Europese Commissie > EJN > Alimentatievorderingen > Zweden

Laatste aanpassing: 03-08-2007
Printversie Voeg toe aan favorieten

Alimentatievorderingen - Zweden

EJN logo

Deze pagina is vervallen. De pagina wordt bijgewerkt en verplaatst naar het Europees e-justitieportaal.


 

INHOUDSOPGAVE

1. Wat betekenen de begrippen "alimentatie" en "alimentatievordering" in het Zweeds recht? Welke personen moeten in welke gevallen een ander een “uitkering tot onderhoud“ betalen? 1.
2. Tot welke leeftijd kan een kind aanspraak maken op alimentatie? 2.
3. In welke gevallen is Zweedse recht van toepassing? 3.
4. Het recht van welk land passen Zweedse gerechten toe wanneer hun eigen recht niet van toepassing is? 4.
5. Moet de schuldeiser zich voor de erkenning van zijn alimentatievordering wenden tot een bepaalde organisatie, een (centrale of lokale) bestuurlijke instantie of tot een gerecht? 5.
5.A. Hoe kan ik bij deze organisatie of (centrale of lokale) bestuurlijke instantie verzoeken om alimentatie en welke procedure is daarbij van toepassing? 5.A.
6. Kan het verzoek worden ingediend uit naam van een familielid, een naaste of een minderjarige? 6.
7. Hoe weet een verzoeker die naar de rechter wil stappen welk gerecht bevoegd is? 7.
8. Heeft de verzoeker een vertegenwoordiger (advocaat of anderszins) nodig om de zaak aanhangig te maken? Zo niet, welke procedures moeten dan worden gevolgd? 8.
9. Zijn er voor de verzoeker kosten verbonden aan de gerechtelijke procedure? Zo ja, hoeveel bedragen deze ongeveer? Kunnen verzoekers met onvoldoende financiële middelen verzoeken om rechtsbijstand? 9.
10. Welke vorm heeft de door het gerecht toegestane bijstand naar alle waarschijnlijkheid? Wanneer er sprake is van alimentatie, hoe wordt de hoogte ervan dan bepaald? Hoe wordt de alimentatie aangepast aan de ontwikkeling van de kosten voor levensonderhoud en gewijzigde familieomstandigheden? 10.
11. Hoe en aan wie wordt de alimentatie betaald? 11.
12. Hoe kan een tot betaling van alimentatie verplichte persoon die niet vrijwillig betaalt tot betaling worden gedwongen? 12.
13. Helpen organisaties of (centrale of lokale) bestuurlijke instanties bij de inning van alimentatie? 13.
14. Kunnen deze de alimentatie in plaats van de schuldenaar geheel of gedeeltelijk zelf betalen? 14.
15. Kan de verzoeker in Zweden aanspraak maken op hulp van een organisatie of (centrale of lokale) bestuurlijke instantie? 15.
16. Zo ja, hoe luiden de namen en adressen van deze organisaties of bestuurlijke instanties? 16.
17. In welke vorm bieden deze organisaties of bestuurlijke instanties hulp? 17.
18. Kan de verzoeker in Zweden zich rechtstreeks wenden tot deze organisaties of bestuurlijke instanties? 18.
19. Zo ja, hoe luiden de namen en adressen van deze organisaties en bestuurlijke instanties? 19.
20. In welke vorm bieden deze organisaties of bestuurlijke instanties hulp? 20.

 

1. Wat betekenen de begrippen "alimentatie" en "alimentatievordering" in het Zweeds recht? Welke personen moeten in welke gevallen een ander een “uitkering tot onderhoud“ betalen?

Er bestaat een onderhoudsverplichtingen jegens kinderen, echtgenoten en gescheiden echtgenoten. De bepalingen inzake onderhoudsverplichtingen tussen echtgenoten gelden ook voor geregistreerde partners

Kinderen:

Ouders zijn onderhoudsplichtig tegenover hun kinderen. Voor de onderhoudsverplichting is van belang wat, rekening houdend met de behoeften van het kind en de gezamenlijke financiële draagkracht van de ouders, in redelijkheid van een ouder kan worden gevraagd. Een ouder die niet in staat is bij te dragen aan het levensonderhoud van zijn of haar kind is niet alimentatieplichtig.

