Ścieżka nawigacji

Strona główna

Wymiar sprawiedliwości w sprawach cywilnych RSS

W Europie otwartych granic dochodzi do wielu sytuacji, w których obywatele mogą stanąć przed sądem innego kraju UE.

Wzrost liczby sporów transgranicznych

Coraz powszechniejsze wykorzystanie prawa do swobodnego przepływu osób, towarów i usług nieuchronnie skutkuje potencjalnym wzrostem liczby sporów transgranicznych.

Na przykład:

  • na wakacjach może zdarzyć się wypadek;
  • może dojść do sytuacji, w której zamówione przez Internet towary z zagranicy nie zostaną wysłane lub okażą się wadliwe;
  • rodzic może wyjechać z dziećmi do innego kraju i osiedlić się tam bez zgody drugiego z rodziców.

W prawdziwej europejskiej przestrzeni sprawiedliwości nie należy utrudniać ludziom korzystania ze swoich praw ani zniechęcać ich do tego. Wzajemna niezgodność i złożoność systemów prawnych lub administracyjnych w krajach UE nie powinna stanowić przeszkody.

Współpraca sądowa

UE wdrożyła pewne środki mające ułatwić obywatelom prowadzenie sporów transgranicznych. Ich celem jest zapewnienie, aby ludzie mogli zwracać się do sądów i władz w innym kraju Unii równie łatwo, jak we własnym.

Głównymi narzędziami ułatwiającymi dostęp do wymiaru sprawiedliwości w sporach transgranicznych są:

  • zasada wzajemnego uznawania oparta na wzajemnym zaufaniu krajów UE;
  • bezpośrednia współpraca sądowa między sądami krajowymi.

Na szczeblu europejskim wprowadzono w ostatnim dziesięcioleciu ponad 20 instrumentów ustawodawczych.

Współpraca sądowa w sprawach cywilnych oznacza istnienie jednoznacznych reguł dotyczących następujących kwestii:

  • w którym kraju UE ma być rozstrzygany spór;
  • który sąd jest właściwy;
  • które prawo ma zastosowanie; oraz
  • bezproblemowego uznawania i egzekwowania wyroków, które zostały wydane w jednym kraju, w krajach pozostałych.

Znaczącą rolę w ułatwieniu radzenia sobie ze sporami transgranicznymi odgrywają także alternatywne metody ich rozstrzygania, na przykład mediacja.

W jaki sposób wymiar sprawiedliwości w sprawach cywilnych przyczynia się do wzrostu gospodarczego w UE

Jeśli obywatele i przedsiębiorstwa mają w pełni korzystać z jednolitego rynku UE, muszą mieć łatwy dostęp do wymiaru sprawiedliwości, na równych warunkach we wszystkich krajach.
 
Przepisy obejmujące całą UE są potrzebne:

  • w przypadku sporów transgranicznych
  • w celu zapewnienia sprawnej współpracy między sądami różnych krajów
  • w celu zapewnienia swobodnego przepływu orzeczeń sądowych w całej UE.

Sytuację przedsiębiorstw można znacznie poprawić poprzez:

  • lepsze egzekwowanie roszczeń w transakcjach handlowych 
  • uproszczenie wykonywania orzeczeń w sporach transgranicznych (ograniczanie biurokracji i kosztów)
  • wprowadzenie zasad ułatwiających wierzycielom odzyskiwanie zagranicznych długów (obecnie 63% takich długów nie jest odzyskiwanych)
  • modernizację unijnego postępowania upadłościowego, aby pomóc niektórym przedsiębiorstwom utrzymać się na rynku.

Kraje UE są również zachęcane do dalszego usprawniania swoich systemów sądowych i do wdrażania niezbędnych reform sądownictwa w ramach krajowych programów naprawy gospodarczej. Dzięki tym działaniom  przyczynią się do realizacji założeń programu „Wymiar sprawiedliwości na rzecz rozwoju”.