Europese Commissie > EJN > Rechtsbijstand > Hongarije

Laatste aanpassing: 23-08-2007
Printversie Voeg toe aan favorieten

Rechtsbijstand - Hongarije

EJN logo

Deze pagina is vervallen. De pagina wordt bijgewerkt en verplaatst naar het Europees e-justitieportaal.


 

INHOUDSOPGAVE

1. Wat zijn de proceskosten en wie moet ze normaliter betalen? 1.
2. Wat is rechtsbijstand? 2.
3. Kom ik in aanmerking voor rechtsbijstand? 3.
4. Kan rechtsbijstand worden verkregen voor alle geschillen? 4.
5. Bestaat er een specifieke procedure voor spoedeisende gevallen? 5.
6. Waar kan ik een aanvraagformulier voor rechtsbijstand verkrijgen? 6.
7. Welke documenten moet ik bij mijn verzoek om rechtsbijstand voegen? 7.
8. Waar moet ik mijn verzoek om rechtsbijstand indienen? 8.
9. Hoe kom ik te weten of ik al dan niet in aanmerking kom voor rechtsbijstand? 9.
10. Wat moet ik doen als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand? 10.
11. Wie kiest mijn advocaat als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand? 11.
12. Als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand, worden dan al mijn proceskosten betaald? 12.
13. Wie betaalt de overige kosten als ik in aanmerking kom voor gedeeltelijke rechtsbijstand? 13.
14. Als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand, worden dan ook de kosten vergoed van het beroep dat ik eventueel na het proces instel? 14.
15. Als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand, kan die dan worden ingetrokken in de loop van het proces (of zelfs na het proces)? 15.
16. Als ik niet in aanmerking kom voor rechtsbijstand, kan ik dan tegen die beslissing beroep instellen? 16.

 

1. Wat zijn de proceskosten en wie moet ze normaliter betalen?

De proceskosten zijn alle kosten die ontstaan in verband met een juridisch geschil, zowel bij geschillen die voor de rechter worden gebracht als bij geschillen die buitengerechtelijk worden afgedaan. De mogelijke proceskosten en de regels wie deze kosten moet dragen, verschillen voor civiele en strafrechtelijke processen.

a) Kosten van een civiel proces:

Voor civiele procedures bevat wet III van 1952 betreffende het wetboek van burgerlijke rechtsvordering de hoofdregels voor de kosten van een proces. De wet noemt voorbeelden van mogelijke soorten proceskosten. Daaronder vallen bijvoorbeeld de kosten van voorbereidend onderzoek en correspondentie, griffierechten, schadeloosstellingen van getuigen en deskundigen, vergoedingen voor trustees en tolken, kosten van plaatsopneming en bezichtiging. De voorschotten en kosten van de advocaat die de partij vertegenwoordigt, de juridisch adviseur en de octrooiagent maken ook deel uit van de proceskosten.

In het eindvonnis ten gronde in de zaak beslist de rechter over de kosten. Als regel wordt de in het ongelijk gestelde partij veroordeeld in de kosten van de in het gelijk gestelde partij. Krachtens de wet kan de rechter er bij wijze van uitzondering van afzien de in het ongelijk gestelde partij in (een deel van) de kosten te veroordelen en in plaats daarvan de betrokkenen veroordelen zelf de kosten te dragen (bijvoorbeeld als de getuige, deskundige of andere niet bij het geschil betrokkene in de kosten van een proceshandeling wordt veroordeeld). Een soortgelijk geval is als de rechter een van de partijen, ongeacht de beslissing in de zaak, veroordeelt de kosten van een proceshandeling te betalen (bijvoorbeeld als de partij zonder succes proceshandelingen verricht, zonder goede gronden bepaalde handelingen te laat verricht, een termijn niet in acht neemt of anderszins onnodige kosten veroorzaakt). Als vóór de beslissing ten gronde in de zaak kosten ontstaan die een van de partijen moet dragen, moeten deze kosten door de partij worden voorgeschoten. Als de rechter beslist dat de kosten moeten worden voorgeschoten, moet de partij waarop de bewijslast rust of wier handelingen de kosten hebben veroorzaakt, deze voorlopig dragen. In het eindvonnis neemt de rechter een definitieve beslissing wie deze kosten moet dragen.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

b) Kosten van een strafproces:

