Władza rodzicielska - Informacje ogólne

Opieka nad dziećmi

Wszystkie dzieci wymagają opieki i dbałosci. W większosci przypadków odpowiadają za to rodzice dziecka. Z tego względu stosuje się termin „władza rodzicielska” w celu okreslenia obowiązków i praw związanych z opieką nad dzieckiem.

Pojęcie „władzy rodzicielskiej” obejmuje obowiązki i prawa związane z opieką nad osobą dziecka i jego mieniem. W zakres pojęcia wchodzi odpowiedzialnosć za zapewnienie dziecku schronienia, pożywienia i odzieży, a także odpowiedzialnosć za wychowanie dziecka. Obejmuje ono także odpowiedzialnosć za opiekę nad mieniem dziecka, o ile mienie takie istnieje, a także prawo do prawnego reprezentowania dziecka.

Osoby posiadające władzę rodzicielską wobec dziecka można okreslić jako „osoby sprawujące władzę rodzicielską”. W większosci przypadków władzę tę posiadają rodzice dziecka. Jesli jednak rodzice nie żyją lub nie są już w stanie opiekować się dzieckiem bądź utracili prawo do takiej opieki, do reprezentowania dziecka może zostać wyznaczony opiekun. Opiekunem może być osoba spokrewniona, osoba postronna lub instytucja.

Jeżeli rodzice mieszkają razem, zwykle sprawują władzę rodzicielską nad swoimi dziećmi wspólnie, jak stanowi prawo. Jesli jednak rodzice rozwodzą się lub rozstają, muszą zadecydować, w jaki sposób władza ta będzie sprawowana w przyszłosci. Rodzice mogą zadecydować, że dziecko będzie mieszkać zamiennie z każdym z nich lub z jednym z rodziców. W tym ostatnim przypadku drugi rodzic zwykle ma prawo do odwiedzania dziecka w okreslonych porach. Rodzice mogą rozstrzygnąć te kwestie na mocy wzajemnego porozumienia lub występując na drogę sądową.

W przypadku wystąpienia do sądu sąd rozstrzyga o tym, który rodzic będzie miał prawo sprawowania pieczy nad dzieckiem. Osoba sprawująca pieczę decyduje między innymi o tym, gdzie dziecko będzie mieszkać. Sąd może orzec, że oboje rodzice będą sprawować pieczę nad dzieckiem (wspólne sprawowanie pieczy) bądź też, że sprawować ją będzie jeden z rodziców (jednoosobowe sprawowanie pieczy). Jeżeli jednemu z rodziców przyznane zostaje prawo jednoosobowego sprawowania pieczy nad dzieckiem, drugiemu rodzicowi często przyznaje się prawo do widzenia z dzieckiem w okreslonych okresach (prawo kontaktu lub prawo widzenia).

Przepisy dotyczące sprawowania pieczy nad dzieckiem oraz praw kontaktu różnią się w poszczególnych państwach członkowskich. Klikając na flagi państw członkowskich, można uzyskać informacje o stosownych przepisach krajowych.

W niektórych przypadkach może zaistnieć koniecznosć uznania i wykonania orzeczenia w sprawie władzy rodzicielskiej wydanego w innym państwie członkowskim. Od dnia 1 marca 2001 r. rozporządzenie Rady okresla odpowiednie przepisy w tym zakresie. Istnieje także wniosek Komisji z dnia 3 maja 2002 r. dotyczący władzy rodzicielskiej. Informacje na ten temat można uzyskać, klikając na ikonę „Prawo wspólnotowe”.

Istnieje szereg międzynarodowych konwencji dotyczących władzy rodzicielskiej.

Informacje na ten temat można znaleźć, klikając na ikonę „Prawo międzynarodowe”.

Do góry