Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης

Νομική βάση

Νομική βάση

Η νομική βάση για την καταπολέμηση της απάτης είναι το άρθρο 325 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (το οποίο αντικαθιστά το άρθρο 280 της Συνθήκης ΕΚ).

1. Ίδρυση της OLAF

Τροποποιήσεις:

2. Ρόλος της OLAF - Διοικητικές έρευνες και συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) 

Οι ακόλουθοι κανονισμοί και συμφωνίες ορίζουν τον κύριο ρόλο της OLAF και τις αρμοδιότητές της για τη διενέργεια διοικητικών ερευνών. Πρόκειται για έρευνες (σχετικές με τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ) οι οποίες είτε διενεργούνται στα κράτη μέλη είτε αφορούν το προσωπικό των θεσμικών οργάνων της ΕΕ.

Οι τελευταίες τροποποιήσεις προβλέπουν τη στενή συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία βασιζόμενη στη συμπληρωματικότητα, την ανταλλαγή πληροφοριών και τη μη αλληλεπικάλυψη των προσπαθειών. Ο αναθεωρημένος κανονισμός για την OLAF ενισχύει επίσης τον τρόπο με τον οποίο η OLAF μπορεί να διεξάγει τις έρευνές της μέσω εξορθολογισμένων κανόνων για επιτόπιους ελέγχους και επιθεωρήσεις, της θέσπισης κανόνων για την πρόσβαση σε πληροφορίες τραπεζικών λογαριασμών, καθώς και μέσω της διασφάλισης ισχυρότερων εγγυήσεων για τα πρόσωπα τα οποία αφορούν οι έρευνές της.

3. Οριζόντια νομοθεσία της ΕΕ σχετικά με επί τόπου ελέγχους/επιθεωρήσεις στα κράτη μέλη

4. Τομεακή νομοθεσία της ΕΕ

 Οι ακόλουθοι κανονισμοί περιέχουν διατάξεις για την πρόληψη και τον εντοπισμό παρατυπιών:

5. Κοινοποίηση παρατυπιών και ανάκτηση καταχρασθέντων κονδυλίων

Χρηματοδότηση της ΚΓΠ:

Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά Ταμεία, Ταμείο Συνοχής και Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας:

Ταμείο Ευρωπαϊκής Βοήθειας προς τους Απόρους:

Ταμεία Εσωτερικών Υποθέσεων:

6. Εναρμόνιση του ποινικού δικαίου της ΕΕ

Συμβάσεις για την εναρμόνιση του ποινικού δικαίου της ΕΕ

1) 1ο πρωτόκολλο
2) 2ο πρωτόκολλο και η επεξηγηματική έκθεσή του
3) Πρωτόκολλο σχετικά με την αρμοδιότητα του Δικαστηρίου

Εκθέσεις της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή από τα κράτη μέλη της Σύμβασης ΕΕ, της 26ης Ιουλίου 1995, και των συναφών πρωτοκόλλων της:

α) έκθεση του 2004 και παράρτημα
β) έκθεση του 2008 και παράρτημα

Σημ.: για όλα τα κράτη μέλη, εκτός της Δανίας, η σύμβαση ΠΟΣ θα αντικατασταθεί από την οδηγία ΠΟΣ (βλέπε παρακάτω). Η σύμβαση ΠΟΣ θα εξακολουθήσει να εφαρμόζεται μόνο στη Δανία. Η προθεσμία για την εφαρμογή της οδηγίας ΠΟΣ είναι ο Ιούλιος του 2019.

Οδηγία για την καταπολέμηση, μέσω του ποινικού δικαίου, της απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης (οδηγία ΠΟΣ)

Τα κράτη μέλη που δεσμεύονται από την οδηγία (όλα τα κράτη μέλη εκτός από τη Δανία) έχουν προθεσμία δύο ετών για να την μεταφέρουν στο εθνικό δίκαιο (μέχρι τον Ιούλιο του 2019). Μετά την ημερομηνία αυτή, η οδηγία θα αντικαταστήσει τη σύμβαση ΠΟΣ και τα πρωτόκολλά της για τα κράτη μέλη που δεσμεύονται από αυτήν, ενώ η σύμβαση ΠΟΣ θα εξακολουθήσει να ισχύει στη Δανία.

7. Ρυθμίσεις εργασίας

8. Συμφωνίες με τρίτα μέρη

Συμφωνίες με τρίτα μέρη, οι οποίες περιλαμβάνουν διατάξεις για αμοιβαία διοικητική συνδρομή σε τελωνειακά θέματα

9. Τελωνειακά μέτρα κατά της απάτης στο πλαίσιο προτιμησιακών δασμολογικών καθεστώτων

Οι δασμολογικές προτιμήσεις για εμπορεύματα μπορεί να ανασταλούν βάσει ρητρών κατά της απάτης, εφόσον:

  • υπάρχει μεγάλης κλίμακας απάτη ή σημαντική παρατυπία, ή
  • η συνεργασία μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών δεν είναι επαρκώς ικανοποιητική για να αντιμετωπιστεί παράβαση της τελωνειακής νομοθεσίας.

Οι ρήτρες κατά της απάτης αποσκοπούν στην αντιμετώπιση του παράνομου εμπορίου μέσω της πρόληψης της κατάχρησης των δασμολογικών προτιμήσεων. Στηρίζουν τους νόμιμους εμπόρους εξαλείφοντας τον παράνομο και αθέμιτο ανταγωνισμό.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση χορηγεί δασμολογικές προτιμήσεις σε χώρες εκτός της ΕΕ υπό τον όρο ότι οι προτιμήσεις αυτές συνδυάζονται με κατάλληλα μέτρα κατά της απάτης. Η αρχή αυτή διατυπώνεται σε έγγραφα πολιτικής που ενέκριναν η Επιτροπή, το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

Ως αποτέλεσμα, ρήτρες κατά της απάτης ισχύουν για:

  • όλα τα αυτόνομα καθεστώτα, όπως το σύστημα γενικευμένων προτιμήσεων (ΣΓΠ) που καλύπτει περίπου 76 χώρες (το 2018)
  • τα συμβατικά προτιμησιακά δασμολογικά καθεστώτα, π.χ. συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου (ΣΕΕ) ή συμφωνίες οικονομικής εταιρικής σχέσης, που καλύπτουν πάνω από 45 επιπλέον χώρες.

Οι ρήτρες κατά της απάτης μπορεί να εμφανίζονται με διάφορες ονομασίες, π.χ.:

  • ειδικές διατάξεις για τη διοικητική συνεργασία (ΣΕΕ με την Κολομβία, το Περού και τον Ισημερινό, και, εν αναμονή της θέσης της σε ισχύ, με το Μεξικό)
  • Εφαρμογή προτιμησιακής μεταχείρισης (Χιλή)
  • Αδυναμία εξασφάλισης διοικητικής συνεργασίας (Μαυροβούνιο)
  • Ειδικά μέτρα σχετικά με τη διαχείριση προτιμησιακής μεταχείρισης (Βιετνάμ και, εν αναμονή της θέσης τους σε ισχύ, Ιαπωνία).

Κατάλογος ρητρών κατά της απάτης

10. Νομολογία

Κατάλογος αποφάσεων του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με την OLAF