VEELGESTELDE VRAGEN

OLAF/08/06 Brussel, 22 juli 2008

Waar staat 'OLAF' voor?

'OLAF' is een letterwoord dat is afgeleid van de Franse naam van het Europees Bureau voor fraudebestrijding: "Office européen de lutte anti-fraude”. OLAF is geen Europese politiebrigade, geheime dienst of openbaar ministerie: OLAF is een administratieve onderzoeksdienst van de EU die zich bezighoudt met de bestrijding van fraude en corruptie ten nadele van de EU. OLAF beschermt de EU-begroting en zo komt zijn werk de Europese belastingbetaler ten goede. Het Bureau werd in 1999 opgericht en is gevestigd in Brussel.

Wat doet OLAF?

Vanuit de Balkanlanden worden miljoenen sigaretten de EU in gesmokkeld; een ngo fraudeert door het zelfde ontwikkelingsproject tweemaal te laten financieren door verschillende donoren; een heimelijke afspraak tussen contractanten en een EU-ambtenaar die hun toestond om buitensporig hoge facturen in te dienen en hen als tegenprestatie privéwerkzaamheden voor zichzelf liet uitvoeren: dit zijn maar drie voorbeelden van de meer dan 200 gevallen van vermoedelijke fraude en corruptie die OLAF jaarlijks in onderzoek neemt.

OLAF heeft als opdracht de financiële belangen van de Europese Unie te beschermen en fraude, corruptie en andere onwettige activiteiten met financiële consequenties – inclusief ernstige fouten binnen de Europese instellingen – te bestrijden. Met andere woorden: OLAF beschermt het geld van de belastingbetaler door ervoor te zorgen dat de EU-middelen naar behoren worden besteed, de EU geen rechtmatige inkomsten misloopt en het EU-personeel zich aan de regels houdt.

OLAF is niet bevoegd om fraude te bestrijden die niet aan de begroting van de Europese Unie raakt. Er moet dus geld van de EU in het geding zijn. Dit geldt ook voor de bestrijding van corruptie: OLAF mag alleen gevallen onderzoeken waarbij EU-personeel betrokken lijkt te zijn.

Hoe werkt OLAF?

De bevoegdheden en taken van OLAF bestrijken voornamelijk drie gebieden: onderzoek en coördinatie, informatiegaring en ontwikkeling van antifraudebeleid. OLAF is gemachtigd administratief onderzoek te verrichten, maar mag ook de autoriteiten van de lidstaten helpen door administratief of strafrechtelijk onderzoek te ondersteunen, of transnationale zaken te coördineren.

De onderzoeksbevoegdheden van OLAF zijn grotendeels afhankelijk van de desbetreffende zaak: OLAF mag wel het kantoor van EU-ambtenaren doorzoeken – maar niet hun woning. Opsporingsambtenaren van OLAF mogen de bedrijven van ontvangers van EU-subsidies ter plaatse controleren – maar zich er geen toegang toe verschaffen. Dat recht hebben alleen de nationale autoriteiten. Mensen die niet voor de EU werken en niets met EU-middelen van doen hebben, kunnen niet door OLAF worden onderzocht.

Het werk van OLAF bestrijkt alle door de EU gefinancierde instellingen, organen, bureaus en agentschappen, en het grondgebied van alle 27 lidstaten. OLAF kan ook in actie komen in derde landen, wanneer er Europese middelen op het spel staan en er op grond van overeenkomsten samenwerking mogelijk is met de betreffende landen.

Mag OLAF de daders straffen?

Nee. OLAF is slechts een administratieve onderzoeksdienst. De verslagen die OLAF aan het eind van een onderzoek opstelt, bevatten alleen aanbevelingen. Als er aanwijzingen zijn dat er sprake is van een strafbaar feit, dan moet het verslag aan de betreffende nationale gerechtelijke autoriteiten worden toegezonden. Als er bewijs is dat er beroepsregels zijn geschonden, moet het disciplinair orgaan van de betrokken EU-instelling dit onderzoeken. Bovendien moeten de misbruikte middelen worden teruggevorderd door het orgaan dat deze oorspronkelijk heeft uitgekeerd, zoals de Europese Commissie.

