Ponieważ bezpieczeństwo wystawione jest na coraz to nowe zagrożenia, a istniejące – nieustannie się zmieniają, UE musi być przygotowana, by odpowiednio na nie zareagować. W czerwcu tego roku w Norwegii prawicowy ekstremista przeprowadził katastrofalny w skutkach atak terrorystyczny. W sierpniu władze publiczne Wielkiej Brytanii skonfiskowały rekordową ilość kokainy – 1,2 tony. W całej UE ataki cybernetyczne dokonują spustoszeń w publicznych i prywatnych systemach komputerowych. Tych kilka przykładów przypomina o tym, jak ważne jest przeciwdziałanie zagrożeniom bezpieczeństwa wewnętrznego.

- Ataki w Norwegii tego roku ukazały dobitnie, że skala i stopień skomplikowania zagrożeń bezpieczeństwa, na jakie narażone są nasze społeczeństwa, rośnie. Żadne państwo członkowskie nie jest w stanie samodzielnie na nie odpowiedzieć. Aby osiągnąć cele dotyczące bezpieczeństwa i skutecznie zareagować na obawy europejskich obywateli w tym zakresie, musimy działać razem - stwierdziła Cecilia Malmström, unijna komisarz do spraw wewnętrznych.

Ostatnie badanie opinii publicznej Eurobarometru pokazuje, że czterech Europejczyków na dziesięciu chciałoby, aby UE robiła więcej w celu zwalczania zagrożeń bezpieczeństwa określonych w odnośnej strategii. Wielu z nich uważa również, że zagrożenia te nasilą się w ciągu najbliższych trzech lat, wskazując, że największe prawdopodobieństwo nasilenia zagrożeń występuje w przypadku cyberprzestępczości.

Ich przekonania nieznacznie odbiegają od stanu faktycznego: sprawozdanie dotyczące strategii bezpieczeństwa wewnętrznego pokazuje, że przynajmniej trzy z pojawiających się zagrożeń wymagają szczególnej uwagi. Po pierwsze, internet, będący obecnie integralną i nieodłączną częścią naszego życia, staje się swego rodzaju wirtualnym pośrednikiem dla szerokiego zakresu działalności przestępczej i instrumentem terrorystycznej propagandy. Po drugie wpływ obecnego kryzysu gospodarczego powoduje, że władze publiczne dysponują mniejszymi środkami finansowymi na zwalczanie wewnętrznych zagrożeń bezpieczeństwa. Po trzecie niedawne wydarzenia w krajach sąsiadujących z UE, również pozytywne i demokratyczne przemiany arabskiej wiosny, wywołały znaczne ruchy migracyjne. To z kolei stwarza presję na zewnętrznych granicach UE, a w niektórych przypadkach – warunki dla wzmożonej działalności przestępczej.
Aby zrealizować priorytety określone we wspomnianym sprawozdaniu, w 2012 r. Komisja przyjmie m.in. pakiet dotyczący konfiskaty i odzyskiwania mienia pochodzącego z działalności przestępczej, zorganizuje konferencję na wysokim szczeblu dotyczącą brutalnego ekstremizmu oraz opracuje ogólnoeuropejską strategię na rzecz bezpieczeństwa w internecie.

Kontekst
W ramach programu sztokholmskiego w listopadzie 2010 r. Komisja przyjęła Strategię bezpieczeństwa wewnętrznego UE w działaniu i wyznaczyła pięć unijnych priorytetów na najbliższe lata.

