Komisja Europejska > EJN > Odszkodowania dla ofiar przestępstw > Węgry

Ostatnia aktualizacja: 07-03-2008
Wersja do druku Dodaj do ulubionych

Odszkodowania dla ofiar przestępstw - Węgry

EJN logo

Strona jest nieaktualna. Trwa przygotowywanie zaktualizowanej wersji, która będzie dostępna w europejskim portalu e-Sprawiedliwość.


 

SPIS TRESCI

1. Uzyskanie zadośćuczynienia szkody w formie odszkodowania od sprawcy przestępstwa 1.
1.1. Jakie są warunki wnoszenia roszczeń o odszkodowanie w procesie (postępowaniu karnym) przeciwko sprawcy? 1.1.
1.2. Na jakim etapie procedury powinienem wystąpić z roszczeniem? 1.2.
1.3. W jaki sposób i do kogo powinienem wnieść roszczenie? 1.3.
1.4. W jaki sposób powinienem przedstawić swoje roszczenie (wskazać łączną kwotę i/lub określić poszczególne szkody)? 1.4.
1.5. Czy mogę otrzymać pomoc prawną przed postępowaniem sądowym i/lub w czasie jego trwania? 1.5.
1.6. Jakie dowody powinienem przedstawić na poparcie swego roszczenia? 1.6.
1.7. Czy w sytuacji, gdy sąd przyzna mi prawo do odszkodowania, przysługuje mi, jako ofierze przestępstwa, jakaś forma specjalnej pomocy w zakresie egzekucji orzeczenia przeciwko sprawcy? 1.7.
2. Otrzymywanie odszkodowania od państwa lub instytucji publicznej 2.
2.1. Czy można otrzymać odszkodowanie od państwa lub instytucji publicznej? 2.1.
2.2. Czy możliwość otrzymania takiego odszkodowania mają tylko ofiary niektórych rodzajów przestępstw? 2.2.
2.3. Czy możliwość otrzymania takiego odszkodowania mają tylko ofiary, które doznały szkód określonego rodzaju? 2.3.
2.4. Czy krewni lub osoby pozostające na utrzymaniu ofiary, która poniosła śmierć w wyniku przestępstwa, mogą otrzymać odszkodowanie? 2.4.
2.5. Czy możliwość otrzymania odszkodowania mają tylko obywatele niektórych państw lub osoby zamieszkałe w określonym kraju? 2.5.
2.6. Czy mogę ubiegać się o odszkodowanie od Węgier, jeśli przestępstwo popełniono w innym kraju? Jeśli tak, to na jakich warunkach? 2.6.
2.7. Czy istnieje obowiązek zgłoszenia przestępstwa policji? 2.7.
2.8. Czy zanim złożę wniosek, powinienem czekać na wynik dochodzenia policyjnego lub postępowania karnego? 2.8.
2.9. Jeśli przestępca został zidentyfikowany, czy trzeba najpierw podjąć próbę uzyskania odszkodowania bezpośrednio od niego? 2.9.
2.10. Jeśli przestępca nie został zidentyfikowany lub skazany, czy mimo to mogę otrzymać odszkodowanie? Jeśli tak, jakie dowody powinienem dołączyć do swego wniosku? 2.10.
2.11. Czy istnieje określony termin na złożenie wniosku o odszkodowanie? 2.11.
2.12. Za jakie szkody mogę otrzymać odszkodowanie? 2.12.
2.13. W jaki sposób zostanie wyliczona wysokość odszkodowania? 2.13.
2.14. Czy istnieje minimalna i/lub maksymalna kwota, jaką można przyznać? 2.14.
2.15. Czy otrzymana kwota odszkodowania lub ta, którą mogę otrzymać za te same szkody, ale z innych źródeł (np. z tytułu ubezpieczenia) zostanie odliczona od odszkodowania przyznanego przez państwo? 2.15.
2.16. Czy istnieją inne kryteria, które mogą mieć wpływ na moje szanse otrzymania odszkodowania lub sposób wyliczenia jego wysokości np. moje własne zachowanie podczas zdarzenia, które spowodowało szkodę? 2.16.
2.17. Czy mogę otrzymać odszkodowanie z góry? Jeśli tak, to na jakich warunkach? 2.17.
2.18. Gdzie mogę otrzymać potrzebne formularze i dalsze informacje na temat procedury składania wniosku? Czy istnieje specjalna linia telefoniczna lub strona internetowa, z której można skorzystać, by uzyskać pomoc? 2.18.
2.19. Czy mogę uzyskać pomoc prawną przy sporządzaniu wniosku? 2.19.
2.20. Dokąd mam wysłać wniosek? 2.20.
2.21. Czy istnieją organizacje, które wspierają ofiary przestępstw i mogą udzielić dalszych informacji? 2.21.

