Servizz tad-dokumenti - Litwanja

	LISTA TAL- KONTENUT
1.	Xi jfisser it-terminu legali “notifika tad-dokumenti” f’termini prattiċi? Għaliex hemm regoli speċifiċi dwar in-“notifika tad-dokumenti”?
2.	Liema dokumenti iridu jiġu nnotifikati formalment?
3.	Min huwa responsabbli għan-notifika ta’ dokument?
4.	Kif jiġi nnotifikat id-dokument?
5.	X’jiġri meta n-notifika lid-destinatarju nnifsu ma tkunx tista’ ssir (eż. għax ma jkunx id-dar)?
6.	Hemm xi prova bil-miktub li d-dokument kien innotifikat?
7.	X’jiġri jekk xi ħaġa tmur ħażin u n-notifika ssir bi ksur tal-liġi (eż. d-dokument ikun innotifikat lil persuna terza)?
8.	Irrid inħallas għan-notifika ta’ dokument, u jekk iva, kemm?

1. Xi jfisser it-terminu legali “notifika tad-dokumenti” f’termini prattiċi?
Għaliex hemm regoli speċifiċi dwar in-“notifika tad-dokumenti”?

In-notifika tad-dokumenti hija azzjoni proċedurali eżekwita u kkonfermata bil-mod u l-forma stabbiliti bil-liġi, fejn il-qorti toffri lid-destinatarju li jsir jaf il-kontenut tad-dokument innotifikat.

Jeżistu regoli speċifiċi dwar in-notifika tad-dokumenti biex jiġi żgurat li persuna tirċievi d-dokument u t-tagħrif, u jiġi ggarantit li d-dritt li persuna tiddefendi l-interess tagħha fil-proċess.

2. Liema dokumenti iridu jiġu nnotifikati formalment?

Skond l-Artikolu 117 (1) tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili tar-Repubblika tal-Litwanja (approvat bl-Att Nru IX-743, 28 ta’ Frar 2002 (Gazzetta Uff., Nru 36-1340, 2002,) id-dokumenti tal-qorti jridu jiġu nnotifikati. Hemm żewġ kategoriji tad-dokumenti tal-qorti:

id-dokumenti tal-qorti tal-partijiet fil-kawża – it-talbiet, il-kontrotalbiet, it-tweġibiet għat-talbiet, it-tweġibiet għall-kontrotalbiet, id-duplicatio (it-tweġiba tal-parti attrċi għar-risposta ppreżentata mill-parti konvenuta), it-triplicatio (ir-risposta tal-parti konvenuta għal duplicatio), l-appelli separati, l-appelli mid-deċiżjonijiet, l-appelli tal-kassazzjoni u r-risposti għalihom u dokumenti oħra, fejn jiġu ppreżentati l-petizzjonijiet, it-talbiet, ir-repliki u l-ispjegazzzjonijiet tagħhom matul il-proċedura bil-miktub (L-Artikolu 110 tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili);
id-dokumenti tal-qorti nnifisha (id-deċiżjonijiet, l-ordnijiet, id-digrieti, ir-riżoluzzjonijiet, il-verbali tas-seduti tal-qorti, it-taħrikiet, u l-avviżi) – kwalunkwa dokumneti maħruġa mill-qorti matul il-proċedura (L-Artikolu 116 tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili).

3. Min huwa responsabbli għan-notifika ta’ dokument?

Ġeneralment, il-qorti hija responsabbli għan-notifika tad-dokumenti. Imma meta d-dokumenti jiġu nnotifikati bil-posta rreġistrata, permezz tal-marixxalli, kurjers, parti fil-kawżi, avukat u eċċ. – persuna, min qed jeżekwixxi n-notifika ikun responsabbli wkoll.