W opublikowanym dziś pierwszym rocznym sprawozdaniu przedstawiono postępy w jej realizacji w następujących dziedzinach:

• zwalczanie przestępczości zorganizowanej: wniosek Komisji w sprawie przepisów w zakresie danych dotyczących przelotu pasażera w przypadku lotów do lub z UE oraz pakiet antykorupcyjny, przyjęte w czerwcu br., były ważnym krokiem w tym zakresie. Konieczne są dalsze postępy w dziedzinie współpracy sądowej i organów ścigania. Należy również opracować podejście administracyjne dotyczące zwalczania poważnej przestępczości;
• terroryzm i radykalizacja postaw: Komisja ustanowiła sieć upowszechniania wiedzy o radykalizacji postaw i przyjęła komunikat na temat unijnego systemu śledzenia przepływu środków finansowych należących do terrorystów. Konieczne są jednak dalsze działania w odniesieniu do ram środków administracyjnych o zamrażaniu aktywów terrorystów i udoskonalenia bezpieczeństwa transportu lądowego;
• cyberprzestępczość: poczyniono postępy w zakresie ustanowienia zespołów ds. reagowania kryzysowego w dziedzinie informatycznej (CERT). W przyszłości kilka państw członkowskich będzie musiało podjąć pilne działania w celu ratyfikacji konwencji budapeszteńskiej, ustanawiającej ramy międzynarodowej współpracy w tym zakresie;
• zarządzanie granicami: w 2011 r. dokonano znacznych postępów w tej dziedzinie: uruchomiono wizowy system informacyjny (VIS), FRONTEX zrealizował operacje HERMES (przepływy migracyjne w regionie Morza Śródziemnego) oraz RABIT (na granicy grecko-tureckiej). Ponadto Komisja przedstawiła wnioski w sprawie udoskonalenia systemu oceny i monitorowania Schengen i ustanowienia do 2013 r. europejskiego system nadzoru granic (EUROSUR). W 2012 r. Komisja przedstawi sugestie dotyczące sposobu poprawienia koordynacji kontroli granicznych przeprowadzanych przez różne organy krajowe (policję, straż graniczną i służby celne);
• zarządzanie kryzysowe i zarządzanie katastrofami: dzięki Europolowi, agencji Frontex, wspólnemu centrum sytuacyjnemu (SitCen) oraz centrum monitorowania i informacji przy Komisji Europejskiej, UE może korzystać z fachowej wiedzy w zakresie gromadzenia informacji, analizy i oceny zagrożeń oraz reakcji w sytuacjach kryzysowych w różnych obszarach bezpieczeństwa wewnętrznego. W przyszłości Europa powinna stopniowo przechodzić na spójną politykę zarządzania ryzykiem i uwzględniać kwestie oceny zagrożenia i ryzyka w pracach nad nowymi strategiami politycznymi i w ich realizacji. Współpraca pomiędzy państwami członkowskimi, Komisją i Europejską Służbą Działań Zewnętrznych (ESDZ) ma w tym przypadku szczególne znaczenie;
• zewnętrzny wymiar bezpieczeństwa UE: w 2011 r. opracowano szereg inicjatyw mających na celu rozwój współpracy międzyinstytucjonalnej i koordynację działań w zakresie terroryzmu, przestępczości międzynarodowej oraz nielegalnej migracji na Bałkanach Zachodnich, w Rogu Afryki i Sahelu. Ponadto ESDZ i Komisja opracowały wspólny dokument, aby zacieśnić więzy między podmiotami wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony (WPBiO) oraz podmiotami działającymi w dziedzinie wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości. Przeanalizowano także możliwości współpracy między misjami policyjnymi w ramach WPBiO a Europolem.

Dalsze informacje:
Sprawozdanie w sprawie wykonania strategii bezpieczeństwa wewnętrznego UE: http://ec.europa.eu/home-affairs/news/intro/news_201111_en.htm#20111125
Specjalne sprawozdanie Eurobarometru poświęcone bezpieczeństwu wewnętrznemu: MEMO/11/829
Strona internetowa komisarz Cecilii Malmström odpowiedzialnej za sprawy wewnętrzne: http://ec.europa.eu/commission_2010-2014/malmstrom/welcome/default_en.htm
Strona Dyrekcji Generalnej do Spraw Wewnętrznych: http://ec.europa.eu/dgs/home-affairs/index_en.htm