Farm management and practises (ef_mp)
Survey on agricultural production methods (SAPM, 2010) (ef_pm)
Farm structure - 1998 legislation (1990-2007) (ef_historic)

Ειδική ενότητα

Μεθοδολογία / Μεταδεδομένα

Πηγή δεδομένων για γραφήματα, πίνακες και χάρτες (MS Excel)

Άλλες πληροφορίες

Βασική νομοθεσία

  • Κανονισμός 1166/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τις έρευνες για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και με την έρευνα για τις μεθόδους γεωργικής παραγωγής (έρευνα για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων μετά το 2010)
  • Κανονισμός αριθ. 378/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 3ης Απριλίου 2014, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1166/2008 όσον αφορά το χρηματοδοτικό πλαίσιο για την περίοδο 2014-2018
  • Κανονισμός αριθ. 715/2014 της Επιτροπής, της 26ης Ιουνίου 2014, για την τροποποίηση του παραρτήματος III του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1166/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τις έρευνες για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και την έρευνα σχετικά με τις μεθόδους γεωργικής παραγωγής, όσον αφορά τον κατάλογο χαρακτηριστικών που πρέπει να συλλεχθούν στην έρευνα γεωργικών εκμεταλλεύσεων 2016

Εκτελεστική νομοθεσία

  • Κανονισμός 1200/2009 της Επιτροπής για την εφαρμογή του κανονισμού 1166/2008 σχετικά με τις έρευνες για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και την έρευνα σχετικά με τις μεθόδους γεωργικής παραγωγής (έρευνα για τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων μετά το 2010)
  • Κανονισμός 2015/1391 της Επιτροπής για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1200/2009

Σχετική και παλαιότερη νομοθεσία

  • Κανονισμός 1242/2008 της Επιτροπής για τη θέσπιση κοινοτικής τυπολογίας των γεωργικών εκμεταλλεύσεων (τυπολογία τυπικής παραγωγής)
  • Κανονισμός 571/88 του Συμβουλίου, της 29ης Φεβρουαρίου 1988, για τη διοργάνωση κοινοτικών ερευνών σχετικά με τη διάρθρωση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων κατά τη χρονική περίοδο 1988-1997
  • Απόφαση της 85/377/EOK της Επιτροπής, της 7ης Ιουνίου 1985, για τη θέσπιση κοινοτικής τυπολογίας των γεωργικών εκμεταλλεύσεων

Εξωτερικοί σύνδεσμοι