Komisja Europejska > EJN > Alternatywne sposoby rozwiązywania sporów > Belgia

Ostatnia aktualizacja: 09-11-2006
Wersja do druku Dodaj do ulubionych

Alternatywne sposoby rozwiązywania sporów - Belgia

EJN logo

Strona jest nieaktualna. Trwa przygotowywanie zaktualizowanej wersji, która będzie dostępna w europejskim portalu e-Sprawiedliwość.


Uwaga wstępna: niniejszego przeglądu dokonano z punktu widzenia prawa sprzed wejścia w życie nowego prawodawstwa w sprawie mediacji, które ma wejść w życie do 30 września 2005 r.

Przepisy legislacyjne i podobne, o których mowa na tej stronie można znaleźć w zakładce Federale Overheidsdienst Justitie Deutsch - français - Nederlands (prawodawstwo skonsolidowane)

Jeżeli chodzi o alternatywne rozstrzyganie sporów, patrz „Alternatywne rozstrzyganie sporów – informacje ogólne”.

Celem niniejszego nowego dossier jest przedstawienie bardziej praktycznych informacji na temat ARS (Alternatywnego Rozstrzygania Sporów) w Belgii.



 

SPIS TRESCI

1. Ogólne organizacje mediacyjne 1.
1.1. Belgijskie Centrum Arbitrażu i Mediacji (CEPINA English- français- Nederlands1.1.
1.2. Brukselskie Centrum Mediacji w Biznesie (BBMC français- Nederlands1.2.
1.3. Antwerpska Izba Mediacji i Arbitrażu (AKaBa English- Nederlands1.3.
1.4. Elektroniczne Rozstrzyganie Sporów Konsumenckich (ECODIR English- français1.4.
1.5. Kamer van Arbitrage en Bemiddeling Nederlands vzw 1.5.
1.6. Arbitrage- en Bemiddelingsinstelling (ABI) 1.6.
2. Sektorowe organa mediacyjne 2.
2.1. Verzoeningscommissie Bouw 2.1.
2.2. Komisja ds. sporów dotyczących używanych samochodów français- Nederlands 2.2.
2.3. Centrum Advocaat-Bemiddelaars in Familiezaken (CABF Deutsch - English - français - Nederlands2.3.
2.4. Association pour la Médiation Familiale (AMF français2.4.
2.5. Rzecznik praw obywatelskich English- français- Nederlands dla sektora bankowego 2.5.
2.6. Rzecznik praw obywatelskich dla sektora ubezpieczeniowego français - Nederlands 2.6.
2.7. Rzecznik spraw obywatelskich ds. służb publicznych français- Nederlands 2.7.
2.8. Rzecznik praw obywatelskich ds. władz publicznych français- Nederlands 2.8.

 

Z ogólnego punktu widzenia, jakie są różne sposoby ARS w Belgii?

Oprócz arbitrażu i rzeczników praw obywatelskich, główną formą alternatywnego rozstrzygania sporów (ARS) są mediacje w sprawach cywilnych i handlowych.

Mediacje to mechanizm zaprojektowany dla rozstrzygania sporów, które zaistniały lub mogą zaistnieć, w drodze nakłaniania stron do rozmowy i negocjowania swoich stanowisk oraz osiągnięcia porozumienia. Mediacje oznaczają, że strona trzecia, mediator, pomaga stronom osiągnąć kompromisowe rozstrzygnięcie ich sporu.

Mediacje wymagają pełnej współpracy stron i ich chęci zaangażowania się w otwarte i konstruktywne rozmowy mające na celu rozwiązanie problemu, tak aby można było uniknąć procedur obowiązkowych.

Jakie rodzaje sporów można rozstrzygać za pomocą tych sposobów ARS?

Mediacje są możliwe w sprawach cywilnych i handlowych, łącznie ze sporami przemysłowymi i konsumenckimi. Mediacje dostępne są również w stosunku do zadłużenia i spraw karnych.

Czy korzystanie z różnych sposobów ARS jest obowiązkowe z mocy prawa lub z mocy warunków orzeczenia sądowego?

