Europese Commissie > EJN > Betekening en kennisgeving van stukken > Italië

Laatste aanpassing: 15-01-2009
Printversie Voeg toe aan favorieten

Betekening en kennisgeving van stukken - Italië

EJN logo

Deze pagina is vervallen. De pagina wordt bijgewerkt en verplaatst naar het Europees e-justitieportaal.


 

INHOUDSOPGAVE

1. Wat is de praktische betekenis van de termen „betekening” en „kennisgeving”? Waarom bestaat er een specifieke regeling voor de betekening en de kennisgeving van stukken? 1.
2. Welke stukken behoeven betekening of kennisgeving? 2.
3. Wie is verantwoordelijk voor de betekening of kennisgeving van een stuk? 3.
4. Hoe verloopt een betekening of kennisgeving in de praktijk? 4.
5. Wat indien het uitzonderlijk niet mogelijk is om de betekening of kennisgeving aan de geadresseerde zelf te doen (bijvoorbeeld omdat hij niet thuis is)? 5.
6. Is er een schriftelijk bewijs dat de betekening of kennisgeving is verricht? 6.
7. Wat zijn de gevolgen als er iets misloopt en de geadresseerde het stuk niet ontvangt of als bij de betekening of kennisgeving de wet geschonden wordt? 7.
8. Moet er betaald worden voor de betekening of kennisgeving en zo ja, hoeveel? 8.

 

1. Wat is de praktische betekenis van de termen „betekening” en „kennisgeving”? Waarom bestaat er een specifieke regeling voor de betekening en de kennisgeving van stukken?

De kennisgeving (comunicazione) (artikel 136 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering) is een handeling waarbij de griffie de partijen of andere bij de procedure betrokken personen (openbaar ministerie, deskundigen en andere hulporganen, getuigen) mededeelt dat bepaalde, voor de procedure relevante feiten gecontroleerd zijn.

De kennisgeving heeft derhalve informatieverstrekking tot doel en heeft geen effect op de termijnen in de procedure, behalve in enkele uitzonderlijke, bij de wet geregelde gevallen (zo doet de kennisgeving van een vonnis de termijn voor de regeling van een bevoegdheidsgeschil lopen).

De betekening (notificazione) is een handeling waarbij een gerechtsdeurwaarder (ufficiale giudiziario) op verzoek van een partij, het openbaar ministerie of de griffie aan een geadresseerde in persoon een stuk ter kennis brengt door een gewaarmerkt afschrift af te geven. Bedoeling is dat de geadresseerde van het stuk op de hoogte wordt gebracht.

Omdat er verschillende doelstellingen worden nagestreefd, bestaan er specifieke procedures voor kennisgeving en betekening (zie de artikelen 136 tot en met 151 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering).

2. Welke stukken behoeven betekening of kennisgeving?

Tot kennisgeving wordt overgegaan in de bij de wet geregelde gevallen of indien de rechtbank het beveelt (zo volstaat krachtens artikel 176 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering kennisgeving voor beschikkingen die de rechter in raadkamer heeft geveld en krachtens artikel 181 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering volstaat kennisgeving voor beschikkingen waarbij een nieuwe verschijningsdatum wordt vastgesteld indien een van de partijen niet is verschenen).

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Tot betekening wordt overgegaan in de bij de wet geregelde gevallen met de bedoeling bepaalde procedurele gevolgen teweeg te brengen. Het kan gaan om gerechtelijke stukken (bijvoorbeeld vonnissen met de bedoeling de termijn voor beroep te doen lopen), stukken van de griffie (berichten van de griffie), stukken die van een partij uitgaan (bijvoorbeeld dagvaardingen) en stukken van het openbaar ministerie (bijvoorbeeld beroepschriften).

3. Wie is verantwoordelijk voor de betekening of kennisgeving van een stuk?

Tot kennisgeving kan alleen de griffie overgaan.

De betekening wordt verricht door een gerechtsdeurwaarder volgens een precieze territoriale bevoegdheidsafbakening (zie wet 1959/1229).

