Europese Commissie > EJN > Tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen > Litouwen

Laatste aanpassing: 04-05-2009
Printversie Voeg toe aan favorieten

Tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen - Litouwen

 

INHOUDSOPGAVE

1. Wat betekent tenuitvoerlegging in burgerlijke en handelszaken? 1.
2. Onder welke voorwaarden kan een executoriale titel ten uitvoer worden gelegd? 2.
2.1. De procedure 2.1.
2.2. De belangrijkste voorwaarden voor tenuitvoerlegging 2.2.
3. Tenuitvoerleggingsmaatregelen 3.
3.1. Welke vermogensbestanddelen kunnen worden betrokken bij de tenuitvoerlegging? 3.1.
3.2. Wat zijn de gevolgen van executoriaal beslag? 3.2.
3.3. Wat is de rechtsgeldigheid van dergelijke maatregelen? 3.3.
4. Is er een mogelijkheid beroep aan te tekenen tegen executiemaatregelen? 4.

 

1. Wat betekent tenuitvoerlegging in burgerlijke en handelszaken?

Tenuitvoerlegging houdt in dat wordt gegarandeerd dat de verplichtingen die tijdens een juridische procedure middels een rechterlijke beslissing aan partijen zijn opgelegd, ook daadwerkelijk worden nagekomen; dat wil zeggen dat partijen de van hen gevraagde handelingen verrichten.

Niet bij alle rechterlijke beslissingen hoeven tenuitvoerleggingsmaatregelen te worden genomen. Dit geldt bijvoorbeeld voor beslissingen inzake erkenning of het opschorten, wijzigen of aangaan van juridische betrekkingen.

Een rechterlijke beslissing kan ofwel vrijwillig door partijen worden nagekomen, dus zonder dat er tenuitvoerleggingsmaatregelen worden genomen, ofwel onder dwang.

Als een partij een opgelegde rechterlijke beslissing niet vrijwillig nakomt, heeft de betrokken schuldeiser het recht de rechtbank te verzoeken een bevel tot tenuitvoerlegging (executoriale titel) af te geven en deze aan een deurwaarder te overhandigen. Deurwaarders zijn door de staat erkende personen die er op verzoek van een schuldeiser voor zorgen dat een rechterlijke beslissing die niet vrijwillig wordt nagekomen, wordt afgedwongen.

De tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen is geregeld in sectie VI van het wetboek van burgerlijke rechtsvordering (executieprocedures) en in de aanwijzingen voor de tenuitvoerlegging van beslissingen, die in opdracht van de minister van justitie zijn aangenomen. In andere rechtsinstrumenten kunnen specifieke regels zijn opgenomen in verband met de tenuitvoerlegging van beslissingen.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

2. Onder welke voorwaarden kan een executoriale titel ten uitvoer worden gelegd?

2.1. De procedure

Het bevel tot tenuitvoerlegging van een rechterlijke beslissing wordt door de persoon die hiertoe gerechtigd is, te weten de eiser of zijn of haar vertegenwoordiger, overhandigd aan een deurwaarder. Als het bevel tot tenuitvoerlegging wordt afgegeven door een vertegenwoordiger, moet deze in het bezit zijn van een machtiging die naar behoren is opgesteld en afgegeven. Dit wil zeggen dat een door een natuurlijke persoon opgestelde verklaring moet zijn gelegaliseerd en dat een door een rechtspersoon opgestelde verklaring ook moet zijn goedgekeurd door het daartoe aangewezen orgaan binnen de betrokken rechtspersoon. Als een advocaat of diens assistent het bevel tot tenuitvoerlegging aan een deurwaarder overhandigt, moet hij of zij tevens een schriftelijke toestemming van de cliënt overleggen of een ander document waaruit blijkt wat zijn of haar rechten en plichten zijn en tot waar deze zich uitstrekken.