Wat voor soort Europese instantie is OLAF?

OLAF is opgezet als een directoraat-generaal van de Europese Commissie. De politieke verantwoordelijkheid voor het Bureau berust bij de vicevoorzitter van de Europese Commissie, die bevoegd is voor administratieve zaken, audit en fraudebestrijding.

Op operationeel en onderzoeksgebied is OLAF echter onafhankelijk van de Europese Commissie en neemt zij geen instructies aan van andere instellingen, organen, bureaus of agentschappen van de EU, noch van regeringen.

Deze constructie wordt wel aangeduid als 'hybride status'.

Met wie werkt OLAF samen?

OLAF onderhoudt rechtstreekse contacten met zijn partners binnen de EU-instellingen, in de lidstaten en in derde landen (nationale gerechtelijke autoriteiten, douane, politie en andere administratieve instanties), alsook met Eurojust, Europol en internationale organisaties als de VN en de Wereldbank. OLAF verricht onderzoek in samenwerking met zijn partners, biedt ondersteuning door hun op communautair niveau verzamelde informatie te verstrekken en coördineert operationele acties in transnationale zaken.

Wie werken er bij OLAF?

OLAF heeft momenteel circa 400 personeelsleden, afkomstig uit de hele EU. 70% van het personeel van OLAF is betrokken bij de operationele taken van het Bureau. Met het oog op deze taken heeft een groot deel van hen een achtergrond als magistraat, douaneambtenaar, rechercheur, belastinginspecteur, financieel controleur, auditor of inlichtingendeskundige.

Hoeveel kost OLAF per jaar?

OLAF heeft een jaarlijks budget van meer dan 50 miljoen euro. Gedurende de periode 2005-2007 is jaarlijks meer dan 200 miljoen euro teruggevorderd naar aanleiding van onderzoek door OLAF.

Wie controleert de onderzoekswerkzaamheden van OLAF?

Binnen OLAF wordt het onderzoek aan strenge interne controles onderworpen, op basis van het procedurehandboek van OLAF, het vigerende EG-recht en de bestaande teksten betreffende de grondrechten.
De gerechtelijke controle op OLAF wordt uitgeoefend door het Europees Gerecht van eerste aanleg te Luxemburg, waar ieder die rechtstreeks gevolgen ondervindt van een actie van OLAF een klacht kan indienen. Indirect wordt de wettigheid van de acties van OLAF ook gecontroleerd door de gerechtelijke autoriteiten van de EU-lidstaten, telkens wanneer OLAF hun zaken voorlegt.

Ook is er een comité van toezicht voor OLAF, dat bestaat uit vijf onafhankelijke externe deskundigen die de onderzoeksfunctie van OLAF geregeld controleren. Op eigen initiatief of op verzoek van de directeur-generaal geeft het comité de directeur-generaal advies over de activiteiten van het Bureau, zonder zich evenwel in de afwikkeling van de lopende onderzoeken te mengen.

Hoe kan ik een vermoeden van fraude of corruptie melden bij OLAF?

Iedereen kan OLAF informeren over vermoedens van fraude of corruptie die de financiële belangen van de Europese Unie schaden. Personeelsleden van de Europese instellingen die onregelmatigheden binnen hun eigen dienst willen melden (klokkenluiders) komen in aanmerking voor speciale bescherming. De algemene regel is: hoe eerder en concreter de informatie, hoe beter. Als u uw informatie met documenten kunt onderbouwen, doet u er goed aan deze ook te verstrekken. U kunt in alle officiële talen van de EU contact opnemen met OLAF:

  • met een brief naar: Europese Commissie, Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF), Onderzoek & operaties, B-1049 Brussel, België.
  • per e-mail aan: OLAF-COURRIER@ec.europa.eu
  • via de Freephone.

Zie voor alle contactgegevens: http://ec.europa.eu/anti_fraud/contact_us/index_en.html

Alessandro Butticé
Woordvoerder van het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF)

Tel : +32 (0)2 296.54.25
Fax : +32 (0)2 299.81.01
olaf-press@ec.europa.eu

Print versionDecrease textIncrease text
Evenementenkalender
Laatste bijwerking: 28/04/2015