Bij wet 1994/53 is de bevoegdheid voor het verrichten van betekeningen, die tot dan toe uitsluitend aan de gerechtsdeurwaarders was toegekend, ook aan advocaten toegekend voor alle stukken in burgerlijke, administratieve en buitengerechtelijke zaken.

Te dien einde moet een advocaat bij de orde van advocaten zijn ingeschreven, moet hij beschikken over een volmacht en een vergunning van de raad van de orde waarbij hij ingeschreven is en moet hij voor de betrokken periode geregistreerd zijn.

Een advocaat kan betekeningen verrichten door een door de raad van de orde gewaarmerkt stuk aan de geadresseerde in persoon af te geven, voorzover die geadresseerde ook een advocaat is bij wie woonplaats is gekozen en die bij dezelfde orde is ingeschreven als de advocaat die de betekening verricht.

Betekening kan ook per post worden verricht (wat de meest gebruikte vorm is) overeenkomstig de in wet 1982/890 vastgestelde modaliteiten, tenzij de gerechtelijke autoriteit beslist heeft dat de betekening aan de geadresseerde in persoon moet worden verricht.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

4. Hoe verloopt een betekening of kennisgeving in de praktijk?

De kennisgeving wordt verricht door middel van een bericht van de griffie (biglietto di cancelleria), dat uit twee delen bestaat. Het ene deel wordt aan de geadresseerde afgegeven, het andere wordt door de griffie in het dossier bewaard.

De wet voorziet in twee manieren om het bericht te bezorgen: het kan worden afgegeven aan de geadresseerde in persoon, die de ontvangst bevestigt, of het kan door een gerechtsdeurwaarder worden bezorgd. In dit laatste geval wordt de kennisgeving hetzij aan de geadresseerde in persoon, hetzij per post verricht.

Bij de recente wet 2005/80 (die wetsdecreet 2005/35 van 14 maart 2005 in wet heeft omgezet) zijn enkele bepalingen van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering (artikelen 133, 134 en 176) gewijzigd in die zin dat de griffie de partijen voortaan per telefax of per elektronische post kennis kan geven van neerleggingen, van vonnissen, van alle beschikkingen van de rechtbank buiten de formele hoorzittingen en van alle beschikkingen van de onderzoeksrechters, voorzover de regelgeving inzake de ondertekening, verzending en ontvangst van stukken aan de hand van computer- of telecommunicatietechnologieën (presidentieel decreet 2000/455 en de latere wijzigingen) wordt nageleefd. Te dien einde moet de advocaat in het eerste verweerschrift verklaren op welk faxnummer of e-mailadres hij de kennisgevingen wil ontvangen.

Bij presidentieel decreet 2001/123 is het gebruik van computer- en telecommunicatietechnologieën voor kennisgevingen (en betekeningen) van stukken in burgerlijke procedures geregeld.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Een betekening wordt verricht op verzoek van een partij, het openbaar ministerie of de griffie. Indien een partij wettelijk vertegenwoordigd is door een advocaat, moet het verzoek van die advocaat uitgaan.

Bij betekening wordt er altijd een gewaarmerkt afschrift van het originele stuk afgegeven. Er zijn twee manieren van betekening: 1) rechtstreekse afgifte aan de geadresseerde in persoon en 2) bezorging per post, tenzij de gerechtelijke autoriteit of de verzoekende partij heeft gevraagd dat het stuk aan de geadresseerde in persoon wordt afgegeven. In bijzondere gevallen kan de rechtbank een specifieke manier van betekening bevelen (bijvoorbeeld per telegram). Ook kan betekening door middel van openbare uithanging worden bevolen, ingeval meer gebruikelijke manieren van betekening moeilijk kunnen worden gebruikt vanwege het grote aantal geadresseerden.

De betekening door rechtstreekse afgifte aan de geadresseerde in persoon is mogelijk op alle in artikel 147 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering vermelde uren. De gerechtsdeurwaarder geeft de geadresseerde een gewaarmerkt afschrift van het originele stuk af en bevestigt dit op het origineel en het afschrift.

