Europese Commissie > EJN > Voorlopige en bewarende maatregelen > Frankrijk

Laatste aanpassing: 24-05-2006
Printversie Voeg toe aan favorieten

Voorlopige en bewarende maatregelen - Frankrijk

EJN logo

Deze pagina is vervallen. De originele taalversie is bijgewerkt en verplaatst naar het Europees e-justitieportaal.


 

INHOUDSOPGAVE

1. Welke soorten maatregelen zijn er? 1.
2. Onder welke voorwaarden kunnen deze maatregelen worden genomen? 2.
2.1. De procedure 2.1.
2.2. De materiële voorwaarden 2.2.
3. Doel en aard van deze maatregelen 3.
3.1. Bij welke soorten activa kunnen deze maatregelen worden toegepast? 3.1.
3.2. Wat zijn de gevolgen van deze maatregelen? 3.2.
3.3. Hoe lang zijn deze maatregelen geldig? 3.3.
4. Kan men tegen de maatregel in beroep gaan? 4.

 

1. Welke soorten maatregelen zijn er?

  • De kortgedingrechter kan altijd voorlopige maatregelen gelasten (spoedprocedure, betaling van een voorschot, ontruiming, verbod met dwangsom, behoud van een bewijsmiddel).

Een inventarisatie van voorlopige maatregelen is niet mogelijk: in een kort geding kunnen alle spoedmaatregelen worden verkregen die niet wezenlijk worden betwist of die door het bestaan van een geschil worden gerechtvaardigd (betaling van een voorschot, uitzetting van een kraker, deskundigenonderzoek, vaststelling van schade enz.). Verder kan de kortgedingrechter in spoedeisende gevallen alle maatregelen gelasten die genomen moeten worden om dreigende schade te voorkomen (met name consoliderende werkzaamheden) of om een eind te maken aan apert onrechtmatige overlast.

  • Er is een speciale regeling voor conservatoire maatregelen (conservatoir beslag (saisie conservatoire) en gerechtelijke zekerheidsstelling (sûreté judiciaire) ) , met behulp waarvan de schuldeiser er, meestal met een machtiging van de rechter, voor zorgt dat zijn schuldenaar niet meer over zijn goederen of een gedeelte daarvan kan beschikken, dan wel op die goederen een speciaal zekerheidsrecht (droit spécial de sûreté) kan doen inschrijven, teneinde de betaling van een schuld die nog niet in een vonnis is erkend, maar waarvan de invordering problematisch lijkt te worden, veilig te stellen.

Er zijn twee soorten conservatoire maatregelen:

    • het conservatoir beslag, waarmee als voorzorg beslag kan worden gelegd op materiële rechten (meubelen, auto enz.) , immateriële rechten (geld, vennootschapsrechten, waardepapieren enz.) of op vorderingen (bankrekeningen, huren enz.) ;
    • de gerechtelijke zekerheidsstelling op onroerende goederen, een handelszaak, aandelen of andere waardepapieren (voorlopige inschrijving van een hypotheek, inpandgeving van aandelen of andere waardepapieren).

2. Onder welke voorwaarden kunnen deze maatregelen worden genomen?

2.1. De procedure
Moet de rechter altijd toestemming voor de maatregel geven?
  • Voorlopige maatregelen: er moet een verzoek aan de rechter worden gericht door middel van een dagvaarding via de gerechtsdeurwaarder (assignation). Het gaat om in de spoedprocedure op tegenspraak.
  • Conservatoire maatregelen: in beginsel is toestemming vooraf van de rechter noodzakelijk. Sommige schuldeisers hebben deze toestemming echter niet nodig, namelijk wanneer zij al een executoriale titel hebben of wanneer de schulden al wel door de rechter zijn erkend, maar er nog geen executoriale titel is. Hetzelfde geldt wanneer een geaccepteerde wissel, een orderbriefje, een cheque of de huur voor een onroerend goed (ondanks een schriftelijk contract) niet wordt betaald.
Welk gerecht is bevoegd om deze maatregelen te gelasten?
  • Voorlopige maatregelen: bevoegd is de voorzitter van de bevoegde rechtbank; welke rechtbank bevoegd is, hangt van de aard van de vraag af. Gewoonlijk zal dit de voorzitter van de arrondissementsrechtbank (tribunal de grande instance) zijn. Maar in kort geding kunnen ook de kantonrechter of de president van de handelsrechtbank (tribunal de commerce) , de arbeidsrechtbank (conseil des prud’hommes) of de pachtkamer (tribunal paritaire des baux ruraux) binnen de grenzen van hun bevoegdheden voorlopige maatregelen gelasten.
  • Conservatoire maatregelen: bevoegd is in dit geval de met de tenuitvoerlegging van het vonnis belaste rechter (uitvoeringsrechter; juge de l'exécution) van de arrondissementsrechtbank voor de plaats waar de debiteur woont.
Is vertegenwoordiging door een advocaatverplicht?

