Komisja Europejska > EJN > Roszczenia alimentacyjne > Słowenia

Ostatnia aktualizacja: 30-08-2006
Wersja do druku Dodaj do ulubionych

Roszczenia alimentacyjne - Słowenia

EJN logo

Strona jest nieaktualna. Trwa przygotowywanie zaktualizowanej wersji, która będzie dostępna w europejskim portalu e-Sprawiedliwość.


 

SPIS TRESCI

1. Co obejmują pojęcia „alimenty” i „obowiązek alimentacyjny” według prawa Słowenii? 1.
2. Do jakiego wieku dziecko może korzystać ze świadczenia alimentacyjnego? 2.
3. W jakich przypadkach ma zastosowanie prawo Słowenii? 3.
4. Jeżeli prawo Słowenii nie ma zastosowania, to jakie prawo zastosują sądy w Słowenii? 4.
5. Czy wnioskodawca powinien zwrócić się do konkretnej organizacji, departamentu rządowego bądź sądu, aby uzyskać alimenty? 5.
5.A. W jaki sposób ubiegam się o alimenty od takiej organizacji, departamentu rządowego bądź sądu? 5.A.
6. Czy wniosek można złożyć w imieniu krewnego, bliskiego przyjaciela lub dziecka małoletniego? 6.
7. Który sąd sprawuje jurysdykcję? 7.
8. Czy wnioskodawca musi korzystać z pośrednika, aby wnieść sprawę do sądu? 8.
9. Czy wnioskodawca musi uiścić opłaty, aby wnieść sprawę do sądu? Jeżeli tak, to w jakiej wysokości prawdopodobnie będą takie opłaty? Jeżeli zasoby finansowe powoda są niewystarczające, czy może on uzyskać pomoc prawną na pokrycie kosztów postępowania? 9.
10. Jakiego rodzaju alimenty prawdopodobnie przyzna sąd? W przypadku przyznania świadczenia, jak zostanie ono oszacowane? Czy orzeczenie sądu można poddać rewizji w celu uwzględnienia zmian w kosztach utrzymania i warunkach rodzinnych? 10.
11. W jaki sposób i komu wypłacone zostaną alimenty? 11.
12. Jeżeli dłużnik alimentacyjny nie płaci dobrowolnie, jakie działania można podjąć, aby zmusić go do zapłaty? 12.
13. Czy istnieje organizacja lub departament rządowy, które mogą mi pomóc w dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych? 13.
14. Czy mogą one zastąpić dłużnika i same zapłacić alimenty lub część alimentów zamiast dłużnika? 14.
15. Czy wnioskodawca może uzyskać pomoc od organizacji lub departamentu rządowego? 15.
16. Jeżeli tak, to w jaki sposób można się skontaktować z taką organizacją lub departamentem rządowym? 16.
17. Jakiego rodzaju pomoc może uzyskać wnioskodawca od takiej organizacji lub departamentu rządowego? 17.
18. Czy wnioskodawca może skierować wniosek bezpośrednio do organizacji lub departamentu rządowego? 18.
19. Jeżeli tak, to w jaki sposób można się skontaktować z taką organizacją lub departamentem rządowym? 19.
20. Jakiego rodzaju pomoc może uzyskać wnioskodawca od takiej organizacji lub departamentu rządowego? 20.

 

1. Co obejmują pojęcia „alimenty” i „obowiązek alimentacyjny” według prawa Słowenii?

Pojęcie alimentów, wymagające sprawiedliwych i etycznych stosunków pomiędzy członkami najbliższej rodziny, jest jedną z najważniejszych instytucji prawa rodzinnego.

Obowiązek alimentacyjny lub świadczenie alimentacyjne to instytucja prawa rodzinnego opierająca się na jednej z fundamentalnych zasad: solidarności rodzinnej i wzajemnej pomocy pomiędzy członkami rodziny. Świadczenia alimentacyjne zasadniczo wypłaca się dobrowolnie, głównie ze względu na więzi rodzinne pomiędzy członkami rodziny, ale można je również wyegzekwować na drodze sądowej.