De betekening per post wordt verricht overeenkomstig wet 1982/890 door verzending van een aangetekend schrijven met ontvangstbevestiging.

Presidentieel decreet 2001/123 maakt het mogelijk de verschillende stappen in verband met betekening per elektronische post te verrichten (verzoek om betekening, verrichten van de betekening, terugzending aan de partij door de gerechtsdeurwaarder van het betekende stuk met elektronisch ondertekende ontvangstbevestiging), doch de gerechtsdeurwaarder mag er altijd voor kiezen om het stuk op de gewone manier te betekenen indien er zich bij de elektronische verzending problemen voordoen.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Het gebruik van telecommunicatietechnologieën voor de verzending van gerechtelijke stukken is toegelaten tussen de advocaten van dezelfde partij, op voorwaarde dat zij over een volmacht beschikken en voorts dat er aan de andere voorwaarden van wet 1993/183 is voldaan.

Vennootschappen. In zaken waarbij vennootschappen en financiële tussenpersonen, waaronder banken en kredietinstellingen, zijn betrokken, kunnen alle betekeningen en kennisgevingen niet alleen op de gewone manier overeenkomstig de artikelen 136 en volgende van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering worden verricht, doch ook:

  1. per fax;
  2. per elektronische post;
  3. via rechtstreekse uitwisseling tussen de advocaten tegen ontvangstbevestiging (die ook door medewerkers of bedienden van het advocatenkantoor mag zijn ondertekend).

De verzending van stukken per fax of per elektronische post moet plaatsvinden met naleving van de regelgeving inzake de ondertekening en verzending van stukken aan de hand van computer- of telecommunicatietechnologieën (zie wetgevend decreet 2004/5).

5. Wat indien het uitzonderlijk niet mogelijk is om de betekening of kennisgeving aan de geadresseerde zelf te doen (bijvoorbeeld omdat hij niet thuis is)?

A) Betekening door afgifte aan de geadresseerde in persoon
  1. De gerechtsdeurwaarder poogt om te beginnen om het stuk aan de geadresseerde in persoon af te geven. Hij begeeft zich naar het adres van de geadresseerde of, indien dit niet mogelijk is, naar de plaats waar hij de geadresseerde kan aantreffen, voorzover die plaats binnen zijn territoriale bevoegdheid valt. Krachtens artikel 138 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering staat de weigering om het stuk in ontvangst te nemen gelijk met betekening.
  2. Indien deze modaliteit niet mogelijk is, is afgifte als volgt mogelijk: a) in de gemeente waar de geadresseerde woont, in zijn huis, in zijn kantoor of in zijn winkel of bedrijf (in deze volgorde), waarbij het stuk mag worden afgegeven aan een familielid of een bediende, doch niet aan minderjarigen van jonger dan 14 jaar of personen die kennelijk handelingsonbekwaam zijn, b) zijn er geen familieleden of bedienden, dan mag het stuk worden afgegeven aan de conciërge van het huis, het kantoor of het bedrijf van de geadresseerde, c) is er geen conciërge, dan mag het worden afgegeven aan een buur die bereid is het stuk in ontvangst te nemen. De conciërge of de buur ondertekent een ontvangstbevestiging en de gerechtsdeurwaarder brengt de geadresseerde er per aangetekend schrijven van op de hoogte dat de betekening op die manier heeft plaatsgevonden (artikel 139 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering).
  3. Indien de geadresseerde onvindbaar is (of tijdelijk afwezig), indien hij handelingsonbekwaam is of indien de bovengenoemde personen weigeren het stuk in ontvangst te nemen, wordt de betekening volgens de volgende procedure verricht: a) op het gemeentehuis wordt een afschrift van het stuk afgegeven, b) aan de deur van het huis, het kantoor of het bedrijf van de geadresseerde wordt een bericht gehangen dat het stuk is afgegeven, c) aan de geadresseerde wordt een aangetekend schrijven met ontvangstbevestiging toegezonden waarin hem wordt gemeld dat er voor hem een stuk op het gemeentehuis is afgegeven (artikel 140 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering).
  4. Indien de verblijf- en de woonplaats van de geadresseerde onbekend zijn, wordt de betekening verricht door afgifte van een afschrift van het stuk bij het gemeentehuis van zijn laatste bekende verblijfplaats of, indien ook zijn laatste verblijfplaats onbekend is, bij het gemeentehuis van zijn geboorteplaats. Indien zijn geboorteplaats onbekend is, wordt een afschrift van het stuk aan het openbaar ministerie afgegeven (artikel 143 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering).
B) Betekening per post
  1. Wanneer de betekening per post wordt verricht, maakt de gerechtsdeurwaarder hiervan melding op het stuk en vermeldt hij tevens in welk postkantoor hij het stuk heeft verzonden. De postbode moet de zending aan de geadresseerde in persoon afgeven en de betekening wordt geacht te hebben plaatsgevonden ook al weigert de geadresseerde de zending in ontvangst te nemen.
  2. Bij tijdelijke afwezigheid van de geadresseerde wordt de zending overhandigd aan de in artikel 7 van wet 1982/890 genoemde personen.
  3. Indien deze personen afwezig of handelingsonbekwaam zijn of indien deze personen weigeren de zending in ontvangst te nemen, wordt de zending op het postkantoor afgegeven. De postbode laat een bericht achter op de inkomdeur of in de brievenbus van de woning van de geadresseerde. Ook wordt er aan de geadresseerde een aangetekend schrijven met ontvangstbevestiging toegezonden.

