Edukacja a imigranci

Edukacja odgrywa kluczową rolę we wspieraniu uchodźców i innych migrantów z państw trzecich w dostosowaniu się do nowego kraju i kultury, a także w nawiązaniu relacji społecznych w społecznościach przyjmujących.

Integracja migrantów w dziedzinie kształcenia i szkolenia

Uczniowie i studenci ze środowisk migracyjnych często mają trudności z dostosowaniem się do nowego systemu nauczania. Doradztwo i wymiana dobrych praktyk mogą ułatwić osobom zajmującym się kształceniem i szkoleniem reagowanie na potrzeby uczących się w coraz bardziej zróżnicowanych i wielojęzycznych klasach. 

Od 2016 r. Komisja Europejska wspiera państwa członkowskie UE w wysiłkach na rzecz integracji migrantów w systemach kształcenia i szkolenia – od wczesnej edukacji i opieki nad dzieckiem po szkolnictwo wyższe. W planie działania Komisji na rzecz integracji obywateli państw trzecich określono trzy priorytety w dziedzinie edukacji:

  • jak najszybsze włączenie nowo przybyłych migrantów do powszechnych struktur kształcenia,
  • promowanie nauczania i uczenia się prowadzących do uzyskiwania lepszych wyników w nauce przez migrantów,
  • zapobieganie wykluczeniu społecznemu i wspieranie dialogu międzykulturowego.

Konkretne działania realizowane w ramach planu działania obejmują m.in. narzędzia umożliwiające ocenę umiejętności i kwalifikacji migrantów oraz platformy współpracy i wymiany informacji między instytucjami kształcenia i szkolenia oraz między personelem takich instytucji. 

Co robi UE, aby wspierać integrację migrantów?

Aby wspierać integrację migrantów, Komisja Europejska ułatwia wymianę dobrych praktyk między państwami członkowskimi poprzez działania w zakresie wzajemnego uczenia się. Działania te promują także tworzenie sieci kontaktów między osobami odpowiedzialnymi za kształtowanie polityki, jak również pozwalają im skuteczniej radzić sobie z aktualnymi wyzwaniami i przygotowywać się na nowe. W latach 2016–2018 omówiono następujące tematy w ramach poświęconych im działań w zakresie partnerskiego uczenia się: 

  • ocena znajomości języka i integracja małoletnich bez opieki poprzez edukację, 
  • przyjmowanie nowo przybyłych migrantów oraz ocena dotychczasowej nauki szkolnej,
  • uznawanie kwalifikacji uchodźców,
  • dialog międzykulturowy jako narzędzie w kontekście kształcenia w kontaktach z migrantami, uchodźcami i osobami ubiegającymi się o azyl,
  • różnorodność językowa i kulturowa,
  • polityka integracji migrantów: zasady, wyzwania i praktyka.

Komisja proponuje też ukierunkowane porady ekspertów poprzez wzajemne doradztwo w celu wspierania reform polityki w państwach członkowskich, na przykład w odniesieniu do integracji nowo przybyłych uczniów ze środowisk migracyjnych w szkołach. Takie wydarzenia organizowane są na wniosek państwa członkowskiego i angażują decydentów politycznych z innych administracji krajowych i niezależnych ekspertów, którzy spotykają się, aby podczas warsztatów partycypacyjnych znaleźć rozwiązania dla krajowych wyzwań.

W ramach programu Erasmus+ Komisja finansuje projekty i inne działania na rzecz integracji migrantów we wszystkich sektorach kształcenia i szkolenia. Partnerstwa strategiczne mają na celu rozwój innowacyjnych praktyk edukacyjnych i promowanie współpracy ponadnarodowej. Erasmus+ wspiera też budowanie potencjału szkolnictwa wyższego w krajach partnerskich, które są szczególnie dotknięte skutkami migracji. 

Komisja Europejska współfinansuje sieć ds. kształcenia migrantów SIRIUS. Sieć wspiera edukację dzieci i młodzieży ze środowisk migracyjnych poprzez działania strategiczne na szczeblu krajowym i międzynarodowym. Sieć gromadzi migrantów i uchodźców, a także naukowców, decydentów i praktyków w dziedzinie edukacji migrantów. 

Finansowana w ramach programu Erasmus+ europejska platforma internetowa dla szkół School Education Gateway umożliwia wymianę informacji i materiałów (artykułów, konspektów lekcji itp.) oraz dostęp do usług (np. kursów internetowych) na tematy związane z integracją, różnorodnością kulturową i integracją nowo przybyłych uczniów ze środowisk migracyjnych. Platforma eTwinning łączy szkoły w całej Europie za pomocą narzędzi informatycznych i oferuje kadrze kierowniczej i pracownikom szkoły możliwość dzielenia się swoimi doświadczeniami i oferowania wzajemnej pomocy. 

Komisja zaoferowała ponad 100 tysiącom uchodźców i nowo przybyłych migrantów dostęp do Wsparcia Językowego Online. Inicjatywa ma im pomóc w integracji ze społeczeństwem przyjmującym przez umożliwienie nauki miejscowego języka.