Nadat de deurwaarder het bevel tot tenuitvoerlegging in ontvangst heeft genomen, moet hij of zij binnen drie dagen of in dringende gevallen onmiddellijk bevestigen dat er geen duidelijke redenen zijn om dit niet te accepteren.

2.2. De belangrijkste voorwaarden voor tenuitvoerlegging

Het bevel tot tenuitvoerlegging wordt ingediend bij de deurwaarder die werkzaam is in het gebied waar de schuldenaar woont of werkt of waar de bezittingen van de schuldenaar zich bevinden. Indien verhaal moet worden gehaald bij een rechtspersoon, wordt het bevel tot tenuitvoerlegging afgegeven aan de deurwaarder van het gebied waar het hoofdkantoor van de schuldenaar (de rechtspersoon) zich bevindt of van het gebied waar de bezittingen van laatstgenoemde zich bevinden.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Het bevel tot tenuitvoerlegging wordt geaccepteerd wanneer de eiser de deurwaarder de volledige vergoeding voor de tenuitvoerlegging betaalt. Afhankelijk van de financiële situatie van de eiser (natuurlijke persoon) kan de deurwaarder afzien van de gehele vergoeding of een deel daarvan, of uitstel van betaling verlenen tot het einde van de tenuitvoerleggingsprocedure. Als het bevel tot tenuitvoerlegging wordt ingediend door een rechtspersoon, heeft de deurwaarder het recht uitstel van betaling te verlenen voor niet meer dan de helft van de totale vergoeding.

3. Tenuitvoerleggingsmaatregelen

3.1. Welke vermogensbestanddelen kunnen worden betrokken bij de tenuitvoerlegging?

Mogelijke tenuitvoerleggingsmaatregelen zijn:

  1. beslag op financiële middelen en vermogensbestanddelen van de schuldenaar;
  2. beslag op activa of gelden van de schuldenaar bij derden;
  3. verbod aan derden om gelden of activa over te dragen aan de schuldenaar of andere verplichtingen voor de schuldenaar uit te voeren;
  4. beslag op documenten waarin rechten van de schuldenaar zijn vastgelegd;
  5. beslag op loon, salaris, pensioen, toelagen of andere vormen van inkomen van de schuldenaar;
  6. beslag op goederen van de schuldenaar die in de rechterlijke beslissing zijn aangewezen en overdracht daarvan aan de eiser;
  7. beheer van de activa van de schuldenaar en aanwending van de aldus verkregen inkomsten als schadevergoeding voor de eiser;
  8. verplichten van de schuldenaar om bepaalde handelingen te verrichten of daarvan af te zien;
  9. verrekening van de tegenvorderingen van de eiser;
  10. andere maatregelen die wettelijk zijn geregeld.

Er kunnen meerdere tenuitvoerleggingsmaatregelen tegelijkertijd worden genomen .

Bovenkant paginaBovenkant pagina

3.2. Wat zijn de gevolgen van executoriaal beslag?

Welke tenuitvoerleggingsmaatregelen worden genomen, is afhankelijk van de vraag of er een financiële of niet-financiële verplichting wordt afgedwongen en of er beslag wordt gelegd op het kapitaal, de inkomsten of andere bezittingen van de schuldenaar.

Indien een financiële verplichting wordt afgedwongen door middel van het kapitaal van de schuldenaar bij een bank of een derde partij, stuurt de deurwaarder op voorgeschreven wijze een opdracht naar de bank, kredietinstelling of andere persoon met het verzoek na te gaan of zij gelden van de schuldenaar in bewaring hebben en zo ja, om betalingen van deze gelden op te schorten tot het bedrag dat nodig is om aan de verplichtingen te voldoen en de kosten van tenuitvoerlegging te dekken. Zodra de bank schriftelijk bevestigt dat betalingen uit het kapitaal van de schuldenaar zijn opgeschort, wordt op dit kapitaal beslag gelegd en wordt het overgemaakt naar de rekening van de deurwaarder.