In verband hiermee heeft het Grondwettelijk Hof (corte costituzionale) bij arrest nr. 346 van 1998 artikel 8 van wet 1982/90 ongrondwettelijk verklaard, voorzover het bepaalde dat de zending na tien dagen na de afgifte aan de afzender moest worden teruggezonden en dat de betekening moest worden geacht op dat tijdstip te hebben plaatsgevonden.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Zodra in de procedure een advocaat optreedt, moeten alle kennisgevingen en betekeningen van gerechtelijke stukken ook aan hem worden gericht. Ook het vonnis moet aan de advocaat worden betekend, teneinde de korte termijn voor beroep te doen lopen (artikelen 170 en 285 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering).

Bijzondere vormen van betekening
  • De betekening in het buitenland wordt verricht op basis van internationale overeenkomsten. Indien er geen internationale overeenkomst is of indien die overeenkomst niet kan worden toegepast, wordt de betekening verricht overeenkomstig artikel 142 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering (verzending aan de geadresseerde per post en afgifte van een afschrift aan het openbaar ministerie voor verzending aan het ministerie van Buitenlandse Zaken voor afgifte aan de geadresseerde). Op de betekeningen en kennisgevingen van gerechtelijke en buitengerechtelijke stukken in de lidstaten van de EU (met uitzondering van Denemarken) is Verordening (EG) nr. 1348/2000 van toepassing.
  • Indien woonplaats is gekozen, kunnen stukken op dat adres worden betekend, tenzij de persoon die is aangewezen om stukken in ontvangst te nemen overlijdt, verhuist of niet langer die functie uitoefent. Deze vorm van betekening is verplicht indien de keuze van woonplaats in een overeenkomst is opgenomen en de partijen dit uitdrukkelijk hebben verklaard (artikel 141 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering).
  • Er bestaat een bijzondere regeling voor de betekenngen aan militairen in actieve dienst (artikel 146 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering).
  • Bij betekening aan rechtspersonen (bijvoorbeeld kapitaalvennootschappen) of collectieve lichamen die geen rechtspersoonlijkheid bezitten (personenvennootschappen en verenigingen) wordt het afschrift afgegeven aan de vertegenwoordiger of aan een van de andere in artikel 145 van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering genoemde personen, op de geregistreerde zetel of anders aan de natuurlijke persoon die in de oprichtingsakte als wettelijke vertegenwoordiger is aangewezen. De betekening wordt verricht op de gewone manieren die in de artikelen 138 en volgende van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering zijn uiteengezet.
  • De betekening aan de staatsadministraties wordt verricht via het kantoor van de advocaat van de staat in het rechtsgebied van de gerechtelijke autoriteit waarbij de zaak aanhangig is (artikel 11 van gecoördineerde tekst 1933/1611). Indien de administratie zich door een private advocaat of door een van haar ambtenaren laat vertegenwoordigen (bijvoorbeeld in bepaalde procedures voor de vrederechter), wordt het stuk betekend op de gewone manieren.

