Ochrona krajobrazów kulturowych w Europie Środkowej

W ramach projektu „Krajobrazy Witalne” (ang. Vital Landscapes) partnerzy i zainteresowane podmioty z Europy Środkowej mogą wspólnie chronić krajobrazy kulturowe w ramach działań podejmowanych na szczeblu regionalnym oraz wymiany doświadczeń międzynarodowych. Istniejące od stuleci krajobrazy są ważną częścią tożsamości danego regionu, ale zbyt często nieznajomość ich walorów prowadzi do niekorzystnych zjawisk.

Inne narzędzia

 
Dzieci poznają znaczenie dziewiczego środowiska naturalnego.© Luka Vidic, Ljubljansko Barje, Słowenia Dzieci poznają znaczenie dziewiczego środowiska naturalnego.© Luka Vidic, Ljubljansko Barje, Słowenia

" Dzięki pomocy, którą otrzymaliśmy w ramach projektu „Witalne krajobrazy”, przygotowaliśmy bazę danych o walorach krajobrazowych i środkach ich utrzymania w Parku Krajobrazowym Doliny Dolnej Soławy. Ponadto w efekcie licznych warsztatów z udziałem obywateli i zainteresowanych podmiotów pojawiły się nowe pomysły dotyczące rozwoju naszych krajobrazów. "

Dr Gerd Villwock, zastępca dyrektora Parku Krajobrazowego Doliny Dolnej Soławy

W celu ochrony jakości, piękna i różnorodności krajobrazów w Europie Środkowej ośmiu partnerów reprezentujących sfery akademickie i biznesowe zamierza przetestować innowacyjne formy włączenia społeczeństwa w prowadzone działania, jak również organizować bardziej tradycyjne międzynarodowe spotkania, konferencje, warsztaty i wizyty studyjne. Celem tych działań jest pobudzenie dyskusji wśród zainteresowanych podmiotów z Europy Środkowej na temat metod ochrony walorów krajobrazowych oraz wymiana doświadczeń w celu poszerzenia puli dostępnych rozwiązań.

Angażowanie społeczeństwa

Celem projektu „Krajobrazy Witalne” jest zaangażowanie lokalnych społeczności w proces podejmowania decyzji dotyczących przyszłości otaczających te społeczności krajobrazów. W niemieckim Parku Krajobrazowym Dolnej Soławy tamtejsi przewodnicy występują w charakterze ambasadorów swojego regionu i informują przyjezdnych o jego krajobrazie kulturowym. Ponadto we współpracy z lokalnymi ekspertami identyfikują miejsca wymagające ochrony jako przeciwwaga dla położonych w pobliżu obszarów poddanych intensywniejszemu zagospodarowaniu.

W ramach działań projektowych w austriackim regionie Mühlviertel zorganizowano serię spotkań mających na celu ocenę oczekiwań mieszkańców co do przyszłości ich miejscowości i otaczających ją terenów. Podczas takich spotkań zbierane są opinie, formułowane priorytety i omawiane plany dotyczące lokalnego rozwoju.

Na przykład w czeskiej Szumawie regularne spotkania pozwoliły zacieśnić związki między mieszkańcami a nowo utworzonym rezerwatem biosfery. W słoweńskim regionie Ljubljansko Barje tamtejsi rolnicy również przekonują mieszkańców okolicznych miast o walorach lokalnej żywności oraz wyjaśniają dzieciom, jak działać na rzecz zrównoważonego rozwoju. Ponadto propagują walory dziewiczego środowiska naturalnego.

Propagowanie ekologii w Europie Środkowej

Zmiany wpływające na nasze krajobrazy często następują tak powoli, że trudno je zauważyć. Dzięki różnego rodzaju symulacjom i zdjęciom można jednak zwizualizować zagrożenia dla środowiska i wyraźniej przedstawić skutki takich zmian. W ramach projektu skorzystano z różnych metod wizualizacji, aby zapewnić obiektywną podstawę do dyskusji. Takie zaawansowane metody wizualizacji zestawiono z metodami konwencjonalnymi obejmującymi porównanie historycznych zdjęć, map i ortofotografii (miało to miejsce na przykład w przypadku Małych Karpat na Słowacji). Na potrzeby projektu zastosowano też inne nowoczesne metody działania takie jak przygotowanie aplikacji GoogleEarth do tworzenia trójwymiarowych obrazów zmian elementów krajobrazu w węgierskim regionie Nagyberek. W Mściwojowie w Polsce we współpracy z tamtejszymi zainteresowanymi podmiotami opracowano za pomocą narzędzia do modelowania 3dsmax wizualizację wyglądu wsi po wykonaniu prac rekonstrukcyjnych.

W celu ochrony krajobrazu kulturowego w ramach projektu przekazywane są również informacje o metodach zaspokajania różnych potrzeb regionów w zakresie rozwoju gospodarczego przy uwzględnieniu kwestii dotyczących ochrony środowiska i opieki społecznej. Ważnym efektem realizacji projektu jest zachęcanie do dialogu między osobami zajmującymi się utrzymaniem krajobrazu, w tym rolnikami, inwestorami, ekologami i mieszkańcami, zarówno na szczeblu regionalnym, jak i europejskim.

Łączna wartość inwestycji i środki finansowania z UE

Łączna wartość inwestycji w ramach projektu „Waloryzacja i zrównoważony rozwój krajobrazów kulturowych przy użyciu innowacyjnych technik partycypacji i wizualizacji” wynosi 2 018 152 EUR, z czego 1 619 435 EUR pochodzi ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu operacyjnego „Europa Środkowa” w okresie programowania 2007–2013.

Data projektu

12/12/2014