Indien uit onderzoek van de deurwaarder blijkt dat de gelden of de andere bezittingen van de schuldenaar zich onder derden bevinden (de deurwaarder heeft recht op inzage in deze informatie en op informatie over de vraag of een derde partij gelden of andere bezittingen aan de schuldenaar moet betalen of overdragen), worden deze gelden in beslag genomen.

Indien een financiële verplichting wordt afgedwongen door middel van het inkomen van de schuldenaar, stuurt de deurwaarder het bevel tot tenuitvoerlegging naar de werkgever van de schuldenaar of naar enige andere persoon die hem of haar betaalt. Er wordt dan steeds een deel van het inkomen van de schuldenaar ingehouden totdat aan de verplichtingen is voldaan.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Indien een financiële verplichting wordt afgedwongen door middel van de bezittingen van de schuldenaar, worden deze bezittingen verkocht. Financiële activa van de schuldenaar blijven buiten schot indien laatstgenoemde ten overstaan van de deurwaarder kan aantonen dat het verschuldigde bedrag binnen zes maanden kan worden verkregen middels inhouding van het wettelijke bedrag op het inkomen van de schuldenaar. De woning van de schuldenaar die zijn of haar eigendom is en waarin hij of zij verblijft, blijft buiten schot indien het verschuldigde bedrag niet hoger is dan LTL 7 000. Nadat beslag is gelegd op een appartement of woonhuis vanwege achterstallige betaling van energierekeningen, gemeentelijke diensten of andere diensten kan de rechtbank, op verzoek van de schuldenaar of zijn of haar gezinsleden, bepalen dat er geen beslag mag worden gelegd op het laatste appartement, woonhuis of deel daarvan dat de betrokken personen nodig hebben om in te leven. Hierbij zal de rechtbank rekening houden met de financiële situatie en de belangen van kinderen, gehandicapten en minderbedeelden.

Beslag op de bezittingen van de schuldenaar komt neer op een tijdelijk verbod op of een tijdelijke beperking van het eigenaarschap of een onderdeel daarvan (beheer, gebruik of verkoop) van de bezittingen van de schuldenaar.

Er kan beslag worden gelegd door een rechtbank of een deurwaarder.

Een rechtbank legt beslag op bezittingen door middel van een beslissing over het opleggen van tijdelijke beschermende maatregelen. De waarde van de gelden of goederen waarop beslag wordt gelegd, mag niet hoger zijn dan het bedrag dat de schuldeiser eist. De rechtbank kan een dergelijke beslissing op verzoek van een der partijen, of in sommige vooraf bepaalde gevallen uit eigen beweging, herroepen. Wanneer de rechtbank een zaak heeft onderzocht en de eis heeft verworpen, blijven de tijdelijke beschermende maatregelen van kracht totdat de beslissing in werking treedt. Als de eis wordt ingewilligd nadat de rechtbank tijdelijke beschermende maatregelen heeft opgelegd, blijven deze maatregelen van kracht totdat de beslissing is uitgevoerd.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Een deurwaarder die een beslissing tot tenuitvoerlegging uitvoert, moet de opdracht tot beslaglegging tekenen wanneer hij of zij beslag legt op bezittingen van de schuldenaar. Een deurwaarder mag een opdracht tot beslaglegging alleen herroepen indien hij of zij zelf het beslag heeft gelegd. In principe mag een deurwaarder slechts beslag leggen op de bezittingen waarvan de waarde overeenkomt met het verschuldigde bedrag en de kosten van de tenuitvoerlegging.

Verkoop van bezittingen. Dit is de verplichte verkoop bij opbod via firma's die zich bezighouden met handel in of overdracht van bezittingen, de overdracht aan de eiser, de verkoop aan een koper die door de schuldenaar is voorgesteld, of enige andere vorm van verkoop van in beslag genomen bezittingen die direct of indirect toebehoren aan de schuldenaar. Afhankelijk van de redenen van beslaglegging en de soort bezittingen, worden de in beslag genomen bezittingen in overeenstemming met de wet verkocht door een deurwaarder, kantoren van de nationale belastinginspectie, of door effectenmakelaars of firma's die zich bezighouden met handel in waardepapieren.

