Navigation path

Homepage
Wat houdt het concurrentiebeleid in?
Waarom is concurrentie belangrijk voor de consument?
Hoe voert de Commissie het concurrentiebeleid uit?
EU-instellingen en concurrentiebeleid
Contactgegevens

Inspelen op de wensen van de consument

Overheidsssteun voor de industrie (staatssteun)

Soms krijgt een sector of bedrijf steun van de overheid. Daardoor wordt de betrokken sector of het bedrijf in kwestie bevoordeeld ten opzichte van sectoren of bedrijven in andere EU-landen. En dat verstoort dus de concurrentie- en handelsverhoudingen.

De Commissie moet erop toezien dat dit niet gebeurt. De overheid mag alleen steun verlenen als dit werkelijk een breder algemeen belang dient, m.a.w. als de hele samenleving of economie ervan profiteert.

Meer informatie over de rol van de Commissie bij de toepassing van de EU-regels voor staatssteun vindt u in artikel 108 van het Verdrag betreffende de werking van de EU.


Welke steun is dan wel toegestaan?

Daarvoor moet de Commissie eerst een antwoord geven op de volgende vragen:

  • Hebben overheidsinstanties steun verleend, bijvoorbeeld in de vorm van subsidies, rente- of belastingverlaging, garanties, overheidsparticipatie in een bedrijf of levering van goederen en diensten tegen gunstigere voorwaarden?
  • Heeft deze steun gevolgen voor de handel tussen EU-landen (alleen als de steun meer dan 200.000 euro in drie jaar bedraagt)?
  • Is de steun selectief, d.w.z worden bepaalde bedrijven, bedrijfstakken of regio's bevoordeeld? Algemene belastingvoordelen en werkgelegenheidsmaatregelen zijn bijvoorbeeld niet selectief omdat zij voor iedereen gelden.
  • Is er concurrentievervalsing opgetreden of kan die nog optreden?

Zo ja, dan mag de Commissie geen toestemming geven voor de steun, tenzij aangetoond wordt dat deze steun in overeenstemming is met de uitgangspunten van de gemeenschappelijke markt.

Voorbeelden

Toegestaan (in het algemeen belang van de EU) zijn steun voor achtergestelde regio's, kleine en middelgrote bedrijven, onderzoek of ontwikkeling, milieubescherming, opleiding, werkgelegenheid of cultuur

Niet toegestaan zijn algemene investeringssteun voor grote bedrijven buiten de aangewezen achtergestelde regio's, uitvoersubsidies en steun ter dekking van de exploitatiekosten van bedrijven (bedrijfssteun)

Als een bedrijf in drie jaar niet meer dan 200.000 euro krijgt, wordt dit niet als staatssteun beschouwd omdat het geen gevolgen kan hebben voor de handel tussen EU-landen. Bovendien kan de Commissie zich daardoor op de belangrijke gevallen concentreren.


Toezicht op staatssteun

De overheden moeten de Europese Commissie vooraf informeren over plannen om subsidie of een andere vorm van steun te verlenen.

Van alle aangemelde gevallen van steun keurt de Commissie ongeveer 85% na een onderzoek goed.

In twijfelgevallen wordt er een formeel onderzoek gestart. De Commissie maakt dit bekend in het Publicatieblad van de EU en in het register van staatssteunbesluiten op internet. Belanghebbenden krijgen de gelegenheid opmerkingen te maken, zodat de Commissie alle aspecten in haar eindoordeel kan laten meewegen.

De Commissie onderzoekt ook gevallen van steun waarvan zij niet officieel in kennis is gesteld ("onrechtmatige steun"), maar waarvan zij weet heeft dankzij eigen onderzoek, klachten van bedrijven of privépersonen, of de media. Als deze steun volgens de Commissie in strijd is met het EU-recht en de eerlijke concurrentie, geeft zij de autoriteiten opdracht een einde te maken aan de steun en al verleende steun terug te vorderen.


Statistieken

Het scorebord voor staatssteun van de Commissie verschaft statistische informatie over de omvang en aard van de door elk EU-land verleende steun.

Uit deze informatie blijkt dat de steun vroeger vooral naar afzonderlijke bedrijven of bedrijfstakken ging, maar nu naar activiteiten die in het gemeenschappelijk belang van de EU zijn. Dit moet de concurrentiepositie van Europa op de wereldmarkt helpen verbeteren.


Financiële crisis – Wat doet de Commissie eraan?

De Commissie probeert te voorkomen dat nationale crisismaatregelen de concurrentie in de weg staan en ervoor te zorgen dat ze juist het bredere Europese belang dienen.

De regels voor staatssteun moeten overheden ervan weerhouden elkaar de loef af te steken in een kostbare race om hun eigen bedrijven te subsidiëren, waardoor andere, gezonde bedrijven benadeeld worden.

Tijdelijke subsidies voor banken

De Commissie begrijpt dat overheden de problemen in de financiële sector moeten oplossen en heeft daarom tijdelijke regels voor de steun aan banken vastgesteld.

Deze regels laten niet toe dat banken overheidssteun krijgen zonder zelf maatregelen te treffen om hun problemen op te lossen.

Tijdelijke regels voor andere bedrijven

Om de overheden van de EU-landen extra armslag te geven om de gevolgen van de kredietcrisis te lijf te gaan, heeft de Commissie tijdelijke regels vastgesteld, die tot eind 2010 geldig zijn. Op grond daarvan kunnen bijvoorbeeld de volgende maatregelen worden genomen:

  • Bedrijfssteun met een maximum van 500.000 euro is toegestaan.
  • De staat mag een garantie geven op leningen met een lagere premie.
  • Er mogen gesubsidieerde leningen worden verstrekt (met name voor milieuvriendelijke producten).

Zie ook de EU-wetgeving over staatssteun

Meer over de EU-staatssteunregels


  
vorige terug volgende