 

1. Uzyskanie zadośćuczynienia szkody w formie odszkodowania od sprawcy przestępstwa

1.1. Jakie są warunki wnoszenia roszczeń o odszkodowanie w procesie (postępowaniu karnym) przeciwko sprawcy?

Na mocy ustawy XIX z 1998 r. o postępowaniu w sprawach karnych ofiara przestępstwa (jako osoba prywatna) może dochodzić roszczeń cywilnych przeciwko sprawcy dotyczących zadośćuczynienia za szkody bezpośrednio wynikające z czynu, który stanowi podstawę oskarżenia – innymi słowy, w postępowaniu w sprawach karnych oskarżony ponosi odpowiedzialność wyłącznie za szkodę wyrządzoną w wyniku przestępstwa.

1.2. Na jakim etapie procedury powinienem wystąpić z roszczeniem?

Z roszczeniem cywilnym można wystąpić w okresie od dnia rozpoczęcia postępowania karnego do dnia, w którym odbywa się posiedzenie sądu w sprawie wydania wyroku w pierwszej instancji (najpóźniej).

1.3. W jaki sposób i do kogo powinienem wnieść roszczenie?

Z roszczeniem cywilnym może wystąpić osoba pokrzywdzona lub, jeśli poniosła śmierć, jej spadkobierca. W niektórych przypadkach takiego roszczenia może dochodzić prokurator.

Osoba pokrzywdzona może wystąpić z roszczeniem cywilnym do instytucji prowadzącej dochodzenie lub do biura prokuratora przed wniesieniem aktu oskarżenia, a także do sądu, gdy akt oskarżenia został już wniesiony.

1.4. W jaki sposób powinienem przedstawić swoje roszczenie (wskazać łączną kwotę i/lub określić poszczególne szkody)?

W ustawodawstwie nie ma przepisu dotyczącego sposobu wnoszenia roszczenia o odszkodowanie ani jego kwoty. Ponadto oprócz odszkodowania za rzeczywistą szkodę osoba prywatna może dodatkowo ubiegać się o odszkodowanie z tytułu utraty zysku lub korzyści, poniesionych wydatków i honorarium pełnomocnika.

Do góryDo góry

1.5. Czy mogę otrzymać pomoc prawną przed postępowaniem sądowym i/lub w czasie jego trwania?

W trakcie rozstrzygania roszczenia cywilnego osoba prywatna musi zostać poinformowana o konsekwencjach tego roszczenia.

Urząd Sprawiedliwości (działający pod nadzorem Ministerstwa Sprawiedliwości) oferuje pomoc ofiarom przestępstw, udzielając informacji i porad osobom pokrzywdzonym na ich wniosek przed rozpoczęciem postępowania karnego.

1.6. Jakie dowody powinienem przedstawić na poparcie swego roszczenia?

Osoba prywatna musi przedstawić dowody wyrządzonej jej szkody, z tytułu której występuje z roszczeniem o odszkodowanie. W tym celu musi ona przedłożyć stosowne dowody. W toku postępowania osoba prywatna może, za pozwoleniem sądu, zadawać bezpośrednio pytania oskarżonemu i świadkom.

1.7. Czy w sytuacji, gdy sąd przyzna mi prawo do odszkodowania, przysługuje mi, jako ofierze przestępstwa, jakaś forma specjalnej pomocy w zakresie egzekucji orzeczenia przeciwko sprawcy?

Na wniosek osoby prywatnej może zapaść decyzja o zajęciu, w celu zabezpieczenia roszczenia cywilnego. Może ona również obejmować dobra niezwiązane z przestępstwem karnym. Szczegółowe zasady wykonywania roszczeń cywilnych o odszkodowanie przyznane przez sąd są określone w ustawie LIII z 1994 r. o wykonywaniu orzeczeń sądowych.

2. Otrzymywanie odszkodowania od państwa lub instytucji publicznej 

2.1. Czy można otrzymać odszkodowanie od państwa lub instytucji publicznej?

Tak. Na mocy ustawy CXXXV z 2005 r. o wsparciu dla ofiar przestępstw i odszkodowaniu od państwa o takie odszkodowanie można ubiegać się w Urzędzie Sprawiedliwości, w Departamencie ds. Wspierania Ofiar Przestępstw.

