Europese Commissie > EJN > Ouderlijke verantwoordelijkheid > Zweden

Laatste aanpassing: 23-10-2006
Printversie Voeg toe aan favorieten

Ouderlijke verantwoordelijkheid - Zweden

EJN logo

Deze pagina is vervallen. De pagina wordt bijgewerkt en verplaatst naar het Europees e-justitieportaal.


 

INHOUDSOPGAVE

1. Wat betekent de juridische uitdrukking "ouderlijke verantwoordelijkheid" in de praktijk? 1.
2. Wie heeft over het algemeen de ouderlijke verantwoordelijkheid voor een kind? 2.
3. Als de ouders de ouderlijke verantwoordelijkheid voor hun kinderen niet kunnen of willen uitoefenen, kan dan in hun plaats een andere persoon worden aangewezen? 3.
4. Hoe wordt de kwestie van de ouderlijke verantwoordelijkheid voor de toekomst geregeld wanneer de ouders hun huwelijk laten ontbinden of uit elkaar gaan? 4.
5. Aan welke formaliteiten moet worden voldaan om een overeenkomst tussen de ouders over de ouderlijke verantwoordelijkheid juridisch bindend te maken? 5.
6. Wat zijn, naast de gang naar de rechter, de overige mogelijkheden om conflicten op te lossen wanneer de ouders niet tot overeenstemming kunnen komen over de ouderlijke verantwoordelijkheid? 6.
7. Over welke kwesties met betrekking tot het kind kan het gerecht beslissen wanneer de ouders naar de rechter stappen? 7.
8. Wanneer het gerecht beslist dat een van de ouders de ouderlijke verantwoordelijkheid voor een kind heeft, betekent dat dan ook dat hij of zij kan beslissen over alle kwesties met betrekking tot het kind, zonder eerst te overleggen met de andere ouder? 8.
9. Wat betekent het in de praktijk wanneer het gerecht beslist dat de ouders de gemeenschappelijke ouderlijke verantwoordelijkheid voor een kind hebben? 9.
10. Tot welk gerecht of welke instantie moet ik me wenden om een verzoek in te dienen met betrekking tot de ouderlijke verantwoordelijkheid? Welke formaliteiten moeten in acht worden genomen en welke stukken moet ik bijvoegen bij mijn verzoek? 10.
11. Welke procedure is in deze gevallen van toepassing? Is er ook een spoedprocedure? 11.
12. Kan ik in aanmerking komen voor rechtsbijstand om de kosten van de procedure te dekken? 12.
13. Is het mogelijk in beroep te gaan tegen een beslissing met betrekking tot de ouderlijke verantwoordelijkheid? 13.
14. In bepaalde gevallen kan het noodzakelijk zijn dat men zich richt tot een gerecht of een andere instantie om een beslissing over de ouderlijke verantwoordelijkheid ten uitvoer te leggen. Welke procedure is in dergelijke gevallen van toepassing? 14.
15. Wat moet ik doen om te bewerkstelligen dat een beslissing over de ouderlijke verantwoordelijkheid die in een andere lidstaat is gegeven, in Finland wordt erkend en ten uitvoer wordt gelegd? Welke procedure is in dergelijke gevallen van toepassing? 15.
16. Tot welk gerecht in Zweden moet ik mij wenden om in beroep te gaan tegen de erkenning van een beslissing over de ouderlijke verantwoordelijkheid die door een gerecht in een andere lidstaat is gegeven? 16.
17. Welk recht is in een procedure over de ouderlijke verantwoordelijkheid van toepassing wanneer het kind of de partijen niet in Finland wonen of een verschillende nationaliteit hebben? 17.

 

1. Wat betekent de juridische uitdrukking "ouderlijke verantwoordelijkheid" in de praktijk?

Ouderlijke verantwoordelijkheid doelt op kwesties die verband houden met het hoederecht over een kind, zijn verblijfplaats en de omgang met het kind.