Zasadniczo, strony mogą swobodnie zdecydować, czy chcą podjąć mediacje czy nie. Istnieją jednakże wyjątki. Na przykład: w przypadku kiedy sąd zarządzi sporządzenie raportu biegłego, biegły musi dążyć do zabezpieczenia zgody między stronami; w sprawach rozwodowych sąd informuje strony o okolicznościach, które w opinii sądu mogą pomóc osiągnąć zgodę.

Czy te sposoby ARS reguluje prawo?

W momencie sporządzania niniejszego dokumentu (czerwiec 2005 r.) w prawie belgijskim nie istnieją żadne ogólne zasady dotyczące mediacji. Jednakże Belgijski Dziennik Urzędowy opublikował Ustawę o Kodeksie Sądowym (Poprawka) (Mediacje) z dnia 21 lutego 2005 r. Cała ustawa ma wejść w życie przed 30 września 2005 r. Do momentu przyjęcia i wejścia w życie Ustawy o mediacjach, mamy do dyspozycji jedynie szereg konkretnych fragmentarycznych przepisów. Ustawa z dnia 19 lutego 2001 r. wprowadziła mediacje w sprawach rodzinnych do Kodeksu Sądowego (Część Czwarta, Księga II, Tytuł II, Rozdział I bis). Ponadto istnieje szereg trybunałów pozasądowych rozstrzygających sprawy takie jak umowy konsumenckie (np. używane samochody) i korporacje publiczne (Poczta, Kolej).

Mogą istnieć klauzule umowne stanowiące, że spór związany z umową ma zostać poddany ARS przed skierowaniem go do sądu. Czy klauzule takie są wiążące dla obu stron w przypadku takich sposobów ARS?

Zgodnie z ogólnym prawem zobowiązaniowym, ważne klauzule zawarte w umowach są wiążące dla stron, a niedotrzymanie ich naraża stronę niewypełniającą zobowiązania na ryzyko postępowania sądowego.

W jaki sposób można zadbać o to, by ARS, z którego korzystamy zapewniło gwarancje porównywalne z tymi oferowanymi przez tradycyjny wymiar sprawiedliwości? W szczególności, jak zagwarantować poufność negocjacji?

Do momentu wejścia w życie nowej Ustawy o Mediacjach, mediacje podlegają wyłącznie wewnętrznym regulaminom organów mediacyjnych, z wyjątkiem spraw rodzinnych.

Czy uzyskanie porady prawnej jest konieczne? Jaką rolę pełni prawnik w tego typu ARS?

W postępowaniach mediacyjnych uczestniczą często adwokaci i biegli świadkowie, jednakże nie jest to obowiązkowe.

Czy tego typu ARS można prowadzić na odległość, w szczególności drogą elektroniczną?

Zależy to od organu mediacyjnego (patrz poniżej).

Czy te sposoby ARS są bezpłatne? Jeśli nie, jak rozkładają się koszty? Czy możliwe jest uzyskanie pomocy prawnej? (patrz temat Pomoc prawna – informacje ogólne)

Zależy to od organu mediacyjnego (patrz poniżej).

Jeśli korzystamy z takich sposobów ARS i nie zdołamy rozstrzygnąć sporu, czy wciąż możliwe jest skierowanie sprawy do sądu?

W przypadku jeśli uzyskanie pożądanych rezultatów w drodze mediacji okaże się niemożliwe, zawsze istnieje możliwość skierowania sprawy do arbitrażu lub sądów. Na mocy Konstytucji posiadają one wyłączne uprawnienia do rozstrzygania sporów dotyczących praw w sprawach cywilnych oraz do wydawania wykonalnych orzeczeń (art. 144 Konstytucji).

Jeśli skorzystamy z tych sposobów ARS i zdołamy rozstrzygnąć spór, jaką formę przyjmuje porozumienie?