6. Is er een schriftelijk bewijs dat de betekening of kennisgeving is verricht?

Bij betekening door rechtstreekse afgifte bevestigt de gerechtsdeurwaarder dit feit op het origineel en het afschrift van het stuk en vermeldt hij hoe en waar de betekening werd verricht (persoon en hoedanigheid), het tijdstip waarop, desgevallend of geweigerd werd om het afschrift in ontvangst te nemen of het origineel te ondertekenen, welke opzoekingen werden verricht, de redenen waarom niet tot afgifte kon worden overgegaan en welke informatie bij de geadresseerde werd verzameld.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Bij betekening per post wordt het schriftelijk bewijs niet alleen door het verslag van de gerechtsdeurwaarder gevormd, maar ook door de ontvangstbevestiging waarop het postkantoor dat voor de afgifte heeft gezorgd, vermeldingen heeft aangebracht.

Het verslag van de gerechtsdeurwaarder is een authentieke akte die rechtskracht heeft totdat zou zijn bewezen dat bij de vermeldingen over de opzoekingen die werden verricht, de feiten die zich hebben voorgedaan in de aanwezigheid van de gerechtsdeurwaarder en de verklaringen die aan hem zijn afgelegd, valsheid in geschrifte is gepleegd. Het heeft rechtskracht totdat het bewijs van het tegendeel is geleverd aangaande andere omstandigheden die hij niet persoonlijk bevestigt (bijvoorbeeld de hoedanigheid van familielid of bediende van de persoon die het stuk in ontvangst neemt).

Bij betekening per elektronische post zendt de gerechtsdeurwaarder het betekende stuk via dezelfde weg terug, samen met een verslag dat hij elektronisch heeft ondertekend.

Bij kennisgevingen wordt het bewijs gevormd door de ontvangstbevestiging die door de geadresseerde is ondertekend of door het verslag van de gerechtsdeurwaarder, samen met de ontvangstbevestiging van het aangetekend schrijven indien de afgifte per post plaatsvond.

Bij kennisgevingen per elektronische post wordt het bewijs gevormd door de ontvangstbevestiging met elektronische handtekening.

7. Wat zijn de gevolgen als er iets misloopt en de geadresseerde het stuk niet ontvangt of als bij de betekening of kennisgeving de wet geschonden wordt?

De betekening sorteert rechtsgevolgen indien het afschrift correct is afgegeven (wettelijk vermoeden van ontvangst of kennisname). Of de geadresseerde daadwerkelijk kennis heeft genomen van de inhoud van het stuk op de een of andere manier of volgens de een of andere procedure is derhalve irrelevant.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Niet-bestaan - nietigheid

De betekening is onbestaand indien het stuk niet aan de geadresseerde is afgegeven of afgegeven is in een plaats of aan een persoon waarmee de geadresseerde geen banden heeft.

De betekening is nietig indien de wettelijke bepalingen inzake de persoon aan wie het afschrift moet worden afgegeven niet zijn nageleefd, indien het niet zeker is aan wie het stuk is afgegeven of op welke datum de afgifte heeft plaatsgevonden of indien de gerechtsdeurwaarder zijn bevoegdheid heeft overschreden.

Het onderscheid is belangrijk, omdat alleen de nietigheid van de betekening ongedaan kan worden gemaakt. Dit is niet mogelijk voor een betekening die om wettelijke of praktische redenen onbestaand is.

De nietigheid van de betekening kan ex tunc ongedaan worden gemaakt indien een nieuwe poging tot betekening succesvol verloopt of indien het nagestreefde doel inmiddels is bereikt. Indien bijvoorbeeld de geadresseerde op de hoorzitting verschijnt om zich te verweren, is de nietigheid van de betekening van de dagvaarding ongedaan gemaakt.