Fuq

4. Kif jiġi nnotifikat id-dokument?

Il-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili jistabbilixxi l-metodi li ġejjin għan-notifika tad-dokumenti tal-qorti:

direttament lid-desinatarju fil-qorti b’firma tal-konferma tal-konsenja (L-Artikolu 127);
bil-posta rreġistrata, permezz tal-marixxalli, kurjers, u f’ċerti każijiet – bit-tagħmir tat-terminals tat-telekomunikazzjoni (L-Artikolu 117 (1) tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili tar-Repubblika tal-Litwanja);
jekk parti fil-kawża tagħti l-kunsens tagħha, il-qorti tista’ toħorġilha dokument tal-qorti stess biex twasslu lid-destinatarju (L-Artikolu 117(2));
F’każijiet fejn parti jew persuna terza imexxu l-kawża permezz ta’ rappreżentant, id-dokumenti proċedurali rilevanti għall-każ jiġu nnotifikati biss lir-rappreżentati (L-Artikolu 118);
Fejn iż-żewġ partijiet fil-kawża jkunu rrappreżentati minn rappreżentant legali jew parti tgħaddi d-dokument proċedurali rilevanti għall-każ direttament lir-rappreżentatnt legali tal-parti l-oħra (L-Artikolu 119);
Fil-każ tal-kompliċità proċedurali, fejn ma jkun inħatar l-ebda rappreżentant komuni għal dawk kompliċi, il-qorti għandha d-dritt li tipproponi lil dawk kompliċi accomplices li għandhom jaħtru lil wieħed mill-kompliċi jew lil xi entità oħra bħala persuna awtorizzata tirċievi d-dokumenti proċedurali rilevanti għall-każ (L-Artikolu 120).

Jekk parti fil-kawża tkun persuna naturali, id-dokumenti tal-qorti għandhom jiġu kkonsenjati lilha personalment jew lir-rappreżentant tagħha jekk din ma tkunx kompetenti ċivilment skond il-liġi, filwaqt li d-dokumenti tal-qorti indirizzati lil persuna legali għandhom jiġu kkonsenjati lill-kap ta’ din il-persuna legali, l-entitatjiet tat-tmexxija tagħha, jew impjegat ta’ l-uffiċċju segretarjali tagħha (L-Artikolu 123 tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili). Dokumenti tal-Qorti indirizzati lil organizzazzjonijiet paramilitari għandhom jiġu kkonsenjati lilll-kmandant jew l-uffiċjal ta’ l-għassa ta’ l-organizzazzjoni xierqa jew l-unità tagħha (L-Artikolu 125 tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili), u dawk indirizzati lil persuni li jkun qed jiskontaw sentenza ta’ priġunerija – permezz ta’ l-amministrazzjoni ta’ l-istituzzjoni xierqa ta’ kustodja (L-Artikolu 126 tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili).

Fuq

5. X’jiġri meta n-notifika lid-destinatarju nnifsu ma tkunx tista’ ssir (eż. għax ma jkunx id-dar)?

Jekk il-persuna inkarigata biex twassal id-dokument ma ssibx lid-destinatarju fil-post fejn jgħix jew jaħdem, id-dokument għandu jiġi kkonsenjat lil xi membru ieħor adult tal-familja li jgħix miegħu ħlief f’każijiet fejn il-membri tal-familja ikollhom interess legali kontra xulxin fl-aħħar tal-każ u jekk ma jkun hemm l-ebda membru ieħor adult tal-familja li jgħix miegħu, lill-amministrazzjoni tad-dar (assoċjazzjoni tas-sidien), organizzazzjoni għall-manutenzjoni ta’ l-appartament, persuna anzjana tax-xaqliba, jew lill-amministrazzjoni tal-post tax-xogħol tad-destinatarju ( L-Artikolu 123 (3) tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili).

Jekk il-persuna inkarigata biex twassal id-dokument ma ssibx lid-destinatarju fil-post ta’ l-uffiċċju rreġistrat tal-persuna legali jew post ieħor indikat mill-persuna legali, id-dokument tal-qorti għandu jiġi kkonsenjat lil kwalunkwa impjegat tal-persuna legali li jkun fil-post tal-konsenja, jew jekk ma jkunx jista’ jsir dan, id-dokumenti tal-qorti għandhom jiġu nnotifikati lill-kap ta’ l-amministrazzjoni li jidher fuq ir-reġistru tal-persuni legali jew lill-membri ta’ l-entità tat-tmexxija, bħala persuni naturali, jew lil-membri adulti tal-familji tagħhom (L-Artikolu 126 (4) tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili).