Onroerende goederen en andere wettelijk geregistreerde bezittingen van de schuldenaar, evenals roerende goederen die per stuk een waarde hebben van meer dan honderdduizend litas, worden geveild. Andere bezittingen kunnen op een andere manier te gelde worden gemaakt.

De schuldenaar heeft het recht voorafgaand aan de veiling een koper voor de te verkopen bezittingen te zoeken. Indien de schuldenaar voorafgaand aan de veiling een koper vindt, moeten zijn of haar bezittingen aan deze koper worden verkocht. Bezittingen kunnen aan de door de schuldenaar gevonden koper worden verkocht voor een bedrag dat niet lager is dan de waarde die in de opdracht tot beslaglegging is aangegeven, of voor een lager bedrag als dit voldoende is om alle schulden en de kosten van tenuitvoerlegging te dekken.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Bij de verkoop van de bezittingen waarop beslag ligt, vervallen alle vormen van beslag op deze bezittingen.

Indien tegenvorderingen van de schuldenaar en de schuldeiser ten uitvoer worden gelegd, zal de deurwaarder deze bedragen volgens de voorgeschreven procedure verrekenen. Indien de voorgeschreven procedure het mogelijk maakt het volledige bedrag te verhalen door middel van verrekening, worden er geen andere dwingende tenuitvoerleggingsmaatregelen opgelegd. Verrekening is niet mogelijk in geval van alimentatie.

De eisen waaraan het afdwingen van niet-financiële verplichtingen moet voldoen, zijn wettelijk vastgelegd.

Indien een rechterlijke beslissing inzake overdracht van het ouderlijk gezag ten uitvoer wordt gelegd, zal de deurwaarder de persoon die het ouderlijk gezag over het kind toegewezen krijgt en een vertegenwoordiger van de kinderbescherming daarbij betrekken. De belangen van het kind staan hierbij voorop.

Indien in de rechterlijke beslissing bepaalde goederen aan de eiser worden toegewezen, neemt de deurwaarder deze goederen bij de schuldenaar in beslag en draagt ze over aan de eiser.

Afhankelijk van de rechterlijke beslissing mogen alleen de personen die in de executoriale titel zijn genoemd een woning betrekken (of uit een woning worden gezet). Indien nodig kan hierbij politieassistentie worden gevraagd.

Indien aan een beslissing waarin wordt opgelegd dat een schuldenaar stopt met het uitvoeren van bepaalde handelingen die geen verband houden met de overdracht van geld of goederen, geen gevolg wordt gegeven, stelt de deurwaarder hierover een verslag op. Dit verslag wordt naar de districtsrechtbank van de plaats van tenuitvoerlegging gestuurd. Deze zal verordenen dat de in de oorspronkelijke beslissing genoemde consequenties in werking zullen treden (dat wil zeggen dat als de verweerder niet binnen de gestelde termijn gevolg heeft gegeven aan de beslissing, de eiser gerechtigd is handelingen te verrichten of maatregelen te nemen om beëindiging van de handelingen af te dwingen en de onkosten te verhalen middels beslag op de financiële middelen van verweerder). Indien er in de beslissing geen consequenties zijn aangegeven, zal de rechtbank regelingen treffen om de oorspronkelijke beslissing alsnog te kunnen afdwingen.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Indien de in de rechterlijke beslissing genoemde handelingen alleen kunnen worden verricht of beëindigd door de verweerder zelf en hij of zij de beslissing niet nakomt, kan de verweerder een boete opgelegd krijgen die ten goede komt aan de eiser en kan een nieuwe termijn worden gesteld voor tenuitvoerlegging van de beslissing. Betaling van de boete ontslaat de schuldenaar niet van zijn of haar verplichting de in de rechterlijke beslissing genoemde handelingen te verrichten of te beëindigen.