Uit hoofde van wet XIX van 1998 betreffende het strafprocesrecht omvatten de kosten van een strafproces de volgende kosten:

  • de kosten die de overheid heeft voorgeschoten vanaf het begin van de procedure tot en met de afronding van de tenuitvoerlegging van het vonnis, de buitengewone hogere voorziening en de speciale procedures;
  • de voorschotten van de verdachte, het slachtoffer, de benadeelde partij, de (plaatsvervangende) burgerlijke aanklager of van de raadsman van de verdachte en het slachtoffer die in verband met het geding ontstaan, zelfs indien de overheid deze niet heeft voorgeschoten;
  • de voorschotten en honoraria van de toegevoegde advocaat en de raadsman van de verdachte, de benadeelde partij en de plaatsvervangende burgerlijke aanklager, zelfs indien de overheid deze niet heeft voorgeschoten.

In strafzaken veroordeelt de rechter een veroordeelde verdachte in de kosten van de strafzaak. De verdachte kan enkel worden veroordeeld in de kosten van een strafzaak die verband houden met feiten waaraan hij schuldig is bevonden. De verdachte kan niet worden verplicht kosten van het strafproces te dragen die zonder goede gronden zijn gemaakt en geen verband houden met zijn wangedrag. Het deel van de kosten in strafzaken dat niet aan de verdachte kan worden opgelegd, wordt door de overheid gedragen. De overheid draagt ook de kosten die ontstaan doordat de verdachte doof, stom of blind is, het Hongaars niet beheerst of tijdens het proces een streektaal of minderheidstaal gebruikt. Zelfs indien de verdachte wordt vrijgesproken of de procedure wordt beëindigd, moet de verdachte de kosten dragen die door zijn wangedrag zijn ontstaan.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

2. Wat is rechtsbijstand?

Rechtsbijstand is het institutionele systeem dat waarborgt dat personen die op grond van wettelijke criteria onvoldoende draagkrachtig zijn, deskundige rechtsbijstand kunnen krijgen, in rechte kunnen worden vertegenwoordigd en kunnen profiteren van vrijstellingen bij het opkomen voor hun rechten en het beslechten van geschillen.

3. Kom ik in aanmerking voor rechtsbijstand?

Wet LXXX van 2003 betreffende rechtsbijstand zal in twee fasen in werking treden: de regels voor gesubsidieerde rechtsbijstand in geschillen die buitengerechtelijk worden afgedaan, zijn al op 1 april 2004 in werking getreden en de nieuwe regels inzake procesbijstand treden op 1 januari 2008 in werking. Op grond van de bepalingen van de wet die al in werking zijn getreden, is het al mogelijk buitengerechtelijke rechtsbijstand te krijgen (juridisch advies en opstellen van documenten). Buitengerechtelijke rechtsbijstand betekent dat het honorarium van de juridisch deskundige die een partij een bij de wet omschreven juridische dienst verleent, namens deze partij door de overheid wordt betaald of voorgeschoten.

4. Kan rechtsbijstand worden verkregen voor alle geschillen?

Op grond van de huidige regeling kan gesubsidieerde rechtsbijstand worden verkregen in zowel civiele als strafzaken. Tijdens het proces wordt het rechtshulpstelsel voornamelijk door de gerechten beheerd (in geval van strafzaken door de onderzoeksautoriteiten, de openbaar aanklager en de gerechten). Of in een bepaald geschil rechtsbijstand kan worden verleend, hangt van meerdere factoren af; het soort geschil is er maar één van. Afhankelijk van het soort geschil is rechtsbijstand bijvoorbeeld niet beschikbaar voor civiele procedures over de registratie van ondernemingen en notariële formaliteiten.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

In strafzaken hangt het van de omstandigheden van de verdachte af of rechtsbijstand wordt toegewezen. Als de verdachte op basis van zijn of haar financiële situatie als niet draagkrachtig wordt beschouwd, kan rechtsbijstand worden toegewezen, ongeacht het ten laste gelegde feit. De aanvrager moet rechtsbijstand krijgen, ongeacht zijn of haar financiële situatie, als hij of zij bijvoorbeeld minderjarig is of in hechtenis is genomen.

