Urzędnicy zatrudnieni na stałe

Ze swoim niesłychanie różnorodnym i wielokulturowym środowiskiem pracy, Komisja nie jest podobna do żadnej innej organizacji na świecie. Niezależnie od profilu, w bardzo szerokim wachlarzu dziedzin, w jakich Komisja działa każdy może prawdopodobnie znaleźć coś dla siebie.

Urzędnicy Komisji wykonują szeroki zakres zadań, które można podzielić na dwie zasadnicze kategorie: administratorzy (AD) i asystenci (AST).

Administrator odgrywa kluczową rolę w procesie legislacyjnym i budżetowym UE. Może on uczestniczyć w koordynowaniu ogólnej polityki gospodarczej państw członkowskich, brać udział w negocjacjach z krajami niebędącymi członkami UE, pomagać we wdrażaniu wspólnej polityki rolnej oraz dbać o to, by prawo wspólnotowe było jednolicie interpretowane i skutecznie wdrażane. Bez względu na charakter wykonywanej pracy, szeroki zakres działalności UE oznacza sporą odpowiedzialność pracownika już na wczesnym etapie kariery zawodowej w Komisji.

Asystent odgrywa ważną rolę w wewnętrznym funkcjonowaniu Komisji, zwłaszcza w zakresie spraw budżetowych i finansowych, spraw personalnych, informatycznych i bibliotekarstwa. Może on również pomagać we wdrażaniu polityk w rozmaitych dziedzinach działalności UE lub odpowiadać za pracę sekretarską i biurową, zapewniając efektywne funkcjonowanie jednostek administracyjnych.

Urzędnicy są wybierani w drodze otwartych konkursów organizowanych przez Europejskie Biuro Doboru Kadr (EPSO). EPSO zajmuje się doborem kadr nie tylko dla Komisji, ale również dla wszystkich innych instytucji unijnych. Otwarte konkursy są publikowane w Dzienniku Urzędowym i ogłaszane na stronie internetowej EPSO.

Aby kandydatura została przyjęta, niezależnie od stanowiska, o jakie kandydat się ubiega, musi on wykazać się umiejętnościami, wiedzą, inicjatywą i motywacją. Oczywiście, aby być wziętym pod uwagę w procesie selekcji, należy spełniać oczekiwane wymogi (kwalifikacje, doświadczenie zawodowe itd.) określone w ogłoszeniu o danym konkursie w Dzienniku Urzędowym. 

Wymogi nie mogą być niższe od minimalnych standardów kwalifikacyjnych dla stanowisk „asystenckich” lub „administratorów” określonych w regulaminie pracowniczym (ar. 5 ust. 3 ). W każdym wypadku kandydaci muszą być obywatelami jednego z krajów UE (chociaż możliwe są specjalne odstępstwa od tego wymogu w przygotowaniach do rozszerzenia UE), muszą mieć uregulowany stosunek do służby wojskowej, być fizycznie zdolni do wykonywania swoich obowiązków, posiadać cechy wymagane do pełnienia swoich obowiązków, a także doskonale znać jeden z urzędowych języków UE i mieć zadowalającą znajomość drugiego.

Konkursy są na ogół dwustopniowe, składają się z części pisemnej i ustnej. Kandydaci przystępują do testów pisemnych, które sprawdzają ich wiedzę i umiejętności, na ogół poprzez testy wielokrotnego wyboru obejmujące znajomość kwestii integracji europejskiej, umiejętności językowe, a także rozumowanie logiczne i umiejętność operowania danymi liczbowymi. Osoby, które pomyślnie przejdą część pisemną są następnie zapraszane na rozmowę z komisją konkursową. Harmonogram aktualnych i planowanych konkursów, a także kilka przykładowych testów można znaleźć na stronie internetowej EPSO.

Specjalne konkursy są również organizowane na stanowiska średniej i wyższej kadry kierowniczej. Więcej informacji na ten temat...

Kandydaci, którzy pomyślnie przeszli przez ostatni etap konkursu, otrzymują list informujący o umieszczeniu ich nazwiska na liście rezerwowej – liście laureatów konkursu, spośród których będą rekrutowani przyszli pracownicy. Listy te są publikowane w Dzienniku Urzędowym. Kandydaci z listy rezerwowej mogą być przyjmowani na wolne stanowiska przez zainteresowane służby Komisji.

Departamenty Komisji szukają na listach rezerwowych odpowiednich kandydatów do obsadzenia wakatów, po uprzednim zbadaniu, czy dane stanowisko może zostać obsadzone w ramach instytucji. Warto zadbać o to, by udostępnione informacje były stale aktualne. W tym celu należy przesłać swój życiorys on-line i systematycznie go aktualizować.

Osoba wybrana jako potencjalny kandydat na konkretne stanowisko zostaje zaproszona na rozmowę z działem rekrutacji. Przed formalnym przyjęciem do pracy wybrany kandydat poddawany jest badaniom lekarskim w służbie medycznej Komisji.

Na zakończenie Dyrekcja Generalna ds. Personelu i Administracji przesyła formalną ofertę pracy potwierdzającą przyjęcie do pracy w Komisji.