W Słowenii pojęcie „alimenty” (preživnina) obejmuje utrzymanie (preživljanje) (byłych) małżonków, dzieci i rodziców. Oprócz ogólnego znaczenia „utrzymania” i „wsparcia” oznacza ono również świadczenie przeznaczone przez sąd na rzecz dzieci. Zatem obejmuje wszystko, co osoba jest prawnie zobowiązana przeznaczyć na potrzeby życiowe jej dzieci lub małżonka. Pojęcia tego można również użyć do określenia utrzymania rodziców, którzy nie posiadają wystarczających środków, aby utrzymać się samodzielnie i których dzieci są zatem zobowiązane do ich utrzymywania. Może również dotyczyć kwoty pieniędzy przeznaczonej na alimenty.

Kto zobowiązany jest do zapłaty alimentów na rzecz innych osób?

  1. rodzice muszą płacić alimenty na rzecz dzieci (art. 103 i 123 Ustawy o stosunkach małżeńskich i rodzinnych (Zakon o zakonski zvezi in družinskih razmerjih - ZZZDR) - dotyczy to również rodziców przybranych;
  2. dzieci muszą płacić alimenty na rzecz rodziców (art. 124 ZZZDR) - dotyczy to również dzieci przysposobionych;
  3. małżonek/-ka lub nieżonaty partner/niezamężna partnerka jest zobowiązany/-a utrzymywać dziecko jego/jej małżonki/-a lub niezamężnej partnerki/nieżonatego partnera, w przypadku gdy dziecko to jest małoletnie i mieszka z nim/nią, za wyjątkiem przypadków, gdy małżonka/-ek lub partnerka/partner czy drugi rodzic jest w stanie utrzymać dziecko (art. 127 ZZZDR);
  4. małżonek, który nie posiada środków utrzymania i jest bezrobotny nie ze swojej winy, ma prawo do alimentów od drugiego małżonka w zakresie, w jakim leży to w granicach możliwości tego drugiego (art. 50 i 81 ZZZDR);
  5. małżonek pozostający na utrzymaniu może dochodzić alimentów w postępowaniu rozwodowym oraz również przez złożenie specjalnego wniosku w terminie jednego roku od momentu gdy rozwód nabierze ostatecznej mocy prawnej (art. 81a ZZZDR).

2. Do jakiego wieku dziecko może korzystać ze świadczenia alimentacyjnego?

Rodzice zobowiązani są utrzymywać dziecko do osiągnięcia przez nie pełnoletności, jeżeli dziecko kształci się regularnie w instytucji oświatowej. Jednakże jeżeli dziecko kształci się regularnie w instytucji oświatowej w ramach kształcenia specjalnego („izredni studij”), rodzice muszą je utrzymywać również po osiągnięciu pełnoletności maksymalnie do ukończenia dwudziestu sześciu lat.

Do góryDo góry

3. W jakich przypadkach ma zastosowanie prawo Słowenii?

Stosunki pomiędzy rodzicami i dziećmi osądza się zgodnie z prawem państwa, którego są obywatelami.

Jeżeli rodzice i dzieci są obywatelami różnych państw, właściwym prawem jest prawo państwa, w którym mają stałe miejsce zamieszkania. Jeżeli rodzice i dzieci są obywatelami różnych państw i nie zamieszkują na stałe w tym samym państwie, właściwym prawem jest prawo państwa, którego obywatelem jest dziecko (art. 42 Ustawy o prawie prywatnym międzynarodowym i postępowaniu (Zakon o mednarodnem zasebnem pravu in postopku - ZMZPP).

4. Jeżeli prawo Słowenii nie ma zastosowania, to jakie prawo zastosują sądy w Słowenii?

Patrz punkt 3.

5. Czy wnioskodawca powinien zwrócić się do konkretnej organizacji, departamentu rządowego bądź sądu, aby uzyskać alimenty?