Do góryDo góry

2.2. Czy możliwość otrzymania takiego odszkodowania mają tylko ofiary niektórych rodzajów przestępstw?

Tak. Odszkodowanie wypłaca się tylko osobom fizycznym, które padły ofiarą umyślnego czynu przestępczego na ich osobie.

2.3. Czy możliwość otrzymania takiego odszkodowania mają tylko ofiary, które doznały szkód określonego rodzaju?

Odszkodowanie wypłaca się jedynie wówczas, gdy osoba pokrzywdzona poniosła śmierć lub doznała ciężkiego uszkodzenia ciała, bądź poniosła uszczerbek na zdrowiu wskutek czynu przestępczego.

2.4. Czy krewni lub osoby pozostające na utrzymaniu ofiary, która poniosła śmierć w wyniku przestępstwa, mogą otrzymać odszkodowanie?

Tak. Odszkodowanie wypłaca się osobie fizycznej, która w czasie popełnienia przestępstwa jest najbliższym krewnym, jednym z rodziców adopcyjnych, jednym z rodziców w rodzinie zastępczej, dzieckiem adoptowanym, dzieckiem przybranym, małżonkiem lub partnerem w wolnym związku osoby zmarłej lub pokrzywdzonej i mieszka w tym samym gospodarstwie domowym co osoba, która poniosła śmierć/doznała uszkodzenia ciała lub uszczerbku na zdrowiu wskutek brutalnego umyślnego czynu przestępczego. Odszkodowanie wypłaca się również osobie fizycznej, która jest zobowiązana udzielać wsparcia każdej z wyżej wymienionych osób na mocy prawa, decyzji sądu lub innego organu bądź ważnej umowy.

2.5. Czy możliwość otrzymania odszkodowania mają tylko obywatele niektórych państw lub osoby zamieszkałe w określonym kraju?

Odszkodowanie mogą otrzymać obywatele węgierscy, obywatele innych państw członkowskich UE, osoby wysiedlone i przebywające legalnie na terytorium Republiki Węgierskiej, ofiary handlu ludźmi, osoby uprawnione do otrzymania odszkodowania na mocy umowy międzynarodowej lub umowy wzajemnej między krajem ojczystym a Węgrami oraz osoby zamieszkałe lub mające legalne miejsce zwykłego pobytu w którymkolwiek z państw członkowskich UE. Odszkodowanie przysługuje również ofiarom mającym pozwolenie na pobyt na Węgrzech lub imigrację do tego kraju.

Do góryDo góry

2.6. Czy mogę ubiegać się o odszkodowanie od Węgier, jeśli przestępstwo popełniono w innym kraju? Jeśli tak, to na jakich warunkach?

Tak. Jeżeli przestępstwo zostało popełnione na Węgrzech, wniosek można złożyć w każdym państwie członkowskim UE. W takim przypadku odszkodowanie wypłaca się, jeżeli wnioskodawca spełnia wymogi określone w ustawie CXXXV z 2005 r. o wsparciu dla ofiar przestępstw i odszkodowaniu od państwa.

2.7. Czy istnieje obowiązek zgłoszenia przestępstwa policji?

Tak. Jeżeli nie toczy się postępowanie karne, wniosek o odszkodowanie nie może być uznany.

2.8. Czy zanim złożę wniosek, powinienem czekać na wynik dochodzenia policyjnego lub postępowania karnego?

Nie. Wniosek można złożyć w czasie trwania postępowania karnego.

2.9. Jeśli przestępca został zidentyfikowany, czy trzeba najpierw podjąć próbę uzyskania odszkodowania bezpośrednio od niego?

Nie.

2.10. Jeśli przestępca nie został zidentyfikowany lub skazany, czy mimo to mogę otrzymać odszkodowanie? Jeśli tak, jakie dowody powinienem dołączyć do swego wniosku?

Ofiara przestępstwa ma prawo do odszkodowania, nawet jeśli sprawca nie został zidentyfikowany.