3.3. Wat is de rechtsgeldigheid van dergelijke maatregelen?

Afhankelijk van de betrokken beslissing kan een bevel tot tenuitvoerlegging worden afgegeven binnen tien jaar nadat de beslissing van kracht is geworden. De termijn voor het afgeven van een bevel tot tenuitvoerlegging voor een rechterlijke beslissing die met spoed ten uitvoer moet worden gelegd, gaat in op de dag nadat de beslissing is gegeven. Tenuitvoerleggingsmaatregelen met betrekking tot terugkeer naar werk kunnen worden afgegeven binnen een maand na de dag waarop de beslissing is gegeven.

Indien periodieke betalingen zijn opgelegd, zijn de documenten voor tenuitvoerlegging, afhankelijk van de betrokken beslissing, van kracht gedurende de gehele periode waarover betalingsverplichtingen zijn opgelegd, en de termijn voor het indienen van die documenten gaat in op elke datum waarop een betalingstermijn afloopt.

Voor het indienen van bevelen tot tenuitvoerlegging van uitvoerbare beslissingen van andere functionarissen of instanties gelden specifieke termijnen.

Indien de termijn voor het overleggen van een document voor tenuitvoerlegging is verlengd om redenen die de rechtbank van belang acht, kan de rechtbank de termijn opnieuw verlengen tenzij de wet anders bepaalt.

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Executiemaatregelen die door een deurwaarder zijn genomen, blijven van kracht totdat deze door de betrokken deurwaarder worden ingetrokken. Indien beroep wordt aangetekend waarbij de wettigheid van de handelingen van de deurwaarder wordt aangevochten en de rechtbank het beroep gegrond of deels gegrond acht, kan de rechtbank die het beroep behandelt alle of een deel van de genomen maatregelen herroepen.

Beslag op bezittingen en andere tijdelijke beschermingsmaatregelen die door de rechtbank zijn opgelegd, blijven van kracht totdat deze worden herroepen (of vervangen door een andere maatregel) of in geval van beroep, worden herroepen door een hogere rechtbank.

Bij de verkoop van bezittingen waarop beslag ligt, vervallen alle vormen van beslag op deze goederen.

Zie ook het antwoord op vraag 3.2.

4. Is er een mogelijkheid beroep aan te tekenen tegen executiemaatregelen?

Er kan beroep worden aangetekend tegen handelingen van een deurwaarder binnen tien dagen na de datum waarop de persoon die de klacht indient kennis heeft gekregen of had moeten krijgen van het verrichten van de betrokken handeling of het nalaten daarvan, mits dit niet later is dan dertig dagen nadat de handeling heeft plaatsgevonden. Het beroep moet worden aangetekend bij de districtsrechtbank van het gebied waarin de deurwaarder werkzaam is.

Maatregelen die door een rechtbank zijn genomen, kunnen door dezelfde rechtbank worden herroepen of gewijzigd, of indien een beroep is ingediend bij een hogere rechtbank, middels een beslissing van die rechtbank.

« Tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen - Algemene informatie | Litouwen - Algemene informatie »

Bovenkant paginaBovenkant pagina

Laatste aanpassing: 04-05-2009

 
  • Gemeinscheftsrecht
  • Internationaal recht

  • België
  • Bulgarije
  • Tsjechië
  • Denemarken
  • Duitsland
  • Estland
  • Ierland
  • Griekenland
  • Spanje
  • Frankrijk
  • Italië
  • Cyprus
  • Letland
  • Litouwen
  • Luxemburg
  • Hongarije
  • Malta
  • Nederland
  • Oostenrijk
  • Polen
  • Portugal
  • Roemenië
  • Slovenië
  • Slowakije
  • Finland
  • Zweden
  • Verenigd Koninkrijk