Toepassing van het EU-recht - European Commission

Navigation path

Additional tools

  • Print version
  • Decrease text
  • Increase text



Uw rechten laten gelden


Het EU-recht brengt niet alleen voor de EU-landen rechten en plichten mee, maar ook voor burgers en bedrijven. Ook op hun is een aantal voorschriften rechtstreeks van toepassing. Het EU-recht maakt deel uit van het rechtstelsel van de EU-landen, die de hoofdverantwoordelijkheid dragen voor de goede toepassing van deze regels. Overal in de EU moeten de overheidsdiensten uw Europese rechten dus eerbiedigen.

Iedereen kan bij de Europese Commissie een klacht indienen wanneer een wettelijke of bestuurlijke maatregel of een bestuurlijke praktijk van een EU-land volgens hem in strijd is met het EU-recht. U hoeft niet aan te tonen dat u belanghebbende bent en ook niet dat u in het bijzonder en rechtstreeks getroffen wordt. Alleen klachten over een inbreuk van een EU-land op het EU-recht zijn ontvankelijk, het kan dus niet om particuliere geschillen gaan.

1. Een klacht indienen
2. Behandeling van een klacht
3. Nationale rechtsmiddelen
4. Administratieve waarborgen
5. Bescherming van de klager en van persoonsgegevens
6. Verhaal bij de Europese ombudsman


1. Een klacht indienen

Een klacht moet schriftelijk worden ingediend, per brief, fax or e-mail.

De klachten moeten zo volledig en nauwkeurig mogelijk zijn: Wat wordt het EU-land verweten? Welke stappen zijn er al ondernomen? Welke bepalingen van het EU-recht zijn volgens u geschonden? Is er EU-steun mee gemoeid? Uiterlijk binnen een maand wordt nagegaan of de klacht ontvankelijk is.

Binnen de vijftien werkdagen na ontvangst van het schrijven door het Secretariaat-generaal van de Europese Commissie wordt een eerste ontvangstbevestiging gestuurd, zoals voorgeschreven door de Code van goed administratief gedrag. Bij twijfel over de aard van een schrijven raadpleegt het Secretariaat-generaal de betrokken dienst(en) binnen de vijftien dagen na ontvangst.

Elke klacht wordt opgeslagen in een databank die door het Secretariaat-generaal van de Europese Commissie wordt beheerd.

Elke brief of klacht wordt inhoudelijk onderzocht door de directoraten-generaal en de diensten van de Europese Commissie.

Wanneer een aantal klachten over hetzelfde feit worden ontvangen, worden zij onder een gemeenschappelijk nummer geregistreerd.Naar boven

2. Behandeling van een klacht

Een klacht doorloopt doorgaans de volgende fasen:


2.1 Onderzoeksfase

Soms is bijkomend onderzoek nodig om de feiten vast te stellen en na te gaan welke rechtsvragen verband houden met uw klacht.

Als de Europese Commissie contact opneemt met instanties in het EU-land, zal zij uw identiteit alleen bekendmaken als u daar uitdrukkelijk mee instemt.

Indien nodig wordt u verzocht nadere inlichtingen te verstrekken.

Na het onderzoek van de feiten en rekening houdend met de regels en prioriteiten voor inbreukprocedures beslissen de diensten van de Europese Commissie of er gevolg zal worden gegeven aan uw klacht.

2.2 Opening van een inbreukprocedure: formele contacten tussen de Europese Commissie en het betrokken EU-land

Als de Europese Commissie meent dat een inbreukprocedure gerechtvaardigd is, stuurt zij het betrokken EU-land een zogeheten "ingebrekestelling", waarin dat wordt verzocht binnen een bepaalde termijn te reageren.

Het EU-land moet een standpunt innemen over de rechtsvragen waarop de beslissing van de Europese Commissie om de inbreukprocedure te openen gebaseerd is.

Op basis van het antwoord van het EU-land kan de Europese Commissie beslissen een "met redenen omkleed advies" te zenden, waarin zij duidelijk en definitief uiteenzet waarom volgens haar sprake is van een inbreuk op het EU-recht en waarin zij het land aanmaant zich binnen een bepaalde termijn (doorgaans twee maanden) aan het EU-recht aan te passen.

Deze formele contacten moeten duidelijk maken of het EU-recht inderdaad is geschonden zodat daar een einde aan kan worden gemaakt, zonder beroep te moeten doen op het Hof van Justitie.

Het antwoord kan er toe leiden dat de Europese Commissie de inbreukprocedure niet voortzet, bij voorbeeld als het EU-land blijk geeft van een geloofwaardig voornemen om haar wetgeving of het optreden van haar diensten aan te passen. De meeste zaken worden op deze manier opgelost.

2.3 Voorlegging aan het Hof van Justitie

Als het betrokken EU-land geen gehoor geeft aan het met redenen omkleed advies, kan de Europese Commissie beslissen de zaak aanhangig te maken bij het Hof van Justitie.

