Według szacunków, może to przynieść co roku około 57 miliardów euro. Komisja proponuje, aby podatek ten wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2014 r.

Komisja podjęła decyzję o zaproponowaniu nowego podatku od transakcji finansowych z 2 przyczyn:

• Po pierwsze podatek ten byłby gwarancją, że sektor finansowy wniesie należyty wkład w chwili, gdy w państwach członkowskich przeprowadzana jest konsolidacja fiskalna. Sektor ten odegrał przecież pewną rolę w rozpoczęciu kryzysu gospodarczego. Rządy oraz społeczeństwo europejskie jako całość poniosło koszty przeprowadzonych na dużą skalę i sfinansowanych przez podatników akcji ratunkowych wspierających sektor finansowy. Ponadto sektor ten jest obecnie w mniejszym stopniu opodatkowany w porównaniu z innymi sektorami. Celem wniosku byłoby wygenerowanie znacznego dodatkowego dochodu podatkowego pochodzącego z sektora finansowego i stanowiącego wkład do finansów publicznych.
• Po drugie istnienie skoordynowanych ram na poziomie UE mogłoby pomóc wzmocnić pozycję jednolitego rynku unijnego. W chwili obecnej 10 państw członkowskich stosuje u siebie w jakiejś formie podatek od transakcji finansowych. We wniosku wprowadza się nowe, minimalne stawki podatkowe i ujednolica różnorodne podatki od transakcji finansowych istniejące w UE. Pomoże to w ograniczeniu zakłóceń konkurencji na jednolitym rynku, zniechęci do podejmowania ryzykownych transakcji oraz uzupełni środki regulacyjne, których celem jest unikanie kryzysu w przyszłości. Ustanowienie podatku od transakcji finansowych wzmocniłoby pozycję UE w promowaniu wspólnych przepisów dotyczących wprowadzenia takiego podatku na poziomie ogólnoświatowym, w szczególności w państwach G20.

Dochód z tego podatku byłby podzielony pomiędzy UE i państwa członkowskie. Jego część byłaby wykorzystana jako zasoby własne UE zmniejszające częściowo wkłady państw członkowskich. Państwa członkowskie mogą zdecydować o podwyższeniu części dochodów opodatkowując transakcje finansowe według wyższej stawki.

- Dzięki temu wnioskowi Unia Europejska jest pionierem w ogólnoświatowym wprowadzaniu w życie podatku od transakcji finansowych. Nasz projekt jest solidny i ma szanse realizacji. Nie mam wątpliwości, że podatek ten może spełnić oczekiwania obywateli UE, gdyż będzie stanowił odpowiedni wkład sektora finansowego. Wierzę, że nasi partnerzy z G20 uznają za interesujące pójście w tym kierunku – stwierdził Algirdas Šemeta komisarz ds. podatków, unii celnej, audytu oraz zwalczania nadużyć finansowych.

Kontekst

W następstwie kryzysu dług publiczny we wszystkich 27 państwach członkowskich wzrósł z poziomu poniżej 60 proc. w 2007 r. do poziomu 80 proc. w latach następnych. Sektor finansowy otrzymał znaczną pomoc finansową ze strony rządów. Państwa członkowskie UE podjęły zobowiązania w wysokości 4,6 bln euro, aby wesprzeć sektor finansowy podczas kryzysu. Ponadto, w ostatnich latach, sektor finansowy korzystał z niskich stawek opodatkowania. Sektor ten korzysta również z ulgi podatkowej wynoszącej około 18 mld euro rocznie dzięki zwolnieniu usług finansowych z podatku VAT. Nowy podatek nałożony na sektor finansowy zapewniłby udział instytucji finansowych w ponoszeniu kosztów ożywienia gospodarczego oraz zniechęciłby do podejmowania ryzyka i nieproduktywnych transakcji.

Celem podatku od transakcji finansowych jest opodatkowanie 85 proc. transakcji finansowych prowadzonych pomiędzy instytucjami finansowymi. Obywatele i przedsiębiorstwa nie byliby opodatkowani. Kredyty hipoteczne, pożyczki bankowe, umowy ubezpieczeniowe oraz innego rodzaju zwykła działalność finansowa prowadzona przez osoby prywatne lub małe przedsiębiorstwa nie wchodzą w zakres przedmiotowego wniosku.

Już od kilku miesięcy Komisja poddaje analizie koncepcję opodatkowania sektora finansowego na poziomie UE. W dniu 29 czerwca 2011 r. Komisja ogłosiła w kontekście wieloletnich ram finansowych swój wniosek ustanowienia podatku od transakcji finansowych jako źródła nowych zasobów własnych budżetu UE (IP/11/799, MEMO/11/468).

W ślad za tą decyzją podjęto analizę różnych instrumentów podatkowych z myślą o włączeniu sektora finansowego w wysiłki związane z ożywieniem gospodarki UE.

Równocześnie, począwszy od 2009 r. Komisja analizowała sposoby wprowadzenia podatku od transakcji finansowych na poziomie ogólnoświatowym wspólnie ze swoimi partnerami z grupy G20 (Pittsburgh, Toronto).

Kolejne kroki

Wniosek będzie dyskutowany przez wszystkie państwa członkowskie w Radzie Unii Europejskiej, a Komisja przedstawi go na szczycie państw G20 w listopadzie tego roku.

Zob. również MEMO/11/640

Pełen tekst wniosku oraz badanie poświęcone analizie różnych instrumentów podatkowych znajdują się na stronie: http://ec.europa.eu/taxation_customs/taxation/other_taxes/financial_sector/index_en.htm 

Strona komisarza Algirdasa Šemety, odpowiedzialnego za podatki, unię celną, audyt oraz zwalczanie nadużyć finansowych: http://ec.europa.eu/commission_2010-2014/semeta/index_en.htm