Jeżeli rodzice nie mieszkają razem lub nie będą już mieszkać razem, uzgadniają kwestię alimentów dla wspólnych dzieci. Jeżeli sami nie mogą osiągnąć porozumienia, Departament Ubezpieczeń Społecznych (Center za socialno delo) pomoże im osiągnąć porozumienie. Jeżeli rodzice nadal nie mogą dojść do porozumienia w kwestii alimentów dla wspólnych dzieci, nawet przy pomocy Departamentu Ubezpieczeń Społecznych, sąd podejmie decyzję na wniosek jednego lub obojga rodziców.

5.A. W jaki sposób ubiegam się o alimenty od takiej organizacji, departamentu rządowego bądź sądu?

Wyspecjalizowany pracownik zaprosi parę na konsultacje w Departamencie Ubezpieczeń Społecznych nie później niż 15 dni po otrzymaniu propozycji porozumienia rozwodowego lub pozwu o rozwód. Podczas tego spotkania specjalista będzie w szczególności starał się skłonić strony do porozumienia w kwestii wzajemnych stosunków w odniesieniu do wspólnych dzieci. Sporządzi pisemny protokół z ustaleń lub porozumień osiągniętych na spotkaniu i poprosi parę o podpisanie go na zakończenie spotkania. Na podstawie tego pisemnego protokołu sporządzi raport, który Departament Ubezpieczeń Społecznych prześle sądowi sprawującemu jurysdykcję w sprawie.

Do góryDo góry

6. Czy wniosek można złożyć w imieniu krewnego, bliskiego przyjaciela lub dziecka małoletniego?

Wniosek w imieniu dziecka może złożyć zastępca prawny dziecka.

7. Który sąd sprawuje jurysdykcję?

Sąd miejscowy (art. 32 Ustawy o postępowaniu cywilnym - ZPP) sprawujący ogólną jurysdykcję miejscową dla pozwanego, tj. sąd, na którego terytorium pozwany zamieszkuje czasowo lub na stałe (art. 47 ZPP). Jednakże w przypadku sporów dotyczących alimentów sądowych, jeżeli powód jest osobą ubiegającą się o alimenty (art. 50 ZPP), jurysdykcja spoczywa nie tylko w rękach sądu sprawującego ogólną jurysdykcję, ale również w rękach sądu, na którego terytorium powód zamieszkuje czasowo lub na stałe.

8. Czy wnioskodawca musi korzystać z pośrednika, aby wnieść sprawę do sądu?

Tak, wnioskodawca musi najpierw zwrócić się do Departamentu Ubezpieczeń Społecznych. Jeżeli tam nie uda się osiągnąć porozumienia, może zwrócić się do sądu o wydanie orzeczenia w sprawie alimentów na dziecko. Wnioskom składanym w sądzie przez jednego z rodziców musi towarzyszyć potwierdzenie z Departamentu Ubezpieczeń Społecznych, iż rodzice próbowali przy jego pomocy osiągnąć porozumienie w sprawie alimentów na dziecko.

9. Czy wnioskodawca musi uiścić opłaty, aby wnieść sprawę do sądu? Jeżeli tak, to w jakiej wysokości prawdopodobnie będą takie opłaty? Jeżeli zasoby finansowe powoda są niewystarczające, czy może on uzyskać pomoc prawną na pokrycie kosztów postępowania?

Aby złożyć wniosek o wypłatę alimentów należy ponieść opłatę sądową w wysokości 250 punktów czyli 4 750,00 SIT. Strona mająca trudną sytuację finansową, może ubiegać się o bezpłatną pomoc prawną lub zwolnienie z opłat sądowych i kosztów postępowania. Bezpłatną pomoc prawną reguluje Ustawa o bezpłatnej pomocy prawnej (Zakon o brezplačni pravni pomoči - ZBPP), określająca warunki przyznawania takiej pomocy i jej zakres (prawo do uzyskania środków na pokrycie kosztów pomocy prawnej w całości lub w części i zwolnienie z zapłaty kosztów postępowania). Również w czasie samego postępowania istnieje możliwość wystąpienia o zwolnienie z zapłaty kosztów sądowych lub zwolnienie z zapłaty kosztów postępowania; stosowne warunki określają artykuły 168 i 169 ZPP.

