Komisja Europejska > EJN > Wykonywanie orzeczeń > Niderlandy

Ostatnia aktualizacja: 16-11-2006
Wersja do druku Dodaj do ulubionych

Wykonywanie orzeczeń - Niderlandy

EJN logo

Strona jest nieaktualna. Jej treść w oryginalnej wersji językowej została zaktualizowana i przeniesiona do europejskiego portalu e-Sprawiedliwość.


 

SPIS TRESCI

1. Co oznacza wykonanie orzeczenia w sprawach cywilnych i handlowych? 1.
2. Na jakich warunkach można wykonać nakaz egzekucyjny? 2.
2.1. Nakaz egzekucyjny 2.1.
2.2. Podstawowe warunki egzekucji 2.2.
3. Środki przymusowe 3.
3.1. Jakie aktywa mogą być przedmiotem wykonania? 3.1.
3.2. Jakie są skutki zajęcia egzekucyjnego? 3.2.
3.3. Jaki jest okres ważności tych środków? 3.3.
4. Czy można odwołać się od środków wykonawczych? 4.

 

1. Co oznacza wykonanie orzeczenia w sprawach cywilnych i handlowych?

Prawo wykonawcze: informacje ogólne

Orzeczenie sędziego oznacza koniec postępowania. Orzeczenie może wiązać się z poleceniem dłużnikowi dokonania świadczenia na rzecz wierzyciela (w formie płatności kwoty rekompensaty). Jeżeli dłużnik nie dokona świadczenia dobrowolnie, wierzyciel może skorzystać z prawa wykonawczego celem wyegzekwowania wypełnienia świadczenia. Prawo wykonawcze reguluje wykonanie (egzekucję) decyzji sądowych, które polecają dłużnikowi dokonanie świadczenia. W tym zakresie, prawo wykonawcze określa ustawowe zasady dotyczące środków przymusowych oraz sposobu ich stosowania. Do wszczynania wykonania (egzekucji) upoważnieni są komornicy, działając na polecenie wierzyciela dochodzącego wykonania swoich praw. W celu zastosowania środka przymusowego ustanowionego prawem wykonawczym muszą zostać spełnione dwa warunki: osoba musi posiadać dokument wykonawczy (na przykład wykonalne orzeczenie) i o dokumencie tym musiała zostać uprzednio zawiadomiona strona, w stosunku do której wszczęte zostanie wykonanie.

Środki przymusowe

Głównym środkiem przymusowym jest zajęcie egzekucyjne na mocy nakazu zajęcia majątku, co zostało bardziej szczegółowo omówione w dalszej części niniejszej ulotki informacyjnej.

Pozostałe środki przymusowe obejmują grzywny i areszt cywilny (w przypadku niewypełnienia nakazu sądowego).

Grzywna to kara pieniężna ustalona orzeczeniem sądowym, którą osoba skazana zobowiązana jest zapłacić, w przypadku jeśli nie wypełni ona podstawowego zobowiązania. Grzywnę stosuje się przede wszystkim w postępowaniu tymczasowym, jako środek wywierania nacisku. Grzywna może wiązać się jedynie z podstawowym zobowiązaniem polegającym na czymś innym niż płatność kwoty pieniędzy, jak na przykład polecenie wydania określonych dokumentów lub zakaz wykorzystywania określonego znaku handlowego.

Do góryDo góry

Uwięzienie za niewypełnienie nakazu sądowego jest środkiem wywierania nacisku celem zmuszenia strony do spełnienia określonego zobowiązania. Sąd nie stosuje uwięzienia za niewypełnienie nakazu sądowego zbyt często, a nawet jeśli do tego dojdzie, rzadko jest ono rzeczywiście wykonywane. Uwięzienie za niewypełnienie nakazu sądowego jest możliwe jedynie w sytuacji, kiedy zostanie ono polecone przez sąd.

Kluczowe osoby zaangażowane w egzekucję to wykonawca (osoba domagająca się wykonania, wierzyciel), osoba, przeciwko której wszczyna się wykonanie (dłużnik, przeciwko któremu wszczyna się wykonanie) oraz komornik (urzędnik państwowy, który na wniosek wykonawcy rzeczywiście wszczyna wykonanie orzeczenia).

