Europejskie podejście do mikrokwalifikacji

Europejskie podejście do mikrokwalifikacji zapewni szersze możliwości uczenia się i wzmocni rolę instytucji szkolnictwa wyższego oraz placówek kształcenia i szkolenia zawodowego w uczeniu się przez całe życie.

Elastyczne i dostępne dla wszystkich możliwości uczenia się

Mikrokwalifikacje to dowód uzyskania przez uczącego się danego efektu uczenia się w ramach krótkiego, przejrzyście ocenionego kursu lub modułu. Kursy takie mogą być organizowane w systemie stacjonarnym, online lub w systemie łączącym obie te formy. 

Dzięki mikrokwalifikacjom możliwości uczenia się dostępne są dla wszystkich, w tym osób pracujących w pełnym wymiarze godzin.

Jest to więc wysoce elastyczna i równościowa forma uczenia się umożliwiająca nabywanie konkretnych umiejętności i kompetencji.

Mikrokwalifikacje przyznawane są przez instytucje szkolnictwa wyższego i kształcenia zawodowego, a także przez organizacje prywatne.

Mogą być szczególnie pomocne dla osób, które chcą:

  • poszerzyć dotychczas zdobytą wiedzę, ale nie chcą odbywać pełnego cyklu studiów wyższych
  • podnieść poziom umiejętności lub przekwalifikować się po rozpoczęciu pracy zawodowej, aby zwiększyć swoje szanse na rynku pracy lub rozwinąć karierę zawodową.

Konsultacje publiczne

20 kwietnia 2021 r. Komisja Europejska rozpoczęła 12-tygodniowe konsultacje publiczne na temat europejskiego podejścia do mikrokwalifikacji w kontekście uczenia się przez całe życie i szans na zatrudnienie.

Celem konsultacji jest zebranie pomysłów na potrzeby opracowania wspólnej definicji mikrokwalifikacji, standardów Unii Europejskiej (UE) dotyczących ich jakości i przejrzystości oraz na temat kolejnych kroków, które należy podjąć na szczeblu instytucjonalnym, krajowym i unijnym.

Konsultacje publiczne potrwają do 13 lipca 2021 r., do godz. 23.59 środkowoeuropejskiego czasu letniego (CEST).

Weź udział w konsultacjach publicznych i podziel się swoją opinią! 

Dlaczego potrzebne jest podejście europejskie?

Coraz więcej Europejczyków musi uaktualniać swoją wiedzę, umiejętności i kompetencje, aby wypełniać luki między edukacją formalną a potrzebami szybko zmieniającego się społeczeństwa i rynku pracy. 

Odbudowa po pandemii COVID-19 oraz potrzeba przyspieszenia transformacji ekologicznej i cyfrowej również wymagają od nas podniesienia umiejętności lub przekwalifikowania.

Utrzymanie i nabywanie nowych kompetencji ma również zasadnicze znaczenie dla aktywnego uczestnictwa w życiu społecznym, pozwala także zapewnić ciągły rozwój osobisty, społeczny i zawodowy. Jest niezbędne, by zwiększyć szanse na zatrudnienie i pobudzić innowacje społeczno-gospodarcze. 

Jednak bez wspólnych norm zapewniających jakość, przejrzystość, porównywalność transgraniczną, uznawanie i możliwość przenoszenia mikrokwalifikacji nie będzie można w pełni wykorzystać ich potencjału.

Dlatego właśnie Komisja dąży do opracowania wspólnej definicji i europejskich standardów dotyczących mikrokwalifikacji, które są niezależne od przyznającej je instytucji, w miarę możliwości w oparciu o istniejące narzędzia. 

Zamiar opracowania europejskiego podejścia do mikrokwalifikacji został ogłoszony w:

Grupa konsultacyjna ds. mikrokwalifikacji – zalecenia

Wiosną 2020 r. Komisja Europejska powołała grupę konsultacyjną ad hoc złożoną z ekspertów ds. szkolnictwa wyższego, w tym osób zajmujących się tymi kwestiami w praktyce, członków agencji ds. zapewniania jakości oraz innych prelegentów z całej Europy.

W okresie od 26 maja do 17 września 2020 r. grupa odbyła trzy wirtualne posiedzenia i zaproponowała wspólną europejską definicję, wspólne opisy referencyjne i plan działania.

Plan działania zawiera propozycje dotyczące działań na szczeblu europejskim i krajowym, jakie konieczne są do opracowania i wdrożenia europejskiego podejścia do mikrokwalifikacji, oraz wstępny harmonogram tych działań.

Plan działania koncentruje się na następujących kwestiach:

  • opracowanie wspólnych europejskich standardów jakości i przejrzystości we współpracy ze wszystkimi zainteresowanymi stronami (podmiotami zajmującymi się kształceniem i szkoleniem, podmiotami działającymi na rynku pracy, partnerami społecznymi, organizacjami młodzieżowymi, społeczeństwem obywatelskim, izbami handlowymi, pracodawcami ze wszystkich państw członkowskich UE i krajów należących do europejskiego obszaru szkolnictwa wyższego)
  • zbadanie możliwości włączenia mikrokwalifikacji do krajowych ram kwalifikacji, z ewentualnym odniesieniem do europejskich ram kwalifikacji
  • opracowanie listy zaufanych organizatorów kursów i wspieranie procesów zapewniania jakości
  • zbadanie, w jaki sposób europejski system transferu i akumulacji punktów (ECTS) może być wykorzystywany w kontekście mikrokwalifikacji na innych szczeblach edukacji i w innych sektorach
  • opracowanie wytycznych dotyczących szybszego uznawania kwalifikacji poprzez dostosowanie istniejących instrumentów ich walidacji i uznawania lub opracowanie nowych instrumentów
  • ułatwienie osobom prywatnym przechowywania i prezentowania swoich mikrokwalifikacji za pośrednictwem systemu Europass i jego infrastruktury cyfrowych poświadczeń, a także dzięki inicjatywie dotyczącej europejskiej legitymacji studenckiej
  • wykorzystanie mikrokwalifikacji do poprawy dostępu do możliwości uczenia się przez całe życie poprzez zapewnienie większej przenikalności między sektorami kształcenia i szkolenia oraz umożliwienie osobom uczącym się świadomego wyboru kursu poprzez rozszerzenie usług poradnictwa w oparciu o rzeczywiste dane dotyczące rynku pracy
  • zapewnienie wsparcia ze strony Unii za pośrednictwem programu Erasmus+ i funduszy strukturalnych na rzecz instytucji szkolnictwa wyższego, placówek kształcenia i szkolenia zawodowego oraz innych instytucji kształcenia i szkolenia oraz organizatorów szkoleń w celu promowania wykorzystywania mikrokwalifikacji.

Proponowane działania koncentrują się głównie na szkolnictwie wyższym, ale obejmują również inne poziomy i sektory kształcenia i szkolenia.

Dalsze działania

Powyższe propozycje posłużą jako podstawa szerszych konsultacji obejmujących wszystkie sektory kształcenia i szkolenia w celu przygotowania do końca 2021 r. zalecenia Rady w sprawie mikrokwalifikacji w kontekście uczenia się przez całe życie i szans na zatrudnienie.


Obrazek w nagłówku: © Unia Europejska, 2020 r.