Europese Commissie > EJN > Rechtsorde > Gemeinscheftsrecht

Laatste aanpassing: 02-08-2007
Printversie Voeg toe aan favorieten

Rechtsorde - Gemeinscheftsrecht

Het gemeenschapsrecht in het dagelijkse leven.

Het gemeenschapsrecht vormt een volwaardige rechtsorde, waaruit rechten en plichten voortvloeien voor alle Europeanen.

In de interne markt worden de contacten tussen de lidstaten steeds intenser. De Europeanen migreren meer en meer, om zich in een andere lidstaat te vestigen, om er te werken, zaken te doen, de vakantie door te brengen of te trouwen.

Er ontstaan steeds meer situaties, en bijgevolg ook mogelijke juridische conflicten, waarbij personen betrokken zijn die niet in dezelfde lidstaat verblijven.

Deze geschillen zijn vaak hachelijker dan andere, omdat verschillende vragen rijzen voordat over de grond van de zaak kan worden geoordeeld, zoals bijvoorbeeld: van welke lidstaat zijn de rechters bevoegd om over het geschil te oordelen, welk recht zal de rechter toepassen, op welk systeem van rechtshulp zal een beroep kunnen worden gedaan, hoe kan een vonnis dat in de ene lidstaat is uitgesproken in een andere lidstaat worden uitgevoerd, enz.

Om het leven van de burgers te vergemakkelijken en de juristen te helpen, zijn in de Europese Unie heel wat regels vastgesteld of in ontwikkeling die op al deze vragen een antwoord bieden.

Sinds 1999 kunnen ingevolge het Verdrag van Amsterdam communautaire regels worden vastgesteld op het gebied van het burgerlijk recht en het handelsrecht.

De Unie kan aldus met name de volgende rechtsinstrumenten vaststellen:

  • verordeningen,
  • richtlijnen,
  • beschikkingen en besluiten.

Net als de Verdragen vormen ook deze rechtsinstrumenten bronnen van gemeenschapsrecht.

De justitiële samenwerking in burgerlijke zaken is een onderdeel van het communautaire rechtssysteem.

Dit kan als een volwaardige rechtsorde worden beschouwd, omdat het autonoom is, verschilt van de rechtsorde van de lidstaten en eigen rechtsbronnen heeft.

Anders dan het klassieke internationale recht, dat hoofdzakelijk tot staten is gericht, is het gemeenschapsrecht ook tot particulieren en ondernemingen gericht.

Daarnaast heeft het gemeenschapsrecht twee bijzondere eigenschappen die het onderscheiden van het internationale recht:

  • De rechtstreekse werking.

Verordeningen zijn rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Dit heeft twee belangrijke gevolgen:

  • Iedereen kan zich op de bepalingen van verordeningen beroepen; de rechter is verplicht ze toe te passen.
  • Verordeningen zijn op dezelfde wijze van toepassing in de hele Unie, wat uiteraard de beslechting van geschillen tussen onderdanen van verschillende landen vergemakkelijkt.

Richtlijnen daarentegen moeten worden "omgezet": dit wil zeggen dat de lidstaten de beginselen van de richtlijnen binnen een bepaalde termijn in hun nationale recht moeten opnemen. Er wordt hen een zekere vrijheid gelaten wat betreft de wijze waarop dit gebeurt.

Richtlijnen hebben niet dezelfde rechtstreekse werking als verordeningen, in die zin dat er niet rechtstreeks rechten en verplichtingen voor de particulieren uit voortvloeien. Nationale wetten moeten evenwel in de zin van de beginselen van de richtlijn worden uitgelegd, ook wanneer zij van vóór de richtlijn dateren.

  • De voorrang van het gemeenschapsrecht.

De communautaire verordeningen en richtlijnen behoren tot de rechtsorde van de lidstaten en hebben voorrang op de nationale wetten en andere nationale rechtsregels. Met andere woorden: de rechter mag geen toepassing maken van nationale rechtsregels die in strijd zijn met het gemeenschapsrecht.

Referentiedocumenten

« Rechtsorde - Algemene informatie | Gemeinscheftsrecht - Algemene informatie »

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Laatste aanpassing: 02-08-2007

 
  • Gemeinscheftsrecht
  • Internationaal recht

  • België
  • Bulgarije
  • Tsjechië
  • Denemarken
  • Duitsland
  • Estland
  • Ierland
  • Griekenland
  • Spanje
  • Frankrijk
  • Italië
  • Cyprus
  • Letland
  • Litouwen
  • Luxemburg
  • Hongarije
  • Malta
  • Nederland
  • Oostenrijk
  • Polen
  • Portugal
  • Roemenië
  • Slovenië
  • Slowakije
  • Finland
  • Zweden
  • Verenigd Koninkrijk