Ook een kennisgeving kan onbestaand of nietig zijn. In de rechtspraak is in dit verband verklaard dat er geen geldige kennisgeving is wanneer gerechtelijke stukken zijn medegedeeld met een bericht van de griffie dat niet in ontvangst is genomen door een persoon die daartoe is aangewezen door de advocaat van de partij.

Indien de griffie voor de kennisgeving van een bericht van de griffie een beroep doet op een gerechtsdeurwaarder, leidt de nietigheid van de betekening tot de nietigheid van de kennisgeving. Kennisgevingen kunnen geldig worden verricht op gelijkwaardige manieren, op voorwaarde dat zij daadwerkelijk van de griffie uitgaan en het zeker is dat het stuk aan de geadresseerde is afgegeven en wanneer dat is gebeurd.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

8. Moet er betaald worden voor de betekening of kennisgeving en zo ja, hoeveel?

De partij die om betekening verzoekt, moet de gerechtsdeurwaarder van tevoren de rechten, de vergoedingen voor de afgifte van de te betekenen stukken en de verzendingskosten betalen (gecoördineerde tekst 2002/115 betreffende de gerechtskosten).

De rechten worden volgens een wettelijk tarief berekend en hangen af van het aantal geadresseerden (vanaf 2,58 euro voor twee geadresseerden tot 12,39 euro voor nog eens zes geadresseerden).

De vergoedingen voor de afgifte worden volgens een wettelijk tarief berekend en hangen af van het aantal kilometers dat moet worden afgelegd. De tarieven zijn bescheiden (voor afstanden van meer dan 18 kilometer beloopt de vergoeding 3,06 euro, plus 0,65 euro voor elke 6 kilometer extra of deel van ten minste 3 kilometer). De rechten en vergoedingen voor de afgifte worden met de helft verhoogd voor dringende stukken die nog dezelfde dag of de volgende dag moeten worden afgegeven.

Indien door gerechtelijke autoriteiten om betekening is verzocht (openbaar ministerie of griffie) moet de partij die de procedure inleidt de rechten, de vergoedingen voor de afgifte en de verzendingskosten van tevoren betalen volgens een standaardtarief dat is opgenomen in bijlage 1 bij gecoördineerde tekst 2002/115 (2,46 euro voor alle zaken, behoudens in enkele uitzonderingsgevallen waarin het verschil echter slechts enkele euro's beloopt).

Voor de kennisgevingen die rechtstreeks door de griffie worden verricht door verzending van een bericht van de griffie aan de partij of zijn advocaat, zijn geen bijzondere kosten verschuldigd.

Indien de partij rechtsbijstand van de Staat geniet, worden de rechten en vergoedingen van de gerechtsdeurwaarder en alle verzendingskosten voor de betekeningen van tevoren door de schatkist betaald of de schatkist achteraf in rekening gebracht.

In arbeidszaken en zaken in verband met welzijn en sociale zekerheid geldt er een vrijstelling voor de kosten en rechten voor de handelingen van de gerechtsdeurwaarder (artikel 10 van wet 1973/533 en de artikelen 30 en 32 van gecoördineerde tekst 2002/115). Er geldt een soortgelijke vrijstelling in zaken in verband met de adoptie van minderjarigen (wet 1983/184).

« Betekening en kennisgeving van stukken - Algemene informatie | Italië - Algemene informatie »

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Laatste aanpassing: 15-01-2009

 
  • Gemeinscheftsrecht
  • Internationaal recht

  • België
  • Bulgarije
  • Tsjechië
  • Denemarken
  • Duitsland
  • Estland
  • Ierland
  • Griekenland
  • Spanje
  • Frankrijk
  • Italië
  • Cyprus
  • Letland
  • Litouwen
  • Luxemburg
  • Hongarije
  • Malta
  • Nederland
  • Oostenrijk
  • Polen
  • Portugal
  • Roemenië
  • Slovenië
  • Slowakije
  • Finland
  • Zweden
  • Verenigd Koninkrijk