Wymogi kapitałowe

Komisja postanowiła wnieść do Trybunału Sprawiedliwości sprawę przeciwko Włochom i Polsce, ponieważ te państwa członkowskie nie dokonały jeszcze transpozycji trzeciej dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych (2010/76/UE ), i zwrócić się do Trybunału o nałożenie kar pieniężnych na te dwa państwa członkowskie. Ostateczny termin transpozycji upłynął dnia 1 stycznia 2011 r.

Trzecia dyrektywa w sprawie wymogów kapitałowych dotyczy przepisów w zakresie polityki wynagrodzeń i przedłużenia niektórych minimalnych wymogów kapitałowych instytucji kredytowych (drugi termin transpozycji dyrektywy ustalono na dzień 31 grudnia 2011 r.: sprawa wniesiona do Trybunału nie dotyczy przedmiotowych przepisów).

Komisja skorzystała z nowej możliwości oferowanej przez traktat lizboński polegającej na zwróceniu się do Trybunału przy pierwszym wniesieniu sprawy o nałożenie dziennej okresowej kary pieniężnej na państwa członkowskie, które nie dokonały pełnej transpozycji dyrektywy w dniu wydania przez Trybunał wyroku stwierdzającego uchybienie. Okresowe kary pieniężne, o które wystąpiono do Trybunału, wynoszą 96.446,70 € / dzień dla Włoch i 37.396,80 € / dzień dla Polski. Ich kwoty zostały ustalone przy uwzględnieniu sytuacji w odnośnych państwach członkowskich i – co się z tym wiąże – wagi naruszenia. Wnioskowane kary finansowe są okresowymi karami dziennymi płatnymi od dnia wydania przez Trybunał wyroku (a zatem o ile sytuacja nie została do tego czasu naprawiona) do chwili zakończenia transpozycji.

Kontekst

Dyrektywa 2010/76/UE została przyjęta w dniu 24 listopada 2010 r. Od marca 2011 r. Komisja wszczęła procedury przeciwko państwom członkowskim, które nie dotrzymały terminu transpozycji (zob. IP/11/612). Oba państwa członkowskie, do których odnosi się przedmiotowa sprawa wniesiona do Trybunału, są jedynymi państwami, które jeszcze nie dokonały pełnej transpozycji tekstu dyrektywy. Polska zgłosiła już Komisji pewne środki przyjęte w celu wdrożenia dyrektywy, musi jednak jeszcze dokonać transpozycji wszystkich przepisów dotyczących przedłużenia minimalnych wymogów kapitałowych i powiadomić Komisję o środkach wykonawczych przyjętych przez organ nadzoru w zakresie polityki wynagrodzeń. Włochy do tej pory nie zgłosiły żadnego środka transpozycji. 

Cel przedmiotowych przepisów unijnych

Dyrektywa 2010/76/UE zmienia dyrektywy 2006/48/CE i 2006/49/CE w sprawie wymogów kapitałowych, które mają na celu zagwarantowanie dobrej kondycji finansowej banków i przedsiębiorstw inwestycyjnych. Ustalają one zasady dotyczące kwot funduszy własnych, jakie muszą utrzymywać te przedsiębiorstwa inwestycyjne, aby zabezpieczyć się przed ryzykiem i chronić deponentów. Te ramy prawne wymagają okresowej aktualizacji i ulepszeń, tak by spełniały wymagania systemu finansowego jako całości.

Wymagając od banków i przedsiębiorstw inwestycyjnych prowadzenia właściwej polityki wynagrodzeń, która nie zachęca do podejmowania nadmiernego ryzyka ani nie nagradza takiej postawy, dyrektywa ma na celu zwalczanie praktyk przyznających zachęty w postaci wynagrodzenia, które mają niekorzystne skutki uboczne. Organy nadzoru bankowego są upoważnione do nakładania kar na banki prowadzące politykę wynagrodzeń niezgodną z nowymi wymogami.

Dyrektywa ustanawia również wskaźnik funduszy własnych przeznaczony specjalnie dla resekurytyzacji, aby zagwarantować, że banki odpowiednio biorą pod uwagę ryzyko, jakie stanowi inwestowanie w te złożone produkty finansowe, jak również nowe bardziej rygorystyczne przepisy dotyczące reklamy, w celu zapewnienia zaufania do rynków, którego banki potrzebują do wznowienia pożyczek międzybankowych.
Wreszcie dyrektywa zmienia sposób, w jaki oceniane jest ryzyko związane z portfelami handlowymi, tak aby zagwarantować, że banki w pełni uwzględniają potencjalne straty wynikające z niekorzystnych ruchów rynkowych w warunkach kryzysu.

Więcej informacji

Na temat wymogów kapitałowych:
http://ec.europa.eu/internal_market/bank/regcapital/index_en.htm
Aktualne informacje na temat postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom dotyczące państw członkowskich można znaleźć na stronie internetowej:
http://ec.europa.eu/community_law/index_pl.htm
W celu uzyskania większej ilości informacji dotyczących postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego zob. MEMO/11/824

Ochrona środowiska

Komisja Europejska kieruje do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej sprawę przeciwko Polsce w następstwie braku transpozycji dwóch aktów prawa unijnego do ustawodawstwa krajowego.