Hoederecht is de juridische verantwoordelijkheid voor een kind. Wie het hoederecht bezit, heeft het recht en de plicht om te beslissen over met de persoonlijke levensomstandigheden van het kind samenhangende kwesties, zoals waar het kind zal wonen en naar welke school het gaat. De persoon die het hoederecht heeft, dient ervoor te zorgen dat voldaan wordt aan de behoeften van het kind op het gebied van zorg, geborgenheid en een goede opvoeding. Bovendien dient deze persoon te zorgen voor een passend toezicht, in overeenstemming met de leeftijd, ontwikkeling en algemene levensomstandigheden van het kind, alsmede voor een goede verzorging en passende opleiding.

2. Wie heeft over het algemeen de ouderlijke verantwoordelijkheid voor een kind?

In beginsel wordt het hoederecht voor een kind uitgeoefend door de ouders of door een van de ouders.

Indien de ouders gehuwd zijn, oefenen zij het hoederecht van bij de geboorte van het kind automatisch gemeenschappelijk uit. Ook bij scheiding van de ouders wordt het hoederecht in beginsel verder gemeenschappelijk uitgeoefend. Op verzoek van een van de ouders kan het gerecht echter, indien dit in het kennelijke belang van het kind is, de gemeenschappelijke uitoefening van het hoederecht beëindigen en het hoederecht exclusief aan één ouder toewijzen.

Indien de ouders niet gehuwd zijn, is het automatisch de moeder die exclusief het hoederecht uitoefent. Door eenvoudige aangifte van de ouders kan het hoederecht echter aan hen gemeenschappelijk worden toegewezen. De vader kan ook vorderen dat de gemeenschappelijke uitoefening van het hoederecht wordt opgelegd of dat het hoederecht exclusief aan hem wordt toegewezen.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

3. Als de ouders de ouderlijke verantwoordelijkheid voor hun kinderen niet kunnen of willen uitoefenen, kan dan in hun plaats een andere persoon worden aangewezen?

In bepaalde gevallen kunnen een of twee bijzondere voogden worden aangesteld. Dat gebeurt onder meer wanneer de ouders zich bij de uitoefening van het hoederecht aan misbruik of verwaarlozing schuldig hebben gemaakt, of het kind niet de nodige zorgen hebben gegeven en zijn gezondheid en ontwikkeling hierdoor in gevaar worden gebracht.

4. Hoe wordt de kwestie van de ouderlijke verantwoordelijkheid voor de toekomst geregeld wanneer de ouders hun huwelijk laten ontbinden of uit elkaar gaan?

Indien een van de ouders een wijziging van de hoederegeling wenst, kan de rechtbank om een beslissing over de toewijzing van het hoederecht worden verzocht. Indien de ouders akkoord zijn over de wijziging van de hoederegeling, kan zonder tussenkomst van het gerecht een overeenkomst worden gesloten. Deze overeenkomst is slechts geldig nadat zij door de sociale commissie is bevestigd.

Hetzelfde geldt voor de vraag bij wie van de ouders het kind zal verblijven en hoe de omgang met de andere ouder zal worden geregeld.

Bij echtscheidingsprocedures moet het gerecht, ook indien dit niet gevorderd wordt, het hoederecht exclusief aan een van de ouders toewijzen, indien de gemeenschappelijke uitoefening van het hoederecht kennelijk onverenigbaar is met het belang van het kind.

5. Aan welke formaliteiten moet worden voldaan om een overeenkomst tussen de ouders over de ouderlijke verantwoordelijkheid juridisch bindend te maken?

De overeenkomst moet schriftelijk zijn en door beide ouders worden ondertekend. Bovendien moet zij door de sociale commissie van de plaats waar het kind in het bevolkingsregister is ingeschreven, worden goedgekeurd.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

6. Wat zijn, naast de gang naar de rechter, de overige mogelijkheden om conflicten op te lossen wanneer de ouders niet tot overeenstemming kunnen komen over de ouderlijke verantwoordelijkheid?

