Κατάλληλη και υψηλής ποιότητας τριτοβάθμια εκπαίδευση

Μια κατάλληλη και υψηλού επιπέδου εκπαίδευση, σε ένα ποιοτικό μαθησιακό περιβάλλον που αναγνωρίζει και υποστηρίζει τη σωστή διδασκαλία, μπορεί να εξοπλίσει τους φοιτητές με τις γνώσεις, τις δεξιότητες και τις βασικές μεταβιβάσιμες ικανότητες που χρειάζονται για να επιτύχουν μετά τις σπουδές τους.

Περί τίνος πρόκειται;

Μια κατάλληλη και υψηλού επιπέδου εκπαίδευση, σε ένα ποιοτικό μαθησιακό περιβάλλον που αναγνωρίζει και υποστηρίζει τη σωστή διδασκαλία, μπορεί να εξοπλίσει τους φοιτητές με τις γνώσεις, τις δεξιότητες και τις βασικές μεταβιβάσιμες ικανότητες που χρειάζονται για να επιτύχουν μετά τις σπουδές τους.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την καταλληλότητα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, η τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι η κατάλληλη, εφόσον βοηθά να επιτευχθούν και οι τρεις παρακάτω στόχοι:

  • βιώσιμη απασχόληση,
  • προσωπική εξέλιξη και
  • ενεργός συμμετοχή στα κοινά.

Γιατί χρειάζεται;

Στόχος των ηγετών της ΕΕ είναι το 40% των ατόμων ηλικίας 30-34 ετών να διαθέτει πτυχίο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, ή ισοδύναμο τίτλο, έως το 2020. Οι πτυχιούχοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να βρουν δουλειά απ’ ότι τα άτομα χαμηλότερου μορφωτικού επιπέδου. Τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα, όμως, καθυστερούν συχνά να προσαρμόσουν τα προγράμματα σπουδών στις μεταβαλλόμενες ανάγκες της ευρύτερης οικονομίας, και αδυνατούν να προβλέψουν ή να συμβάλουν στη διαμόρφωση των σταδιοδρομιών του μέλλοντος.

Η αντιμετώπιση των αναγκών της Ευρώπης σε δεξιότητες υψηλού επιπέδου απαιτεί την ανάληψη δράσης. Πρώτον, πρέπει να προσελκύονται περισσότερα άτομα σε τομείς σπουδών που προετοιμάζουν τους φοιτητές να αναλάβουν θέσεις εργασίας σε τομείς όπου ήδη υπάρχουν ή αρχίζουν να εμφανίζονται ελλείψεις. Σε πολλά κράτη μέλη της ΕΕ δεν μπορούν να καλυφθούν οι ανάγκες σε πτυχιούχους στις θετικές επιστήμες, την τεχνολογία, τη μηχανική, τις τέχνες και τα μαθηματικά, δηλαδή, -τους τομείς (STE(A)M), καθώς και στα ιατρικά επαγγέλματα και στην εκπαίδευση. Δεύτερον, όλοι οι φοιτητές προηγμένης μάθησης, ανεξάρτητα από τον κλάδο, πρέπει να αποκτούν τις εγκάρσιες δεξιότητες και τις βασικές ικανότητες που θα τους δώσουν τη δυνατότητα να προοδεύσουν. Οι υψηλού επιπέδου ψηφιακές ικανότητες, οι δεξιότητες στην αριθμητική, η αυτονομία, η κριτική σκέψη και η ικανότητα επίλυσης προβλημάτων αποτελούν χαρακτηριστικά ολοένα και περισσότερο καίριας σημασίας.

Υπάρχει μεγάλη ανάγκη για ευέλικτες και καινοτόμες προσεγγίσεις και μεθόδους διδασκαλίας ώστε να βελτιωθεί η ποιότητα και η καταλληλότητα της εκπαίδευσης και παράλληλα να αυξηθεί ο αριθμός των φοιτητών. Ένας βασικός τρόπος για να επιτευχθεί αυτό, σύμφωνα με το έγγραφο πολιτικής της ΕΕ για τον Ανασχεδιασμό της Εκπαίδευσης, είναι να αξιοποιηθούν τα μετασχηματιστικά οφέλη των ΤΠΕ και άλλων νέων τεχνολογιών για τον εμπλουτισμό της διδασκαλίας, τη βελτίωση των εμπειριών μάθησης και την υποστήριξη της εξατομικευμένης μάθησης.

Τι έχει γίνει μέχρι σήμερα;

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε μια ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για την παρακολούθηση των αποφοίτων με σκοπό τη συγκέντρωση περισσότερων στοιχείων, σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο, σχετικά με την πρόοδο στη σταδιοδρομία τους ή τις περαιτέρω σπουδές τους. Αυτά τα στοιχεία μπορούν να βοηθήσουν στη βελτίωση το επαγγελματικού προσανατολισμού, του σχεδιασμού προγραμμάτων, της θεσμικής στρατηγικής και της χάραξης πολιτικής.

Η σύσταση του Συμβουλίου για την παρακολούθηση των αποφοίτων (2017/C 423/01), ξεκίνησε τη διακρατική συνεργασία για τη βελτίωση των εθνικών μηχανισμών παρακολούθησης των αποφοίτων. Για να προωθήσει το έργο αυτό, η Επιτροπή δημιούργησε μια άτυπη ομάδα εμπειρογνωμόνων.

Η Επιτροπή άρχισε πιλοτική ευρωπαϊκή έρευνα για τους αποφοίτους, η οποία αποσκοπεί στη συλλογή συγκριτικών ενωσιακών δεδομένων σχετικά με την καταλληλότητα των σπουδών για την αγορά εργασίας, τις δεξιότητες, την κινητικότητα, τις διαδρομές κατάρτισης, τις συμπεριφορές και την ενεργό συμμετοχή στα κοινά.

Η Επιτροπή ξεκινά επίσης τη δημιουργία ενός αναβαθμισμένου συνασπισμού STE(Α)M σε επίπεδο ΕΕ που θα συγκεντρώνει διαφορετικούς εκπαιδευτικούς τομείς, επιχειρήσεις και εργοδότες του δημόσιου τομέα, με σκοπό την προώθηση της υιοθέτησης σχετικών θεματικών πεδίων STE(Α)M και τον εκσυγχρονισμό των προγραμμάτων σπουδών STE(A)M και άλλων προγραμμάτων σπουδών.