Jekk trid tiġi kkonsenjata kopja tat-talba jew dokumenti oħra tal-qorti, li joħolqu l-ħtieġa ta’ difiża tad-drittijiet tal-parti, u ma jkunux mgħrufa la l-post fejn tgħix u lanqas dawk fejn taħdem din ill-parti u li m’għandhiex entità tirrapreżentaha, id-dokumenti msemmija hawn fuq jistgħu jiġu nnotifikati, sakemm jiġi skopert il-post fejn tgħix jew il-post fejn taħdem din il-persuna jew jidħol rappreżentant tagħha fil-proċedura, lil kuratur, li għandu jinħatar mill-qorti odjerna fuq talba tal-parti interessata (L-Artikolu 129 tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili).

Fuq

Jekk il-post fejn jgħix u dak fejn jaħdem id-destinatarju ma jkunux magħrufa u jekk ikun impossibbli li jinħatar kuratur jew meta jkun hemm aktar minn 10 kopartijiet fil-kawża u ma jkun hemm l-ebda possibbiltà li d-dokumenti tal-qorti jiġu nnotifikati bil-proċedura msemmija aktar ’il fuq fil-każ ta’ kompliċità proċedurali, jew jekk ma jkun hemm l-ebda possibbiltà li d-dokumenti tal-qorti jiġu nnotifikati lil persuna legali bil-proċedura msemmija aktar ’il fuq, il-qorti tista’ tikkonsenja d-dokumenti tagħha b’avviż pubbliku fl-istampa. B’dan il-mod, kopja tat-talba tista’ tiġi nnotifikata lill-parti konvenuta u t-taħrikiet u l-avviżi jew dokumenti oħra tal-qorti jistgħu jiġu nnotifikati lill-partijiet fil-kawża (L-Artikolu 130 (1,2) tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili).

F’każijiet eċċezzjonali, wara li jitqiesu ċ-ċirkustanzi tal-każ, jekk ma jkunx magħruf fejn tinsab il-parti konvenuta, il-qorti tista’ tippubblika tiftixa għall-parti konvenuta permezz tal-pulizija jekk il-parti attriċi tipprova li din tkun ħadet kull miżura biex tistabbilixxi l-post fejn tgħix il-persuna konvenuta (L-Artikolu 132 tal-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili).

6. Hemm xi prova bil-miktub li d-dokument kien innotifikat?

Għandhom jiġu ppreżentati taħrika u kopja tat-talba (rikors, appell, tweġiba għal talba ppreżentata, jew duplicatio) lid-destinatarju u għandha tittieħed firma ta’ konferma tal-konsenja. Meta l-posta, il-kurjer tal-qorti, il-marixxall, jew parti fil-kawża tinnotifika taħrika jew kopja ta’ talba, id-destinatarju għandu jiffirma riċevuta tal-formola stabbilita mill-Ministru tal-Ġustizzja, u d-destinatarju għandu jżomm parti minn din il-formola filwaqt li n-nofs l-ieħor iffirmat u bid-data tan-notifika indikata għandu jintbagħat lura l-qorti. Meta taħrika jew kopja tat-talba ma jiġux innotifikati lid-destinatarju nnifsu, il-persuna li taċċettaha għandha tniżżel isimha sħiħ fuq ir-riċevuta kif ukoll ir-relazzjoni tiegħu mad-destinatarju jew il-pożizzjoni tiegħu f’xogħlu f’dak iż-żmien. Jekk it-taħrika jew kopja tat-talba jiġu nnotifikati permezz ta’ terminal tat-telekommunikazzjoni, in-notifika għandha tiġi kkonfermata bil-proċedura stabbilita bil-liġijiet jew atti oħra legali. Id-dokumenti tal-qorti jistgħu jiġu nnotifikati permezz ta’ terminal tat-telekomunikazzjoni bil-kunsens ta’ parti fil-kawża.

Fuq

Meta persuna tirrifjuta d-dokumenti tal-qorti jew tirrifjuta li tiffirma r-riċevuta tal-konsenja, dan għandu jitqies bħallikieku n-notifika saret kif għandu jkun għajr f’każijiet fejn dawn ikunu ġew innotifikati minn parti fil-kawża. Il-persuna inkarigata biex tinnotifikahom għandha tniżżel nota dwar ir-rifjut tat-taħrika jew tal-kopja tat-talba u r-raġuni għar-rifjut. Meta d-dokumenti tal-qorti jiġu nnotifikati permezz ta’ terminal tat-telekomunikazzjoni, għandu jitqies li l-persuna irrifjutat id-dokumenti tal-qorti jekk fi żmien tlett ijiem min-notifika jibqa’ ma jiffirmax ir-riċevuta tal-formola stabbilita b’firma elettronika jew jibqa’ ma jikkonfermax taħt forma oħra li ġie nnotifikat bid-dokumenti.