Het duurt gemiddeld twee jaar voor het Hof uitspraak doet.

De arresten van het Hof verschillen van die van de nationale gerechten.

Aan het eind van de procedure stelt het Hof namelijk in haar arrest vast of er al dan niet sprake is van een inbreuk.

Het Hof kan een met het EU-recht strijdige nationale regel niet nietig verklaren. Het kan evenmin een nationale instantie dwingen een verzoek van een particulier in te willigen of een lidstaat veroordelen tot het betalen van een schadevergoeding aan een particulier die door een inbreuk schade heeft geleden.

Het door het Hof veroordeelde EU-land moet de nodige maatregelen nemen om zich naar het arrest te voegen en een einde te maken aan de inbreuk.

Doet het EU-land dat niet, dan kan de Europese Commissie zich opnieuw tot het Hof van Justitie wenden en het EU-land een dwangsom en/of een boete laten opleggen.Naar boven

3. Nationale rechtsmiddelen

Het zijn in de eerste plaats de nationale overheden of rechterlijke instanties die ervoor moeten zorgen dat de overheden van de EU-landen het EU-recht eerbiedigen.

Wie meent dat een wettelijke of bestuurlijke maatregel of een bestuurlijke praktijk strijdig is met het EU-recht, moet zich daarom voorafgaand aan of tegelijk met de indiening van een klacht bij de Europese Commissie wenden tot de nationale bestuurlijke of rechterlijke instanties (met inbegrip van de nationale of regionale ombudsman) en/of gebruik maken van de beschikbare arbitrage- en bemiddelingsprocedures.

De Europese Commissie raadt u teven aan gebruik te maken van de nationale administratieve, rechterlijke en andere rechtsmiddelen, omdat dit voordelig kan zijn voor u.

Met de nationale rechtsmiddelen kunt u doorgaans uw rechten op directere en persoonlijkere manier laten gelden dan via een door de Europese Commissie ingestelde inbreukprocedure, die soms vrij lang kan duren.
Het is namelijk zo dat alleen nationale rechters bevoegd zijn om overheidsdiensten instructies te geven en nationale beslissingen te vernietigen.
Alleen nationale rechters kunnen eventueel het betrokken EU-land veroordelen tot vergoeding van de schade die u heeft geleden. Naar boven

4. Administratieve waarborgen

De volgende administratieve waarborgen beschermen uw rechten:

a) Na registratie van uw klacht door het Secretariaat-generaal van de Europese Commissie wordt in een ontvangstbevestiging een klachtnummer meegedeeld dat in alle verdere briefwisseling moet worden vermeld,
al betekent dit niet noodzakelijk dat tegen het betrokken EU-land een inbreukprocedure zal worden ingeleid.

b) Als de diensten van de Europese Commissie contact opnemen met instanties van het EU-land waartegen de klacht is gericht, wordt uw naam niet meegedeeld tenzij u daar uitdrukkelijk toestemming voor geeft. Bij gebrek aan uitdrukkelijke toestemming gaan de diensten van de Commissie ervan uit dat u voor een vertrouwelijke behandeling hebt gekozen.

c) De Europese Commissie probeert uiterlijk binnen de twaalf maanden vanaf de registratie van de klacht door het Secretariaat-generaal een beslissing te nemen over de grond van de zaak (een inbreukprocedure openen of de klacht seponeren).

d) Als die termijn wordt overschreden, licht de behandelende dienst u, op uw verzoek, daarover schriftelijk in. De bevoegde dienst licht u vooraf in als zij van plan is de Europese Commissie voor te stellen de klacht te seponeren. Zij houdt u ook op de hoogte van het verloop van een eventuele inbreukprocedure.Naar boven

5. Bescherming van de klager en van persoonsgegevens

Om de identiteit van de klager en de door hem meegedeelde informatie aan de lidstaat bekend te maken, is zijn voorafgaande toestemming nodig (zie Verordening (EG) nr. 45/2001 en Verordening (EG) nr. 1049/2001. Naar boven

6. Verhaal bij de Europese ombudsman

Als een klager meent dat de Europese Commissie zich bij de behandeling van zijn klacht door de procedurevoorschriften niet te respecteren schuldig heeft gemaakt aan onbehoorlijk bestuur kan hij een beroep doen op de Europese ombudsman volgens de voorwaarden van artikel 24 en 228 van het VWEU.

Voor een beschrijving van de administratieve maatregelen ten gunste van de klager die de Commissie zal naleven bij de behandeling van zijn klacht en het onderzoek van de desbetreffende gestelde inbreuk, kunt u, ter informatie, de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement tot modernisering van het beheer van betrekkingen met de klager inzake de toepassing van het recht van de Unie [COM(2012) 154 def.]. Naar boven