Środowisko

Sytuacja wyjściowa

04/07/2014

Przejście do gospodarki obiegowej wymaga zmian systemowych, które mają wpływ na wszystkie zainteresowane strony w łańcuchu wartości, oraz istotnych innowacji w technologii, organizacji i społeczeństwie jako całości. Zielony Tydzień został otwarty sesją wprowadzającą, która określiła ramy przyszłej dyskusji.

„Możemy żyć wygodnie, pomimo ograniczeń naszej planety, ale nie będzie to możliwe, jeżeli nie zmienimy naszego obecnego postępowania”, powiedział dyr. Karl Falkenberg z Dyrekcji Generalnej ds. Środowiska Komisji Europejskiej podczas sesji otwierającej Zielony Tydzień.

„W pewnym sensie skuteczność naszego obecnego systemu gospodarczego jest naszym największym wrogiem”, zauważył Janez Potočnik, komisarz UE ds. środowiska. „System liniowy istotnie działa bardzo skutecznie. Jednak świat się zmienia, przez co system nie spełnia już swojej roli”.

Przewaga konkurencyjna ubogiej w zasoby, przeludnionej i starzejącej się Europy będzie w najbliższych dziesięcioleciach określana względną dostępnością zasobów oraz naszymi możliwościami, by zmaksymalizować produktywność tych zasobów.

„Przewaga konkurencyjna ubogiej w zasoby, przeludnionej i starzejącej się Europy będzie w najbliższych dziesięcioleciach określana względną dostępnością zasobów oraz naszymi możliwościami, by zmaksymalizować produktywność tych zasobów”, oświadczył komisarz. Powinniśmy zrezygnować z kultury marnotrawstwa i przyjąć model gospodarki obiegowej. Oznacza to tworzenie innowacyjnych produktów zaprojektowanych z myślą o długim okresie eksploatacji, możliwości naprawy i poddania recyklingowi oraz zastosowanie nowatorskich modeli biznesowych.

Bogactwa z recyklingu

Karl Falkenberg przyznał: „Odpady są zbyt cenne, by je marnować”. Recycling oraz „miejskie górnictwo” umożliwiają teraz produkcję 350 g złota z jednej tony odpadów elektronicznych, dzięki czemu są o wiele wydajniejsze niż górnictwo tradycyjne.

Andreas Papastavrou, zastępca stałego przedstawiciela Grecji przy UE, dodał, że gdyby takiemu recyklingowi poddać zaledwie 3% istniejących zasobów złota, np. z telefonów komórkowych, zaspokoiłoby to 100% nowego zapotrzebowania na ten surowiec. Podkreślił również, że UE musi wzmocnić wymiar środowiskowy strategii „Europa 2020”, by sprostać nadchodzącym wyzwaniom, stosując zoptymalizowane rozwiązania dostosowane do warunków panujących w państwach członkowskich.

2 lipca Komisja przyjęła nowe polityki dotyczące gospodarki obiegowej, które ustanawiają odpowiednie instrumenty, podejście uwzględniające cykl życiowy oraz nowe długoterminowe cele Europy w zakresie recyklingu

„W niedalekiej przyszłości będziemy dysponować mniejszą ilością zasobów przy większej liczbie ludności”, zauważyła Cyndi Rhoades, założycielka i dyrektor naczelna firmy Worn Again, którą opisała jako część „opartej na obiegu zamkniętym rewolucji w branży mody”.
Następnie dodała: „Zamieszkujemy bogate kraje o wysokim poziomie konsumpcji, dlatego zasoby, które można wykorzystać ponownie, mamy do dyspozycji tu, w Europie”. Jej firma koncentruje się na „upcyklingu”, tj. stosowaniu nowatorskich technik projektowania, dzięki którym stare wyroby włókiennicze przekształca się w produkty o wyższej wartości, natomiast obecnie bada się technologie odzysku włókien mieszanych.

Cyndi Rhoades podkreśliła, że firmom potrzebna jest zmiana metod pomiaru uzyskiwanych wyników i sprawozdawczości. Prelegentka wyjaśniła, że firma Puma jako pierwsza wprowadziła koncepcję „środowiskowego rachunku zysków i strat”, a także zasugerowała, że całej branży odzieżowej przydałby się jeden model sprawozdawczości finansowej, społecznej i środowiskowej.

Pomiar korzyści wynikających z gospodarki obiegowej

Przy tak dużym zaangażowaniu wielu zainteresowanych stron oraz dziedzin polityki Europa potrzebuje celu w zakresie wydajności zasobów, by przyjąć „zdecydowany kierunek dalszych dążeń”, oświadczył komisarz. Komisja zdecydowała, że najlepszym potencjalnym wskaźnikiem powinno być zużycie surowców w stosunku do PKB.

„Gospodarka obiegowa jest fascynującym zjawiskiem o wyjątkowej dynamice”, podsumował komisarz i podkreślił, że jej wprowadzenie będzie „największym wyzwaniem dla innowacyjności przyszłych dziesięcioleci”.

 

Oszczędne gospodarowanie zasobami
Green Week — Zielony Tydzień