Fakt, że Państwa nazwisko znalazło się na liście rezerwowej, nie daje gwarancji zatrudnienia w charakterze urzędnika. Listy te są zwykle ważne przez rok lub dwa lata.

Ścieżka kariery

System kariery w Komisji składa się z jednolitej tabeli płac, z 16 grupami zaszeregowania. Zgodnie z tą tabelą płac asystenci (AST) mogą być zaszeregowani w grupach 1–11, a administratorzy (AD) mogą być zaszeregowani w grupach 5–16.

Otwarte konkursy są zwykle organizowane dla określonych grup zaszeregowania, AD 5–8 i AST 1–4. Laureaci konkursów przyjmowani są do pracy w grupie zaszeregowania określonej w ogłoszeniu o konkursie, w którym uczestniczyli.

Każda grupa zaszeregowania składa się z pięciu stopni. Awans na wyższy stopień w danej grupie zaszeregowania jest automatyczny i wiąże się ze stażem pracy w Komisji. Co dwa lata awansuje się na wyższy stopień, do momentu przejścia do następnej grupy zaszeregowania lub osiągnięcia najwyższego stopnia w danej grupie zaszeregowania. Najwyższa grupa zaszeregowania (AD 16) ma tylko trzy stopnie.

Nowozatrudnionemu urzędnikowi przyznaje się zwykle pierwszy stopień w jego grupie zaszeregowania. Jednakże z uwagi na doświadczenie zawodowe danej osoby, może ona zostać zaklasyfikowana na drugim stopniu w ramach danej grupy zaszeregowania, jeśli jej doświadczenie zawodowe jest dłuższe niż okres minimalny określony w ogłoszeniu o konkursie. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w artykule 32 regulaminu pracowniczego .

Rozpoczynając pracę w Komisji urzędnicy odbywają okres próbny. Po upływie 9 miesięcy sporządzane jest sprawozdanie zawierające ocenę pracy w okresie próbnym. Jeżeli ocena jest pozytywna, następuje powołanie urzędnika. Podobnie jak w przypadku innych urzędników, praca nowych pracowników jest przedmiotem okresowej oceny w ramach dorocznej procedury oceny personelu Komisji (CDR), która ma bezpośredni wpływ na przebieg kariery zawodowej, w tym na awans do wyższej grupy zaszeregowania w tabeli płac Komisji.

Komisja prowadzi politykę ustawicznego kształcenia i w ramach procedury oceny urzędnicy, wspólnie ze swoimi przełożonymi, ustalają program szkoleń dostosowany do ich potrzeb.

Pracownicy rozpoczynający pracę w Komisji w kategorii „asystentów” mogą zostać powołani na stanowiska w kategorii „administratorów” na podstawie „procedury certyfikacji”. Zgodnie z tą procedurą pracownicy, którzy wykazali, że są zdolni do wykonywania zadań „administratora”, mogą wziąć udział w szkoleniu obejmującym zestaw obowiązkowych modułów. Po ukończeniu szkolenia przystępują oni do egzaminu końcowego. Jeśli wyniki egzaminu będą pozytywne, będą oni mogli wnioskować o powołanie na stanowisko „administratora”.

Wynagrodzenie oraz inne świadczenia

Poniżej można znaleźć podsumowanie głównych świadczeń, z jakich korzystają pracownicy Komisji. Aby uzyskać dokładne informacje należy zajrzeć do regulaminu pracowniczego.

Wynagrodzenie
Miesięczne wynagrodzenie zasadnicze w Komisji wynosi od około 2 300 euro dla nowo przyjętych pracowników AST 1 do około 16 000 euro dla najwyższych rangą pracowników AD 16 z ponad czteroletnim stażem pracy.

Każda grupa zaszeregowania podzielona jest na maksymalnie pięć stopni związanych ze stażem pracy w Komisji, z odpowiednimi podwyżkami wynagrodzenia. Wynagrodzenie zasadnicze jest corocznie waloryzowane z uwzględnieniem stopy inflacji i siły nabywczej w krajach UE. Kompletna tabela płac jest dostępna w regulaminie pracowniczym (artykuł 66).

Aby obliczyć dokładną stawkę wynagrodzenia, do miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego należy dodać świadczenia, do jakich dana osoba jest uprawniona, odjąć składki na ubezpieczenie społeczne (składki emerytalne, ubezpieczenie zdrowotne i ubezpieczenie od wypadków), a także inne podatki (podatek dochodowy i tzw. składka tymczasowa). Więcej informacji na ten temat można znaleźć poniżej.

Świadczenia
Jeśli dla podjęcia pracy w Komisji Europejskiej urzędnik musi opuścić swój kraj ojczysty, ma on prawo do specjalnego dodatku zagranicznego za rozłąkę, równego 16% wynagrodzenia zasadniczego.

