Ścieżka nawigacji

Przyjęcie euro

Unia Europejska rośnie w miarę, jak kraje kandydujące spełniają warunki przystąpienia do Unii – proces ten określany jest mianem rozszerzenia Unii Europejskiej. Podobnie strefa euro rozszerza się w miarę, jak państwa członkowskie UE nienależące do strefy euro spełniają odpowiednie warunki i przyjmują euro.

Strefa euro obejmuje te państwa członkowskie UE, które przyjęły jedną walutę. Lecz strefa euro nie jest statyczna – zgodnie z Traktatem, wszystkie państwa członkowskie UE muszą przystąpić do strefy euro z chwilą spełnienia niezbędnych warunków, poza Danią i Wielką Brytanią, które wynegocjowały klauzulę opt-out umożliwiającą im pozostanie poza strefą euro.

Prawdopodobnie również Szwecja przystąpi w przyszłości do strefy euro, lecz na razie nie spełnia jeszcze odpowiednich warunków.

Postępujące rozszerzenie, postępująca integracja

Progressive enlargement, progressive integration

Kraj, który pragnie dołączyć do Unii, musi dostosować wiele aspektów społecznych, ekonomicznych i politycznych do standardów obowiązujących w UE. Dostosowanie to ma zagwarantować, że dany kraj będzie mógł z powodzeniem działać w obrębie unijnego jednolitego rynku towarów, usług, kapitału i pracy. Przystąpienie stanowi zatem procesem integracji.

Przyjęcie euro i przystąpienie do strefy euro stanowi bardziej zaawansowany etap integracji – etap znacznie bardziej intensywnej integracji gospodarczej z pozostałymi państwami członkowskimi strefy euro. Przyjęcie euro wymaga również długich przygotowań; w szczególności niezbędna jest konwergencja gospodarcza i prawna.

Przygotowania

Zanim państwo członkowskie będzie mogło przyjąć euro, musi spełnić pewne kryteria gospodarcze i prawne. „Kryteria konwergencji" gospodarczej służą zapewnieniu, że dane państwo członkowskie jest dobrze przygotowane do przyjęcia jednej waluty i do włączenia się w system walutowy strefy euro. Konwergencja prawna wymaga, aby prawodawstwo krajowe , w szczególności przepisy dotyczące narodowego banku centralnego oraz kwestii walutowych, było zgodne z Traktatem.

Zastąpienie krajowej waluty walutą euro jest ważną operacją, która wymaga wielu praktycznych przygotowań, na przykład w zakresie zagwarantowania, że krajowa waluta zostanie szybko wycofana, że ceny towarów będą poprawnie przeliczane i podawane do wiadomości oraz że obywatele będą prawidłowo informowani. Wszystkie te przygotowania opierają się na konkretnym „scenariuszu wymiany waluty krajowej na euro” przyjmowanym przez kraj mający przystąpić do strefy euro. Doświadczenia zdobyte podczas wprowadzania euro po raz pierwszy służą dziś krajom kandydującym do strefy euro. Również Komisja Europejska udziela dużo pomocy i porad krajom mającym przystąpić do strefy euro.

Mechanizm kursu wymiany walut (ERM II)

Niektóre kraje nienależące do strefy euro są już członkami mechanizmu kursu wymiany walut (ERM II). ERM II jest systemem służącym do zapobiegania nadmiernym wahaniom kursów walut pomiędzy walutami krajów kandydujących a euro, które mogłyby zakłócić stabilność gospodarczą w obrębie jednolitego rynku. Uczestnictwo w ERM II jest dobrowolne, lecz jest ono także jednym z „kryteriów konwergencji" – kraje kandydujące do strefy euro muszą w nim uczestniczyć, bez poważnych napięć, przez co najmniej dwa lata przed przyjęciem euro.