Komisja Europejska > EJN > Porządek prawny > Prawo wspólnotowe

Ostatnia aktualizacja: 02-08-2007
Wersja do druku Dodaj do ulubionych

Porządek prawny - Prawo wspólnotowe

Prawo wspólnotowe w życiu codziennym.

Prawo wspólnotowe stanowi niezależny porządek prawny, nakładający prawa i obowiązki na wszystkich Europejczyków.

W obrębie rynku wewnętrznego, handel między Państwami Członkowskimi jest coraz intensywniejszy. Europejczycy podróżują się coraz częściej, by osiedlić się w innym państwie, by tam pracować, robić interesy, spędzać wakacje, by wziąć ślub itd.

Sytuacje z udziałem osób mających stałe miejsce zamieszkania w różnych krajach zdarzają się coraz częściej, a wraz z nimi możliwość konfliktów prawnych.

Sprawy te są często bardziej delikatne od innych, ponieważ jeszcze przed zbadaniem meritum sprawy trzeba rozwiązać różne kwestie, jak na przykład: sądy którego państwa będą właściwe dla rozwiązania sporu, jakie prawo zastosuje sędzia, jaki system pomocy prawnej weźmie pod uwagę, w jaki sposób wyrok orzeczony w jednym państwie będzie mógł być wykonany w innym państwie itd.

W celu ułatwienia życia obywatelom i udzielenia pomocy prawnikom, Unia Europejska przyjęła lub planuje przyjęcie licznych zasad, które odpowiadają na wszystkie te pytania.

Od 1999 roku, wraz z Traktatem Amsterdamskim English, mogą być ustanawiane zasady wspólnotowe w dziedzinie prawa cywilnego i prawa handlowego.

Unia Europejska może, w związku z tym, przyjmować w szczególności:

  • rozporządzenia,
  • dyrektywy,
  • decyzje.

Tak samo jak traktaty, akty te stanowią źródła prawa wspólnotowego.

Współpraca sądowa w sprawach cywilnych należy do wspólnotowego systemu prawnego.

System ten może być uznawany za niezależny porządek prawny, ponieważ jest autonomiczny i różny od systemów Państw Członkowskich oraz posiada własne źródła prawa.

W przeciwieństwie do tradycyjnego prawa międzynarodowego, stosowanego głównie wobec państw, prawo wspólnotowe stosuje się również do osób fizycznych i do przedsiębiorstw.

Ponadto, prawo wspólnotowe posiada dwie cechy szczególne, odróżniające je od prawa międzynarodowego:

  • Skutek bezpośredni.

Rozporządzenia są bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich, co pociąga za sobą dwie główne konsekwencje:

  • Wszyscy mogą korzystać z przepisów rozporządzenia i powoływać się na nie bezpośrednio przed sędzią, który ma obowiązek je zastosować.
  • Rozporządzenia stosowane są w taki sam sposób w całej Unii, co ułatwia oczywiście rozsądzanie konfliktów pomiędzy rezydentami różnych krajów.

Dyrektywy natomiast muszą być „transponowane”, to znaczy, że Państwa Członkowskie muszą ich zasady włączyć, w określonym terminie, do prawodawstwa krajowego. Pozostawiana im jest pewna swoboda w sprawie środków, za pomocą których tego dokonują.

Dyrektywy nie mają tego samego skutku bezpośredniego, co rozporządzenia, w tym sensie, że nie nakładają one bezpośrednio praw i obowiązków na osoby fizyczne. Jednak prawa krajowe będą musiały być interpretowane zgodnie z zasadami zawartymi w dyrektywach, nawet jeżeli są od nich wcześniejsze.

  • Prymat prawa wspólnotowego.

Rozporządzenia i dyrektywy wspólnotowe należą do porządku prawnego Państw Członkowskich, zachowując prymat nad ustawami i innymi krajowymi zasadami prawnymi. Innymi słowy, sędzia powinien oddalić prawo krajowe, które byłoby sprzeczne z prawem wspólnotowym.

Dokumenty źródłowe

  • Traktaty English europejskie.

« Porządek prawny - Informacje ogólne | Prawo wspólnotowe - Informacje ogólne »

Do góryDo góry

Ostatnia aktualizacja: 02-08-2007

 
  • Prawo wspólnotowe
  • Prawo międzynarodowe

  • Belgia
  • Bułgaria
  • Czechy
  • Dania
  • Niemcy
  • Estonia
  • Irlandia
  • Grecja
  • Hiszpania
  • Francja
  • Włochy
  • Cypr
  • Łotwa
  • Litwa
  • Luksemburg
  • Węgry
  • Malta
  • Niderlandy
  • Austria
  • Polska
  • Portugalia
  • Rumunia
  • Słowenia
  • Słowacja
  • Finlandia
  • Szwecja
  • Wielka Brytania