Do góryDo góry

10. Jakiego rodzaju alimenty prawdopodobnie przyzna sąd? W przypadku przyznania świadczenia, jak zostanie ono oszacowane? Czy orzeczenie sądu można poddać rewizji w celu uwzględnienia zmian w kosztach utrzymania i warunkach rodzinnych?

Alimenty określa się jako kwotę miesięczną płaconą z góry i można ich dochodzić od momentu złożenia wniosku. Kwotę określa się z należytym uwzględnieniem potrzeb wnioskodawcy oraz sytuacji finansowej i zdolności zarobkowej dłużnika. Przy szacowaniu alimentów na dziecko, sąd musi działać w najlepszym interesie dziecka, określając poziom odpowiedni do tego, by zapewnić zadowalający rozwój fizyczny i psychiczny dziecka. Alimenty muszą pokrywać koszty utrzymania dziecka, w szczególności koszty mieszkania, pożywienia, odzieży, obuwia, opieki i ochrony, nauki, kształcenia, rekreacji, rozrywki i innych szczególnych potrzeb. Na wniosek wierzyciela lub dłużnika, sąd może zwiększyć, obniżyć lub anulować kwotę alimentów za pomocą nakazu egzekucyjnego w przypadku zmian w potrzebach wnioskodawcy lub zdolności dłużnika, na podstawie których określono kwotę alimentów (art. 129, 129a, 131c i 132 ZZZDR).

11. W jaki sposób i komu wypłacone zostaną alimenty?

Alimenty wypłaca się za bieżący miesiąc do konkretnego dnia miesiąca rodzicowi sprawującemu opiekę nad dzieckiem. W przypadku opóźnienia w płatności, należne są również ustawowe odsetki za zwłokę.

12. Jeżeli dłużnik alimentacyjny nie płaci dobrowolnie, jakie działania można podjąć, aby zmusić go do zapłaty?

Propozycje dot. wykonania należy złożyć do departamentu egzekucyjnego sądu cywilnego zgodnie z Ustawą o wykonywaniu wyroków w sprawach cywilnych i zabezpieczeniu roszczeń (Zakon o izvršbi in zavarovanju).

Do góryDo góry

13. Czy istnieje organizacja lub departament rządowy, które mogą mi pomóc w dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych?

Tak, Fundusz Gwarancji Publicznych i Alimentów Republiki Słowenii (Javni jamstveni in preživninski sklad Republike Slovenije). (Ustawa o Funduszu Gwarancji Publicznych i Alimentów Republiki Słowenii - ZJSRS - Dziennik Urzędowy nr 25/1997, ze zmianami.)

14. Czy mogą one zastąpić dłużnika i same zapłacić alimenty lub część alimentów zamiast dłużnika?

Fundusz dokonuje wypłat na rzecz zastępców prawnych dziecka na poczet alimentów do 15 dnia bieżącego miesiąca. Dziecko jest uprawnione do płatności zastępczych, w przypadku gdy przyznano mu alimenty na mocy prawomocnego orzeczenia sądowego, tymczasowego postanowienia sądowego lub porozumienia zawartego z Departamentem Ubezpieczeń Społecznych, a dłużnik nie wywiązuje się z płatności, pod warunkiem że dziecko nie ukończyło jeszcze 18 lat i jest obywatelem Republiki Słowenii i na stałe tam zamieszkuje, lub jest obywatelem państwa obcego zamieszkującym na stałe w Słowenii i objętym stosowną dwustronną umową lub umową wzajemną. Dziecko jest uprawnione do płatności zastępczych, jeżeli postępowanie egzekucyjne zgodnie z przepisami regulującymi wykonanie i zabezpieczenie roszczeń przebiegło pomyślnie lub trwa od ponad trzech miesięcy. Prawo nabywa się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono wniosek.