Jeżeli oskarżony został uniewinniony, odszkodowanie wypłaca się wyłącznie wówczas, gdy podstawą uniewinnienia była niepełnoletniość, niezdolność umysłowa, przemoc lub groźba, błąd, ochrona prawna, nadzwyczajna potrzeba, nakaz przełożonego, śmierć sprawcy, przedawnienie, ułaskawienie, lub jeżeli zagrożenie dla społeczeństwa spowodowane czynem ustało lub stało się nieznaczne, bądź jeżeli podstawą uniewinnienia były inne czynniki przewidziane w ustawie IV z 1978 r. – Kodeks karny.

Do góryDo góry

2.11. Czy istnieje określony termin na złożenie wniosku o odszkodowanie?

Tak.

Wnioski o odszkodowanie należy składać w ciągu trzech miesięcy od dnia, w którym zostało popełnione przestępstwo. Od tej zasady są trzy wyjątki:

Jeżeli wniosek nie został złożony ze względu na nieuniknione trudności, można go wnieść w ciągu 3 miesięcy od ustania tych trudności.

Jeżeli czyn, w odniesieniu do którego prowadzono poprzednio dochodzenie w ramach postępowania administracyjnego, okazał się przestępstwem karnym, wniosek o odszkodowanie można złożyć w ciągu trzech miesięcy od wszczęcia postępowania karnego.

Jeżeli związek przyczynowy między uszkodzeniem ciała lub uszczerbkiem na zdrowiu ofiary a przestępstwem zostaje ujawniony po pewnym czasie, wniosek można złożyć w ciągu trzech miesięcy od terminu, w którym został ujawniony.

2.12. Za jakie szkody mogę otrzymać odszkodowanie?

W celu ustalenia wysokości odszkodowania we wniosku należy podać wartość szkody materialnej wyrządzonej w wyniku przestępstwa karnego, określić wielkość utraconych dochodów (należy dołączyć dowód) oraz wszelkie koszty poniesione w wyniku przestępstwa karnego lub z tytułu naprawy szkody wynikłej z przestępstwa karnego.

2.13. W jaki sposób zostanie wyliczona wysokość odszkodowania?

Odszkodowanie jest wypłacane jednorazowo lub w formie miesięcznej zapomogi.

Kwota odszkodowania płatna jednorazowo wynosi:

Do góryDo góry

  • 100 % wartości szkody nieprzekraczającej pięciokrotności kwoty podstawowej,
  • z tytułu szkody, której wartość mieści się w przedziale od pięciokrotności do dziesięciokrotności kwoty podstawowej, wypłaca się jednorazowe odszkodowanie w wysokości pięciokrotności kwoty podstawowej,

oraz 75 % tej części wartości, która przekracza pięciokrotność kwoty podstawową.

  • W przypadku szkody przekraczającej dziesięciokrotność kwoty podstawowej wysokość odszkodowania odpowiada iloczynowi współczynnika 8,75 i kwoty podstawowej plus 50 % części wartości, która przekracza dziesięciokrotność kwoty podstawowej, lecz nie może wynosić więcej niż 15-krotność kwoty podstawowej.

Jeżeli przewiduje się, że niezdolność do pracy osoby pokrzywdzonej, będąca wynikiem przestępstwa karnego, potrwa 6 miesięcy lub dłużej, taka osoba może ubiegać się o zasiłek w formie częściowego odszkodowania z tytułu spadku regularnych dochodów. Kwota takiego odszkodowania wynosi:

  • 75 % udokumentowanego spadku dochodów, jeżeli ofiara przestępstwa ma mniej niż 18 lat lub jest uzależniona od opieki innych osób,
  • 50 % udokumentowanego spadku dochodów, jeżeli ofiara nie jest uzależniona od opieki innych osób.
2.14. Czy istnieje minimalna i/lub maksymalna kwota, jaką można przyznać?

Tak.

Przepisy prawa określają podstawową kwotę, która stanowi 43 % wartości średniego krajowego miesięcznego dochodu brutto, opublikowanej przez Centralny Urząd Statystyczny w odniesieniu do roku poprzedzającego rok ubiegły (w 2006 r. ta kwota wyniosła 62 651 HUF).

Do góryDo góry

Ofiara może ubiegać się o całkowite lub częściowe pokrycie szkody materialnej spowodowanej przestępstwem karnym w formie jednorazowej płatności. Jednorazowe odszkodowanie może zostać przyznane w maksymalnej wysokości odpowiadającej piętnastokrotności kwoty podstawowej.

Maksymalna kwota odszkodowania wypłacanego w formie miesięcznej zapomogi stanowi równowartość kwoty podstawowej. Zapomoga może być wypłacana maksymalnie przez trzy lata.

