Sprawozdanie z działalności OLAF: w obliczu wyzwań jakie niesie ze sobą sukces

OLAF/10/07 Bruksela, dnia 14 lipca 2010 r.

W 2009 r. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) wszczął 220 dochodzeń, tj. więcej niż w 2008 r., kiedy to wszczął 204 dochodzenia. Wśród spraw przedstawionych w zaprezentowanym dziś sprawozdaniu z działalności OLAF-u znalazły się niedociągnięcia systemowe w nowej agencji, wyłudzenie kwot pobranych przez byłego posła PE tytułem kosztów poselskich oraz dochodzenie w sprawie domniemanego nadużycia w ramach programu SAPARD.

Sprawozdanie za rok 2009 przedstawia konkretne rezultaty osiągnięte w wielu różnych dziedzinach pod kierownictwem zmarłego dyrektora generalnego OLAF-u, Franza-Hermanna Brünera. Sprawozdanie to koncentruje się na niezależnej działalności operacyjnej Urzędu i przedstawia kilka konkretnych przykładów, pokazując bardziej szczegółowo charakter tej działalności i płynące z niej korzyści. Nicholas Ilett, p.o. Dyrektora Generalnego powiedział: „pod kierownictwem Franza-Hermanna Brünera OLAF stał się wielodyscyplinarnym organem o szerokich kompetencjach w zakresie zwalczania nadużyć finansowych, w tym wszczynania dochodzeń, współpracy i koordynacji, analizy, zapobiegania nadużyciom oraz działań zniechęcających. Wyzwania na przyszłość to wyzwania jakie niesie ze sobą sukces, a więc utrzymanie skuteczności działań Urzędu w czasie, gdy zagrożenia pojawiają się szybciej, niż środki, którymi można je zwalczyć, a także zapewnienie ciągłości operacyjnej niezależnej służby w obliczu koniecznej reformy.”

Przykłady:

Najważniejsze kwestie w sprawozdaniu za 2009 r.: niedociągnięcia systemowe w nowej agencji

W czasie audytu przeprowadzonego w nowo utworzonej agencji europejskiej wykryto szereg poważnych nieprawidłowości. Ze względu na ich wagę i systematyczny charakter − naruszenie przepisów finansowych, zaniedbania, niestosowanie się do najbardziej podstawowych zasad należytego zarządzania finansami − OLAF został o nich niezwłocznie poinformowany i wszczął odnośne dochodzenie.

W pośpiechu, który towarzyszył ustanowieniu nowej agencji, pominięto kluczowe elementy zarządzania finansami i ich kontroli. Dzięki wspólnym wysiłkom Europejskiego Trybunału Obrachunkowego, Służby Audytu Wewnętrznego Komisji Europejskiej oraz OLAF-u sytuacja ta uległa szybkiej poprawie. Odpowiedzialni urzędnicy złożyli rezygnację ze swoich stanowisk, a do wewnętrznych procedur agencji wprowadzono zasadnicze zmiany.

Dochodzenia wewnętrzne: wyłudzenie kwot przez byłego posła PE tytułem kosztów poselskich
Poseł do Parlamentu Europejskiego dopuścił się wyłudzenia środków z budżetu UE, ubiegając się o zwrot ponad 40 000 euro z tytułu rocznych wydatków. Sprawa odbiła się echem w prasie, w związku z czym poseł PE zwrócił wyłudzoną kwotę. Jednakże dochodzenie przeprowadzone przez OLAF udowodniło istnienie wystarczających dowodów na to, że poseł świadomie dopuścił się czynu zabronionego, dlatego też sprawa została przekazana odpowiednim władzom krajowym.

W trakcie procesu były poseł PE przyznał się do zarzucanego mu czynu prowadzenia fałszywej księgowości i został skazany na dwa lata pozbawienia wolności.

Wydatki na rolnictwo: OLAF koordynuje dochodzenie w sprawie domniemanego nadużycia systemowego w ramach programu SAPARD
Program SAPARD (Specjalny Program Akcesyjny na rzecz Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich) powstał z myślą o przygotowaniu krajów kandydujących z Europy Środkowej i Wschodniej w okresie przedakcesyjnym do przystąpienia do wspólnej polityki rolnej (WPR) i jednolitego rynku.

Obecnie OLAF prowadzi dochodzenia w sprawie oskarżeń o powszechne nadużycia w finansowaniu zakładów przetwórczych mięsa w Bułgarii. W ramach toczącego się odrębnego śledztwa OLAF zwrócił się do służb celnych szeregu państw członkowskich o weryfikację autentyczności faktur wystawionych za zakupione surowce. 

Niemieckie służby celne poinformowały OLAF o tym, że posiadają dowody na systematyczne zawyżanie ceny surowca finansowanego ze środków SAPARD i przeznaczonego dla zakładów przetwórczych w Bułgarii.  W celu dokonania pełnej oceny zasięgu tego nadużycia OLAF blisko współpracuje z władzami w pięciu państwach członkowskich, przeprowadził również kontrole na miejscu w pozostałych siedmiu państwach.

Przyszłe wyzwania

W ciągu ponad 10 lat rozwoju, OLAF znacznie rozszerzył zasięg swoich działań w wielu dziedzinach, takich jak: prowadzenie wewnętrznego dochodzenia w instytucjach UE, koordynacja działań celnych; zwalczanie nielegalnego handlu papierosami; zwiększone wysiłki w nowych państwach członkowskich przed i po rozszerzeniu; aktywne zwalczanie nadużyć poprzez programy pomocowe i rozwojowe, jak również w terenie, w Afryce i w innych krajach; znaczne inwestycje w specjalistyczne wyposażenie informatyczne wspierające dochodzenia, przeprowadzanie analiz oraz zapewniające bezpieczną międzynarodową komunikację i koordynację, by podać choćby kilka przykładów.

Nieunikniona reforma OLAF-u stanowi jeden z punktów agendy politycznej, i ma na celu częściowo uwzględnienie doświadczeń przeszłości, częściowo zaś wykorzystanie możliwości na przyszłość oferowanych przez traktat lizboński.

Podstawowe informacje

Corocznie OLAF publikuje sprawozdanie za ubiegły rok ze swoich niezależnych działań operacyjnych.  Komisja Europejska również publikuje sprawozdanie na temat ochrony interesów finansowych Wspólnot i zwalczania nadużyć finansowych zawierające między innymi przegląd statystyczny wszelkich nieprawidłowości, o których państwa członkowskie informują Komisję.

Oba opublikowane dzisiaj sprawozdania są dostępne na stronie:
http://ec.europa.eu/anti_fraud/reports/index_en.html

Pavel BOŘKOVEC
Kierownik Działu: Rzecznik Prasowy, Informacja i Komunikacja Społeczna
Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF)
Rue Joseph II, 30 B-1049 Brussels (Belgia)
Telefon: +32 2 296 72 00
Faks: +32 2 2998101
E-mail: olaf-press@ec.europa.eu

Print versionDecrease textIncrease text
Kalendarz wydarzeń
Ostatnia aktualizacja: 02/05/2012