Een ouder die noch met het gezag belast is, noch permanent met het kind samenwoont, dient aan zijn of haar onderhoudsverplichting te voldoen door betaling van alimentatie. Een ouder die gezamenlijk met de andere ouder het gezag uitoefent kan ook tot betaling van alimentatie verplicht zijn. Dit is het geval indien het kind permanent bij alleen de andere ouder woont, ongeacht of die persoon alleenstaand is of met een nieuwe partner samenwoont.

Alimentatie kan door de rechter of bij overeenkomst worden vastgesteld.

Alimentatie dient iedere kalendermaand bij vooruitbetaling te worden voldaan. De rechtbank kan evenwel een andere betalingswijze vaststellen indien daarvoor bijzondere redenen zijn.

Een alimentatieovereenkomst in het kader waarvan wordt afgesproken dat de alimentatie wordt betaald in de vorm van een bedrag ineens of in de vorm van periodieke betalingen die meer dan een kwartaal beslaan, is alleen rechtsgeldig indien deze schriftelijk en in tegenwoordigheid van twee getuigen wordt vastgelegd. Indien het kind nog geen achttien jaar is, moet de overeenkomst tevens worden goedgekeurd door het Social Welfare Committee (het Comité voor maatschappelijk welzijn).

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Alimentatie in de vorm van een bedrag ineens dient in geval van een kind jonger dan achttien jaar aan het Social Welfare Committee te worden betaald. Het aan het Committee betaalde bedrag zal worden gebruikt om bij een verzekeraar een op de onderhoudsverplichting jegens het kind afgestemde lijfrente voor het kind aan te schaffen, tenzij dit niet strookt met de overeenkomst of het Committee van mening is dat er een andere geschikte manier is om het bedrag voor het onderhoud van het kind te gebruiken.

Een verzoek om vaststelling van alimentatie kan niet met een terugwerkende kracht van langer dan drie jaar vóór de datum van inleiding van de procedure worden toegekend, tenzij de alimentatieplichtige hiermee instemt.

Echtgenoten:

Tijdens het huwelijk zijn beide echtgenoten verplicht elkaar te onderhouden. Als één van de echtgenoten niet in staat is volledig in zijn of haar levensonderhoud te voorzien, is de andere echtgenoot gehouden tevens bij te dragen in de kosten van levensonderhoud en persoonlijke behoeften van de echtgenoot.

Na een echtscheiding is de hoofdregel dat elke echtgenoot verantwoordelijk is voor zijn of haar eigen levensonderhoud. Indien evenwel één van beide echtgenoten na de echtscheiding gedurende een afgebakende periode onvoldoende middelen heeft om in zijn of haar levensonderhoud te voorzien, heeft hij of zij recht op alimentatie van de andere echtgenoot. Deze alimentatie dient te allen tijde redelijk te zijn, rekening houdend met de draagkracht van die echtgenoot en andere omstandigheden. In uitzonderlijke gevallen kan een echtgenoot langduriger alimentatie krijgen.

Indien de echtgenoten het niet eens kunnen worden over de alimentatie, kan een rechtbank een beslissing nemen om het geschil te beslechten.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Na een echtscheiding dient de alimentatie periodiek te worden betaald. Indien daarvoor evenwel bijzondere redenen bestaan, kan betaling van een bedrag ineens worden opgelegd, bijv. omdat de echtgenoot een pensioenbijdrage moet betalen.

Alleen verzoeken tot vaststelling van alimentatie met terugwerkende kracht tot drie jaar vóór de datum van inleiding van de procedure kunnen worden toegewezen, tenzij de alimentatieplichtige instemt met een andere regeling.

2. Tot welke leeftijd kan een kind aanspraak maken op alimentatie?

Een kind

  1. jonger dan achttien jaar of
  2. ouder dan achttien jaar maar jonger eenentwintig jaar, indien het kind zijn basisopleiding nog niet heeft voltooid,

kan in aanmerking komen voor alimentatie.

3. In welke gevallen is Zweedse recht van toepassing?

Het Zweeds recht is in beginsel van toepassing in gevallen waarin de onderhoudsgerechtigde zijn of haar gewoonlijke verblijfplaats in Zweden heeft, of waarin de partijen het Zweeds recht van toepassing hebben verklaard.

4. Het recht van welk land passen Zweedse gerechten toe wanneer hun eigen recht niet van toepassing is?

In beginsel is het recht van de staat waar de onderhoudsgerechtigde zijn of haar gewoonlijke verblijfplaats heeft van toepassing. Partijen kunnen ook buitenlands recht van toepassing verklaren als er een verbindende factor is.