Rezultatem zakończonych z powodzeniem mediacji jest polubowna ugoda, która w rzeczywistości stanowi nową umowę. Jeśli jedna ze stron nie dopełni ugody, strona pokrzywdzona nie może uzyskać jej wykonania, jak w przypadku wyroku arbitrażowego lub orzeczenia sądowego, ale musi najpierw rozpocząć postępowanie arbitrażowe lub sądowe.

(źródło: VERBIST, H., DE VUYST, B, Arbitrage en alternative dispute resolution in België: een overzicht van de in België aanwezige arbitrage- en mediatie-instellingen en ombudsdiensten, Arbitrage et modes alternatifs de règlement des conflits en Belgique: une étude des institutions d'arbitrage et de médiation et des services d'ombudsman présents en Belgique, Brugge, Die Keure, 2002, 536 p.)

W większości sytuacji możemy skorzystać z alternatywnego rozstrzygania sporów. Lista poniżej obejmuje różne sytuacje, w których się znajdujemy:

UWAGA

Przedstawiona poniżej lista może nie być kompletna. Niektóre organizacje są całkowicie prywatne. Niektóre otrzymują wsparcie publiczne bez utraty przez nie statusu sektora prywatnego. Inne to organa urzędowe (np. rzecznicy praw obywatelskich).

1. Ogólne organizacje mediacyjne

1.1. Belgijskie Centrum Arbitrażu i Mediacji (CEPINA English- français- Nederlands)

Funkcja

CEPINA to niezależny organ państwowy obejmujący wszystkie branże, w którego skład wchodzą dyrektorzy handlowi, prawnicy z przedsiębiorstw, adwokaci, nauczyciele akademiccy stawiający sobie następujące cele:

  • badanie i propagowanie mediacji;
  • organizowanie sympozjów naukowych na temat mediacji;
  • obsługę praktycznych przypadków mediacji;
  • tworzenie i rozpowszechnianie zasad mediacji;
  • mianowanie kompetentnych, oddanych i niezależnych mediatorów;
  • nadzorowanie procedur poprzez – w stosownych przypadkach – oferowanie rozwiązań trudności prawnych lub materialnych możliwie jak najbardziej odpowiadających dążeniom stron.

Rodzaj sporów: cywilne i handlowe

Procedura mediacji – sama CEPINA nie jest mediatorem i nie akredytuje mediatorów. CEPINA stara się wskazać najbardziej odpowiednie osoby do pełnienia funkcji mediatora, z uwzględnieniem specyficznego charakteru sprawy. Mediatorzy otrzymują ryczałtowe wynagrodzenia według stawek CEPINA.

Do góryDo góry

Regulamin English - français - Nederlands

1.2. Brukselskie Centrum Mediacji w Biznesie (BBMC français- Nederlands)

Funkcja

Cele Brukselskiego Centrum Mediacji w Biznesie są następujące:

  • propagowanie mediacji jako procedury rozstrzygania sporów biznesowych;
  • zapewnianie odpowiednich struktur dla prowadzenia mediacji;
  • zapewnianie odpowiedniego szkolenia dla osób świadczących usługi mediacyjne w biznesie.

Rodzaj sporów: sprawy handlowe

Procedura mediacji – opracowanie listy mediatorów uznawanych przez BBMC, spośród których strony mogą wybrać mediatora dla potrzeb swojego sporu. Za swoje usługi mediator otrzymuje wynagrodzenie według stawek godzinowych.

Regulamin – Zasady mediacji

Do góryDo góry

1.3. Antwerpska Izba Mediacji i Arbitrażu (AKaBa English- Nederlands)

Funkcja – organizowanie mediacji

Rodzaj sporów – sprawy handlowe

Procedura mediacji – opracowanie listy mediatorów uznawanych przez AKaBa, spośród których strony mogą wybrać mediatora dla potrzeb swojego sporu. Mediatorom przysługuje wynagrodzenie oraz zwrot wydatków.