2.15. Czy otrzymana kwota odszkodowania lub ta, którą mogę otrzymać za te same szkody, ale z innych źródeł (np. z tytułu ubezpieczenia) zostanie odliczona od odszkodowania przyznanego przez państwo?

Tak.

2.16. Czy istnieją inne kryteria, które mogą mieć wpływ na moje szanse otrzymania odszkodowania lub sposób wyliczenia jego wysokości np. moje własne zachowanie podczas zdarzenia, które spowodowało szkodę?

Tak.

Kolejnym warunkiem otrzymania odszkodowania od państwa są srodki własne ofiary. Dlatego też poddaje się ocenie dochody wnioskodawcy. Osoba występująca z wnioskiem o odszkodowanie, której dochód netto (dochód indywidualny, jeżeli jest członkiem gospodarstwa domowego) nie przekracza dwukrotnosci kwoty podstawowej, kwalifikuje się do otrzymania odszkodowania. (W 2006 r. próg srodków własnych wynosił 125 302 HUF).

Przepisy prawa wykluczają możliwosć otrzymania odszkodowania w niektórych przypadkach z powodu zachowania ofiary: pewne działania lub zaniedbania nie kwalifikują jej do odszkodowania, nawet jesli jej srodki utrzymania są poniżej progu. Ofiara przestępstwa nie jest też uprawniona do otrzymania odszkodowania, jeżeli poniesiona przez nią szkoda została już pokryta lub jesli roszczenie ubezpieczeniowe, z tytułu którego może ona oczekiwać pełnego lub częsciowego zadosćuczynienie szkody, nie zostało złożone; jeżeli ofiara sprowokowała czyn przestępczy lub przyczyniła się do powstania szkody; jeżeli ofiara nie współpracuje z władzami w toku postępowania karnego lub w procedurze rozpatrywania roszczenia o odszkodowanie; lub jeżeli ofiara popełniła przestępstwo karne mające związek z przestępstwem, które spowodowało szkodę.

Do góryDo góry

2.17. Czy mogę otrzymać odszkodowanie z góry? Jeśli tak, to na jakich warunkach?

Nie.

2.18. Gdzie mogę otrzymać potrzebne formularze i dalsze informacje na temat procedury składania wniosku? Czy istnieje specjalna linia telefoniczna lub strona internetowa, z której można skorzystać, by uzyskać pomoc?

Niezbędny formularz można pobrać ze strony internetowej:

http://www.im.hu/ Deutsch - English - français - magyar

Formularz można także otrzymać w biurach regionalnych Urzędu Sprawiedliwosci. Dane do kontaktu z biurami regionalnymi można uzyskać pod numerem (bezpłatnym): 06-80-244-444.

2.19. Czy mogę uzyskać pomoc prawną przy sporządzaniu wniosku?

Pomoc przy wypełnianiu wniosku można uzyskać w Urzędzie Sprawiedliwości, w regionalnym Departamencie ds. Wspierania Ofiar Przestępstw.

2.20. Dokąd mam wysłać wniosek?

Wniosek należy złożyć w Urzędzie Sprawiedliwości, w regionalnym Departamencie ds. Wspierania Ofiar Przestępstw.

2.21. Czy istnieją organizacje, które wspierają ofiary przestępstw i mogą udzielić dalszych informacji?

W Republice Węgierskiej istnieje wiele organizacji oferujących pomoc ofiarom przestępstw. Niektóre z nich udzielają pomocy ofiarom zaliczającym się do określonej grupy (np. kobietom), inne pomagają osobom, które stały się ofiarami w wyniku szczególnego rodzaju przestępstw karnych (np. związanych z ich domem).

« Odszkodowania dla ofiar przestępstw - Informacje ogólne | Węgry - Informacje ogólne »

Do góryDo góry

Ostatnia aktualizacja: 07-03-2008

 
  • Prawo wspólnotowe
  • Prawo międzynarodowe

  • Belgia
  • Bułgaria
  • Czechy
  • Dania
  • Niemcy
  • Estonia
  • Irlandia
  • Grecja
  • Hiszpania
  • Francja
  • Włochy
  • Cypr
  • Łotwa
  • Litwa
  • Luksemburg
  • Węgry
  • Malta
  • Niderlandy
  • Austria
  • Polska
  • Portugalia
  • Rumunia
  • Słowenia
  • Słowacja
  • Finlandia
  • Szwecja
  • Wielka Brytania