Urzędnicy Komisji mają również prawo do dodatków rodzinnych, uwzględniających ich sytuację rodzinną. Należy do nich dodatek na gospodarstwo domowe, dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu, dodatek edukacyjny i dodatek na przedszkole dla dziecka. Te świadczenia mogą pomóc pokryć koszty utrzymania rodziny podczas pracy dla organizacji międzynarodowej. Więcej informacji na temat świadczeń można znaleźć w regulaminie pracowniczym (artykuły 62–71 i załącznik VII ).

Emerytury

Urzędnicy Komisji z reguły przechodzą na emeryturę w wieku 63 lat, ale możliwe jest też wcześniejsze przejście na emeryturę, już w wieku 55 lat, z obniżoną wysokością wypłat emerytalnych, a także praca do ukończenia 67 roku życia.

Wysokość emerytury odpowiada procentowi ostatniego wynagrodzenia zasadniczego. Urzędnicy corocznie akumulują 1,9% uprawnień emerytalnych i są uprawnieni do emerytury wynoszącej maksymalnie 70% ich ostatniego wynagrodzenia zasadniczego. Więcej informacji na temat emerytur można znaleźć w regulaminie pracowniczym (artykuły 77–84 i załącznik VIII ).

Pracownicy mogą wnioskować o przekazanie swoich praw emerytalnych nabytych z tytułu poprzedniego zatrudnienia lub prowadzenia działalności na własny rachunek. Podobnie, można przenieść prawa emerytalne nabyte z tytułu pracy w Komisji Europejskiej do innego funduszu emerytalnego. Więcej informacji na ten temat znajduje się w regulaminie pracowniczym (artykuły 11 i 12 załącznik VIII ).

W okresie zatrudnienia, składki wpłacane przez pracowników na system emerytalny wynoszą 10,25% wynagrodzenia zasadniczego.

Ubezpieczenie zdrowotne

Urzędnicy Komisji Europejskiej i ich rodziny są uprawnieni do świadczeń ze wspólnego programu ubezpieczeń zdrowotnych Wspólnot Europejskich, z którego dokonywane są zwroty kosztów większości świadczeń medycznych według stawki 80% (do wysokości maksymalnego pułapu). Ubezpieczenie obejmuje również wypadki i choroby zawodowe.

Fundusze wspólnego programu ubezpieczeń zdrowotnych pochodzą ze składek wynoszących około 2% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego wszystkich urzędników Komisji.

Każdego roku urzędnicy są poddawani okresowym badaniom lekarskim. Więcej informacji na ten temat znajduje się w regulaminie pracowniczym (artykuły 72 –76 ).

Podatki

Urzędnicy unijni nie płacą we własnym kraju podatku dochodowego od swojego wynagrodzenia. Zamiast tego wynagrodzenie wypłacane przez Komisję jest bezpośrednio obciążone podatkiem na rzecz Wspólnot Europejskich, bezpośrednio trafiającym do budżetu UE. Jest to podatek progresywny, obliczany według stawki od 8% do 45% opodatkowanej części wynagrodzenia. Do roku 2012 stosowana jest również specjalna składka tymczasowa (art. 66 regulaminu pracowniczego ). Pytania i odpowiedzi

Urlopy i nieobecności

Urzędnicy Komisji uprawnieni są do urlopu corocznego w wymiarze 24 dni roboczych. Mogą również otrzymać dodatkowe dni wolne na podróż między ich krajem rodzinnym a miejscem zatrudnienia. Poza urlopem corocznym, istnieją przepisy dotyczące urlopów okolicznościowych z tytułu zawarcia małżeństwa, przeprowadzki, śmierci najbliższych, poważnej choroby, narodzin itd. W szczególnych wypadkach można również ubiegać się o bezpłatny urlop z powodów osobistych. Więcej informacji na ten temat znajduje się w regulaminie pracowniczym (art. 57–61 i załącznik V ).

Godzenie życia zawodowego i osobistego

Komisja wprowadziła szereg rozwiązań sprzyjających pogodzeniu życia zawodowego, osobistego i rodzinnego. Do tych rozwiązań należą urlopy rodzinne i okolicznościowe, rozbudowana infrastruktura opieki nad dziećmi oraz szkoły, a także nowoczesna organizacja pracy.

Wiele z tych rozwiązań wprowadzono lub udoskonalono, kiedy w maju 2004 r. wszedł w życie nowy regulamin pracowniczy. Zaliczyć do nich należy zwłaszcza prawo matek do 20 tygodni urlopu macierzyńskiego, a ojców do 10 dni urlopu ojcowskiego, z zachowaniem normalnego wynagrodzenia. Dodatkowo można skorzystać z 6-miesięcznego urlopu rodzicielskiego na dziecko, w czasie którego wypłacane jest podstawowe świadczenie miesięczne.

Więcej informacji na ten temat znajduje się w regulaminie pracowniczym (art. 57–61 i załączniki IVa i V [2 MB] ).

Komisja ma kompleksowe podejście do wszelkich aspektów dobrego samopoczucia w pracy. Istnieje wiele klubów wypoczynkowych, sportowych i kulturalnych otwartych dla pracowników Komisji i ich rodzin, w tym dla osób zainteresowanych lekkoatletyką, tańcem, teatrem, sztuką i językami.