Regulamin English - Nederlands

1.4. Elektroniczne Rozstrzyganie Sporów Konsumenckich (ECODIR English- français)

Funkcja - ECODIR pomaga konsumentom i firmom zapobiegać lub rozstrzygać reklamacje i spory w trybie on-line z wykorzystaniem szybkich, skutecznych usług po przystępnej cenie.

Do góryDo góry

ECODIR służy konsumentom, zapewniając im skuteczne środki rozstrzygania ich reklamacji w trybie on-line. ECODIR stosuje zorganizowany proces negocjacji oraz (w koniecznych przypadkach) mediacji – zawsze w prywatnym i bezpiecznym środowisku on-line. System jest łatwy w użyciu, bez względu na miejsce, w którym znajdują się strony.

ECODIR służy również firmom, ponieważ reklamacje konsumentów i ich roszczenia przedstawia się firmom w formacie spakowanym – co pozwala na bardziej efektywne zarządzanie relacjami z klientem. Klienci zaś wolą mieć do czynienia z firmami, które dysponują efektywnymi procedurami zarządzania reklamacjami i sporami.

Rodzaj sporów – spory zaistniałe w związku z transakcjami dokonywanymi w trybie on-line. Spory dotyczą przynajmniej jednego konsumenta. Spory nie mogą dotyczyć niedozwolonej zawartości, uszkodzeń ciała, rodziny, podatków i kwestii praw własności intelektualnej.

Procedura mediacji – ECODIR zapewnia bezpieczną prywatną przestrzeń w sieci, w której strony sporu mogą negocjować wzajemnie akceptowalne rozwiązanie za pomocą procesu negocjacji ECODIR. Strony mogą zwrócić się do wykwalifikowanego mediatora ECODIR, aby pomógł im rozstrzygnąć spór, jeśli obie strony wyrażą takie życzenie. Usługa jest bezpłatna zarówno dla konsumentów jak i firm.

Regulamin English - français

Do góryDo góry

1.5. Kamer van Arbitrage en Bemiddeling Nederlands vzw

Funkcja – Celem, jaki stawia sobie Izba Arbitrażu i Mediacji jest zrzeszenie prawników specjalizujących się w jednej lub kilku dziedzinach prawa, którzy z tytułu przeszkolenia, doświadczenia i reputacji są zobowiązani wykonywać swój zawód w sposób kompetentny i ludzki.

Rodzaj sporów – sprawy cywilne i handlowe oraz budowlane

Mediacje - W skład Izby wchodzą mediatorzy.

Regulamin Nederlands procedur mediacji

1.6. Arbitrage- en Bemiddelingsinstelling (ABI)

Funkcja – świadczenie usług mediacyjnych

Rodzaj sporów – sprawy handlowe

Procedura mediacji – ABI uznaje mediatorów, ale nie wydaje ich listy. Wynagrodzenie mediatorów uzgadnia się za pośrednictwem ABI.

Regulamin – „Zasady postępowania”

2. Sektorowe organa mediacyjne

2.1. Verzoeningscommissie Bouw

Funkcja – rozstrzyganie sporów pomiędzy indywidualnymi klientami (niebędącymi spółką) a ich wykonawcami i architektami

Do góryDo góry

Rodzaj sporów – spory budowlane

Procedura mediacji – opracowanie listy biegłych, spośród których strony mogą wybrać biegłego, który rozstrzygnie ich spór. Wynagrodzenie biegłych pokrywają strony; Komisja nie pobiera żadnych opłat.

Regulamin – Procedurereglement van de verzoeningscommissie “Bouw” Nederlands PDF File (PDF File 52.1 KB)

2.2. Komisja ds. sporów dotyczących używanych samochodów français- Nederlands

Funkcja – zapewnianie pomocy w rozstrzyganiu sporów pomiędzy dilerami a kupującymi, którzy korzystają ze standardowej umowy proponowanej dla używanych samochodów przez „Federauto-Test-Aankoop / Federauto-Test-Achats”.

Rodzaj sporów – spory dotyczące transakcji motoryzacyjnych: używane samochody, naprawy, sprzedaż prowadzona przez zawodowych dilerów i osoby prywatne.

