Navigation path

Strona główna
Czym jest polityka konkurencji?
Dlaczego polityka konkurencji jest ważna dla konsumentów?
Jak Komisja stosuje politykę konkurencji?
Instytucje UE a polityka konkurencji
Kontakt

Informacje dla konsumentów

Porozumienia antykonkurencyjne

Przedsiębiorstwa mogą zakłócać konkurencję przez współpracę z konkurentami, ustalanie cen lub podział rynku w taki sposób, aby każdy z konkurentów miał monopol na części rynku. Porozumienia antykonkurencyjne mogą być jawne lub tajne (np. kartele). Mogą być sporządzone na piśmie (w formie „umowy między przedsiębiorstwami” lub w formie decyzji lub regulaminów stowarzyszeń zawodowych) lub mieć postać mniej formalnych ustaleń.

Dlaczego kartele są złe i jak je rozpoznać?

Przedsiębiorstwa zrzeszone w kartelach, które kontrolują ceny lub dokonują podziału rynku, są chronione przed presją konkurencji zmuszającą do wprowadzania nowych produktów, podwyższania jakości i utrzymywania niskich cen. W efekcie konsumenci płacą więcej za gorszą jakość.

Zgodnie z unijnym prawem konkurencji kartele są nielegalne, a na przedsiębiorstwa, które biorą w nich udział, Komisja nakłada wysokie kary. Ponieważ kartele są nielegalne, są one na ogół starannie ukrywane i trudno jest zdobyć dowody na ich istnienie.

„Polityka łagodzenia kar” Komisji zachęca przedsiębiorstwa do przekazywania jej wewnętrznych dowodów istnienia karteli. Pierwsze przedsiębiorstwo kartelu, które tak uczyni, nie musi płacić grzywny. Polityka ta przyniosła ogromne sukcesy w walce z kartelami.


Przedsiębiorstwa zawierają umowy codziennie – czy wszystkie są nielegalne?

Umowy są niemal zawsze nielegalne, jeżeli ich strony postanawiają:

  • uzgodnić ceny
  • ograniczyć produkcję
  • dokonać podziału rynku lub klientów
  • ustalić ceny odsprzedaży (między producentem a dystrybutorami).

Umowa może być jednak dozwolona, jeżeli:

  • niesie ze sobą więcej skutków pozytywnych niż negatywnych
  • nie została zawarta pomiędzy konkurentami
  • została zawarta między przedsiębiorstwami, których wspólny udział w rynku jest niewielki
  • jest konieczna do ulepszania jakości produktów lub usług, do opracowywania nowych produktów lub tworzenia nowych, lepszych sposobów udostępniania produktów klientom.

Przykłady:

Porozumienia o badaniach i rozwoju oraz porozumienia o transferze technologii są często zgodne z prawem konkurencji, ponieważ niektóre nowe produkty wymagają badań, które byłyby zbyt kosztowne dla jednego przedsiębiorstwa. Porozumienia o wspólnej produkcji, zakupie lub sprzedaży, czy też o standaryzacji, mogą być również zgodne z prawem.

Porozumienia dystrybucyjne mogą być nielegalne na przykład wtedy, gdy producenci zmuszają detalistów do dekorowania sklepu lub szkolenia pracowników w określony sposób. Mogą być jednak dozwolone, jeżeli ich celem jest zapewnienie odpowiednich warunków przechowywania lub sprzedaży produktów, udzielania klientom zindywidualizowanych porad lub uniemożliwienie dystrybutorowi korzystania z działań promocyjnych konkurenta. Każdy przypadek wymaga indywidualnej oceny z uzwględnieniem pozycji rynkowej zaangażowanych przedsiębiorstw i kwot.


  
wróć dalej