Kwota płatności zastępczych wynosi:

  • dla dzieci do 6 roku życia: 14 167 SIT,
  • dla dzieci od 6 do 14 roku życia: 15 583 SIT,
  • dla dzieci powyżej 14 roku życia: 18 416 SIT.

W przypadku gdy alimenty są niższe niż kwota podana powyżej, płatność zastępcza jest równa kwocie alimentów przyznanych na mocy orzeczenia sądu, tymczasowego postanowienia sądu lub porozumienia. W przypadku zapłaty jakichkolwiek alimentów, płatność zastępcza ulega stosownemu obniżeniu.

Do góryDo góry

15. Czy wnioskodawca może uzyskać pomoc od organizacji lub departamentu rządowego?

W ramach programu bezpłatnej pomocy prawnej można uzyskać pomoc obejmującą poradę prawną, zastępstwo prawne i inne usługi prawne określone prawem. W przypadku nieotrzymania przez dziecko alimentów, jego zastępca prawny może zwrócić się do Funduszu Gwarancji Publicznych i Alimentów Republiki Słowenii o uznanie prawa do płatności zastępczych.

16. Jeżeli tak, to w jaki sposób można się skontaktować z taką organizacją lub departamentem rządowym?

Bezpłatną pomoc prawną można uzyskać, zwracając się do wyspecjalizowanych departamentów o bezpłatną pomoc prawną w sądach rejonowych. Wnioski do Funduszu Gwarancji Publicznych i Alimentów Republiki Słowenii należy kierować na adres:

    Jamstveni sklad Republike Slovenije

    Kotnikova ulica 28

    1000 Ljubljana

17. Jakiego rodzaju pomoc może uzyskać wnioskodawca od takiej organizacji lub departamentu rządowego?

Bezpłatna pomoc prawna obejmuje poradę prawną, zastępstwo prawne i inne usługi prawne określone prawem. Fundusz Gwarancji Publicznych i Alimentów Republiki Słowenii dokonuje płatności zastępczych, a następnie dochodzi ich zwrotu od dłużnika alimentacyjnego.

18. Czy wnioskodawca może skierować wniosek bezpośrednio do organizacji lub departamentu rządowego?

Tak.

19. Jeżeli tak, to w jaki sposób można się skontaktować z taką organizacją lub departamentem rządowym?

Można skontaktować się z Funduszem Gwarancji Publicznych i Alimentów Republiki Słowenii bezpośrednio pod następującym adresem:

    Jamstveni sklad Republike Slovenije

    Kotnikova ulica 28

    1000 Ljubljana

    Tel.: +386 1 472 09 90

    Faks: + 386 1 472 09 91

lub, jeżeli osoba dochodząca roszczenia alimentacyjnego jest obcokrajowcem, za pośrednictwem instytucji pośredniczącej w jej kraju ojczystym, jak to zostało określone w Konwencji ONZ w sprawie dochodzenia za granicą roszczeń alimentacyjnych.

20. Jakiego rodzaju pomoc może uzyskać wnioskodawca od takiej organizacji lub departamentu rządowego?

Patrz odpowiedź na pytanie 17.

« Roszczenia alimentacyjne - Informacje ogólne | Słowenia - Informacje ogólne »

Do góryDo góry

Ostatnia aktualizacja: 30-08-2006

 
  • Prawo wspólnotowe
  • Prawo międzynarodowe

  • Belgia
  • Bułgaria
  • Czechy
  • Dania
  • Niemcy
  • Estonia
  • Irlandia
  • Grecja
  • Hiszpania
  • Francja
  • Włochy
  • Cypr
  • Łotwa
  • Litwa
  • Luksemburg
  • Węgry
  • Malta
  • Niderlandy
  • Austria
  • Polska
  • Portugalia
  • Rumunia
  • Słowenia
  • Słowacja
  • Finlandia
  • Szwecja
  • Wielka Brytania