5. Moet de schuldeiser zich voor de erkenning van zijn alimentatievordering wenden tot een bepaalde organisatie, een (centrale of lokale) bestuurlijke instantie of tot een gerecht?

5.A. Hoe kan ik bij deze organisatie of (centrale of lokale) bestuurlijke instantie verzoeken om alimentatie en welke procedure is daarbij van toepassing?

Alimentatie kan bij overeenkomst of door de rechtbank worden vastgesteld.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

6. Kan het verzoek worden ingediend uit naam van een familielid, een naaste of een minderjarige?

Een ouder die het gezag uitoefent is bevoegd om namens een minderjarig kind alimentatie te vorderen.

7. Hoe weet een verzoeker die naar de rechter wil stappen welk gerecht bevoegd is?

De bevoegdheidsregels zijn te vinden in de Children and Parents Code en de Marriage Code. Hij/zij kan ook informatie inwinnen bij bijv. een plaatselijke rechtbank of een Social Welfare Committee.

8. Heeft de verzoeker een vertegenwoordiger (advocaat of anderszins) nodig om de zaak aanhangig te maken? Zo niet, welke procedures moeten dan worden gevolgd?

Nee.

9. Zijn er voor de verzoeker kosten verbonden aan de gerechtelijke procedure? Zo ja, hoeveel bedragen deze ongeveer? Kunnen verzoekers met onvoldoende financiële middelen verzoeken om rechtsbijstand?

In Zweden is de gerechtelijke procedure kosteloos. Wel moeten verzoekrechten worden betaald, die momenteel 450 SEK bedragen. De meest voorkomende kosten zullen dus de honoraria van advocaten zijn. Ook kunnen er kosten zijn voor bewijsvoering en getuigen.

Het is niet mogelijk te beoordelen hoeveel een procedure zal kosten, omdat dit van zaak tot zaak verschilt.

Eenieder die geen Zweed is en dit ook nooit is geweest en niet in Zweden woont en hier ook nooit heeft gewoond, kan in aanmerking komen voor rechtsbijstand voor zaken die in Zweden voor de rechter worden gebracht indien daarvoor bijzondere redenen bestaan. Als de zaak buiten Zweden wordt behandeld, kan alleen rechtsbijstand worden toegekend indien de per�soon in Zweden woont. Onderdanen van alle EU-lidstaten genieten dezelfde rechten ten aanzien van rechtsbijstand als Zweedse burgers. Onderdanen van andere staten genieten dezelfde rechten als er sprake is van een internationaal akkoord dat is gebaseerd op reciprociteit.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Administratieve bijstand kan worden verleend door de Foreign Department van de Social Insurance Office (SIO) (afdeling Buitenland van de Dienst sociale verzekeringen).

10. Welke vorm heeft de door het gerecht toegestane bijstand naar alle waarschijnlijkheid? Wanneer er sprake is van alimentatie, hoe wordt de hoogte ervan dan bepaald? Hoe wordt de alimentatie aangepast aan de ontwikkeling van de kosten voor levensonderhoud en gewijzigde familieomstandigheden?

De alimentatie wordt vastgesteld aan de hand van juridische criteria. Een ouder mag een bepaald bedrag van zijn of haar netto inkomen behouden voor zijn of haar eigen levensonderhoud. Het totaal van de huisvestingskosten wordt berekend. De andere kosten van levensonderhoud worden aan de hand van een geïndexeerd standaardbedrag berekend. Hij of zij mag tevens een bedrag houden om in het levensonderhoud van een inwonende echtgenoot te voorzien indien hiervoor bijzondere redenen bestaan. Tot slot mag een alimentatieplichtige ouder een bedrag voor het levensonderhoud van inwonende kinderen achterhouden. Welk deel van het resterende bedrag als alimentatie gevorderd dient te worden hangt onder meer af van de behoeften van het kind en de capaciteit van de andere ouder om de kosten van levensonderhoud te dragen. Tot op bepaalde hoogte kunnen uitgaven voor het onderhouden van contact van dit bedrag worden afgetrokken.

In het geval van een verzoek om alimentatie voor een echtgenoot gelden er geen strikte juridische criteria. Sommige van de bovengenoemde vaststellingscriteria doen evenwel dienst als richtsnoer.