2. Na jakich warunkach można wykonać nakaz egzekucyjny?

2.1. Nakaz egzekucyjny

Orzeczenia sądów holenderskich (wyrok, decyzja, orzeczenie), poświadczone akty (akty notarialne) oraz niektóre inne dokumenty stanowią nakazy egzekucyjne. Pozostałe dokumenty, które prawo określa jako nakazy egzekucyjne obejmują: nakazy egzekucyjne wydane przez Państwowe Służby Prokuratorskie, ostateczne wezwanie i zawiadomienie wydane przez urząd podatkowy, wyroki arbitrażowe z zezwoleniem na wykonanie oraz zapis polubownej ugody.

„Kopię dla komornika” orzeczenia sądowego wydaje się stronom bezpłatnie. Jest to uwierzytelniona kopia orzeczenia, opatrzona w górnej części napisem „In naam der Koningin” (W imieniu Królowej). Na tej podstawie można rozpoznać kopię dla komornika, jest to więc orzeczenie sądowe wydane w formie wykonawczej. Egzekucji można dokonać jedynie za pomocą kopii dla komornika.

Do góryDo góry

Kopię dla komornika, lub uwierzytelniony oryginał, można również wydać w formie aktu notarialnego.

Przekazanie kopii dla komornika upoważnia komornika do rozpoczęcia wykonania orzeczenia. Wierzyciel może sam przekazać komornikowi kopię dla komornika; nie musi w tym celu korzystać z usług prawnika.

Przed wykonaniem, komornik doręczy dokument osobie, w stosunku do której wszczyna się wykonanie orzeczenia. Celem doręczenia dokumentu jest zawiadomienie strony przeciwnej o orzeczeniu oraz poinformowanie jej, że wierzyciel żąda wypełnienia orzeczenia.

Dalsze informacje na temat doręczania dokumentów można znaleźć w rozporządzeniu o doręczeniach europejskich: http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32000R1348:PL:NOT

oraz w ulotce informacyjnej na temat doręczania dokumentów i zawiadamiania o dokumentach.

Komornicy
Rola w zakresie wykonywania orzeczeń

Komornik pełni kluczową rolę w egzekucji i zawsze działa na polecenie i w imieniu osoby żądającej wykonania. Polecenie to wydane zostaje w drodze przekazania kopii dla komornika. Ogólnie rzecz biorąc, komornik nie potrzebuje odrębnego upoważnienia.

Czynności, jakich może dokonać komornik w związku z wykonaniem orzeczenia obejmują:

Do góryDo góry

  • doręczenie nakazu egzekucji osobie, w stosunku do której wszczyna się wykonanie;

  • wezwanie do wypełnienia świadczenia, na przykład wezwanie do zapłaty kwoty pieniężnej;

  • przyjęcie zapłaty w przypadku dokonania jej przez dłużnika;

  • zajęcie.

W razie konieczności komornik może również skorzystać z pomocy policji (na przykład w przypadku dokonywania zajęcia).

Wynagrodzenie komornika

Urzędowe czynności komorników podlegają stałym opłatom, które ponosi dłużnik. Do wierzyciela nie stosują się żadne stałe opłaty, należy więc negocjować je z komornikiem. Opłaty za usługi komornicze ponoszone przez dłużnika można znaleźć w dekrecie z dnia 4 lipca 2001 r. zawierającym szczegółowe zasady dotyczące urzędowych czynności komorników i wynagrodzenia komorników (dekret o wynagrodzeniu komorników). Dekret ten można znaleźć pod adresem:

http://www.kbvg.nl/fileadmin/Informatie/praktisch_overzicht_Btag_2005.pdf Nederlands PDF File (PDF File 61 KB)

Niniejsza wersja dotyczy opłat obowiązujących w dniu 1 stycznia 2005 r.

2.2. Podstawowe warunki egzekucji

Dwa podstawowe warunki egzekucji są następujące:

Do góryDo góry

  • posiadanie nakazu egzekucyjnego oraz
  • doręczenie tego nakazu osobie, w stosunku do której wszczyna się wykonanie orzeczenia, przed egzekucją.

Patrz pytanie 1.