Samenwerkingsdiscussies. De gemeenten dienen ervoor te zorgen dat de ouders aan samenwerkingsdiscussies deel kunnen nemen om een akkoord te bereiken over het hoederecht, het verblijf en het omgangsrecht.

7. Over welke kwesties met betrekking tot het kind kan het gerecht beslissen wanneer de ouders naar de rechter stappen?

Het gerecht kan een beslissing nemen over

  • het hoederecht (gemeenschappelijke of exclusieve uitoefening) ,
  • de verblijfplaats van het kind (bij welke ouder het kind zal verblijven, dan wel of het kind afwisselend bij de ene en de andere ouder zal verblijven) en
  • de omgang met het kind (voor de ouder die niet met het kind samenwoont).

Het gerecht kan ook een beslissing nemen over de alimentatie voor het kind.

8. Wanneer het gerecht beslist dat een van de ouders de ouderlijke verantwoordelijkheid voor een kind heeft, betekent dat dan ook dat hij of zij kan beslissen over alle kwesties met betrekking tot het kind, zonder eerst te overleggen met de andere ouder?

De ouder die het exclusieve hoederecht heeft, beslist alleen over met het kind verband houdende kwesties. Hij moet evenwel rekening houden met beslissingen die betrekking hebben op de omgang met het kind van de andere ouder.

Dit wil echter niet zeggen dat de opvattingen van de ouder die niet het hoederecht heeft, zonder belang zijn. Zo moet bijvoorbeeld de mening van de ouder die het hoederecht niet heeft worden gehoord, voordat het gerecht over adoptie kan beslissen.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

9. Wat betekent het in de praktijk wanneer het gerecht beslist dat de ouders de gemeenschappelijke ouderlijke verantwoordelijkheid voor een kind hebben?

Gemeenschappelijke uitoefening van het hoederecht betekent dat de ouders samen moeten beslissen over kwesties die het kind aangaan. Voorwaarde is, dat de ouders het eens zijn over alle kwesties die het kind aangaan. Indien er geen overeenstemming is over de omgang met het kind of over zijn verblijfplaats, kunnen deze kwesties evenwel door het gerecht worden beslecht (zie hierboven).

10. Tot welk gerecht of welke instantie moet ik me wenden om een verzoek in te dienen met betrekking tot de ouderlijke verantwoordelijkheid? Welke formaliteiten moeten in acht worden genomen en welke stukken moet ik bijvoegen bij mijn verzoek?

Met het hoederecht, het verblijf of het omgangsrecht verband houdende kwesties dienen aanhangig te worden gemaakt bij het districtgerecht van de plaats waar het kind gewoonlijk verblijft. Kwesties in verband met het hoederecht kunnen ook in het kader van een echtscheidingsprocedure worden behandeld.

Een verzoekschrift moet gegevens bevatten betreffende de echtgenoten, een welbepaald verzoek, een beschrijving van de achtergrond van het verzoek, vermelding van de bewijsstukken waarnaar wordt verwezen en van de omstandigheden op grond waarvan het gerecht bevoegd is. De in het verzoekschrift aangehaalde stukken dienen samen met het verzoekschrift te worden ingediend.

11. Welke procedure is in deze gevallen van toepassing? Is er ook een spoedprocedure?

Voor verzoeken in verband met hoederecht, verblijf en omgangsrecht geldt een dwingende regeling.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Dergelijke verzoeken dienen in beginsel met spoed te worden behandeld. Het gerecht kan inzake hoederecht, verblijf, omgangsrecht en alimentatie voorlopige beschikkingen geven. Een voorlopige beschikking geldt tot over de aangelegenheid een rechtsgeldige beslissing is gewezen.