De alimentatie wordt continu aangepast aan wijzigingen in de kosten van levensonderhoud op basis van aanpassingen van de prijsbasis. De National Social Insurance Board (nationale commissie sociale zekerheid) stelt jaarlijks vast of de alimentatie wordt gewijzigd en zo ja, met welk percentage. De aanpassing, die meestal op 1 februari ingaat, geldt voor alimentatiebedragen die vóór 1 november van het onmiddellijk voorafgaande jaar zijn vastgesteld.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

De rechtbank kan een alimentatiebeslissing of -overeenkomst aanpassen indien gewijzigde omstandigheden hierom vragen. Voor de periode vóór de inleiding van een procedure geldt dat een door één van beide partijen betwiste aanpassing slechts kan leiden tot een verlaging of een annulering van betalingen die nog niet hebben plaatsgevonden. Een rechtbank kan de alimentatie voor een gescheiden echtgenoot wegens veranderde omstandigheden alleen verhogen indien daarvoor buitengewone redenen bestaan.

De rechtbank kan een alimentatieovereenkomst ook wijzigen indien deze naar omstandigheden onredelijk is. Terugbetaling van reeds ontvangen alimentatie kan echter alleen worden opgelegd indien daarvoor speciale redenen bestaan.

Indien het bedrag van periodiek te betalen alimentatie voor een kind gedurende zes jaar niet anders dan via automatische aanpassing is gewijzigd, kan de rechtbank, ten aanzien van de periode na de inleiding van de procedure, de eerder vastgestelde alimentatieregeling herzien, zonder dat de bovengenoemde gronden voor aanpassingen daarvoor nodig zijn.

11. Hoe en aan wie wordt de alimentatie betaald?

Alimentatie wordt betaald aan de alimentatiegerechtigde. Indien de alimentatiegerechtigde een kind is dat de leeftijd van achttien jaar nog niet heeft bereikt, wordt de alimentatie betaald aan de ouder die het gezag uitoefent en bij wie het kind woont. Als de plaatselijke Social Insurance Office een onderhoudsbijdrage voor een kind aan de gezagsouder betaalt, kan de alimentatieplichtige ouder een terugbetalingsplicht jegens de Staat hebben.

12. Hoe kan een tot betaling van alimentatie verplichte persoon die niet vrijwillig betaalt tot betaling worden gedwongen?

Zaken met betrekking tot tenuitvoerlegging van beschikkingen betreffende alimentatie voor kinderen en alimentatie voor een echtgenoot of een ander familielid worden behandeld door een ambtenaar bij de Enforcement Service (Dienst tenuitvoerlegging). Een verzoek kan mondeling of schriftelijk worden ingediend. De executoriale titel dient bij het verzoek te worden gevoegd. Schriftelijke regelingen met betrekking tot uitkeringen tot onderhoud die zijn vastgelegd in tegenwoordigheid van twee getuigen en zijn getroffen op grond van de Marriage Code of de Parental Code worden tenuitvoergelegd als vonnissen die in kracht van gewijsde zijn gegaan. Een zaak inzake tenuitvoerlegging wordt binnen één jaar na de datum van het verzoek aangevangen, maar verdere behandeling kan voor onbepaalde tijd worden aangehouden.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

13. Helpen organisaties of (centrale of lokale) bestuurlijke instanties bij de inning van alimentatie?

Wanneer de zaak grensoverschrijdende elementen heeft (d.w.z. de verzoeker en de alimentatieplichtige verblijven in verschillende lidstaten) kan administratieve bijstand worden verleend door de Foreign Department van de Social Insurance Office.

In zaken zonder grensoverschrijdende elementen kan het Social Welfare Committee u adviseren over hoe te handelen.

14. Kunnen deze de alimentatie in plaats van de schuldenaar geheel of gedeeltelijk zelf betalen?

Voor een kind met gescheiden ouders ontvangt de ouder dat het gezag uitoefent van de plaatselijke Social Insurance Office een onderhoudsbijdrage van 1173 SEK per maand. De beslissing inzake een onderhoudsbijdrage wordt op een tot de Social Insurance Office gericht verzoek gegeven. De alimentatieplichtige ouder heeft een terugbetalingsplicht jegens de Staat, afhankelijk van zijn of haar inkomen en het totale aantal kinderen. Indien de alimentatie daarentegen rechtstreeks door de alimentatieplichtige aan de ouder die het gezag uitoefent wordt betaald, betaalt de Social Insurance Office een verhoudingsgewijs verlaagde uitkering tot onderhoud. De terugbetalingsplicht wordt initieel vastgesteld via een administratief proces. Een kind of een ouder hoeft de rechtbank alleen om een beschikking inzake alimentatie te verzoeken indien de alimentatieplichtige ouder meer dan 1173 SEK per maand moet betalen en hij of zij deze plicht niet nakomt.