5. Bestaat er een specifieke procedure voor spoedeisende gevallen?

In strafprocedures voor de rechter waar de verdachte of de plaatsvervangende burgerlijke aanklager geen Hongaars staatsburger is en het aanvragen van de documenten de procedure zou vertragen, beslist de rechter op het verzoek zonder acht te slaan op de eisen wat betreft documenten, als het op basis van de omstandigheden van het geval waarschijnlijk is dat de verdachte niet draagkrachtig is.

Voor buitengerechtelijke rechtsbijstand kan de aanvrager rechtstreeks een beroep doen op een rechtsbijstandverlener. De desbetreffende bepaling luidt: “Als de rechtsbijstand de duur van twee uur niet overschrijdt of de betrokkene de rechtsbijstand onmiddellijk nodig heeft voor maximaal vier uur, kan hij zich rechtstreeks wenden tot de rechtsbijstandverlener voor rechtsbijstand”. In een dergelijk geval wordt de toestemming achteraf verleend.

6. Waar kan ik een aanvraagformulier voor rechtsbijstand verkrijgen?

Het formulier voor het aanvragen van procesbijstand is verkrijgbaar bij het gerecht (in strafzaken niet alleen bij het gerecht maar ook bij de onderzoeksautoriteiten, de openbaar aanklager en de plaats van hechtenis). Voor buitengerechtelijke rechtsbijstand is het formulier verkrijgbaar bij het bureau van het ministerie van Justitie dat bevoegd is voor de woonplaats van de betrokkene. Daarnaast kan het worden gedownload van de website van het ministerie van Justitie (www.im.hu Deutsch - English - français - magyar). Als het verzoek wordt gericht tot de rechtsbijstandverlener omdat de rechtsbijstand onmiddellijk noodzakelijk is (punt 5), worden de noodzakelijke formulieren door de rechtsbijstandverlener verstrekt.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

7. Welke documenten moet ik bij mijn verzoek om rechtsbijstand voegen?

Voor procesbijstand moet de aanvrager documenten bijvoegen om te bewijzen dat hij in aanmerking komt voor rechtsbijstand. Dat zijn:

  • verklaring met de persoonsgegevens van de aanvrager en gezinsleden die te zijnen/haren laste komen;
  • verklaring over de financiële situatie van de aanvrager en gezinsleden die te zijnen/haren laste komen;
  • als de aanvrager of gezinsleden die te zijnen/haren laste komen in loondienst werken: een verklaring van de werkgever over het inkomen op de datum van aanvraag;
  • een certificaat met het belastbaar inkomen in het kalenderjaar voorafgaand aan de aanvraag;
  • als de aanvrager een pensioen ontvangt: het laatste postcertificaat waarop het pensioenbedrag is aangegeven;
  • als de aanvrager of gezinsleden die te zijnen/haren laste komen een werkloosheidsuitkering of andere doorlopende uitkering ontvangen: het certificaat met de uitkeringsduur en het ontvangen bedrag.

De volgende documenten moeten bij de aanvraag voor buitengerechtelijke rechtsbijstand worden gevoegd:

  • verklaring met de persoonsgegevens en financiële situatie van de aanvrager en zijn/haar gezinsleden;
  • als de aanvrager of gezinsleden die te zijnen/haren laste komen in loondienst werken: een verklaring van de werkgever over het belastbaar inkomen op de datum van aanvraag;
  • als de aanvrager een pensioen ontvangt: het maandelijkse postcertificaat van de maand voorafgaand aan de aanvraag of het laatste bankafschrift (kopie);
  • als de aanvrager of gezinsleden die te zijnen/haren laste komen een werkloosheidsuitkering of andere doorlopende uitkering ontvangen: het certificaat met de uitkeringsduur en het ontvangen bedrag.

8. Waar moet ik mijn verzoek om rechtsbijstand indienen?

Een aanvraag voor procesbijstand moet tijdens de procedure worden ingediend bij de rechtbank (in strafzaken vóór de instelling van vervolging bij de onderzoeksautoriteit, daarna bij de rechtbank). Aanvragen voor buitengerechtelijke rechtsbijstand moeten worden ingediend bij het ministerie van Justitie, het bureau dat bevoegd is voor de woonplaats van de aanvrager of, in dringende gevallen, rechtstreeks bij de rechtshulpverlener.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

9. Hoe kom ik te weten of ik al dan niet in aanmerking kom voor rechtsbijstand?

De criteria voor de toewijzing van het verzoek om gesubsidieerde rechtsbijstand zijn opgenomen in de desbetreffende wetten. Informatie over procesbijstand kunt u inwinnen bij het gerecht en over buitengerechtelijke rechtsbijstand bij de bureaus van het ministerie van Justitie.