Neen, voor de uitvoeringsrechter of de kantonrechter verdedigen de partijen zich zelf. Zij kunnen zich wel laten bijstaan of vertegenwoordigen door een advocaat.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Wat is de rol van tussenpersonen zoals uitvoeringsambtenaren en deurwaarders?

Een conservatoir beslag wordt ten uitvoer gelegd door een gerechtsdeurwaarder. Deze verplichting bestaat niet voor de inschrijving van gerechtelijke zekerheidsstelling. Omdat de inschrijving van een zekerheidsrecht juridisch ingewikkeld is, zullen schuldeisers zich altijd laten bijstaan door een jurist.

Wat kosten deze maatregelen?

De kosten van conservatoire maatregelen komen uiteindelijk ten laste van de schuldenaar, hoewel van de schuldeiser verlangd kan worden het geld voor te schieten. Voor de uitvoeringskosten geldt een tarief, waarin de beloning van de gerechtsdeurwaarders voor iedere uitvoeringshandeling en iedere conservatoire maatregel is vastgelegd.

Ingevolge Decreet nr. 96-1080 van 12 december 1996 omvat de beloning van de gerechtsdeurwaarders een vast bedrag dat cumulatief of alternatief, naar gelang van het geval, is uitgedrukt in een vast recht of een percentage plus in voorkomend geval een recht voor de inleiding van de procedure.

Voor conservatoire maatregelen zijn de proportionele invorderingsrechten, die over de geïnde bedragen worden berekend, pas opeisbaar wanneer de gerechtsdeurwaarders de opdracht ontvangen de verschuldigde bedragen te innen. Overigens wordt in de tarieflijst bij bovengenoemd decreet de mogelijkheid van een vrij onderhandelbaar aanvullend honorarium uitgesloten, behalve bij conservatoire beslagen van vennootschapsrechten en waardepapieren.

Ter informatie geven wij hier de vaste tarieven bij een vordering van € 10 000:

  • conservatoir beslag op roerende goederen: € 67,20 per handeling;
  • beslag op een voertuig door aangifte bij de prefectuur: € 62,40;
  • conservatoir beslag op een bankrekening: € 59,20 per handeling; € 49,60 voor de aanzegging van het conservatoir beslag aan de schuldenaar;
  • voorlopige inschrijving van een gerechtelijke hypotheek: € 49,60.
2.2. De materiële voorwaarden

Het gerecht neemt de maatregel niet zelf, maar geeft er toestemming voor. De maatregel wordt door de gerechtsdeurwaarder genomen op verzoek van degene die toestemming heeft gekregen.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Wanneer toestemming vooraf van de rechter vereist is, moet de vordering "in beginsel gerechtvaardigd" lijken.

Voor conservatoire maatregelen geldt niet uitdrukkelijk dat het om een spoedmaatregel moet gaan.

De schuldeiser moet aantonen dat er omstandigheden zijn die invordering van de schuld kunnen bemoeilijken (bijvoorbeeld kwade trouw van de schuldenaar die activa verbergt, een grote hoeveelheid schuldeisers enz.).

3. Doel en aard van deze maatregelen

3.1. Bij welke soorten activa kunnen deze maatregelen worden toegepast?

Op alle goederen van de schuldenaar die de wet niet onvatbaar voor beslag heeft verklaard (bv. goederen die nodig zijn voor het normale levensonderhoud of voor de uitoefening van het beroep) , kan conservatoir beslag worden gelegd. Hetzelfde geldt voor vorderingen: op lonen kan nooit conservatoir beslag worden gelegd (wel is in dit geval een beslag mogelijk op grond van een gerechtelijke beslissing of een andere executoriale titel (loonbeslag) ).