Voor gezinnen die binnen de Europese Unie wonen geldt Verordening (EEG) nr. 1408/71 van de Raad van 14 juni 1971 betreffende de toepassing van de sociale zekerheidsregelingen op loontrekkende en hun gezinnen, die zich binnen de Gemeenschap verplaatsen

Bovenkant paginaBovenkant pagina

  • In die gevallen heeft het kind recht op gezinsuitkeringen. Overeenkomstig Verordening nr. 1408/71 worden uitkeringen tot onderhoud als gezinsuitkeringen beschouwd.

    Kinderen die buiten de Europese Unie wonen hebben geen recht op een onderhoudsbijdrage van de Social Insurance Office

  • In die gevallen wordt de uitkering tot onderhoud bij overeenkomst of door de rechtbank vastgesteld.

    Indien de alimentatieplichtige ouder in het buitenland woont, kan de Social Insurance Office de ouder die het gezag uitoefent gelasten stappen te ondernemen om de alimentatieplicht via een rechtszaak vast te laten stellen. De Social Insurance Office treedt in de rechten op alimentatie van het kind tot de hoogte van het door de Office als uitkering tot onderhoud uitbetaalde bedrag.

    Een echtgenoot kan geen onderhoudsbijdrage van de Social Insurance Office ontvangen. De uitkering tot onderhoud wordt bij overeenkomst of door een rechtbank vastgesteld.

    Een ouder met wie het kind permanent samenwoont en op wiens adres het kind tevens geregistreerd staat, is bevoegd een verzoek om een onderhoudsbijdrage in te dienen.

  • 15. Kan de verzoeker in Zweden aanspraak maken op hulp van een organisatie of (centrale of lokale) bestuurlijke instantie?

    De alimentatiegerechtigde kan administratieve bijstand ontvangen van de Foreign Department van de Social Insurance Office.

    16. Zo ja, hoe luiden de namen en adressen van deze organisaties of bestuurlijke instanties?

    Via de verzendende instantie/instanties in het thuisland van de verzoeker overeenkomstig het Verdrag van New York van 1965 betreffende de invordering van onderhoudsbijdragen in het buitenland.

    17. In welke vorm bieden deze organisaties of bestuurlijke instanties hulp?

    De Foreign Department van de Social Insurance Office dient namens de alimentatiegerechtigde alle benodigde stappen te ondernemen voor de inning van de uitkeringen tot onderhoud. Hiertoe behoren onder meer het schikken van claims en, waar nodig, het aanspannen of het vervolgen van een zaak inzake uitkeringen tot onderhoud en tenuitvoerlegging van beschikkingen of andere gerechtelijke uitspraken tot betaling van alimentatie.

    18. Kan de verzoeker in Zweden zich rechtstreeks wenden tot deze organisaties of bestuurlijke instanties?

    Indien de verzoeker alimentatie wil innen op grond van Verdrag van de Verenigde Naties van 1956 betreffende de invordering van onderhoudsbijdragen in het buitenland, dient hij of zij dit via de Foreign Department van de Social Insurance Office te doen.

    19. Zo ja, hoe luiden de namen en adressen van deze organisaties en bestuurlijke instanties?

    ---

    20. In welke vorm bieden deze organisaties of bestuurlijke instanties hulp?

    Zie het antwoord onder vraag 17.

    « Alimentatievorderingen - Algemene informatie | Zweden - Algemene informatie »

    Bovenkant paginaBovenkant pagina

    Laatste aanpassing: 03-08-2007

     
    • Gemeinscheftsrecht
    • Internationaal recht

    • België
    • Bulgarije
    • Tsjechië
    • Denemarken
    • Duitsland
    • Estland
    • Ierland
    • Griekenland
    • Spanje
    • Frankrijk
    • Italië
    • Cyprus
    • Letland
    • Litouwen
    • Luxemburg
    • Hongarije
    • Malta
    • Nederland
    • Oostenrijk
    • Polen
    • Portugal
    • Roemenië
    • Slovenië
    • Slowakije
    • Finland
    • Zweden
    • Verenigd Koninkrijk