10. Wat moet ik doen als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand?

Als het gerecht of de openbaar aanklager de aanvraag tijdens de gerechtelijke procedure toewijst (een toegevoegd advocaat of raadsman benoemt, of de aanvrager vrijstelt van kosten), hoeft de aanvrager zelf niets meer te doen.

Als het bureau van het ministerie van Justitie het verzoek om buitengerechtelijke rechtsbijstand toewijst, kan de aanvrager zelf een rechtsbijstandverlener benaderen.

11. Wie kiest mijn advocaat als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand?

Als de aanvraag van vertegenwoordiging of verdediging tijdens een proces is toegewezen, wordt de vertegenwoordiger of raadsman door het gerecht toegevoegd. Voor buitengerechtelijke rechtsbijstand kunnen advocaten, notarissen, maatschappelijke organisaties die advocaten in de arm hebben genomen en universitaire faculteiten rechtswetenschappen rechtsbijstand verlenen. Aanvragers kunnen een keuze maken uit de rechtsbijstandverleners die bij het centraal bureau van het ministerie zijn ingeschreven.

12. Als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand, worden dan al mijn proceskosten betaald?

Dat hangt er voornamelijk van af welke vorm van rechtsbijstand is toegewezen:

Bovenkant paginaBovenkant pagina

a) In civiele procedures bestaan de volgende vormen van gesubsidieerde rechtsbijstand:

  • vrijstelling van kosten is de omvangrijkste vorm: deze omvat vrijstelling van griffierechten, vrijstelling van voor te schieten kosten en kosten die tijdens de procedure moeten worden betaald en de mogelijkheid om een door het gerecht toegevoegde advocaat aan te vragen;
  • vrijstelling van griffierechten is een beperktere vorm van rechtsbijstand dan vrijstelling van kosten: de partij is vrijgesteld van de verplichting griffierechten te betalen, maar heeft geen recht op de verdere voorrechten die onder vrijstelling van kosten vallen;
  • in geval van registratie van griffierechten is een partij enkel vrijgesteld van de verplichting rechten tevoren te betalen. In zo’n geval dient de partij die daartoe door de rechter is veroordeeld de rechten na afloop te betalen.

Vrijstelling van kosten, vrijstelling van griffierechten en registratie van griffierechten hebben geen betrekking op de proceskosten die door de wederpartij worden gedragen en op de verplichting de rechten en voorschotten die door de partijen tijdens de tenuitvoerlegging zijn betaald (tenuitvoerleggingskosten) terug te betalen.

b) Als het tijdens een strafproces waarschijnlijk is dat de verdachte als gevolg van zijn of haar financiële situatie niet in staat zal zijn de proceskosten te betalen en hij of zij legt daartoe bewijsstukken over, beslist het gerecht of de openbaar aanklager op verzoek van de verdachte of zijn/haar raadsman over toewijzing van een persoonlijke vrijstelling van kosten voor de verdachte. Als de persoonlijke vrijstelling van kosten wordt toegewezen:

Bovenkant paginaBovenkant pagina

  • voegt het gerecht, de openbaar aanklager of de onderzoeksautoriteit op verzoek van de verdachte een raadsman toe;
  • hoeven geen rechten te worden betaald voor één afschrift van de documenten in het dossier ten behoeve van de verdachte en de toegevoegde raadsman;
  • draagt de overheid de honoraria en de gedocumenteerde voorschotten van de toegevoegde advocaat.

13. Wie betaalt de overige kosten als ik in aanmerking kom voor gedeeltelijke rechtsbijstand?

Onder het huidige recht wordt geen onderscheid gemaakt tussen gedeeltelijke en volledige vrijstelling van proceskosten. Als het gerecht een verzoek om vrijstelling toewijst, worden alle proceskosten vergoed, met uitzondering van de in punt 12 genoemde gevallen.