3.2. Wat zijn de gevolgen van deze maatregelen?

De schuldenaar kan niet beschikken over goederen waarop conservatoir beslag is gelegd. Hij heeft wel het vruchtgebruik van de goederen en hij blijft ook verantwoordelijk voor de goederen, maar hij mag ze niet vervreemden. Indien hij de goederen onder het beslag verduistert, pleegt hij een delict waarvoor hij kan worden bestraft met een boete en met hechtenis.

In beslag genomen geldbedragen worden op een rekening vastgezet.

Goederen waarvoor een gerechtelijke zekerheidsstelling geldt, mogen door de schuldenaar worden verkocht, maar de schuldeiser beschikt over een volgrecht en over een voorkeursrecht op de verkoopprijs.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

De schuldenaar is verantwoordelijk voor de goederen waarop het conservatoir beslag rust; hij is de bewaarnemer (gardien). De gevolgen van de beslaglegging kunnen niet aan derden worden tegengeworpen. Die van een gerechtelijke zekerheidsstelling daarentegen wel, want deze wordt bekendgemaakt in het handelsregister of het kadaster.

De bankier (en in het algemeen iedere derde-beslagene) die een verzoek om een conservatoir beslag jegens een cliënt ontvangt, is verplicht de gerechtsdeurwaarder onmiddellijk al zijn verplichtingen jegens de schuldenaar bekend te maken (d.w.z. alle op naam van de schuldenaar geopende rekeningen alsmede de daarop ingelegde bedragen). Indien de bankier deze informatie niet verstrekt zonder daar gerechtvaardigde redenen voor te hebben, kan hij ertoe worden veroordeeld de schuld in plaats van de schuldenaar te betalen.

3.3. Hoe lang zijn deze maatregelen geldig?

Conservatoire maatregelen zoals het conservatoir beslag moeten binnen drie maanden na de beschikking van de rechter waarbij de maatregel wordt toegestaan, ten uitvoer worden gelegd. Anders verloopt de machtiging.

Indien de schuldeiser nog geen procedure voor de erkenning van zijn schuld heeft ingeleid, moet hij dit doen binnen een maand nadat de maatregel genomen is. Anders verloopt de maatregel.

Een conservatoire maatregel moet binnen een week ter kennis van de schuldeiser worden gebracht. De schuldenaar kan de maatregel of de toestemming ervoor bij de uitvoeringsrechter aanvechten. Soms heeft de rechter al een datum voor een hoorzitting over de maatregel vastgesteld, waarvoor beide partijen worden opgeroepen. In beginsel is de betwisting van de maatregel door de schuldenaar ontvankelijk zolang het conservatoir beslag niet in een executoriaal beslag is omgezet nadat de schuldeiser een rechterlijke beslissing over zijn vordering heeft gekregen.

4. Kan men tegen de maatregel in beroep gaan?

De beschikking kan door de schuldenaar tegelijk met de maatregel zelf worden betwist.

De uitvoeringsrechter die voor het verlenen van toestemming voor de conservatoire maatregelen bevoegd is, neemt ook kennis van beroepen tegen de beschikking. Tegen zijn beslissingen kan men in beroep gaan bij het hof van beroep (Cour d’appel).

Wanneer de schuldenaar pas kennis krijgt van de toestemming voor de maatregel op het moment dat hij ook over de maatregel zelf hoort, gelden voor de betwisting van de beschikking dezelfde regels als voor de betwisting van de maatregel: zij is ontvankelijk zolang de conservatoire maatregel niet in een executoriale maatregel is omgezet.

Het beroep stuit de conservatoire maatregel niet. Deze houdt zijn werking zolang de rechter niet de opheffing ervan heeft gelast of de nietigheid ervan heeft geconstateerd.

Nadere inlichtingen

« Voorlopige en bewarende maatregelen - Algemene informatie | Frankrijk - Algemene informatie »

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Laatste aanpassing: 24-05-2006

 
  • Gemeinscheftsrecht
  • Internationaal recht

  • België
  • Bulgarije
  • Tsjechië
  • Denemarken
  • Duitsland
  • Estland
  • Ierland
  • Griekenland
  • Spanje
  • Frankrijk
  • Italië
  • Cyprus
  • Letland
  • Litouwen
  • Luxemburg
  • Hongarije
  • Malta
  • Nederland
  • Oostenrijk
  • Polen
  • Portugal
  • Roemenië
  • Slovenië
  • Slowakije
  • Finland
  • Zweden
  • Verenigd Koninkrijk