This site has been archived on 28/02/2013
28/02/2013

Do Dhaoine Fásta

Tar éis 35 bliana d’aois, cailleann daoine fásta cnámh in áit í a thógáil, agus do mhná, tarlaíonn cailliúint chnámha níos tapa tar éis sos míostraithe. D’fhéadfadh galar ar a dtugtar oistéapóróis a bheith mar thoradh air seo, agus na cnámha rólag chun an chailliúint seo a sheasamh. Go minic ní bhíonn comhartha ar bith ann, ach tá na cnámha sobhriste in ardbhaol go mbrisfear iad – mar shampla, nuair a thiteann seanduine. An cothaitheach a chuidíonn le leanaí fás le linn a n-óige, is é an cothaitheach céanna a choinníonn ar gcuid cnámha láidir mar dhaoine fásta. Trí chothú atá saibhir i gcailciam a choinneáil, thig linn cailliúint an dlúis mhionraí chnámha a íoslaghdú, príomhchúis le cnámha ag dul i laige. Ar na dóigheanna is fusa leis seo a dhéanamh ná bainne agus táirgí bainne a úsáid go rialta, rudaí a bhfuil céatadán ard de do riachtanais chailciam acu.

Léirigh staidéir eolaíocha freisin gur féidir le daoine a choinníonn cothú cothrom ina bhfuil táirgí déiríochta beagmhéathrais riosca de chineálacha áirithe ailse a laghdú. Tuairiscíonn staidéar ar fhir na Sualainne, “go raibh riosca níos lú de 33% ó ailse chalaireicteach ag fir a d’ól 1.5 gloine bainne nó níos mó gach lá ná iad siúd a raibh iontógáil ísle bhainne acu.” [1] Chuaigh an staidéar níos faide, agus léirigh go raibh cailciam agus comhpháirteanna eile i mbainne ag gníomhú mar chomhpháirteanna féideartha cosanta. Fuair staidéar eile go raibh riosca i bhfad níos lú d’ailse bhrollaigh a fháil ag mná na hIorua a d’ól bainne mar leanaí agus a lean ar aghaidh le bainne a ól mar dhaoine fásta ná hiad siúd nár ól. [2] Neartaíonn na staidéir seo an tábhacht le nósanna maithe itheacháin a fhorbairt, mar shampla táirgí bainne a úsáid go rialta, in aois óg agus iad a choinneáil thar na blianta.

Cé gur féidir le leanaí óga leas a bhaint as bainne gan bhearradh a ól, is féidir le daoine fásta atá ag iarraidh iontógáil mhéathrais a íoslaghdú bainne bearrtha a ól nó iógart beagmhéathrais a ithe ina bhfuil go minic níos lú ná 2% de mhéathras. Ina theannta sin, léirigh staidéir gur féidir le cailciam agus cothaithigh eile i mbainne, mar phróitéin agus aigéad líonoiléach comhchuingeach, cuidiú le cailliúint mhéathrais. [3]

Go ginearálta, is é an dóigh is fearr le bheith sláintiúil ná aclaíocht a dhéanamh ar bhonn rialta agus cothú cothrom sláintiúil a bheith agat ina bhfuil éagsúlacht de tháirgí déiríochta, torthaí agus glasraí. Ní amháin go bhfuil sé seo tábhachtach do do shláinte féin, ach is sampla maith é do leanaí freisin. Forbraíodh nósanna itheacháin agus tuairimí maidir le haclaíocht in aois óg, ach fanfaidh siad le leanaí le linn a saolré.

Le tuilleadh a fhoghlaim faoin dóigh a bhfuil Clár Bhainne Scoile na hEorpa ag cur sláinte maithe chun cinn, tabhair cuairt ar an gcuid
Feachtas.

[1] “The Health Benefits of Milk“, The Dairy Council, UK

[2] See foot note 1

[3] “The nutritional value and health benefits of yogurt”, The Dairy Council UK

Do Dhaoine Fásta