Er is geen specifieke procedure voor een bijzonder snelle behandeling van verzoeken inzake hoederecht enz., maar per zaak wordt het dringende karakter ervan beoordeeld.

12. Kan ik in aanmerking komen voor rechtsbijstand om de kosten van de procedure te dekken?

Bij procedures in verband met hoederecht, verblijf en omgangsrecht geldt als algemene regel dat elk zijn eigen kosten dient te dragen.

Er kan rechtshulp worden toegekend indien de voorwaarden hiervoor vervuld zijn.

13. Is het mogelijk in beroep te gaan tegen een beslissing met betrekking tot de ouderlijke verantwoordelijkheid?

Ja, er kan beroep worden ingesteld tegen beslissingen van het districtgerecht over de ouderlijke verantwoordelijkheid.

14. In bepaalde gevallen kan het noodzakelijk zijn dat men zich richt tot een gerecht of een andere instantie om een beslissing over de ouderlijke verantwoordelijkheid ten uitvoer te leggen. Welke procedure is in dergelijke gevallen van toepassing?

Voor vorderingen betreffende de tenuitvoerlegging is het länsrätt bevoegd, een districtgerecht dat bepaalde administratieve aangelegenheden behandelt. Gewoonlijk wordt een dergelijke vordering ingesteld bij het länsrätt van het district waar het kind woont of verblijft.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

15. Wat moet ik doen om te bewerkstelligen dat een beslissing over de ouderlijke verantwoordelijkheid die in een andere lidstaat is gegeven, in Finland wordt erkend en ten uitvoer wordt gelegd? Welke procedure is in dergelijke gevallen van toepassing?

In bepaalde gevallen is Verordening (EG) nr. 2201/2003 van toepassing. Het verzoek om een verklaring van tenuitvoerlegging dient in Zweden aan het Svea hovrätt (hof van beroep van Svea) te worden gericht.

In andere gevallen, voor landen die partij zijn bij het Verdrag van Luxemburg van 1980, is de beslissing in Zweden geldig en kan ze daar op verzoek ten uitvoer worden gelegd indien de beslissing in het land waar zij is gewezen uitvoerbaar was. In die gevallen dient het verzoek om tenuitvoerlegging bij het länsrätt te worden ingediend (zie antwoord op vraag 14).

16. Tot welk gerecht in Zweden moet ik mij wenden om in beroep te gaan tegen de erkenning van een beslissing over de ouderlijke verantwoordelijkheid die door een gerecht in een andere lidstaat is gegeven?

De regeling hiervan is te vinden in Verordening (EG) nr. 2201/2003.

Verder kan tegen de geldigheid of uitvoerbaarheid van een beslissing steeds een rechtsmiddel worden ingesteld indien de kwestie aan de orde wordt gesteld. Het is ook mogelijk door het districtgerecht (tingsrätt) te laten attesteren, dat een beslissing in Zweden geldig is of niet geldig is.

17. Welk recht is in een procedure over de ouderlijke verantwoordelijkheid van toepassing wanneer het kind of de partijen niet in Finland wonen of een verschillende nationaliteit hebben?

In beginsel geldt het recht van het land waar het kind gewoonlijk verblijft.



« Ouderlijke verantwoordelijkheid - Algemene informatie | Zweden - Algemene informatie »

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Laatste aanpassing: 23-10-2006

 
  • Gemeinscheftsrecht
  • Internationaal recht

  • België
  • Bulgarije
  • Tsjechië
  • Denemarken
  • Duitsland
  • Estland
  • Ierland
  • Griekenland
  • Spanje
  • Frankrijk
  • Italië
  • Cyprus
  • Letland
  • Litouwen
  • Luxemburg
  • Hongarije
  • Malta
  • Nederland
  • Oostenrijk
  • Polen
  • Portugal
  • Roemenië
  • Slovenië
  • Slowakije
  • Finland
  • Zweden
  • Verenigd Koninkrijk