Procedura mediacji – strony mogą wybrać mediatora z listy. Mediatorzy nie pobierają wynagrodzenia, chyba że są oni urzędowymi biegłymi.

Do góryDo góry

Regulamin – „Zasady procedury mediacji dotyczące używanych samochodów”

2.3. Centrum Advocaat-Bemiddelaars in Familiezaken (CABF Deutsch - English - français - Nederlands)

Funkcja – propagowanie, stosowanie i opracowywanie wszystkich form pozasądowego rozstrzygania sporów w sprawach rodzinnych, świadczenie różnych form usług mediacyjnych oraz szkolenia w zakresie korzystania z tych form alternatywnego rozstrzygania sporów.

Rodzaj sporów – spory rodzinne

Procedura mediacji – strony mogą swobodnie wybrać uznanego adwokata ds. mediacji. Mediatorowi przysługuje wynagrodzenie.

2.4. Association pour la Médiation Familiale (AMF français)

Funkcja – propagowanie i organizowanie mediacji rodzinnych oraz sporządzanie regulaminów etyki zawodowej w tej dziedzinie.

Do góryDo góry

Rodzaj sporów – spory rodzinne

Procedura mediacji - strony mogą swobodnie wybrać uznanego adwokata ds. mediacji. Mediatorowi przysługuje wynagrodzenie wypłacane przez strony.

2.5. Rzecznik praw obywatelskich English- français- Nederlands dla sektora bankowego

Funkcja – Rzecznik praw obywatelskich dla sektora bankowego to bezstronny mediator, pomagający osobom prywatnym rozwiązywać problemy z ich bankiem, brokerem, menedżerem aktywów, doradcą inwestycyjnym lub instytucją kredytową.

Rodzaj sporów - finansowe

Procedura mediacji – Rzecznik wydaje niewiążącą opinię w sprawie przedstawionego mu problemu. Usługa jest bezpłatna.

2.6. Rzecznik praw obywatelskich dla sektora ubezpieczeniowego français - Nederlands

Funkcja – Funkcja Rzecznika praw obywatelskich polega na badaniu sporów i zapewnianiu mediacji pomiędzy konsumentem (występującym w dowolnym charakterze) i firmą ubezpieczeniową, w charakterze pośrednika lub Datassur. français - Nederlands

Do góryDo góry

Rodzaj sporów – spory konsumenckie w sektorze ubezpieczeniowym

Procedura mediacji – Do Rzecznika praw obywatelskich należy zwracać się na piśmie. Rzecznik wydaje uzasadnioną opinię pisemną w najwcześniejszym możliwym terminie, nie później jednakże niż w ciągu sześciu miesięcy. Usługa jest bezpłatna.

Regulamin - Karta - Bevoegdheden français - Nederlands

2.7. Rzecznik spraw obywatelskich ds. służb publicznych français- Nederlands

Obszar kompetencji – Poczta, Kolej, Inspektorat ds. Telekomunikacji i Ubezpieczeń (CDV)

2.8. Rzecznik praw obywatelskich ds. władz publicznych français- Nederlands

Obszar kompetencji – Rząd Federalny, Rządy Regionalne Flamandzki i Waloński, Wspólnota Francuska i określone miasta i miejscowości w Belgii.

« Alternatywne sposoby rozwiązywania sporów - Informacje ogólne | Belgia - Informacje ogólne »

Do góryDo góry

Ostatnia aktualizacja: 09-11-2006

 
  • Prawo wspólnotowe
  • Prawo międzynarodowe

  • Belgia
  • Bułgaria
  • Czechy
  • Dania
  • Niemcy
  • Estonia
  • Irlandia
  • Grecja
  • Hiszpania
  • Francja
  • Włochy
  • Cypr
  • Łotwa
  • Litwa
  • Luksemburg
  • Węgry
  • Malta
  • Niderlandy
  • Austria
  • Polska
  • Portugalia
  • Rumunia
  • Słowenia
  • Słowacja
  • Finlandia
  • Szwecja
  • Wielka Brytania