Pomimo wcześniejszych ostrzeżeń Polska nie powiadomiła Komisji o transpozycji dyrektywy w sprawie jakości powietrza, której powinna dokonać do 11 czerwca 2010 r., ani nie przedstawiła strategii ochrony swoich mórz, która powinna być dostępna od 15 lipca 2010 r. W oparciu o zalecenie komisarza ds. środowiska Janeza Potočnika Komisja zwraca się do Trybunału o nałożenie kar pieniężnych. Wnioskowane kary wynoszą 71,521 euro/dzień w odniesieniu do dyrektywy w sprawie jakości powietrza oraz 59,834 euro/dzień w przypadku dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej. Kary te uwzględniają wagę i czas trwania naruszenia przepisów. Karne stawki dzienne mają być wypłacane począwszy od dnia wydania przez Trybunał orzeczenia (o ile do tego czasu Polska nie dostosuje się do przepisów UE) aż do zakończenia transpozycji.

Zgodnie z nową polityką UE, gdy państwo członkowskie nie dokona transpozycji przepisów unijnych do swojego prawa w przewidzianym terminie, Komisja może zwrócić się do Trybunału o nałożenie sankcji finansowych w pierwszym postępowaniu – nie musi już wszczynać odrębnego postępowania w sprawie sankcji.

Komisja wysyła również Polsce uzasadnioną opinię w sprawie nieodpowiednich programów działań dotyczących obszarów podatnych na zanieczyszczenie azotanami. Komisja jest zdania, że Polska nie wskazała jeszcze wszystkich obszarów podatnych na zanieczyszczenie azotanami. Jeśli Polska nie uczyni tego w ciągu dwóch miesięcy, Komisja może skierować sprawę do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Jakość powietrza

Dyrektywa 2008/50/WE w sprawie jakości powietrza ustanawia normy i terminy ich wprowadzenia w celu zapewnienia czystszego powietrza w Europie poprzez zmniejszenie stężeń drobnych cząstek pyłu, które podobnie jak większe cząstki, określane jako PM10 i objęte już przepisami prawnymi, są substancjami zanieczyszczającymi bardzo niebezpiecznymi dla zdrowia ludzi.

Ponieważ polskie władze do 11 czerwca 2010 r. nie przesłały Komisji krajowych przepisów transponujących dyrektywę, 16 lipca 2010 r. Komisja wysłała Polsce wezwanie do usunięcia uchybienia, a 16 lutego 2011 r. – uzasadnioną opinię. Polska powiadomiła Komisję, że przygotowuje projekt głównego aktu transponującego, ale jako że akt ten dotąd nie został uchwalony, Komisja wszczyna postępowanie przed Trybunałem Sprawiedliwości.

Dyrektywa w sprawie strategii morskiej

Dyrektywa ramowa w sprawie strategii morskiej służy zapewnieniu Europie do 2020 r. zdrowego środowiska wód morskich. Zobowiązuje ona państwa członkowskie do wdrożenia strategii morskich obejmujących cele, wskaźniki i programy monitorowania. Programy należy opracować do 2015 r., aby osiągnąć dobry stan środowiska do 2020 r.

Polskie władze nie zgłosiły Komisji w terminie do 15 lipca 2010 r. przepisów transponujących dyrektywę. W związku z tym Komisja wysłała wezwanie do usunięcia uchybienia, a następnie 17 lutego 2011 r. – uzasadnioną opinię. Ponieważ wszystkie transponujące akty prawne dotąd nie zostały uchwalone, Komisja wszczyna postępowanie przeciwko Polsce przed Trybunałem Sprawiedliwości.

Zanieczyszczenie wody azotanami

Dyrektywa azotanowa służy ochronie jakości wód w całej Europie poprzez zapobieganie zanieczyszczeniom wód gruntowych i powierzchniowych azotanami pochodzącymi z rolnictwa oraz poprzez promowanie dobrych praktyk rolniczych. Państwa członkowskie muszą przyjąć środki w celu ograniczenia zanieczyszczenia i zapobiegania dalszym zanieczyszczeniom azotanami na obszarach na nie podatnych. Mogą to zrobić na przykład poprzez wprowadzenie czasowych zakazów stosowania nawozu naturalnego i nawozów chemicznych, zapewnienie wystarczających zdolności w zakresie składowania nawozu naturalnego w okresach, gdy nie wolno go stosować, oraz narzucenie ograniczeń w zakresie wykorzystania nawozów.

Mimo że przepisy takie powinny obowiązywać od momentu wstąpienia Polski do UE w 2004 r., polskie ustawy nadal nie regulują wszystkich tych kwestii. Polska nie zgłosiła ani nie wskazała w wystarczającym stopniu obszarów podatnych na zanieczyszczenie azotanami, a jej programy działań nadal nie są w pełni zgodne z wymogami dyrektywy azotanowej. 

Więcej informacji

Informacje na temat dyrektywy azotanowej:
http://ec.europa.eu/environment/water/water-nitrates/index_en.html
Polityka UE w zakresie jakości powietrza:
http://ec.europa.eu/environment/air/quality/index.htm
Polityka dotycząca środowiska morskiego:
http://ec.europa.eu/environment/water/marine/index_en.htm
Polityka wodna:
http://ec.europa.eu/environment/water/index_en.htm
Aktualne statystyki dotyczące postępowań w sprawie naruszenia przepisów:
http://ec.europa.eu/environment/legal/implementation_en.htm
Zobacz także:
MEMO/11/824