Środki przymusowe

Jak wspomniano powyżej, podstawowym środkiem przymusowym jest zajęcie egzekucyjne na mocy nakazu zajęcia majątku. Istnieją również środki, które można przyjąć w trakcie uzyskiwania nakazu egzekucyjnego. O środki te można wnioskować przed ogłoszeniem wyroku, w trakcie lub nawet przed rozpoczęciem postępowania; znane są one jako środki zabezpieczające, tj. środki mające na celu zabezpieczenie praw. Środki zabezpieczające obejmują zajęcie nakazane z góry, opieczętowanie oraz sporządzenie spisu majątku. Niniejsza ulotka informacyjna opisuje zajęcie egzekucyjne.

3. Środki przymusowe

3.1. Jakie aktywa mogą być przedmiotem wykonania?

Zajęcia egzekucyjnego można dokonać w stosunku do:

  • majątku ruchomego, który nie jest majątkiem zarejestrowanym
  • praw na okaziciela lub praw do nakazu, do akcji imiennych lub innych imiennych papierów wartościowych;
  • strony trzeciej (na mocy nakazu zajęcia wierzytelności dłużnika znajdujących się u strony trzeciej)
  • majątku nieruchomego
  • statków
  • samolotów

Zgodnie z ogólną zasadą, wykonawca może dokonać dowolnego wyboru aktywów, w stosunku do których pragnie dokonać zajęcia.

Do góryDo góry

Zasadniczo, zajęcia można dokonać na całości majątku dłużnika. Istnieją aktywa, których nie można objąć zajęciem, jak na przykład majątek wymagany w celu zapewnienia podstawowych potrzeb życiowych, jak odzież, żywność, narzędzia robocze, literatura specjalistyczna oraz majątek służący edukacji, sztuce i nauce. Z zajęcia wyłączona jest również część okresowych płac, alimenty oraz zasiłki.

Zajęcia nie można dokonać w stosunku do aktywów przeznaczonych dla celów publicznych. Wykonawca może dokonać zajęcia na różnych aktywach jednocześnie, na przykład zarówno na majątku ruchomym jak i nieruchomym.

3.2. Jakie są skutki zajęcia egzekucyjnego?
Skutki prawne zajęcia niezarejestrowanego majątku ruchomego

Zajęcie oznacza, że czynności podejmowane przez dłużnika po zajęciu pozostaną bez uszczerbku dla praw osoby dokonującej zajęcia. Jeżeli, na przykład, dłużnik chciałby sprzedać firmę, kupujący nie może, z zasady, twierdzić w stosunku do wierzyciela, że stał się właścicielem. Innym skutkiem jest fakt, że dochód z prowadzonej działalności również objęty jest zajęciem.

Skutki prawne zajęcia akcji, papierów wartościowych i innych aktywów

Nie istnieją żadne szczególne skutki prawne.

Przez czas trwania zajęcia prawa do głosowania pozostają prawami osoby, w stosunku do której dokonano zajęcia.

Skutki prawne zajęcia w drodze zajęcia u strony trzeciej

W przypadku zajęcia w drodze zajęcia u osoby trzeciej, wierzyciel (osoba dokonująca zajęcia) dokonuje zajęcia u strony trzeciej (tj. niebędącej dłużnikiem), ponieważ strona trzecia ma dług w stosunku do dłużnika lub posiada majątek dłużnika. Innymi słowy, zajęciu ulega majątek dłużnika będący w rękach strony trzeciej. Osoba dokonująca zajęcia jest zabezpieczona przed czynnościami prawnymi strony przeciwnej. Czynności prawne dokonywane po zajęciu nie są skuteczne w stosunku do osoby dokonującej zajęcia.

Do góryDo góry

Dwie popularne formy zajęcia w drodze zajęcia u strony trzeciej to zajęcie w banku, w stosunku do rachunku bankowego lub przelewowego, oraz u pracodawcy, w drodze zajęcia płacy pracownika.

Skutki prawne zajęcia majątku ruchomego

Zajęcie odnotowuje się w rejestrach publicznych i jest ono skuteczne od momentu jego rejestracji. Przychody uzyskiwane z majątku nieruchomego po zajęciu podlegają zajęciu. Osoba dokonująca zajęcia jest zabezpieczona przed czynnościami prawnymi strony przeciwnej. Zbycie (sprzedaż) majątku nieruchomego nie jest skuteczne w stosunku do osoby dokonującej zajęcia.