14. Als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand, worden dan ook de kosten vergoed van het beroep dat ik eventueel na het proces instel?

Als gesubsidieerde rechtsbijstand wordt toegewezen, strekt dat zich uit tot alle fasen van het proces, met inbegrip van de beroepsprocedure en de tenuitvoerlegging op basis van de uitspraak.

15. Als ik in aanmerking kom voor rechtsbijstand, kan die dan worden ingetrokken in de loop van het proces (of zelfs na het proces)?

a) In civiele procedures controleert het gerecht als volgt of nog steeds aan de voorwaarden voor rechtsbijstand wordt voldaan:

  • tot de definitieve beslissing in het proces, jaarlijks op de datum van toewijzing;
  • vóór afgifte van de executoriale titel, als meer dan een jaar is verstreken sinds de definitieve beslissing in het proces, en
  • op elk moment tijdens de procedure – met inbegrip van de beslissing op het verzoek om herziening – als nieuwe gegevens aan het licht komen die erop wijzen dat ten tijde van de toewijzing of in een later stadium van de procedure niet aan de voorwaarden was voldaan.

Het gerecht trekt de toewijzing in als de partij zich niet houdt aan zijn voorschriften of als het gerecht bij een herziening beslist dat de aanvrager niet langer in aanmerking komt voor rechtsbijstand.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

b) De verdachte die gesubsidieerde rechtsbijstand ontvangt of de plaatsvervangende burgerlijke aanklager moeten tijdens de rechtszaak alle veranderingen in hun eigen financiële situatie en die van de gezinsleden die te hunner laste komen doorgeven, tenzij het inkomen daalt of niet langer wordt ontvangen, en alle veranderingen in hun persoonlijke omstandigheden die de voorwaarden voor toewijzing betreffen. Het gerecht en de openbaar aanklager controleren op basis van de verklaring, maar minstens eenmaal per jaar, of nog steeds aan de voorwaarden voor persoonlijke vrijstelling van kosten wordt voldaan. Het gerecht (of de openbaar aanklager in geval van een verdachte vóór instelling van vervolging) kan de toewijzing van gesubsidieerde rechtsbijstand ambtshalve herzien als gegevens aan het licht komen die erop wijzen dat op het moment van toewijzing of in een later stadium van de procedure niet aan de voorwaarden was voldaan.

Als bij de herziening blijkt dat niet aan de voorwaarden voor gesubsidieerde rechtsbijstand was voldaan, trekt de openbaar aanklager (vóór instelling van vervolging) of de rechter (in geval van een plaatsvervangende burgerlijke aanklager) de toewijzing in.

16. Als ik niet in aanmerking kom voor rechtsbijstand, kan ik dan tegen die beslissing beroep instellen?

De aanvrager kan tegen de afwijzing van zijn verzoek om procesbijstand door het gerecht of door de openbaar aanklager beroep instellen. In geval van buitengerechtelijke rechtsbijstand kan de aanvrager bij het centraal bureau van het ministerie van Justitie beroep instellen tegen de afwijzing van het verzoek door het bevoegde plaatselijke bureau. Tegen de definitieve beslissing in tweede aanleg van het centraal bureau van het ministerie staat beroep bij de rechtbank open.

Nadere inlichtingen

De belangrijkste informatie en bronnen over het Hongaarse stelsel van gesubsidieerde rechtsbijstand kunnen worden gevonden op de website van het ministerie van Justitie (www.im.hu Deutsch - English - français - magyar).

« Rechtsbijstand - Algemene informatie | Hongarije - Algemene informatie »

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Laatste aanpassing: 23-08-2007

 
  • Gemeinscheftsrecht
  • Internationaal recht

  • België
  • Bulgarije
  • Tsjechië
  • Denemarken
  • Duitsland
  • Estland
  • Ierland
  • Griekenland
  • Spanje
  • Frankrijk
  • Italië
  • Cyprus
  • Letland
  • Litouwen
  • Luxemburg
  • Hongarije
  • Malta
  • Nederland
  • Oostenrijk
  • Polen
  • Portugal
  • Roemenië
  • Slovenië
  • Slowakije
  • Finland
  • Zweden
  • Verenigd Koninkrijk