L-avviżi u d-dokumenti l-oħra tal-qorti għandhom jiġu nnotifikati lid-destinatarju bil-mezzi u l-proċedura stabbiliti fil-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili bla ma trid tintbagħat riċevuta l-qorti. Il-ħaddiema tal-posta, marixxalli, jew kurjers għandhom iniżżlu nota tal-konsenja ta’ l-avviż jew dokument ieħor tal-qorti lid-destinatarju f’kotba xierqa, fejn jindikaw id-destinatarju, id-data tal-konsenja tad-dokument tal-qorti, il-persuna li aċċettat id-dokument tal-qorti u r-relazzjoni tiegħu mad-destinatarju jew il-pożizzjoni tiegħu f’xogħlu dak iż-żmien, jekk ma tkunx ikkonsenjata lid-destinatarju nnifsu.

7. X’jiġri jekk xi ħaġa tmur ħażin u n-notifika ssir bi ksur tal-liġi (eż. d-dokument ikun innotifikat lil persuna terza)?

Meta n-notifika tad-dokumenti issir bi ksur tal-liġi, din ma tkunx korretta u din jitqies li d-dokumenti ma ġewx innotifikati. Il-parti fil-kawża, li ma kienetx innotifikata bil-ħin u l-post tas-smigħ, tista’ sejjes l-appell tagħha biex id-deċiżjoni titreġġa’ lura fuq dawn iċ-ċirkustanzi u dan il-każ għandu jingħata għarfien bħala bażi assoluta għall-invalidità tad-deċiżjoni (L-Artikolu 329(3) il-Kodiċi tal-Proċedura Ċivili ).

Fuq

8. Irrid inħallas għan-notifika ta’ dokument, u jekk iva, kemm?

Skond id-diżpożizzjonijiet tal-Proċedura tal-Ħlas u l-Ammonti ta’ l-Ispejjeż marbuta man-Notifika tad-Dokumenti tal-Qorti f’Każijiet Ċivili in Civil Case (approvati bl-Ordni Nru 343/388 tal-Ministru tal-Ġustizzja u l-Ministru tal-Finanzi tar-Repubblika tal-Litwanja tas-06/12/2002), meta d-dokumenti tal-qorti jiġu nnotifikati bil-posta rreġġistrata, permezz ta’ marixxall jew kurjer, l-ispejjeż jiġu koperti mill-fondi tal-qort, għajr f’każ fejn parti fil-każ tkun qed titlob metodu partikulari ta’ notifika tad-dokumenti. Għalhekk l-ispejjeż ta’ din il-proċedura jridu jiġu koperti minn din il-parti f’dan il-każ u jekk id-dokumenti tal-qorti ġew innotifikati minnha jew b’avviż pubbliku fl-istampa. Meta d-dokumenti tal-qorti jkunu ġew innotifikati permezz tar-tappreżentant legali, l-ispejjeż jiġu koperti kif jiftiehmu r-rappreżentant legali u l-klijent tiegħu.

Il-persuni li jipprovdu notifiki bil-posta, bil-kurjer u fl-istampa jistabbilixxu t-tariffi tagħhom ta’ l-ispejjeż. L-ispejjeż ta’ messaġġier tal-qorti għan-notifika tad-dokumenti permezz ta’ marixxall huma stipulati fil-Para Nru 2 14 tat-tabella fl-Istruzzjoni għall-Eżekuzzjoni tad-Deċiżjonijiet (approvata bl-Ordni Nru 432 tal-Ministru tal-Ġustizzja tar-Repubblika tal-Litwanja tal-31/12/2002) u jammontaw għal 30 Lt.

L-ispejjeż marbuta man-Notifika tad-Dokumenti huma inklużi fl-ispejjeż marbuta mas-smigħ tal-każ. Dawn l-ispejjeż, li tagħmel il-parti, li tikseb deċiżjoni favorevoli, għandhom jinqatgħu mill-qorti kontra l-kontroparti anki jekk din ta’ l-aħħar tinħeles mill-ħlas ta’ l-ispejjeż tal-litigazzjoni u dawn jitħallsu mill-fondi ta’ l-istat.