3.3. Jaki jest okres ważności tych środków?

Zgodnie z zasadą ogólną, prawo do wykonania orzeczenia sądowego ulega przedawnieniu z upływem dwudziestu lat od daty wydania orzeczenia. W przypadku jeśli wykonanie orzeczenia sądowego podlega określonym wymaganiom, których dopełnienie nie zależy od woli osoby, która uzyskała orzeczenie, prawo do wykonania orzeczenia sądowego ulega przedawnieniu z upływem dwudziestu lat od dnia następującego po terminie dopełnienia wymagań.

Jednakże, okres przedawnienia dla wszelkich płatności, które muszą zgodnie z orzeczeniem zostać dokonane w ciągu roku lub okresu krótszego niż rok, wynosi pięć lat. W przypadku jeśli mamy do czynienia z odsetkami, karami, grzywnami lub innymi nakazami dodatkowymi, przedawnienie następuje najpóźniej w momencie przedawnienia prawa do wykonania głównego orzeczenia, chyba że okres ten ulegnie przerwaniu lub przedłużeniu.

4. Czy można odwołać się od środków wykonawczych?

Spory wykonawcze

Artykuł 438 kodeksu postępowania cywilnego zawiera ogólną zasadę regulującą spory dotyczące wykonywania orzeczeń, które znane są pod nazwą sporów wykonawczych. W przypadku sporu wykonawczego dłużnik może podjąć próbę zapobieżenia wykonaniu orzeczenia. Spór może, na przykład, dotyczyć znaczenia i zakresu nakazu egzekucyjnego, wpływu faktów pojawiających się po wydaniu wyroku (nakazu egzekucyjnego), ważności zajęcia, czy też kwestii, kto jest właścicielem zajętych aktywów. W przypadku sporu wykonawczego dłużnik może, na przykład, twierdzić, że wykonawca dopuszcza się nadużycia prawa lub że zajęcie jest nieproporcjonalne do wyroku. Dłużnik (osoba, w stosunku do której dokonuje się egzekucji) nie może wnosić na tym etapie żadnych dalszych istotnych zastrzeżeń: aby tego dokonać, musi wnieść sprzeciw, odwołanie lub wszcząć postępowanie o kasację, czyli skorzystać ze środków prawnych. Dlatego też spór wykonawczy dotyczy wyłącznie kwestii wykonania orzeczenia. Główne postępowanie, w skutek którego doszło do wydania orzeczenia, nie podlega ponownej ocenie.

Spory wykonawcze stanowią zwykle część postępowania tymczasowego. Sąd może, na przykład, zawiesić egzekucję na określony okres czasu lub znieść zajęcie.

Właściwość sądu

Sąd pierwszej instancji (de arrondissementsrechtbank) posiada jurysdykcję w stosunku do wszystkich sporów wykonawczych, bez względu na to, który sędzia wydał orzeczenie będące przedmiotem wykonania. Sąd ten jest sądem właściwym, nawet jeśli orzeczenie wydał sąd apelacyjny lub Sąd Najwyższy.

Jurysdykcja terytorialna. Sądem sprawującym jurysdykcję terytorialną jest sąd właściwy z mocy ogólnych przepisów ustawy o jurysdykcji lub sąd sprawujący jurysdykcję terytorialną, w ramach której zostało lub zostanie dokonane zajęcie, lub sąd sprawujący jurysdykcję terytorialną, w ramach której znajduje się dany majątek, lub sąd sprawujący jurysdykcję terytorialną w ramach której wykonane zostanie orzeczenie. Dla wszystkich spraw o wykonanie toczących się w Niderlandach należy znaleźć właściwy sąd holenderski.

« Wykonywanie orzeczeń - Informacje ogólne | Niderlandy - Informacje ogólne »

Do góryDo góry

Ostatnia aktualizacja: 16-11-2006

 
  • Prawo wspólnotowe
  • Prawo międzynarodowe

  • Belgia
  • Bułgaria
  • Czechy
  • Dania
  • Niemcy
  • Estonia
  • Irlandia
  • Grecja
  • Hiszpania
  • Francja
  • Włochy
  • Cypr
  • Łotwa
  • Litwa
  • Luksemburg
  • Węgry
  • Malta
  • Niderlandy
  • Austria
  • Polska
  • Portugalia
  • Rumunia
  • Słowenia
  • Słowacja
  • Finlandia
  • Szwecja
  • Wielka Brytania